Φόρμα αναζήτησης

Υδρογόνο – Ευρωπαϊκή ενέργεια για το μέλλον

Δύο είναι οι μεγάλοι στόχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα επόμενα χρόνια: η ψηφιακή μετάβαση και η πράσινη ανάπτυξη.

Σε ό,τι αφορά την πράσινη ανάπτυξη, ο στόχος μας είναι μέχρι το 2050 η Ευρώπη να γίνει η πρώτη κλιματικά ουδέτερη ήπειρος. Αυτό σημαίνει ότι οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις των δραστηριοτήτων μας θα πρέπει να μην επηρεάζουν αρνητικά τον πλανήτη.

Για να το πετύχουμε αυτό, θα πρέπει να αλλάξουμε το ενεργειακό μας μοντέλο που σήμερα στηρίζεται στις ενώσεις του άνθρακα, και, κατ’ εξοχήν, στα ορυκτά καύσιμα, όπως το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.

Η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την κλιματική ουδετερότητα, η Πράσινη Συμφωνία, περιλαμβάνει ήδη την αποτελεσματικότερη, κυκλική χρήση των πόρων και, ασφαλώς, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, όπως είναι η ηλιακή και η αιολική ενέργεια. Με τις εξαγγελίες που έκανε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή την εβδομάδα που πέρασε, στη στρατηγική αυτή έρχεται να προστεθεί, και μάλιστα σε περίοπτη θέση, και η χρήση του υδρογόνου. Το υδρογόνο, λένε πολλοί, είναι το κομμάτι του παζλ που λείπει για τη μετάβαση σε μία πλήρως απανθρακοποιημένη οικονομία.

Το υδρογόνο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως πρώτη ύλη, ως καύσιμο ή ως φορέας ενέργειας και ως μέσο αποθήκευσης ενέργειας. Έχει πολλές δυνητικές εφαρμογές στους τομείς της βιομηχανίας, των μεταφορών, της ενέργειας και των κτηρίων. Το σημαντικότερο είναι ότι δεν εκπέμπει διοξείδιο του άνθρακα και κατά τη χρήση του εκλύονται σχεδόν μηδενικοί ατμοσφαιρικοί ρύποι.

Το υδρογόνο μπορεί να έχει ρόλο συμπληρωματικό προς τις ανανεώσιμες πηγές, εξισορροπώντας τις μεταβολές που παρατηρούνται στην απόδοσή τους – π.χ. όταν υπάρχει άπνοια ή περιορισμένη ηλιοφάνεια. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί για να αντικαταστήσει τα ορυκτά καύσιμα σε βιομηχανικούς τομείς υψηλών εκπομπών – όπως η χαλυβουργία ή οι μεταφορές με βαρέα επαγγελματικά οχήματα – οι οποίοι είναι αδύνατον επί του παρόντος να εξηλεκτριστούν.

Το υδρογόνο μπορεί να παραχθεί με διάφορες διεργασίες. Μπορεί να παραχθεί με διεργασίες που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα ως πρώτη ύλη – π.χ. με την αναμόρφωση του φυσικού αερίου ή την αεριοποίηση του γαιάνθρακα. Ή, μπορεί να παραχθεί από την ηλεκτρόλυση του νερού, σε ηλεκτρολυτικές κυψέλες που λειτουργούν με ηλεκτρική ενέργεια.
Σε όλες τις περιπτώσεις, το τελικό προϊόν – το υδρογόνο – είναι, από περιβαλλοντική άποψη, καθαρό. Αλλά, είναι προφανές ότι όταν παράγεται από ορυκτά καύσιμα, η διαδικασία της παραγωγής δημιουργεί ρύπους. Το ίδιο και στην περίπτωση της ηλεκτρόλυσης, όταν η ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται έχει παραχθεί από ορυκτά καύσιμα.
Γι’ αυτό και η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης επικεντρώνεται στο λεγόμενο «ανανεώσιμο υδρογόνο», στο υδρογόνο που παράγεται από το νερό με ηλεκτρόλυση χρησιμοποιώντας ηλεκτρική ενέργεια, που κι αυτή έχει παραχθεί από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.

Για να υλοποιηθεί αυτή η στρατηγική, πρέπει να αλλάξουν πολλά. Σήμερα, η ποσότητα υδρογόνου που χρησιμοποιείται στην ΕΕ παραμένει περιορισμένη και το υδρογόνο παράγεται κατά κύριο λόγο από ορυκτά καύσιμα. Έτσι, οι προτάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προβλέπουν την αύξηση της ισχύος των εγκαταστάσεων παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου από το 1 γιγαβάτ που είναι σήμερα στα 6 μέχρι το 2024 και στα 40 γιγαβάτ έως το 2030, ισχύς που θα επιτρέψει την παραγωγή 10 εκατομμυρίων τόνων καυσίμου.

Το ανανεώσιμο υδρογόνο είναι σήμερα σχετικά ακριβό στην παραγωγή του με κόστος 2,50-5,50 €/kg, σε σύγκριση με 1,50 €/kg για το υδρογόνο που παράγεται από ορυκτά καύσιμα. Αλλά, οι οικονομίες κλίμακος που θα έλθουν με την επέκταση της παραγωγικής βάσης του ανανεώσιμου υδρογόνου θα φέρουν και την μείωση του κόστους.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ιδιαίτερα ανταγωνιστική στην τεχνολογία του καθαρού υδρογόνου, και σε ό,τι αφορά την διαδικασία της παραγωγής αλλά και την ασφάλεια στην μεταφορά του και την αποθήκευση – γιατί δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το υδρογόνο είναι εξαιρετικά εύφλεκτο. Είναι ένας ενεργειακός τομέας στον οποίον έχουμε συγκριτικό πλεονέκτημα και πρέπει να το εκμεταλλευθούμε. Οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι σωρευτικές επενδύσεις στο ανανεώσιμο υδρογόνο στην Ευρώπη θα μπορούσαν να ανέλθουν σε 180-470 δισ. ευρώ έως το 2050. Λένε, επίσης, ότι το καθαρό υδρογόνο θα μπορούσε να καλύψει το 24 % της παγκόσμιας ζήτησης για ενέργεια έως το 2050, με ετήσιες πωλήσεις ύψους 630 δισ. ευρώ.

Και αυτή ακριβώς είναι η ουσία της Πράσινης Συμφωνίας: οικονομική ανάπτυξη με σεβασμό στο περιβάλλον.

* Επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.