Φόρμα αναζήτησης

Μείωση χρέους και μη εξυπηρετούμενων ζητούν οι οίκοι αξιολόγησης

Μέσα από τη συνέχιση της υφιστάμενης δημοσιονομικής πολιτικής, τη μείωση του δημόσιου χρέους και τη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων περνά ο νέος κύκλος αναβαθμίσεων της κυπριακής οικονομίας.

Ο καναδικός οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης DBRS, ένας από τους τέσσερις που λαμβάνει υπόψη η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για σκοπούς άσκησης νομισματικής πολιτικής (και ειδικότερα για συμμετοχή στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης), αναβάθμισε την προοπτική της κυπριακής οικονομίας σε θετική, από σταθερή, χωρίς να προχωρήσει σε αλλαγή της υφιστάμενης αξιολόγησης της Κύπρου, η οποία παραμένει στο πρώτο σκαλί της επενδυτικής βαθμίδας, στο ΒΒΒ (low).

Πλέον τρεις οίκοι, Moody’s, Fitch και DBRS έχουν θέσει την Κύπρο σε θετική προοπτική, κάτι που σημαίνει ότι αν δεν υπάρξει κάποιο αρνητικό γεγονός στις επόμενες αξιολόγησης θα προχωρήσουν σε αναβάθμιση του αξιόχρεου της κυπριακής οικονομίας. Και οι τρεις οίκοι έχουν προχωρήσει σε ταυτόσημες, σε γενικές γραμμές, διαπιστώσεις.

Ο DBRS σημειώνει ότι η αξιολόγηση θα μπορούσε να αναβαθμιστεί αν διατηρηθούν η υγιής οικονομική ανάπτυξη και η ισχυρή δημοσιονομική θέση (συνεισφέροντας στην πτωτική τροχιά του λόγου χρέους προς ΑΕΠ) αν υπάρξει επιπλέον πρόοδος στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων χορηγήσεων (ΜΕΧ) και στο χρέος του ιδιωτικού τομέα (αυτά τα δύο πάνε μαζί, καθώς η μείωση των «κόκκινων δανείων» οδηγεί και σε απομόχλευση), καθώς και ενίσχυση του τραπεζικού τομέα. Αντίστοιχα, η θετική τάση θα μπορούσε να επιστρέψει σε σταθερή, αν η ανάπτυξη επιβραδυνθεί σημαντικά, αν η δημοσιονομική θέση εξασθενίσει ουσιαστικά και αν αντιστραφεί η πτωτική τάση των ΜΕΧ.

Συνεπώς, απαιτείται προς δύο κατευθύνσεις: στη διατήρηση της ισχυρής δημοσιονομικής θέσης και στη βελτίωση της θέσης του τραπεζικού τομέα.

Το Δημόσιο

Το πρώτο είναι πιο εύκολο. Η θετική δημοσιονομική πορεία, με παραγωγή πλεονασμάτων από το 2014, όχι μόνο συνέβαλε στη μείωση του δημόσιου χρέους, αλλά δημιούργησε και δημοσιονομικό χώρο ο οποίος επέτρεψε τη χρηματοδότηση της ομαλής εξόδου του Συνεργατισμού από την τραπεζική αγορά. Το 2019, όπως και τα επόμενα τρία χρόνια, προβλέπεται η επίτευξη καθαρών πλεονασμάτων άνω του 3% και η πρόβλεψη είναι (του ΔΝΤ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) ότι το δημόσιο χρέος θα υποχωρήσει αρκετά κάτω του 90% μέχρι το 2021. Ταυτόχρονα τα ίδια τα πλεονάσματα δημιουργούν επιπλέον δημοσιονομικό χώρο για στοχευμένη επέκταση για στήριξη της οικονομίας, αν η επιβράδυνση στην ανάπτυξη αποδειχθεί ισχυρότερη από την αναμενόμενη. Ο DBRS εκτιμά ότι παρόλο ότι παρουσιάζονται τάσεις επιβράδυνσης, η ανάπτυξη της οικονομίας θα ανέλθει στο 3% φέτος και τον επόμενο χρόνο και θα είναι μεταξύ των ισχυρότερων ρυθμών ανάπτυξης στην ευρωζώνη.

Η πορεία μπορεί να είναι περισσότερο αρνητική αν επιδεινωθεί η κατάσταση στο εξωτερικό περιβάλλον και από ενδεχόμενες αρνητικές εξελίξεις στον χρηματοπιστωτικό τομέα, ενώ η οικονομία μπορεί να επηρεαστεί ανοδικά λόγω του ευρύτερου οικονομικού αντίκτυπου από έργα όπως το καζίνο-θέρετρο.

Σε σχέση με τα δημόσια οικονομικά, ο οίκος εκτιμά ότι παρά τον εφάπαξ αντίκτυπο της πράξης πώλησης της Συνεργατικής το 2018, που οδήγησε σε δημοσιονομικό έλλειμμα, η κυβέρνηση στοχεύει σε πλεόνασμα 3,8% του ΑΕΠ το 2019 και 2,7% τον επόμενο χρόνο, στηριζόμενη από ισχυρά έσοδα και περιορισμένες δαπάνες. Όπως αναφέρει, οι μεταρρυθμίσεις ενίσχυσης της διαχείρισης των δημοσίων οικονομικών των πρόσφατων χρόνων, όπως την ΑΤΑ μαζί με τη οροφή στις δαπάνες, που περιλαμβάνεται στο νόμο περί δημοσιονομικής ευθύνης, ενισχύουν την βιωσιμότητα των δημοσίων οικονομικών.

Ο «ελέφαντας στο δωμάτιο» είναι η δικαστική εκκρεμότητα για τις περικοπές στους μισθούς και τις συντάξεις στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα. Αν και δεν συζητείται δημόσια, στο παρασκήνιο έχει καλλιεργηθεί ένα μίνιμουμ διακομματικής συναίνεσης ώστε να αντιμετωπιστεί ακόμη και με συνταγματική αναθεώρηση ο κίνδυνος δημοσιονομικής εκτροπής.

O γρίφος των κόκκινων δανείων

Η βελτίωση της θέσης του τραπεζικού τομέα είναι μία πιο σύνθετη υπόθεση και αυτό που διευκολύνει τα πράγματα είναι η ισχυρή κεφαλαιακή θέση του τομέα, ευρύτερα, και των τραπεζών με υψηλό επίπεδο κόκκινων δανείων, ειδικότερα.

Ο DBRS ξεκαθαρίζει ότι κίνδυνο για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα συνιστούν οι υψηλές μη εξυπηρετούμενες χορηγήσεις, παρά το γεγονός ότι υποχώρησαν σημαντικά φτάνοντας στα 10,4 δι. ευρώ στο τέλος του 2018, παρουσιάζοντας μείωση 65% από την κορύφωσή τους το 2015.

Ωστόσο, ο DBRS θεωρεί πως το 2019 η πρόοδος στη μείωση των ΜΕΧ ήταν περιορισμένη, αφού μέχρι τον Μάιο η μείωση του αποθέματος των κόκκινων δανείων ήταν 1% και ήταν οργανική, δηλαδή αποπληρωμών, ανταλλαγή ακινήτων έναντι χρέος και διαγραφές. Σημειώνει ακόμη ότι τα δάνεια με εξασφάλιση κύρια κατοικίας που θα υπαχθούν στο σχέδιο Εστία υπολείπονται σημαντικά από τον στόχο των 3,4 δισ. ευρώ, που ήταν η αρχική εκτίμηση.

Πάντως, ο οίκος αναμένει περαιτέρω πρόοδο στη μείωση των ΜΕΧ, εν αναμονή νέων πωλήσεων πακέτων κόκκινων δανείων. Οι κυπριακές τράπεζες, συμπληρώνει, παραμένουν κερδοφόρες με τα κεφαλαιακά επίπεδα και την ικανότητα απορρόφησης απομείωσης δανείων να αυξάνονται σε ικανοποιητικά επίπεδα, πέραν του ευρωπαϊκού μέσου όρου.

Στους κινδύνους περιλαμβάνονται επίσης ενδεχόμενες δαπάνες που σχετίζονται με το Πρόγραμμα Προστασίας Περιουσιακών Στοιχείων που παραχωρήθηκε στην Ελληνική Τράπεζα, στο πλαίσιο της πώλησης της ΣΚΤ, οι οποίες εκτιμήθηκαν στα 155 εκατ. ευρώ ή 0,7% του ΑΕΠ την επόμενη 12ετία. Αποδείχτηκε όιτ η ΚΕΔΙΠΕΣ έχει την ικανότητα να πληρώσει τις απαιτήσεις της Ελληνικής Τράπεζας, με αποτέλεσμα να μην έχει προκύψει δημόσια δαπάνη.

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.