Φόρμα αναζήτησης

Τα γνωστά άγνωστα θηλαστικά της Κύπρου (web tv)

Ένα σημαντικό κομμάτι της σπουδαίας βιοποικιλότητας του τόπου μας αποτελούν τα θηλαστικά ζώα. Στην Κύπρο συναντάμε 31 διαφορετικά είδη θηλαστικών, εκ των οποίων τα 19 ανήκουν στις νυχτερίδες. Παρά τον μικρό αριθμό θηλαστικών που έχουμε στο νησί μας, τα 23 είδη από τα 31 είναι πολύ δύσκολο να τα δει κάποιος και να αναγνωρίσει το είδος, καθώς είναι νυχτόβια και με κρυπτική συμπεριφορά.

Μπορεί κάποιος να δει νυχτερίδες να περιφέρονται γύρω από μια λάμπα στον δρόμο και να τρέφονται με έντομα που προσελκύονται από το φως, άλλα τις βλέπει σαν σκιές που κινούνται πολύ γρήγορα, και δεν μπορεί να δει τα χαρακτηριστικά τους αλλά ούτε και για πoιο είδος πρόκειται.

 

 

Οι νυχτερίδες ανήκουν στα χειρόπτερα (Chiroptera) και χωρίζονται σε δύο κατηγορίες, στα μικροχειρόπτερα (Microchiroptera) και στα μεγαχειρόπτερα (Megachiroptera). Για τον περισσότερο κόσμο τα ζώα αυτά είναι άγνωστα, καθώς κυκλοφορούν μόνο τη νύχτα και την ημέρα κρύβονται πάλι στα σκοτάδια και πολύ σπάνια κάποιος έχει την ευκαιρία να τα δει από κοντά. Κατά τη διάρκεια της ημέρας, βρίσκουν καταφύγιο και φωλιάζουν σε φυσικές σπηλιές, σε παλαιές γαλαρίες ορυχείων, σχισμές βράχων, σε κουφάλες δέντρων, σε παλαιά πηγάδια, σε εγκαταλελειμμένα σπίτια, κάτω από παλιές γέφυρες, ακόμα, και μέσα σε κεραμίδια σπιτιών. Οι νυχτερίδες είναι τα μοναδικά θηλαστικά στον κόσμο που μπορούν να πετούν και μάλιστα μπορούν να κάνουν μανούβρες στον αέρα πολύ πιο καλά από τα πουλιά. Διαθέτουν δερμάτινες μεμβράνες αντί φτερά, οι οποιες τις βοηθούν να πετούν εντελώς αθόρυβα. Είναι νυχτόβια ζώα και δραστηριοποιούνται μόλις νυχτώσει για αναζήτηση της τροφής τους. Τα 18 είδη από τα 19 που έχουμε ανήκουν στα μικροχειρόπτερα και τρέφονται αποκλειστικά με έντομα και το ένα μόνο ανήκει στα μεγαχειρόπτερα και είναι ο γνωστός μας νυχτοπάππαρος. Ο νυχτοπάππαρος ή νυχτοκόρακας με το κοινό και επιστημονικό όνομα Egyptian fruit bat (Rousettus aegyptiacus) είναι είδος φρουτονυχτερίδας και ανήκει στην κατηγορία των μεγαχειρόπτερων και τρέφεται αποκλειστικά με νέκταρ και υπερώριμα φρούτα. Είναι το μεγαλύτερο είδος νυχτερίδας που έχουμε στον τόπο μας με άνοιγμα πτερυγίων μέχρι 60 εκατοστά. Η Κύπρος είναι η μόνη ευρωπαϊκή χώρα που φιλοξενεί αυτό το είδος νυχτερίδας. Τη συναντάμε, επίσης, σε μερικές αφρικανικές χώρες, σε χώρες της Mέσης Aνατολής, Πακιστάν και Ινδία. Στον τόπο μας, δυστυχώς, το ζώο αυτό απειλείται με αφανισμό.

 

 

Η Κηπομυγαλή με το κοινό και επιστημονικό όνομα Lesser White-toothed Shrew – Crocidura suaveolens (Pallas, 1811) είναι ένα μικρό σαρκοφάγο τρωκτικό, το οποίο ανήκει στην οικογένεια Soricidae. Τρέφεται με έντομα, σκουλήκια και σαλιγκάρια. Βρίσκεται στην κόκκινη λίστα της IUCN με τα είδη που κινδυνεύουν με εξαφάνιση. Η Κηπομυγαλή κρύβεται, συνήθως, κάτω από πέτρες και άλλα αντικείμενα και είναι πολύ γρήγορο ζώο, κάποιος που θα το δει να τρέχει σίγουρα θα το περάσει για κοινό ποντικό.

 

 

Η Νανομυγαλή με το κοινό και επιστημονικό όνομα Etruscan pygmy shrew – Suncus etruscus (Savi, 1822) είναι ένα σπάνιο μικρό σαρκοφάγο τρωκτικό που ανήκει και αυτή στην οικογένεια Soricidae. Τρέφεται με έντομα και αποτελεί το μικρότερο θηλαστικό του πλανήτη με βάρος μόλις 1.8 γραμμάρια και με μήκος σώματος 4 πόντους. Βρίσκεται και αυτή στην κόκκινη λίστα της IUCN με τα είδη που κινδυνεύουν με εξαφάνιση. Πρόκειται για αρκετά ακριβοθώρητο ζώο που πολύ λίγοι το είδαν, προσωπικά δεν το είδα ποτέ ζωντανό. Το είδα μόνο 2 φορές νεκρό και μου το έφεραν γνωστοί μου που το έπιασαν από τα νύχια γάτων.

Etruscan pygmy shrew – Suncus etruscus

 

Ο Ακανθοποντικός – Cyprus Spiny Mouse – Acomys nesiotes (Bate, 1903) ανήκει στην οικογένεια Μυίδες (Muridae). Βρίσκεται και αυτός στην κόκκινη λίστα της IUCN με τα είδη που κινδυνεύουν με εξαφάνιση. Είναι ένα σπάνιο τρωκτικό που μοιάζει πολύ με ποντίκα και τρέφεται με σπόρους, καρπούς, έντομα και σαλιγκάρια. Ονομάζεται Ακανθοποντικός διότι οι τρίχες στη ράχη του είναι σκληρές και μοιάζουν με αγκάθια. Από μια σχετική απόσταση όταν τον δει κάποιος θα πει σίγουρα ότι είδε αρουραίο, καθώς ο Ακανθοποντικός μοιάζει καταπληκτικά με αρουραίο. Μετά από μια αξιόπιστη αναφορά του είδους το 1980 αναφέρθηκε ξανά το 2000 από τον γιο μου Αντρέα. Ο Αντρέας που ήταν στρατιώτης τότε και υπηρετούσε στο οροπέδιο του Άρωνα στην Αθαλάσσα έβαλε παγίδες με δόλωμα ελιές, για καταπολέμηση των ποντίκων και με έκπληξη είδε ότι έπιασε 2 Ακανθοποντικούς.

 

Ακανθοποντικός, Cyprus Spiny Mouse – Acomys nesiotes

 

 

Ο κυπριακός ποντικός Cypriot mouse – Mus cypriacus (Cucchi et al., 2006) ανήκει και αυτός στην οικογένεια Μυίδες (Muridae) και βρίσκεται και αυτός στην κόκκινη λίστα της IUCN με τα είδη που κινδυνεύουν με εξαφάνιση. Είναι ενδημικό είδος της Κύπρου και ανακαλύφθηκε για πρώτη φορά το 2004 και έχει περιγραφή το 2006. Πρόκειται για το πρώτο νέο θηλαστικό που ανακαλύφθηκε στην Ευρώπη μετά από 100 χρόνια. Μοιάζει πολύ με τον οικιακό ποντικό και τον συναντάμε σε πεδινές αλλά και σε ορεινές περιοχές. Ο κυπριακός ποντικός έχει μεγαλύτερα αφτιά, μάτια και δόντια από τον συνηθισμένο οικιακό ποντικό που ξέρουμε, αλλά και άσπρες τούφες πίσω από τα αφτιά. Αυτές οι μορφολογικές διαφορές με τον οικιακό ποντικό είναι τόσο ανεπαίσθητες, που μόνο ελάχιστοι γνώστες του θέματος μπορούν να τον ξεχωρίσουν, οπόταν κάποιος που θα τον δει να τρέχει από μια μικρή απόσταση ή ακόμα και από πολύ κοντά θα πει ότι είδε οικιακό ποντικό. Ο κυπριακός ποντικός έχει χαρακτηριστεί ως ζωντανό απολίθωμα, καθώς όλα τα ενδημικά θηλαστικά εκτός από τα δύο είδη μυγαλών έχουν εξαφανιστεί από τα νησιά της μεσογείου, μετά από την άφιξη του ανθρώπου. Αν και προστατευόμενο είδος, η προστασία του είναι σχεδόν αδύνατη καθώς το είδος αυτό πέφτει θύμα με την αναπόφευκτη καταπολέμηση των άλλων επιβλαβών τρωκτικών. Όλα τα είδη που έχω αναφέρει πιο πάνω είναι αυστηρά προστατευόμενα είδη.

 

O κυπριακός ποντικός, Cypriot mouse – Mus cypriacus

 

 

 

 

 

 

 

 

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.