Όταν η Αμερική άρχισε να δημιουργεί τις ομάδες «Conflict Resolution» εδώ, είχαν ενθουσιαστεί πολύ και κύκλοι της αριστεράς μας. Διηγείτο αυτή τη σύσταση σαν να μετέφερε χαρμόσυνη είδηση στους παρευρισκόμενους στην αίθουσα ένας από τους γνωστούς αριστερούς ηγέτες μας, που πήγε από την Κύπρο σε μια συνάντηση την οποία διοργάνωσαν Κύπριοι γι' αυτό το θέμα στην Κωνσταντινούπολη. Ένας φίλος πήρε τον λόγο σε εκείνη τη συνάντηση, σηκώθηκε όρθιος και ρώτησε: «Πού έκανε λύση μέχρι σήμερα η Αμερική και θα κάνει και σε εμάς τώρα; Υπάρχει μια τέτοια χώρα;» Σχεδόν όλοι οι παρευρισκόμενοι στην αίθουσα αντέδρασαν σε αυτό. Κανείς δεν συμφώνησε μαζί του. Όμως, ήταν μια πολύ εύστοχη και σωστή ερώτηση. Υπέβαλα και εγώ πολλές φορές μέχρι σήμερα αυτή την ερώτηση.
Ήμουν στη Μόσχα όταν άρχισαν να δημιουργούνται οι ομάδες «Conflict Resolution». Και έβλεπα πολύ άσχημα πράγματα εκεί. Υπήρχε ένα μεγάλο χάος. Κοτζάμ Σοβιετική Ένωση κατακερματιζόταν μπροστά στα μάτια μας. Αγόραζα και διάβαζα πολλές από τις καθημερινές εφημερίδες. Όμως, εκτός από μερικές, όλες σαν να ενθάρρυναν αυτόν τον κατακερματισμό και σαν να κατευθύνονταν από ένα συγκεκριμένο κανάλι. Μου φαινόταν πολύ ανάποδο ειδικά το γεγονός ότι αγκάλιασαν τον Μπόρις Γιέλτσιν, αφήνοντας τον Μιχαήλ Γκορμπατσόφ, ο οποίος έφερε τη δημοκρατία και την ελευθερία στη χώρα. Όταν είδα εκείνο το αποκρουστικό πανό σε ένα συλλαλητήριο εκατό χιλιάδων ατόμων που διοργάνωσε ο Γιέλτσιν, είπα στον εαυτό μου ότι αυτό το μέρος δεν θα ανακάμψει. Στο πανό έγραφε: «Μόνο το μνήμα διορθώνει την καμπούρα». Αυτό που αποκαλούσαν καμπούρα ήταν ο Γκορμπατσόφ. Ουσιαστικά δεν ήταν καμπούρα, το όνομά του προερχόταν από τη λέξη «καμπούρα». Είχαν αγκαλιάσει σφικτά τον Γιέλτσιν, ο οποίος τους έλεγε «σάς υπόσχομαι ανεξαρτησία απεριόριστη». Ύστερα θα αποδεικνυόταν ότι ο Γιέλτσιν ήταν μαριονέτα της Αμερικής και των Δυτικών, όμως ήταν πλέον αργά.
Τότε ακριβώς είδα τι σημαίνουν οι οργανώσεις πολιτών. Έρεαν του κόσμου τα λεφτά προς αυτές από την Αμερική και την Ευρώπη. Τις έτρεφαν με κονδύλια και τις χρησιμοποιούσαν αρχικά για τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Υπήρχε μια πλήρης διανοουμενίστικη προδοσία. Είχαν καταφέρει να τους μαζέψουν όλους γύρω από τον Γιέλτσιν. Έλεγα δεν μπορεί, δεν μπορεί όλοι να είναι τόσο πουλημένοι. Δεν αγαπούσα καθόλου τον Γιέλτσιν. Μια μέρα συνάντησα τον Γιέλτσιν στον διάδρομο μετά από μια διάσκεψη Τύπου στην οποία παρακολούθησα τον Γκορμπατσόφ στο Κρεμλίνο. Ήμουν μαζί με έναν άλλο συνάδελφο δημοσιογράφο. Σκεφτήκαμε να πάμε να του υποβάλουμε μερικές ερωτήσεις. Δεν αξίζει, είπα.
Ήταν πολύ τρικυμιώδεις και συγκλονιστικές μέρες για εμένα. Ναι, υπήρχαν πράγματα που δεν άρεσαν και σε εμένα στη Σοβιετική Ένωση. Δεν μπορούσα να ζω σε μια χώρα στην οποία είχαν συρρικνωθεί τόσο πολύ η δημοκρατία και οι ελευθερίες. Όμως, δεν μπορούσα να ανεχτώ και την κατάρρευσή της με αυτόν τον τρόπο με την ισχύ της Αμερικής και των Δυτικών. Μου είχε προκαλέσει αναγούλα η προδοσία των διανοούμενων που τρέφονταν με κονδύλια. Ο Γιέλτσιν είχε υπογράψει τη συμφωνία που διέλυε τη Σοβιετική Ένωση μαζί με την Ουκρανία και τη Λευκορωσία. Ήταν το 1991. Ένας Δεκέμβριος μήνας παγερός. Κάθε βράδυ πήγαινα στην Κόκκινη Πλατεία και κοιτούσα την κόκκινη σημαία με το σφυροδρέπανο που υπήρχε στην κορυφή του Κρεμλίνου. Ήμουν περίεργος πότε θα την κατέβαζαν από εκεί. Δεν έμεινε για τη νέα χρονιά και αφαιρέθηκε. Η Σοβιετική Ένωση υποδέχθηκε κατακερματισμένη το 1992. Από το βασικό τηλεοπτικό κανάλι της χώρας έπαιζε κάθε βράδυ μετά τις ειδήσεις η μουσική του τραγουδιού «Yesterday» των Beatles.
Όταν επέστρεψα στην πατρίδα βρήκα μπροστά μου παρόμοιες διανοουμενίστικες προδοσίες των οργανώσεων πολιτών που είχαν συγκεντρωθεί στη Μόσχα. Παλαιότερα τις αποκαλούσαμε «δημοκρατικές μαζικές οργανώσεις». Όμως, έγινε ό,τι έγινε και ξαφνικά είχαν μετατραπεί σε οργανώσεις πολιτών αλλάζοντας καβούκι. Ήταν διαφορετικές από παλιά. Οι δημοκρατικές μαζικές οργανώσεις στηρίζονταν στον εθελοντισμό. Ενώ κάθε μία από τις οργανώσεις πολιτών είχε συνδεθεί με ένα κονδύλι. Η λύση και η ειρήνη έγιναν επαγγελματικές και συνδέθηκαν με μισθό. Όλοι όσοι διοργάνωναν ένα σεμινάριο, ένα συνέδριο, όσοι έκαναν μια διαδήλωση, έστω και μικρής κλίμακας, έπαιρναν αντάλλαγμα γι' αυτό. Τέλειωσε, είπα, δεν πρόκειται να ανακάμψει πλέον και αυτό το μέρος. Οι πλουτοκράτες, που έκαναν δουλειές παντού με το χρήμα, είχαν λύσει και εμάς εδώ. Υπέβαλλαν όλα όσα ήθελαν με τα κονδύλια. Όλα θα γίνονταν όπως ήθελαν εκείνοι και όχι όπως θέλαμε εμείς. Και έγιναν.
Κοιτάξτε λίγο την πατρίδα μας. Έχουμε εκατοντάδες οργανώσεις πολιτών. Όμως, κοιτάξτε σε ποια κατάσταση είναι η πατρίδα μας…
