Φόρμα αναζήτησης

Τα χαρακτηριστικά της ανθρώπινης ηγεσίας

Με τις διάφορες θεωρίες για την ηγεσία ασχολήθηκα πολλές φορές στο παρελθόν με άρθρα μου στον «Πολίτη», και συγκεκριμένα:
• 13.07.14 Μετασχηματιστική Ηγεσία
• 24.05.15 Υπηρετική Ηγεσία
• 17.05.15 Αυθεντική Ηγεσία
• 01.06.15 Πνευματική Ηγεσία
• 01.11.15 Υποδειγματική Ηγεσία
• 14.05.17 Ηθική Ηγεσία
• 15.10.17 Ευέλικτη Ηγεσία
• 25.11.18 Ηγεσία ανάλογα με την περίσταση, και
• 29.12.19 Οραματιστική Ηγεσία.

Στο σημερινό άρθρο θα αναφερθώ στην Ανθρώπινη Ηγεσία (ελεύθερη μετάφραση του αγγλικού Compassionate Leadership).

Οι δυνάμεις που επηρεάζουν έναν ηγέτη είναι θετικές και αρνητικές. Στις θετικές περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η επιθυμία για επιτυχία, η αυτογνωσία και η ανθρώπινη συμπεριφορά.
Οι αρνητικές δυνάμεις αφορούν συμπεριφορές οι οποίες οδηγούν τους υπαλλήλους σε απογοήτευση λόγω εκμετάλλευσης, φόβου, έλλειψης τιμιότητας, υπερβολικών απαιτήσεων, μικρομάνατζμεντ κ.λπ. Οι αρνητικές δυνάμεις οδηγούν πολλά ικανά στελέχη σε χαμηλή παραγωγικότητα, αντιπαρώθηση, αρνητική συμπεριφορά, ακόμη και σε παραίτηση.
Στον αντίποδα, ο ανθρώπινος ηγέτης εμπνέει τους υπαλλήλους του, προωθεί την αλληλοκατανόηση και σέβεται τις απόψεις των υπαλλήλων του. Με τον τρόπο αυτόν μειώνεται η αντίδραση των υπαλλήλων στις αλλαγές, οι οποίες είναι, σήμερα, απαραίτητες προκειμένου να πετύχει ένας οργανισμός. Ταυτόχρονα, η συμπεριφορά αυτή του ηγέτη τον βοηθά να είναι πιο δημιουργικός και πιο αποτελεσματικός όσον αφορά την επίλυση προβλημάτων.

Χαρακτηριστικά γνωρίσματα
Πέραν των γνωστών χαρακτηριστικών γνωρισμάτων που πρέπει να διαθέτει ένας ηγέτης, τον Ανθρώπινο Ηγέτη, χαρακτηρίζουν και τα εξής:

Διά βίου μάθηση
Αντιλαμβάνονται ότι όσες γνώσεις και αν έχουν, υπάρχουν γύρω τους και υπό τους κι άλλοι ευφυείς άνθρωποι, με καινοτόμες ιδέες, τις οποίες αν οι ηγέτες αξιοποιήσουν θα τους βοηθήσουν να ηγούνται πιο αποτελεσματικά. Αντίθετα, όταν ένας ηγέτης νομίζει ότι τα ξέρει όλα, δύσκολα δέχεται νέες ιδέες αφού πιστεύει ότι δεν χρειάζεται να μάθει νέα πράγματα. Αυτό σημαίνει έλλειψη δεκτικότητας και ουδέποτε θα μπορέσει ένας ηγέτης να αριστεύσει αν δεν δέχεται νέες ιδέες και αν δεν μαθαίνει από τα λάθη του.
Τους ανθρώπινους ηγέτες χαρακτηρίζει η υπομονή και η επιμονή προκειμένου να πετύχουν τους στόχους τους. Είναι μετριόφρονες επιδιώκοντας συνεχώς ανατροφοδότηση προκειμένου η δική τους βελτίωση και ανάπτυξη να συνοδεύονται και από ανάλογη βελτίωση και ανάπτυξη των υπαλλήλων τους.

Παραμερισμός εμποδίων
Είναι πάντοτε στο πλευρό των υπαλλήλων τους, βοηθώντας τους να αντιμετωπίζουν τυχόν προβλήματα που παρουσιάζονται κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους. Αυτό το επιτυγχάνουν γνωρίζοντας καλά τον τρόπο σκέψης κάθε υπαλλήλου τους, τις δυνάμεις και τις αδυναμίες τους, ακόμη και τις φοβίες τους.

Επηρεασμός
Ενθουσιάζονται να βοηθούν τους άλλους και είναι απαλλαγμένοι από κάθε ίχνος εγωιστικής συμπεριφοράς. Ενδιαφέρονται περισσότερο για τις ανάγκες των υπαλλήλων τους και λιγότερο για το πόσα λάθη έκαναν. Η απαισιοδοξία απουσιάζει από το λεξιλόγιό τους. Αντιμετωπίζουν τις προκλήσεις με ενδιαφέρον και όχι με φόβο. Η συμπεριφορά τους αυτή επηρεάζει θετικά την ομάδα τους και βελτιώνει το ηθικό των μελών της. Τους ενδιαφέρει λιγότερο η φήμη και περισσότερο το να έχουν μία διαρκή και βαθιά θετική επίδραση στους υπαλλήλους τους.

Πρότυπα
Η ηθικότητά τους βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο και απαιτούν από τους υπαλλήλους τους να πράττουν το ίδιο. Πολεμούν για την αριστεία και βοηθούν με εύσχημο τρόπο τους υπαλλήλους τους που δεν τους ακολουθούν. Επιδιώκουν υψηλά επίπεδα ηθικής και ακεραιότητας και βοηθούν τους νέους και αδύναμους υπαλλήλους να αποκτήσουν εμπιστοσύνη στον εαυτόν τους, συνεργαζόμενοι με την ομάδα και τον ηγέτη της, με στόχο την αριστεία. Δίνουν μεγάλη σημασία στην ποιότητα και θέτουν υψηλούς αλλά εφικτούς στόχους.

Επίδραση
Για να πετύχουν τους στόχους τους χρησιμοποιούν την πειθώ και όχι τη δύναμη που τους προσφέρει η θέση τους. Δεν απαιτούν από τους υπαλλήλους τους, αλλά τους ενθαρρύνουν. Τους καθοδηγούν και αναγνωρίζουν τη συνεισφορά και τις επιτυχίες τους. Τους υποστηρίζουν για να συνδυάζουν τις προσπάθειες, τις ικανότητες, το ταλέντο, τις ιδέες, το πάθος, τον ενθουσιασμό και τη δέσμευσή τους για το καλό όλων. Επιδιώκουν την ευημερία των υπαλλήλων τους και τους βοηθούν να ανακαλύπτουν κρυμμένες αρετές τους. Θεωρούν μεγάλη επιτυχία για τον εαυτόν τους την ανάπτυξη και βελτίωση των υπαλλήλων τους.

Πάθος
Πιστεύουν ότι οι υπάλληλοι θέλουν η εργασία τους να έχει νόημα και σημασία. Ενδιαφέρονται για το πώς αισθάνονται οι υπάλληλοί τους και τι «εισπράττουν» από την εργασία τους. Καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε οι υπάλληλοί τους να καταβάλλουν το άπαν των δυνάμεών τους στην εργασία τους. Μεταλαμπαδεύουν το πάθος τους στους υπαλλήλους τους και τους εμπνέουν ώστε να αντιμετωπίζουν με αποφασιστικότητα ακόμη και την πιο μικρή λεπτομέρεια της δουλειάς τους. Είναι πεποίθησή τους ότι μόνο οι υπάλληλοι που είναι πλήρως αφοσιωμένοι στη δουλειά τους μπορούν να προσφέρουν τα βέλτιστα.

Ομάδα
Είναι λάτρεις της ομαδικής εργασίας και όχι της ατομικής, και γνωρίζουν ότι για να πετύχει μια ομάδα χρειάζεται ο ηγέτης της να τη στηρίζει και να την καθοδηγεί όταν χρειάζεται. Δημιουργούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις για να πετύχει η ομάδα και, στη συνέχεια, αφήνουν τα μέλη της να εργάζονται μόνα τους και να πετυχαίνουν τους προσωπικούς και ομαδικούς τους στόχους. Όμως, επεμβαίνουν πάντοτε όταν η ομάδα αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα, χωρίς όμως ποτέ να οικειοποιούνται την τελική επιτυχία της ομάδας τους.

Επίλογος
Η ηγεσία δεν είναι κάτι το στατικό. Αλλάζει και προσαρμόζεται στις εκάστοτε επικρατούσες συνθήκες. Η νέα γενιά εργαζομένων ενδιαφέρεται για τη μάθηση, την ελευθερία κινήσεως, τη βελτίωση, την ανάπτυξη και την ανέλιξη. Όλα αυτά δεν τα προσφέρουν οι μέθοδοι που χρησιμοποιούσαν οι ηγέτες παλαιότερων εποχών. Χαρακτηριστικά, ο Jeff Weiner, CEO του LinkedIn, ανέφερε τα εξής στην τελετή αποφοίτησης του Πανεπιστημίου Wharton των ΗΠΑ το 2018: «Η Ανθρώπινη Ηγεσία δεν είναι απλώς μία καλή μέθοδος για να κτίσεις μία ομάδα. Είναι η καλύτερη μέθοδος για να κτίσεις έναν οργανισμό».

*Ο Δημήτρης Εργατούδης είναι αφυπηρετήσας (2006) ανώτερος διευθυντής της Λαϊκής Τράπεζας και fellow του Ινστιτούτου Τραπεζιτών Λονδίνου

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.