Η επαναφορά στο σύστημα παραγωγής της μονάδας ηλεκτροπαραγωγής της Δεκέλειας, με πρόσθετη ισχύ 60 MW και η διαθεσιμότητα από σήμερα, Πέμπτη, άλλων 40 MW από το Βασιλικό, βελτιώνουν αισθητά την επάρκεια ηλεκτρικής ενέργειας, χωρίς να έχει λήξει ο συναγερμός στις αρμόδιες υπηρεσίες. Οι βλάβες δεν αποτελούν ένα σπάνιο φαινόμενο στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Σε κάθε περίπτωση, η κατάσταση παραμένει δύσκολη. Υποβοηθητικά λειτουργεί η διασύνδεση με τα κατεχόμενα. Και την Τρίτη το βράδυ, τις ώρες αιχμής, υπήρξε ροή ενέργειας από τα κατεχόμενα.
Η απουσία μόλις 100 MW από το σύστημα παραγωγής έφερε την επάρκεια σε οριακά σημεία τα προηγουμένα 24ωρα και έχει δημιουργήσει έντονη ανησυχία ενόψει της πτώσης της θερμοκρασίας, από σήμερα Πέμπτη, και της αναμενόμενης αύξησης της ζήτησης. Στο χειρότερο σενάριο, της μη επάρκειας, ο σχεδιασμός προβλέπει κυλιόμενες περικοπές στους καταναλωτές το τρίωρο 18:00 - 21:00. Πρόκειται για το τρίωρο υψηλής ζήτησης, χωρίς συνεισφορά από τα φωτοβολταϊκά, με τη συμβατική παραγωγή να σηκώνει όλο το βάρος.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Διαχειριστή Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου (ΔΣΜΚ), κ. Χαρά Κουσιάππα, με δηλώσεις της στο ΚΥΠΕ επιβεβαίωσε τα όσα ανέφερε ο «Π» στο χθεσινό πρωτοσέλιδό του ρεπορτάζ για την οριακή κατάσταση στο σύστημα παροχής ηλεκτρικής ενέργειας. Μια σειρά από βλάβες, οι οποίες διορθώθηκαν, και η αυξημένη ζήτηση έφεραν τη σύγκλιση παραγωγής και ζήτησης δοκιμάζοντας την επάρκεια στην παροχή ηλεκτρισμού. Αυτή η έλλειψη φορτίου σε συνδυασμό με την αναμενόμενη άνοδο της ζήτησης από σήμερα, λόγω της πτώσης της θερμοκρασίας, προκάλεσε ανησυχία. Η κατάσταση από χθες είναι καλύτερη, αλλά δεν υπάρχει εφησυχασμός. Μια νέα βλάβη, ενδεχόμενο που δεν πρέπει να αποκλείεται, μπορεί και πάλι να φέρει το σύστημα στα όριά του.
«Θα είναι δύσκολα τα πράγματα. Έτσι κι αλλιώς θα είμαστε σε πολύ υψηλή ζήτηση. Ελπίζουμε ότι όλα θα πάνε καλά. Η κατάσταση αξιολογείται συνεχώς και θα παίρνονται ανάλογες αποφάσεις», ανέφερε η κ. Χαρά Κουσιάππα. Σήμερα θα αξιολογηθούν εκ νέου τα δεδομένα. Ως μέτρο πρόληψης ζητείται από τους καταναλωτές να περιορίσουν την κατανάλωση μεταξύ των ωρών 18:00 - 21:00.
Παράλληλα, η κ. Κουσιάππα προέτρεψε το κοινό να θέτει σε λειτουργία τις συσκευές που χρειάζονται περισσότερη ενέργεια, όπως πλυντήρια ρούχων και πιάτων στις ώρες που υπάρχει ηλιοφάνεια και παραγωγή από τα φωτοβολταϊκά.
Συντροφιά με το πρόβλημα
Δυστυχώς, το πρόβλημα που έχει παρουσιαστεί τις τελευταίες ημέρες με την επάρκεια ηλεκτρικής ενέργειας δεν είναι ένα μεμονωμένο γεγονός. Η οριστική λύση του προβλήματος θα έρθει με την έλευση του φυσικού αερίου στην Κύπρο και τη χρήση του στην ηλεκτροπαραγωγή. Υπάρχουν δύο μονάδες, μία της ΑΗΚ και μία της Cyfield, οι οποίες θα χρησιμοποιούν ως καύσιμο το φυσικό αέριο. Αν δεν υπήρχαν τα προβλήματα με το τερματικό στο Βασιλικό και το φυσικό αέριο έμπαινε στο ενεργειακό μίγμα της χώρας, όπως είχε σχεδιαστεί αρχικά, σήμερα δεν θα μιλούσαμε για πρόβλημα επάρκειας. Η λειτουργία όμως των δύο νέων μονάδων αναμένεται για το 2027. Μέχρι την έλευση του φυσικού αερίου μπορούν να γίνουν κινήσεις σε δύο επίπεδα για να ενισχυθεί η παροχή ηλεκτρικής ενέργειας. Πρώτον, με την εγκατάσταση δύο νέων σύγχρονων μονάδων στη Δεκέλεια συνολικής ισχύος 80 MW (2Χ40 MW) και με τη λειτουργία συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας. Σε ό,τι αφορά τη Δεκέλεια, η ΑΗΚ έχει προχωρήσει σε διαγωνισμό, αλλά οι προσφορές που έχει λάβει είναι διπλάσιες από την αρχική εκτίμηση. Το θέμα βρίσκεται ενώπιον του διοικητικού συμβουλίου, άλλα πρόσωπα με γνώση των γεγονότων θεωρούν μονόδρομο την απόκτηση των σύγχρονων μονάδων.
Στο μέτωπο της αποθήκευσης ενέργειας, η ΑΗΚ προχώρα στην πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την εγκατάσταση συστήματος αποθήκευσης στη Δεκέλεια συνολικής ισχύος 160 μεγαβατώρων. Η Αρχή έχει ζητήσει τον διπλασιασμό της δυνατότητας αποθήκευσης. Πρόσθετα, η ΑΗΚ και ο Διαχειριστής του Συστήματος Μεταφοράς Κύπρου έχουν αιτηθεί την εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας δυναμικότητας 240 MWh σε τρεις υποσταθμούς μεταφοράς. Τα συστήματα αυτά θεωρούνται απαραίτητα για να ενισχυθεί η διασύνδεση στο σύστημα. Αναμένεται η έγκριση του αιτήματος και η αναζήτηση χρηματοδότησης από ευρωπαϊκούς πόρους.
Σε ένα βασικό σενάριο θα απαιτηθεί τουλάχιστον ένας χρόνος για την εγκατάσταση νέων μονάδων παραγωγής και συστήματος αποθήκευσης στη Δεκέλεια. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε μπροστά μας μια σημαντική περίοδο στην οποία κατά διαστήματα θα δοκιμάζεται η επάρκεια της παροχής ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα, χωρίς να αποκλείεται και η λήψη του μέτρου των περικοπών στην κατανάλωση προκειμένου να αποφευχθεί ένα γενικότερο μπλακάουτ. Το καλοκαίρι που μας έρχεται, θα είναι καλοκαίρι δοκιμασίας.
