Ο Εθνάρχης και πάλι στην επικαιρότητα. Πέρασε σχεδόν μισός αιώνας από τον θάνατό του και ακόμα, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, βρίσκουν ορισμένοι τις ευκαιρίες να μας θυμίζουν την πονεμένη ιστορία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου. Πονεμένη γι' αυτούς που μπορούν να κρίνουν χωρίς προκαταλήψεις και για τη μαρτυρική μας πατρίδα.
Ακόμα, δυστυχώς, να καταλάβουμε ότι κάθε τι που μας πληγώνει πρέπει να το διώξουμε από πάνω μας.
Η τελευταία ευκαιρία που δόθηκε, ήταν η «αποκαθήλωση» της φωτογραφίας του από το προεδρικό γραφείο. Εντελώς αδόκιμη η λέξη αποκαθήλωση, που τις τελευταίες μέρες χρησιμοποιείται ευρέως. Αποκαθήλωση ονομάζεται η σκηνή της καταβίβασης του σώματος του Ιησού από τον Σταυρό, που ακολούθησε μετά τη Σταύρωσή του, προκειμένου στη συνέχεια να ενταφιαστεί. Συνεπώς, η πράξη του Προέδρου ήταν απλή απομάκρυνση μιας φωτογραφίας κάποιου και τίποτε άλλο. Νομίζω η ιδιότητά του ως ο πρώτος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας έγινε πλήρως σεβαστή και με το παραπάνω. Στον χώρο που βρίσκονται οι φωτογραφίες όσων διετέλεσαν Πρόεδροι της Κυπριακής Δημοκρατίας, υπάρχει η φωτογραφία του και μάλιστα πρώτη στη σειρά. Αυτή πρέπει να είναι η μόνη αναφορά και τιμή στον υποτιθέμενο Εθνάρχη.
Οι αντιδράσεις αναμενόμενες. Μέχρι και βουλευτές έστειλαν επιστολές στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη, με τις οποίες διαμαρτύρονται και ζητούν την επαναφορά του. Η ειδωλολατρία σε όλο της το μεγαλείο.
Ορισμένοι μάλιστα, πολιτικοί φωστήρες και όπως πάντα ανιστόρητοι, προβάλλουν το επιχείρημα ότι η φωτογραφία του Εθνάρχη πρέπει να «κοσμεί» το προεδρικό γραφείο γιατί ήταν αυτός που εγκαθίδρυσε την Κυπριακή Δημοκρατία. Θα πρέπει επιτέλους να αποφασίσουμε. Από τη μια όλοι αυτοί οι πολιτικοί μασκαράδες επιμένουν ότι δεν ήθελε την ανεξαρτησία και υπόγραψε τις συμφωνίες της Ζυρίχης στο Λονδίνο γιατί πιέστηκε από τους Καραμανλή και Αβέρωφ και από την άλλη μας λένε ότι είναι το σύμβολο της ανεξαρτησίας. Μα πώς μπορεί κάποιος να είναι σύμβολο για κάτι που δεν ήθελε και πιέστηκε να αποδεχθεί;
Η κυριότερη όμως ασυναρτησία, η οποία είναι τόσο σοβαρή που ίσως να χρήζει κλινικής αντιμετώπισης, είναι το ότι όλοι αυτοί, που κόπτονται για την ενέργεια του Προέδρου της Δημοκρατίας, εσκεμμένα δεν αναφέρονται στο ποιος κατέλυσε την Κυπριακή Δημοκρατία.
Δυστυχώς, δεν αντιλαμβάνονται ότι ο υπαίτιος της διάλυσής της ήταν ο «αποκαθηλωμένος» Αρχιεπίσκοπος. Ξεχνούν την ενέργειά του να αναθεωρήσει τα 13 σημεία του Συντάγματος το 1963. Δηλαδή τον άνθρωπο που μέσα σε τρία χρόνια, από το 1960, δεν σεβάστηκε την υπογραφή του και τόλμησε να αναιρέσει τις συμφωνίες, κάτι που ήταν η αρχή της καταστροφής της πατρίδας μας.
Ο μεγάλος ηγέτης, δυστυχώς για τους τυφλούς υποστηρικτές του, αποδεικνύεται, μέσα από έγγραφα και μαρτυρίες, ένας τραγικός ηγετίσκος. Ένας ηγετίσκος που χωρίς πολιτική κρίση και διορατικότητα, με κίνητρο πάντα τις προσωπικές του φιλοδοξίες, κατέστρεψε την ίδια του την πατρίδα.
Η ορθότατη πράξη του Προέδρου της Δημοκρατίας νομίζω θα πρέπει να έχει συνέχεια. Πώς είναι δυνατόν ο ανδριάντας του να βρίσκεται, σε περίοπτη θέση, στην είσοδο του Προεδρικού Μεγάρου;
Πώς είναι δυνατόν σε κάθε επίσημη επίσκεψη ξένου ηγέτη να προηγείται κατάθεση στεφάνου στον ανδριάντα του Εθνάρχη; Ας μην ξεχνούμε ότι η κατάθεση στεφάνου στον ανδριάντα του Μακαρίου είναι θεσμοθετημένη και αποτελεί μέρος του πρωτοκόλλου επισήμων επισκέψεων. Η ευρωπαϊκή Κύπρος του 2025 διατηρεί ακόμα πρωτόκολλα που δεν συναντάς ούτε σε τριτοκοσμικά κράτη.
Μήπως όταν κάποιος επίσημος επισκεφθεί το Μέγαρο των Ηλυσίων στο Παρίσι, καταθέτει στεφάνι στον ανδριάντα του Σαρλ Ντε Γκωλ; Ας με συγχωρέσει ο αείμνηστος Γάλλος ηγέτης για τον άδικο παραλληλισμό.
Δεν μπορεί να συνεχίσουν όλα αυτά τα απαράδεκτα δήθεν για το ότι ήταν ο άνθρωπος που εγκαθίδρυσε την Κυπριακή Δημοκρατία. Κυπριακό κράτος να το δεχθώ. Όμως για ποια Δημοκρατία μιλούμε; Μήπως γι' αυτήν που το 1968, σε ομιλία του ανθυποψηφίου του Τάκη Ευδόκα στην πλατεία Σολωμού στη Λευκωσία, ένστολοι αστυνομικοί του έριχναν αβγά και γιαούρτια;
Για ποια Δημοκρατία μιλούμε; Μήπως γι' αυτήν που στα πρώτα της χρόνια, με Πρόεδρο τον Αρχιεπίσκοπο, η Αστυνομία έκανε επιθέσεις στα γραφεία εφημερίδων της αντιπολίτευσης και αφού ξυλοκοπούσε δημοσιογράφους, τις έκλεινε;
Ξυπνάτε επιτέλους. Εκ των υστέρων, ο πρώτος Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, αποδεικνύεται ότι όχι μόνο δεν υπήρξε Εθνάρχης αλλά ούτε Δημοκράτης. Το είδωλο ορισμένων αποδεικνύεται παράδειγμα προς αποφυγήν. Οι δε «ιερές» του παρακαταθήκες, συνταγή καταστροφής.
Πολλοί θα ισχυριστούν ότι δεν είναι πρέπον να αναφέρεσαι με τέτοια λόγια για έναν ιερωμένο. Ιερωμένος σίγουρα ήταν αφού χειροτονήθηκε και πέρασε από όλες τις βαθμίδες της Εκκλησίας. Οι πράξεις του όμως δεν είχαν καμία σχέση με την ιεροσύνη. Πρώτον, ένας ιερωμένος δεν γίνεται πολιτικός. Ένας ιερωμένος δεν δημιουργεί παράνομες οργανώσεις τις οποίες εξοπλίζει. Ένας ιερωμένος δεν στερεί από συνανθρώπους του, ανεξάρτητα αν ήσαν Τουρκοκύπριοι, νερό, ηλεκτρισμό και ψωμί. Ένας ιερωμένος δεν καθαιρεί «εν Χριστώ αδελφούς του» επειδή τον καθαίρεσαν πρώτοι. Με απλά λόγια ένας ιερωμένος συγχωρεί και δεν προβαίνει σε αντίποινα. Ειδικά στην πατρίδα μας, ένας ιερωμένος δεν εφαρμόζει τη δικτατορία του, «Εγώ είμαι η Κύπρος».
Το τι συνέβηκε στην Κύπρο, μετά τον ηρωικό αγώνα της ΕΟΚΑ, ο Θουκυδίδης το είχε πει, για την εξουσία στην Αθήνα, χιλιάδες χρόνια πριν, θέλοντας να κακίσει τη μοναρχικού τύπου άσκηση εξουσίας από τον Περικλή, ο οποίος εκλεγόταν πάντα στρατηγός. «Εγίγνετό τε λόγω μεν δημοκρατία, έργω δε υπό του πρώτου ανδρός αρχή», Έγινε (στην Αθήνα) δημοκρατία στα λόγια, αλλά στην πράξη ήταν εξουσία του πρώτου ανδρός.
Η θεωρία, «Ο αποθανών δεδικαίωται» δεν μπορεί να εφαρμοστεί στην περίπτωση του Μακαρίου. «Ό ἀποθανών δεδικαίωται ἀπό τῆς ἁμαρτίας», κατά τον Απόστολο Παύλο, για να ακριβολογούμε. Μα πώς μπορείς να δικαιώσεις κάποιον και να μην τον επικρίνεις όταν «τῆς ἁμαρτίας» του βιώνουμε μέχρι σήμερα, τις δε κρημνοβασίες του πληρώσαμε και ακόμα τις πληρώνουμε; Αιωνία του η μνήμη, όπως λέμε για κάθε άνθρωπο που φεύγει από τη ζωή. Μέχρις εδώ σταματά η υποχρέωσή μας να τιμούμε τη μνήμη του. Είτε αρέσει σε ορισμένους είτε όχι, «Ο αποθανών Εθνάρχης ου δικαίωται».
Πολλοί, πολύ σωστά, ισχυρίζονται ότι θα πρέπει να αφήσουμε πίσω μας τις πληγές του παρελθόντος. Ο Εθνάρχης όμως δεν αποτελεί μόνο παρελθόν αλλά παρόν και μέλλον. Τα εγκληματικά του λάθη τα βρίσκουμε μπροστά μας στο παρόν και σίγουρα επηρεάζουν το μέλλον μας.
Η Κύπρος έγινε γνωστή ανά το παγκόσμιο λόγω της φήμης του Μακαρίου και ο Νίκος Χριστοδουλίδης να διώχνει από το γραφείο του τη φωτογραφία του Εθνάρχη; Ένα άλλο επιχείρημα. Λογικοφανής άποψη αλλά θα πρέπει να αντιστραφεί. Ο Μακάριος έγινε γνωστός ανά το παγκόσμιο γιατί εκμεταλλεύτηκε στο έπακρον τις θυσίες και τους αγώνες της Κύπρου για να ικανοποιήσει τις υπερβολικές προσωπικές του φιλοδοξίες. Νομίζω το «Εγώ είμαι η Κύπρος», τα λέει όλα. Το μόνο που ισχύει, στο τέλος της καταστροφικής του πολιτικής πορείας, είναι το, «Η Κύπρος δεν είναι πλέον η Κύπρος».
