Αγωγή κατά του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας και του Υπουργού Εσωτερικών, υπό την ιδιότητά του ως Κηδεμόνα Τουρκοκυπριακών Περιουσιών, απέρριψε το Εφετείο την Πέμπτη, 25 Ιουνίου 2026, σε σχέση με μεγάλης έκτασης τουρκοκυπριακή περιουσία στην επαρχία Πάφου.
Η υπόθεση αφορά 125 τεμάχια γης, σε μέρος των οποίων έχει ανεγερθεί ο Διεθνής Αερολιμένας Πάφου, η Αεροπορική Στρατιωτική Βάση «Ανδρέας Παπανδρέου», συνοικισμός αυτοστέγασης, ενώ άλλα τεμάχια έχουν παραχωρηθεί για γεωργικές καλλιέργειες σε Ελληνοκύπριους πρόσφυγες.
Οι αιτητές, Τουρκοκύπριοι ιδιοκτήτες και κληρονόμοι, καθώς και Ελληνοκύπριος διαχειριστής, ζητούσαν από το Δικαστήριο την έκδοση διατάγματος παράδοσης της περιουσίας, καθώς και αποζημιώσεις ύψους περίπου 41 εκατομμυρίων ευρώ. Μεταξύ άλλων, διεκδικούσαν αποζημιώσεις για παράνομη επέμβαση της Κυπριακής Δημοκρατίας στην περιουσία ή και για ενοίκιο, αποζημιώσεις για παραβίαση ανθρωπίνων και συνταγματικών δικαιωμάτων, τιμωρητικές αποζημιώσεις και άλλα επιμέρους ποσά για κάθε εφεσείοντα, σε μηνιαία βάση, μέχρι την παράδοση ελεύθερης κατοχής της επίδικης περιουσίας.
Η υπόθεση είχε εκδικαστεί πρωτοδίκως από το Επαρχιακό Δικαστήριο Πάφου το 2022, το οποίο απέρριψε την αγωγή, κρίνοντας ότι δεν αποδείχθηκε παράνομη επέμβαση εκ μέρους της Δημοκρατίας ούτε παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων των εναγόντων.
Το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε επίσης κρίνει ότι ο Κηδεμόνας Τουρκοκυπριακών Περιουσιών ορθά αποφάσισε να μην επιτρέψει την απόδοση και μεταβίβαση της περιουσίας στον Ελληνοκύπριο διαχειριστή, αφού, όπως διαφάνηκε, υπήρχε και άλλος κληρονόμος, ο οποίος δεν αποκαλύφθηκε και δεν περιλαμβανόταν στους αιτητές όταν το αίτημα για αποδέσμευση της περιουσίας εξετάστηκε από τον Κηδεμόνα.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Νομικής Υπηρεσίας, πρόθεση των αιτητών ήταν να πωληθεί ολόκληρη η επίδικη περιουσία στον Ελληνοκύπριο διαχειριστή, στη βάση συμφωνίας που είχε γίνει μεταξύ τους, χωρίς να αποκαλυφθεί η ύπαρξη και να εξασφαλιστεί η σύμφωνη γνώμη του άλλου κληρονόμου.
Εκδικάζοντας την υπόθεση, το Εφετείο έκρινε ότι ορθά ο Κηδεμόνας απέρριψε το αίτημα για πώληση όλης της επίδικης περιουσίας. Έκρινε επίσης ότι, κατά την εξέταση του αιτήματος, ο Κηδεμόνας ορθά έλαβε υπόψη τη διαμονή των αποβιωσάντων και των κληρονόμων, καθώς και την ύπαρξη άλλου κληρονόμου, ο οποίος δεν είχε αποκαλυφθεί από τον διαχειριστή.
Στην απόφασή του, το Εφετείο υπογράμμισε ότι αποτελεί ευθύνη του Κηδεμόνα, ο οποίος είναι αρμόδιος για τη διαχείριση και προστασία όλων των δικαιωμάτων που προκύπτουν από την περιουσία που διαχειρίζεται και έχει όλες τις εξουσίες του ιδιοκτήτη, να μεριμνά και να ελέγχει.
Το Εφετείο απέρριψε επίσης τους ισχυρισμούς των αιτητών ότι οι αποβιώσαντες εκδιώχθηκαν από την περιουσία τους στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές. Όπως αναφέρεται στην απόφαση, το 1974 υπήρξε ρύθμιση βάσει της οποίας η μετακίνηση δεν ήταν υποχρεωτική για όλους, αλλά κατ’ επιλογή κάθε πολίτη. Το Δικαστήριο σημείωσε ότι, γι’ αυτόν τον λόγο, κάποιοι Τουρκοκύπριοι ζουν μετά το 1974 στις ελεύθερες περιοχές, χωρίς να έχουν εκδιωχθεί ή υποχρεωθεί από την Κυπριακή Δημοκρατία να εγκαταλείψουν τις περιουσίες τους ή τη διαμονή τους από το μη κατεχόμενο τμήμα της χώρας.
Ως προς τον ισχυρισμό περί παράνομης επέμβασης της Δημοκρατίας, μέσω του Κηδεμόνα, στην περιουσία των Τουρκοκυπρίων, το Εφετείο έκρινε ότι οι αιτητές απέτυχαν να αποδείξουν τον ισχυρισμό τους. Παράλληλα, σημείωσε ότι, αν και υπάρχει επέμβαση στην κατοχή, η έκρυθμη κατάσταση που κήρυξε η Κυπριακή Δημοκρατία λόγω της τουρκικής εισβολής και κατοχής συνεχίζει να υφίσταται και, συνεπώς, η επέμβαση είναι νόμιμη, στηριζόμενη στην εξουσία του Κηδεμόνα και στις πρόνοιες της νομοθεσίας.
Το Εφετείο τόνισε ακόμη ότι όλοι οι εφεσείοντες ήταν και είναι Κύπριοι πολίτες, Τουρκοκύπριοι, οι οποίοι δεν έχουν τη νόμιμη διαμονή τους στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές. Ως εκ τούτου, έκρινε ότι η περιουσία τους, ως τουρκοκυπριακή και ευρισκόμενη στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές, ορθά και νόμιμα τέθηκε υπό την κηδεμονία του Κηδεμόνα.
Σε σχέση με τον ισχυρισμό περί παραβίασης ανθρωπίνων δικαιωμάτων, το Εφετείο έκρινε ότι, από τη στιγμή που αποδείχθηκε πως υπήρχε και άλλος κληρονόμος, για τον οποίο δεν είχε γίνει αναφορά στην αίτηση για έγκριση πώλησης της περιουσίας, ο Κηδεμόνας είχε υποχρέωση να βεβαιωθεί ότι, εάν ενέκρινε τη μεταβίβαση, δεν θα παραβιαζόταν δικαίωμα κληρονόμου στην περιουσία.
Απορρίπτοντας στο σύνολό της την έφεση, το Εφετείο καταδίκασε τους ενάγοντες σε έξοδα υπέρ της Δημοκρατίας.
Εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, την υπόθεση χειρίστηκε η Ανώτερη Δικηγόρος της Δημοκρατίας, Έλλη Φλωρέντζου.
