Γιατί τα ΜΜΕ κηδεύουν τους διάσημους πριν πεθάνουν;

ΠΟΛΙΤΗΣ NEWS Δημοσιεύθηκε 19.6.2024
Γιατί τα ΜΜΕ κηδεύουν τους διάσημους πριν πεθάνουν;
Η είδηση για τον υποτιθέμενο θάνατο του Νόαμ Τσόμσκι είναι η πιο πρόσφατη σε μια σειρά ψευδών θανάτων διάσημων προσωπικοτήτων, που αναπαράγονται από ΜΜΕ.

«Μετά λύπης μου σας πληροφορώ, ότι οι φήμες περί του θανάτου μου ήταν κάπως υπερβολικές». Αυτή είναι μία από τις πιο διάσημες ατάκες, που αποδίδονται στον Αμερικανό συγγραφέα Mαρκ Τουαίν, ο οποίος βρέθηκε στην τραγελαφική θέση, να πρέπει να διαψεύσει ο ίδιος το θάνατό του. Σχεδόν 130 χρόνια πριν την γκάφα των διεθνών ΜΜΕ για το θάνατο του Νόαμ Τσόμσκι, ο δημιουργός του Τομ Σόγιερ είχε πέσει κι αυτός θύμα της μάστιγας των «ψευδών θανάτων».

Η ιστορία έχει ως εξής: Toν Ιούνιο του 1897, και ενώ κυκλοφορούσαν φήμες ότι ο μεγάλος συγγραφέας και δημοσιογράφος ήταν βαριά άρρωστος και πιθανόν είχε αποβιώσει, ρεπόρτερ της New York Journal επικοινωνεί με τον εκδότη του Μαρκ Τουαίν για να διασταυρώσει την είδηση στην πηγή της. Μέρος της γραπτής διάψευσης του δημιουργού του Τομ Σόγιερ, μεταφέρθηκε στο άρθρο που δημοσίευσε η εφημερίδα, βάζοντας τα πράγματα στη θέση τους.

Μόνο που όπως συμβαίνει με κάθε καλή ιστορία, ακόμα κι εδώ υπάρχει μια παρεξήγηση. Η μνημειώδης ατάκα ουδέποτε γράφτηκε με ακριβώς αυτό τον τρόπο, αφού η πραγματική απάντηση του συγγραφέα ήταν σχετικά διαφορετική. Μάλιστα προσπάθησε να δικαιολογήσει τα λάθη του Τύπου της εποχής: «Μπορώ να καταλάβω απόλυτα πώς κυκλοφόρησε η αναφορά περί ασθένειάς μου κυκλοφόρησε. Μάλιστα άκουσα κι εγώ από αξιόπιστες πηγές ότι ήμουν νεκρός. Ο ξάδελφός μου έιμς Ρος Κλέμενς, (σ.σ. το πραγματικό όνομα του Τουέν είναι Κλεμενς), ξάδελφός μου, ήταν άρρωστος πριν δυο-τρεις εβδομάδες στο Λονδίνο. Αλλά τώρα είναι καλά. Η αναφορά στην ασθένειά μου, προήλθε από τη δική του ασθένεια. Η αναφορά στο θάνατό μου ήταν υπερβολή».

4880577095029855 image
Σχεδόν 130 χρονια πριν τον Νόαμ Τσόμσκι, ο Μαρκ Τουαίν είχε πέσει θύμα «ψευδούς θανάτου»

Μάλιστα ο Τουαίν χρειάστηκε να διαψεύσει και δεύτερη φορά το θάνατό του, δέκα χρόνια αργότερα, όταν οι Νew York Times δημοσίευσαν ένα είδος επικήδειου, γράφοντας ότι το σκάφος που επέβαινε χάθηκε στη θάλασσα. Την επόμενη ημέρα δημοσίευσε άρθρο στην ίδια εφημερίδα, που αποκαθιστούσε την αλήθεια.

Το κυνήγι της «είδησης», που πρέπει να ανέβει άμεσα, χωρίς να υπάρχει χρόνος για διασταύρωση – γιατί αλλιώς θα προλάβει να πάρει τα «κλικ» ο ανταγωνισμός, είναι η πιο συνηθισμένη δικαιολογία και για τους «ψευδείς θανάτους».

Θάνατοι – φάρσα

Αν όμως «γκάφες» σαν κι αυτή ήταν δικαιολογημένες την εποχή του τηλέγραφου και της αλληλογραφίας, την εποχή της ταχύτατης ψηφιακής ενημέρωσης και των social media, ίσως δεν υπάρχει χώρος για αντίστοιχη επιείκεια

Κι όμως, αυτό που συνέβη χθες με τον υποτιθέμενο θάνατο του Νόαμ Τσόμσκι, που αναπαράχθηκε από χιλιάδες σχολιαστές στο διαδίκτυο, αλλά και από έγκριτα ΜΜΕ, είναι πολύ πιο συνηθισμένο από ό,τι νομίζουμε

Το κυνήγι της «είδησης», που πρέπει να ανέβει άμεσα, χωρίς να υπάρχει χρόνος για διασταύρωση – γιατί αλλιώς θα προλάβει να πάρει τα «κλικ» ο ανταγωνισμός, είναι η πιο συνηθισμένη δικαιολογία και για τους «ψευδείς θανάτους».

Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που διεθνή ΜΜΕ και πρακτορεία ειδήσεων έχαψαν το «δόλωμα» μαζί με το αγκίστρι, αναπαράγοντας κατασκευασμένες ειδήσεις, που διοχέτευσαν με μαεστρία στη δημοσιότητα, δαιμόνιοι φαρσέρ

Αυτή είναι η περίπτωση του ψεύτικου «θανάτου» του βραβευμένου Έλληνα σκηνοθέτη Κώστα Γαβρά, το 2018. O ιθύνων νους της είδησης-φάρσα που κορόιδεψε μεταξύ άλλων το Associated Press, το Reuters, το τηλεοπτικό κανάλι France24 και τη Washington Post ήταν ο ιταλός δημοσιογράφος-φαρσέρ Τομάσο Μπενεντέτι, που ειδικεύεται στα hoaxes. Μαλιστα για να γίνει πιστευτός, ανάρτησε το μακάβριο fake news μέσα από ψεύτικο προφίλ της τότε υπουργού πολιτισμού Μυρσίνης Ζορμπά.

Oταν θάψανε…τον Μάγκα

Πολύ πιο μικρής κλίμακας fake news, αλλά εξίσου μακάβριο, ήταν η είδηση περί δήθεν θανάτου του μεγάλου δεξιοτέχνη του κλαρίνου Γιώργου Μάγκα, τον Αύγουστο του 2022. Πηγή της ψευδούς ενημέρωσης ήταν ο πρόεδρος του Συνδέσμου Ελλήνων Ηθοποιών Σπύρος Μπιμπίλας, ενώ την είδηση αναπαρήγαγε μεταξύ άλλων και το Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων. Ο ηθοποιός ζήτησε συγνώμη από τον μουσικό, λέγοντας ότι έπεσε και αυτός με τη σειρά του θύμα παραπληροφόρησης

Death Hoax

Πηγαίνοντας πιο πίσω στο χρόνο, βρίσκουμε δεκάδες περιπτώσεις ψευδών ειδήσεων περί θανάτου διάσημων προσωπικοτήτων, άλλες αποτέλεσμα παρεξήγησης, και άλλες εσκεμμένα ψεύδη

Το Wikipedia έχει ξεχωριστό λήμμα για τους θανάτους-φάρσα (death hoax) απαριθμώντας έναν μακρύ κατάλογο διάσημων ονομάτων:

Το 1945 είχαν κυκλοφορήσει φήμες για το θάνατο του Τσάρλι Τσάπλιν και του Φρανκ Σινάτρα

Η πιο διάσημη φάρσα αυτού του τύπου ήταν η φήμη «Ο Πολ είναι νεκρός», η οποία ισχυριζόταν ότι ο Πολ ΜακΚάρτνεϊ πέθανε σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα το 1966 και αντικαταστάθηκε από έναν σωσία.

Άλλες περιπτώσεις φάρσας θανάτου διασημοτήτων που τροφοδοτήθηκαν από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης περιλαμβάνουν: τους ηθοποιούς Μπιλ Μάρι, Μάικλ Φοξ, το τραγουδιστή Jon Bon Jovi, τη βασίλισσα Ελισάβετ Β’, τον Τζορτζ Μπους τον πρεσύτερο, ακόμα και τον Ντόναλντ Τραμπ.

Πηγή: in.gr

Πολιτική Δημοσίευσης Σχολίων
Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν. Προτρέπουμε τους αναγνώστες μας να κάνουν report / flag σχόλια που πιστεύουν ότι παραβιάζουν τους πιο πάνω κανόνες. Σχόλια που περιέχουν URL / links σε οποιαδήποτε σελίδα, δεν δημοσιεύονται αυτόματα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ
Αθήνα για τουρκικά πλοία στα ανοικτά της Κάσου: Δεν συζητάμε ζητήματα κυριαρχικών δικαιωμάτων
ΕΛΛΑΔΑ

Αθήνα για τουρκικά πλοία στα ανοικτά της Κάσου: Δεν συζητάμε ζητήματα κυριαρχικών δικαιωμάτων

Αθήνα για τουρκικά πλοία στα ανοικτά της Κάσου: Δεν συζητάμε ζητήματα κυριαρχικών δικαιωμάτων

Παραιτήθηκε η επικεφαλής της Μυστικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ για τα λάθη στην επίθεση εναντίον του Τραμπ
ΚΟΣΜΟΣ

Παραιτήθηκε η επικεφαλής της Μυστικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ για τα λάθη στην επίθεση εναντίον του Τραμπ

Παραιτήθηκε η επικεφαλής της Μυστικής Υπηρεσίας των ΗΠΑ για τα λάθη στην επίθεση εναντίον του Τραμπ

ΑΚΕΛ για Βασιλικό: Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη να παρουσιάσει το «Σχέδιο Β»
ΚΥΠΡΟΣ

ΑΚΕΛ για Βασιλικό: Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη να παρουσιάσει το «Σχέδιο Β»

ΑΚΕΛ για Βασιλικό: Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη να παρουσιάσει το «Σχέδιο Β»

Γενί Ντουζέν: Σταμάτησαν τα βελτιωτικά έργα στο οδόφραγμα Αγίου Δομετίου
ΚΥΠΡΟΣ

Γενί Ντουζέν: Σταμάτησαν τα βελτιωτικά έργα στο οδόφραγμα Αγίου Δομετίου

Γενί Ντουζέν: Σταμάτησαν τα βελτιωτικά έργα στο οδόφραγμα Αγίου Δομετίου

Μήνυμα Τραΐκοβιτς: «Σχολεία στην Κύπρο, παντρεμένος με Κύπρια και η σημαία που θα κρατώ με περηφάνεια»

Μήνυμα Τραΐκοβιτς: «Σχολεία στην Κύπρο, παντρεμένος με Κύπρια και η σημαία που θα κρατώ με περηφάνεια»

Μήνυμα Τραΐκοβιτς: «Σχολεία στην Κύπρο, παντρεμένος με Κύπρια και η σημαία που θα κρατώ με περηφάνεια»