*ΓΡΑΦΟΥΝ: ΘΑΝΑΣΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ-ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΕΙΤΑΝΙΔΗΣ
Διπλωματικός πυρετός σε πλήρη εξέλιξη για την ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου - Κρήτης, μετά την απόφαση του ελληνικού Υπουργείου Ενέργειας για πάγωμα των πληρωμών από τον φορέα υλοποίησης του έργου ΑΔΜΗΕ, προς την κατασκευάστρια εταιρεία του καλωδίου, ΝΕΧΑΝS. Το πρόβλημα που έχει ανακύψει αφορά τη συνέχιση των εργασιών έρευνας στον βυθό στα ανοιχτά της Κρήτης, σε διεθνή ύδατα, λόγω της στάσης της Τουρκίας.
Σύμφωνα με το businessdaily.gr, η γεωπολιτική αβεβαιότητα αλλά και το ερωτηματικό για τη στάση της Τουρκίας, καθιστά όλο και πιο δυσχερή τη συνέχιση των ερευνών βυθού στα διεθνή ύδατα και συγκεκριμένα στη γραμμή Κάσου - Καρπάθου. Το Υπουργείο Ενέργειας έδωσε εντολή στον ΑΔΜΗΕ να παγώσει τις πληρωμές προς τον γαλλικό όμιλο, έως ότου υπάρξει εξεύρεση διπλωματικής λύσης και να ξεκινήσουν εκ νέου οι έρευνες. Σημειώνεται ότι το υπουργείο έχει αναλάβει την ευθύνη για την εξέλιξη της σύμβασης ύψους 1,4 δισ. ευρώ.
Το σκάφος «Ievoli Relume», που μέχρι πρότινος διεξήγαγε εργασίες για την πόντιση του καλωδίου, επιστρέφει στην Ιταλία, όπου βρίσκεται ήδη και το δεύτερο ερευνητικό πλοίο «NG Worker». Το energypress.gr αναφέρει ότι η εντολή για τη διακοπή των πληρωμών δόθηκε για να προστατευτεί το όλο project.
Ειδικότερα, το energypress.gr επικαλούμενο ανώτατες πηγές του Υπουργείου Ενέργειας αναφέρει ότι το πάγωμα των πληρωμών κρίθηκε απαραίτητο προκειμένου να σταματήσει να επιβαρύνεται περαιτέρω ο ΑΔΜΗΕ έως ότου η Αθήνα αποφασίσει ποια βήματα τελικά θα ακολουθήσει στο μέτωπο του καλωδίου, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι «η παραγωγή του καλωδίου συνεχίζεται». Σχετικά με το αν όλα τα παραπάνω σημαίνουν ότι «παγώνει» συνολικά μέχρι νεωτέρας το έργο της διασύνδεσης Ελλάδας - Κύπρου, υψηλόβαθμες πηγές του ΥΠΕΝ απαντούν ότι «η κατασκευή του καλωδίου συνεχίζεται, καθώς το κόστος του να σταματήσει εντελώς η παραγωγή του στο εργοστάσιο είναι πολύ μεγάλο», επιμένοντας ότι η απόφαση έχει τον χαρακτήρα του προσωρινού.
Διπλωματική πρωτοβουλία
Σύμφωνα πάντως με πληροφορίες του «Π» αναμένεται η ανάληψη διπλωματικής πρωτοβουλίας για να υπάρξει μια οριστική διευθέτηση, με εμπλοκή ΗΠΑ και Ισραήλ. Το θέμα θα αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης στη συνάντηση που θα έχουν αύριο Σάββατο στην Αθήνα, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης και ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.
«Μήπως υπερβάλλουμε;»
Τη θέση ότι η απόφαση για διακοπή των πληρωμών από πλευράς ΑΔΜΗΕ εξαιτίας του γεωπολιτικού ρίσκου, συνιστά μία ιδιαίτερα ανησυχητική εξέλιξη, καθώς υποδηλώνει ότι ο φορέας υλοποίησης (ΑΔΜΗΕ) εντοπίζει ότι υπάρχει κίνδυνος, εξέφρασε μιλώντας στο ραδιόφωνο του «Π» και την εκπομπή «Δεύτερη Ματιά», ο ειδικός σε θέματα ενέργειας, δρ Χαράλαμπος Έλληνας.
«Ωστόσο, αμφισβητώ την ύπαρξη αυτού του κινδύνου, καθώς η Τουρκία μέχρι στιγμής δεν έχει παρέμβει άμεσα στο έργο. Η μόνη ενέργεια που έχει αναληφθεί από την τουρκική πλευρά είναι η αποστολή πλοίων για παρακολούθηση των εργασιών, όπως συνέβη στην Κάσο. Επιπλέον, έχω παρακολουθήσει τον τουρκικό και τον τουρκοκυπριακό Τύπο σχετικά με το θέμα της ηλεκτρικής διασύνδεσης και δεν έχω εντοπίσει καμία αντίδραση από πλευράς τουρκικής κυβέρνησης, παρά μόνο δημοσιεύματα που παρουσιάζουν την είδηση», σημείωσε ο ειδικός. Σύμφωνα με τον Χαράλαμπο Έλληνα «συζήτησα το θέμα και με φίλο μου καθηγητή σε Πανεπιστήμιο της Κωνσταντινούπολης, ο οποίος με ενημέρωσε ότι η Τουρκία δεν έχει πάρει θέση σχετικά με το έργο». Σε αυτό το πλαίσιο, ο ειδικός διερωτήθηκε «μήπως υπερβάλλουμε με το γεωπολιτικό ρίσκο;».
Ενισχύοντας την επιχειρηματολογία του, ο Χαράλαμπος Έλληνας, εξέφρασε την εκτίμηση ότι η Τουρκία, η οποία αυτή τη στιγμή επιδιώκει να βελτιώσει τις σχέσεις της με την Ευρώπη, δεν πρόκειται να θέσει σε κίνδυνο ένα έργο που συγχρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση με 657 εκατομμύρια ευρώ και 100 εκατομμύρια ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, το οποίο επίσης αποτελεί ευρωπαϊκή χρηματοδότηση. «Ανησυχώ, ωστόσο, όταν ακούω για 'γεωπολιτικό ρίσκο', καθώς δεν είμαι βέβαιος για το τι κρύβεται πίσω από αυτές τις εκτιμήσεις», είπε ο Χαράλαμπος Έλληνας.
