Φόρμα αναζήτησης

Κλειώ Παπαδοπούλου:Είμαστε ένα πλήρες ναυτιλιακό κέντρο

«Η Κύπρος είναι σήμερα ένα πλήρως ανεπτυγμένο ναυτιλιακό κέντρο» τονίζει στον «Π» η Κλειώ Παπαδοπούλου, συνεταίρος, υπεύθυνη Τομέα Μεταφορών της PwC Κύπρου, με τις ευκαιρίες περαιτέρω ανάπτυξης να είναι μπροστά μας. Η σύσταση Υφυπουργείου Ναυτιλίας λειτουργεί θετικά προς αυτή την κατεύθυνση, ενώ η πίεση στους φορολογικούς παραδείσους αποτελεί άλλη μια ευκαιρία για τη μεγέθυνση της κυπριακής ναυτιλίας.

«Η καταστολή των φορολογικών παραδείσων από τον ΟΟΣΑ αποτελεί μια πραγματική ευκαιρία για την Κύπρο, ώστε να προσελκύσει συγκροτήματα που έχουν ήδη παρουσία εδώ, για την ιδιοκτησία πλοίων που διαχρονικά ήταν κάτω από εταιρείες σε φορολογικούς παραδείσους», εξηγεί η κ. Παπαδοπούλου.

Η ναυτιλία αποτελεί έναν από τους βασικούς τομείς της κυπριακής οικονομίας. Σήμερα ποια είναι τα μεγέθη του κλάδου;

Η ναυτιλία συνεισφέρει περίπου 7% στο Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της Κύπρου και αποτελεί έναν από τους πιο σημαντικούς πυλώνες ανάπτυξης της οικονομίας της. Η Κύπρος είναι σήμερα ένα πλήρως ανεπτυγμένο ναυτιλιακό κέντρο. Αυτό οφείλεται σε πολλούς και ποικίλους παράγοντες, όπως η εφαρμογή της σωστής πολιτικής εκ μέρους του κράτους, η ποιοτική σημαία, τα υψηλά επίπεδα ασφάλειας και υπηρεσιών, η εξαιρετική συνεργασία μεταξύ του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, το νομικό μας σύστημα που είναι βασισμένο σε πρακτικές του Ηνωμένου Βασιλείου και το φορολογικό μας σύστημα το οποίο είναι ίσως το καλύτερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).

Το κυπριακό νηολόγιο αριθμεί σήμερα 1.000 και πλέον ποντοπόρα πλοία, χωρητικότητας 20 εκατομμυρίων τόνων περίπου, αριθμοί που μας κατατάσσουν ως τρίτη χώρα στην ΕΕ και ενδέκατη παγκοσμίως, παρ’ όλες τις προκλήσεις που έχουμε να αντιμετωπίσουμε από το τουρκικό εμπάργκο.

Τι παραπάνω θα μπορούσε να κάνει η Κύπρος ώστε ο τομέας να μεγαλώσει ακόμη περισσότερο; Τι το διαφορετικό προσφέρει η Κύπρος.

Η ναυτιλιακή βιομηχανία χρειάζεται υποστήριξη συνεχώς 24 ώρες την ημέρα 7 μέρες την εβδομάδα, αλλά και ευελιξία και καινοτόμες διαδικασίες. Η ίδρυση του Υφυπουργείου Ναυτιλίας ήταν ένα πολύ καλό βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση. Η αναδιάρθρωσή του είναι μια διαδικασία σε εξέλιξη που θα βοηθήσει στην καλύτερη εξυπηρέτηση της ναυτιλιακής βιομηχανίας στο νησί. Η χρήση της τεχνολογίας σε όλες τις διαδικασίες είναι απαραίτητη για την απεμπλοκή του ανθρώπινου δυναμικού, όπου είναι δυνατόν, ώστε να ασχοληθεί με πιο σημαντικά θέματα του υφυπουργείου, μετατρέποντάς το σε έναν μοντέρνο, σύγχρονο, πάροχο υπηρεσιών υψηλού επιπέδου, που να ανταγωνίζεται επάξια νηολόγια που σήμερα θεωρούνται πρωτοπόρα.

Το σύστημα χωρητικότητας, το οποίο όπως ανέφερα είναι ίσως το καλύτερο στην ΕΕ, είναι συμβατό με τις κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές για κρατικές ενισχύσεις στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών και είναι εγκεκριμένο μέχρι το 2020. Η ανανέωσή του είναι απαραίτητη για τη διατήρηση των πλεονεκτημάτων που προσφέρει η Κύπρος.

Η καταστολή των φορολογικών παραδείσων από τον ΟΟΣΑ αποτελεί μια πραγματική ευκαιρία για την Κύπρο ώστε να προσελκύσει συγκροτήματα που έχουν ήδη παρουσία εδώ, για την ιδιοκτησία πλοίων που διαχρονικά ήταν κάτω από εταιρείες σε φορολογικούς παραδείσους. Με σωστό προγραμματισμό, η Κύπρος μπορεί να παρέχει τα ίδια πλεονεκτήματα, σε ένα όμως ευρωπαϊκό πλαίσιο. Επιπρόσθετα, η χρήση επενδυτικών ταμείων με βάση την Κύπρο, για επενδύσεις στη ναυτιλιακή βιομηχανία, ενδιαφέρει ιδιαίτερα τους ξένους επενδυτές.

Όσον αναφορά τον τομέα της εκπαίδευσης θα μπορούσαν να γίνουν περισσότερα, προκειμένου η βιομηχανία να προσελκύσει και να εκπαιδεύσει νεαρά ταλέντα για μια καριέρα στον χώρο της ναυτιλίας. Πρόσφατα, στα πλαίσια ενός ευρωπαϊκού προγράμματος (άσχετο με τη ναυτιλία), είχα την ευκαιρία να επισκεφθώ ένα λύκειο και να συζητήσω με τους εφήβους στην τάξη ποιο είναι το όνειρό τους. Χάρηκα πολύ όταν άκουσα μια κοπέλα να λέει με πάθος πόσο πολύ θέλει να γίνει καπετάνιος σε πλοίο!

Το Brexit, όπως αυτό και αν εξελιχθεί, αποτελεί ευκαιρία για την κυπριακή σημαία;

Υπάρχει τέτοια αβεβαιότητα όσον αφορά το Brexit, μέχρι και για το αν τελικά θα γίνει, που είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει κανείς τις επιπτώσεις που θα έχει στην κυπριακή ναυτιλία.

Το σίγουρο είναι ότι οι Ευρωπαίοι πλοιοκτήτες χρειάζεται να διακινούν τα πλοία τους χωρίς προβλήματα μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της ΕΕ και να διακινούν ελεύθερα το προσωπικό τους, τους επιβάτες τους και τα φορτία τους.

Το νηολόγιο του ΗΒ δεν είναι μεγάλο. Η συνεισφορά του ΗΒ στην ευρωπαϊκή ναυτιλία είναι περισσότερο στον τομέα της ναυτικής ασφάλισης και στη διαμεσολάβηση για ναυλώσεις πλοίων. Οι εταιρείες ναυτικής ασφάλισης έχουν ήδη κάνει βήματα για μεταφορά των δραστηριοτήτων τους εκτός ΗΒ και η Κύπρος έχει πάρει ένα μικρό μερίδιο.

Η τεχνολογία πόσο επηρεάζει τον κλάδο;

Η ναυτιλία είναι μια αρκετά συντηρητική βιομηχανία, που δεν επηρεάζεται εύκολα από τεχνολογικές καινοτομίες. Ωστόσο, η διείσδυση της τεχνολογίας στον τομέα είναι αναπόφευκτη. Υπάρχουν τεράστιες ευκαιρίες για αύξηση της αποδοτικότητας, της ασφάλειας και της ποιότητας των υπηρεσιών, μέσω της ψηφιοποίησης. Η ψηφιοποίηση θα αλλάξει και τον τρόπο επικοινωνίας με τους πελάτες και τους συνεργάτες. Ακόμη και τα συμβόλαια στο μέλλον πιθανότατα να γίνονται μέσω blockchain.

Ήδη τροχιοδρομούνται λειτουργίες εξ αποστάσεως και πιο μακροπρόθεσμα θα δούμε πλοία χωρίς πλήρωμα. Η τεχνολογία επηρεάζει επίσης θετικά τις προσπάθειες που γίνονται προς την κατασκευή/μετατροπή οικολογικών πλοίων.

Έχουμε έναν μεγάλο στόλο με κυπριακή σημαία και πλέον μια νέα κατάσταση στα λιμάνια, με τη λειτουργία τους από ξένους πάροχους. Το νησί μπορεί να αποτελέσει έναν κόμβο διαμετακόμισης στην Ανατολική Μεσόγειο και υπό ποιες προϋποθέσεις;

Η ιδιωτικοποίηση των λιμανιών μπορεί να ήταν/είναι μια επίπονη διαδικασία, αλλά δεν παύει να είναι απαραίτητη και προς τη σωστή κατεύθυνση. Το λιμάνι στη Λεμεσό, παρ’ όλα τα αρχικά προβλήματα, πιστεύω ότι έχει σημαντική αύξηση στην παραγωγικότητα και στην αποτελεσματικότητα εξυπηρέτησης των πλοίων, κάτω από τη διαχείριση ιδιωτικής εταιρείας.

Η παρουσία υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο και η ανάπτυξη του τομέα της ενέργειας στην Κύπρο αλλά και στην ευρύτερη περιοχή, μπορεί να δώσει νέα δυναμική στην κυπριακή ναυτιλία.

Ένα άλλο μεγάλο στοίχημα για την κυπριακή ναυτιλία είναι η προσέλκυση κρουαζιερόπλοιων. Η Κύπρος μπορεί να βρίσκεται στο ανατολικότερο μέρος της Μεσογείου και είναι πιο δύσκολο να ενταχθεί σε δρομολόγια, μπορεί όμως να αποτελέσει τον καλύτερο συνδετικό κρίκο της ευρωπαϊκής αγοράς παροχής κρουαζιέρων με τη Μέση Ανατολή και την Ασία.

Μια πιθανή άρση του τουρκικού εμπάργκο όχι μόνο θα δώσει σημαντική ώθηση στο νηολόγιο και στα κυπριακά λιμάνια σε όλο το νησί, αλλά θα αποτελέσει και ένα από τα καλύτερα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο λαών.

*Στις 30 Ιανουαρίου η PwC διοργανώνει στη Λεμεσό πρόγευμα εργασίας για τη ναυτιλία, στο οποίο επαγγελματίες του κλάδου θα έχουν την ευκαιρία να πληροφορηθούν για θέματα που τους αφορούν, από στελέχη της PwC