Του Ανδρέα Χρίστου*
Ο Ζωολογικός Κήπος δεν πρέπει να κλείσει! Δεν είναι αυτό που θέλει η πλειοψηφία των κατοίκων της Μείζονος Λεμεσού
Είδα στις 6/3/26 στο διαδίκτυο το ηλεκτρονικό μήνυμα που επισυνάπτεται – δεν κατάλαβα ποιος είναι ο αποστολέας – και τα ρεπορτάζ στον ημερήσιο τύπο της 10/3/26 για την κατ’ ισχυρισμό θέληση των συμπολιτών μας για κλείσιμο του Ζωολογικού Κήπου της Λεμεσού.
Η θέση μου γι’ αυτό το θέμα είναι γνωστή από παλιά και την έχω διατυπώσει και δημόσια. Ενδεικτικά επισυνάπτω επιστολή προς τους προηγούμενους Δήμαρχο και Δημοτικό Συμβούλιο η οποία δημοσιεύτηκε και στην εφημερίδα "Πολίτης" τον Ιούλιο 2023.
Σε ότι αφορά την άποψη μερίδας συμπολιτών μας την οποία επικαλούνται όσοι προκρίνουν τον τερματισμό λειτουργίας του Ζωολογικού έχω να παρατηρήσω τα εξής:
- Επί δημαρχίας Ν. Νικολαΐδη έγινε μια διαβούλευση και στη συνέχεια ζητήθηκε στο διαδίκτυο η γνώμη των πολιτών. Στον όρο πολίτες περιλήφθηκαν όλοι οι κάτοικοι Κύπρου ανεξαρτήτως τόπου κατοικίας. Δηλαδή για τον Ζωολογικό της Λεμεσού ψήφιζαν και οι κάτοικοι όλων των άλλων πόλεων και επαρχιών, ψήφιζαν άνθρωποι που κατά τεκμήριο είναι μακριά από τη Λεμεσό και που ίσως δεν επισκέφθηκαν ούτε μια φορά τον Ζωολογικό Κήπο.
Τελικά ψήφισαν διαδικτυακά 1300 άτομα περίπου, με το 52% αν θυμάμαι καλά, να τάσσεται υπέρ του κλεισίματος του Ζωολογικού και το 48% να τάσσεται υπέρ της συνέχισης της λειτουργίας του.
Δεν γνωρίζουμε πόσοι από αυτούς είναι Λεμεσιανοί ούτε πόσες οικογένειες ή άτομα στην πραγματικότητα εκπροσωπούν.
- Πρόσφατα έγινε και δεύτερη διαβούλευση ως επίσης και δεύτερη διαδικτυακή ψηφοφορία στην οποία, αν σωστά πληροφορούμαι, πήραν μέρος γύρω στα 500 άτομα με ένα μεγάλο ποσοστό από αυτά να τάσσεται υπέρ του τερματισμού της λειτουργίας του Ζωολογικού. Σημειώνω ότι το ερωτηματολόγιο στο οποίο καλούνταν να απαντήσουν οι πολίτες ήταν έκδηλα καθοδηγούμενο υπέρ του κλεισίματος.
Σε ότι αφορά την πρόσφατη διαβούλευση έχω την ισχυρή εντύπωση ότι η εκ των προτέρων ενημέρωση των πολιτών ήταν περιορισμένη, γι’ αυτό ο αριθμός όσων συμμετείχαν ήταν μικρός και αποτελείτο σχεδόν εξολοκλήρου από πεπεισμένους διαφωνούντες με την ύπαρξη των Ζωολογικών Κήπων γενικά.
Χρησιμοποιήθηκε μάλιστα από κάποιους ο όρος "αιχμαλωσία των ζώων" γεγονός που δεν περιποιεί τιμή σε κανένα και προσβάλλει προσωπικά τους Δημάρχους και τα Δημοτικά Συμβούλια της Λεμεσού από το 1956 και εντεύθεν.
Επανέρχομαι στο θέμα της αντιπροσωπευτικότητας και της αξιοπιστίας των αποτελεσμάτων των διαβουλεύσεων και των ψηφοφοριών και θεωρώ ότι στην Μείζονα Λεμεσό με τις 200 τόσες χιλιάδες κατοίκους, τα πιο πάνω ουδόλως εκφράζουν την βούληση και την άποψη των συμπολιτών μας.
Να το πω και διαφορετικά: Όταν ο Ζωολογικός παρά την έλλειψη επαρκούς συντήρησης – στο θέμα αυτό θα επανέλθω – είχε το 2025 περίπου 77 χιλιάδες επισκέπτες, αυτό και μόνο το στοιχείο, υπερφαλαγγίζει κατά πολύ την άποψη των λίγων εκατοντάδων πεπεισμένων αντιπάλων των Ζωολογικών Κήπων.
Η δεύτερη μου παρατήρηση αφορά το επιχείρημα ότι το κλείσιμο του Ζωολογικού ήταν προεκλογική θέση του Δημάρχου και ενδεχομένως και άλλων που έχουν εκλεγεί. Κατά τη δική μου γνώμη όταν κάποιοι εκλεγούν ή διοριστούν σε δημόσια αξιώματα, από εκείνη τη στιγμή εκπροσωπούν – πρέπει να εκπροσωπούν – όλους τους πολίτες ανεξάρτητα του ποιος και γιατί τους ψήφισε. Έχουν δηλαδή την υποχρέωση να ακούσουν προσεκτικά όλο το εκλογικό σώμα, τις απόψεις και τις προσδοκίες του. Κατά τη γνώμη μου, καμμιά προεκλογική θέση δεν μπορεί την επαύριον των εκλογών να αφίσταται της συλλογικής θέλησης των εκλογέων. Και είναι η εκτίμηση μου ότι το κλείσιμο του Ζωολογικού Κήπου είναι ενάντια στην επιθυμία και τη θέση της πλειοψηφίας (όχι οριακής) των Λεμεσιανών.
Η τρίτη παρατήρηση αφορά την "περιρρέουσα ατμόσφαιρα" που δημιουργήθηκε περί τον Ζωολογικό Κήπο. Δυστυχώς διάφορες κινήσεις εντός του Δήμου αλλά και εκτός αυτού, από ποικίλες ομάδες διαφωνούντων με τον Ζωολογικό, και από ορισμένες παρουσιάσεις περιβαλλοντικών οργανισμών, με το επιχείρημα ή το πρόσχημα δημιουργίας χώρου πρασίνου αφέθηκαν να διαμορφώσουν κλίμα δυσπιστίας και αντιπαλότητας με τον Ζωολογικό Κήπο.
Ταυτόχρονα μια σειρά από έργα συντήρησης και βελτίωσης στον Ζωολογικό που δεν έγιναν, είχαν ως αποτέλεσμα σε πολλά σημεία να παρουσιάζει εικόνα εγκατάλειψης και να προκαλεί τα αρνητικά σχόλια των επισκεπτών.
Δεν θα αναφερθώ σε κάποια επιχειρήματα ότι για παράδειγμα ο Ζωολογικός μάς στοιχίζει πολλά και είναι ένας ακόμη λόγος για να κλείσει ωσάν και ο Δημόσιος Κήπος, τα πάρκα, οι χώροι πρασίνου, οι πλατείες κλπ αποτιμούνται σε κόστα συντήρησης και όχι ως κοινωνική προσφορά των τοπικών αρχών. Διότι και ο Ζωολογικός Κήπος – που είναι ο μόνος που έχει κάποια εισοδήματα – είναι ένας άλλος δημόσιος χώρος.
Καταληκτικά:
- Τάσσομαι σταθερά και απαρέγκλιτα υπέρ της διατήρησης του Ζωολογικού Κήπου, υπερ της βελτίωσης και της αναβάθμισης του.
- Ο Ζωολογικός μας Κήπος όταν ανακατασκευάστηκε το 2012 ανταποκρινόταν στις ευρωπαϊκές απαιτήσεις περί Μικρών Ζωολογικών Κήπων και είχε την έγκριση και την αδειοδότηση από τις κρατικές υπηρεσίες της Κύπρου.
- Ζωολογικοί Κήποι διαφόρων ειδών και μεγεθών υπάρχουν σε όλες τις χώρες του κόσμου και μάλιστα σε χώρες με ψηλά επίπεδα περιβαλλοντικής και φιλοζωικής ευαισθησίας, σε χώρες όπου τα κόμματα και οι οργανώσεις των Πρασίνων και Οικολόγων συμμετέχουν στις κυβερνήσεις.
Θεωρώ ότι ο Δήμαρχος και το Δημοτικό Συμβούλιο δεν πρέπει και δεν μπορούν να πάρουν μια τόσο σοβαρή απόφαση η οποία θα σημαδέψει – πολύ αρνητικά κατά τη γνώμη μου – την θητεία τους, βασισμένοι στα αποσπασματικά ευρήματα που έχουν προαναφερθεί.
Ο Ζωολογικός Κήπος της Λεμεσού στα 70 χρόνια της λειτουργίας του αγαπήθηκε από τρείς γενιές Λεμεσιανών και έχει καταστεί μέρος της ψυχής και της ταυτότητας της πόλης μας.
Όποια και αν είναι η προεκλογική θέση, όποια και αν είναι η άποψη του καθενός ξεχωριστά, θεωρώ ότι υπέρτερη σημασία έχουν τα δημοκρατικά θέσμια τα οποία σε κρίσιμες, κομβικές αποφάσεις επιβάλλουν να ερωτηθεί απευθείας και μετά από επαρκή δημόσια συζήτηση όλος ο πληθυσμός της Μείζονος Λεμεσού.
Και ο προσφορότερος τρόπος είναι η προκήρυξη και η οργάνωση δημοψηφίσματος με ένα και μοναδικό ερώτημα:
ΝΑΙ ή ΟΧΙ στη διατήρηση του Ζωολογικού;
Εννοείται ότι θα παρασχεθεί χρόνος σε όλους όσους ειλικρινά ενδιαφέρονται για το θέμα, να διατυπώσουν τις απόψεις τους και να ενημερώσουν σοβαρά και υπεύθυνα τους πολίτες.
Μόνο υπό το φως των αποτελεσμάτων ενός δημοψηφίσματος θα έχει ισχυρό έρεισμα η όποια απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου.
Διαφορετικά θα είναι μια απόφαση για την οποία ελάχιστοι θα αισθάνονται περήφανοι.
*Πρώην Δήμαρχος Λεμεσού
