POWERED BY

Φόρμα αναζήτησης

Μεγάλη πρόκληση τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια


Τάσος Γιασεμίδης

Το οικονομικό αντίκτυπο της εξάπλωσης του ιού πέραν της επιβάρυνσης στα δημόσια οικονομικά δημιουργεί σοβαρές προκλήσεις στα δανειακά χαρτοφυλάκια των τραπεζών. Σύμφωνα με έκθεση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, σε περίπτωση πρόωρης και χωρίς σχεδιασμό απόσυρσης των έκτακτων μέτρων που λήφθηκαν για στήριξη των επιχειρήσεων, θα δημιουργούνται προβλήματα ρευστότητας στις επιχειρήσεις, θέτοντας σε κίνδυνο την ανάκαμψη της οικονομίας. Σημειώνεται ότι γίνεται συγκεκριμένη αναφορά στις κρατικές εγγυήσεις, ένα μέτρο το οποίο δεν εφαρμόστηκε στην Κύπρο και στις αναστολές δόσεων.

Επιπλέον, όπως διαφαίνεται από τα στατιστικά στοιχεία, τα νέα δάνεια που παραχωρήθηκαν στην Κύπρο για τη στήριξη των επιχειρήσεων ήταν περιορισμένα σε σύγκριση με άλλες χώρες της ευρωζώνης, εφόσον πέραν της μη ύπαρξης του μέτρου των κρατικών εγγυήσεων, οι κυπριακές επιχειρήσεις παραμένουν υπερδανεισμένες. Το ιδιωτικό χρέος, τόσο αυτό που καταγράφεται στους ισολογισμούς των τραπεζών αλλά και των εταιρειών διαχείρισης, βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα σε σχέση με το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν της χώρας.

Την ίδια στιγμή, σημαντικά αυξημένο σε σχέση με άλλες χώρες της ευρωζώνης φαίνεται να είναι το ποσοστό των δανείων που βρίσκονται σε αναστολή πληρωμής δόσεων, σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών, κάτι που αναμένεται να δημιουργήσει επιπλέον προκλήσεις στο τραπεζικό σύστημα αρχές του επόμενου έτους, όταν θα επέλθει η λήξη του συγκεκριμένου νόμου. Σε άλλες χώρες το συγκεκριμένο μέτρο χρησιμοποιήθηκε πολύ πιο στοχευμένα, με αποτέλεσμα το ποσοστό δανείων σε αναστολή να είναι πολύ μικρότερο σε σχέση με την Κύπρο.

Η συγκεκριμένη έκθεση τονίζει ότι σε ορισμένες χώρες έχει ήδη ανακοινωθεί επέκταση του μέτρου. Στην Κύπρο αναπτύσσεται η συζήτηση για την επέκταση μόνο σε συγκεκριμένους τομείς και ενδεχομένως μέσα από τις πολιτικές κάθε τραπεζικού ιδρύματος (παρά οριζόντια επιβολή μέσω νομοθεσίας).

Η κατάσταση με την πανδημία και οι ενδεχόμενες αρνητικές επιπτώσεις σχετικά με την εξυπηρέτηση των δανείων, επανέφεραν τη συζήτηση για τη δημιουργία «κακής τράπεζας» ή αλλιώς οργανισμού διαχείρισης χρηματοπιστωτικών διευκολύνσεων.

Η συζήτηση αυτή πηγάζει από τις προβλεπόμενες συνέπειες της τωρινής κατάστασης, με την αδρανοποίηση επιχειρηματικών και παραγωγικών μονάδων, και κυρίως τη μείωση στον κύκλο εργασιών των επιχειρήσεων και στα οικογενειακά εισοδήματα (παρατηρείται αύξηση και στα ποσοστά ανεργίας).

Η χρηματοδότηση ενός τέτοιου σχήματος και η αξία με την οποία θα μεταφερθούν σε αυτό τα δάνεια από τα χρηματοπιστωτικά  ιδρύματα, είναι δύο ζητήματα τα οποία πρέπει να εξεταστούν εκτενώς πριν προχωρήσει ένα τέτοιο εγχείρημα.

Η δημιουργία εθνικών «κακών τραπεζών» με τη χρηματοδότηση του κράτους θα δημιουργήσει ένα σοβαρό επιπρόσθετο βάρος στα δημόσια οικονομικά, εφόσον θα γίνει με την έκδοση χρέους (το οποίο θα αποπληρωθεί μέσα από τις εισπράξεις των δανείων που θα έχουν μεταφερθεί στην «κακή τράπεζα» και από τα χρήματα των φορολογουμένων).

Εναλλακτική λύση χρηματοδότησης είναι η εξεύρεση ιδιωτικών κεφαλαίων, όμως γίνεται αντιληπτό ότι τέτοιοι οργανισμοί έχουν ως κύρια προτεραιότητά τους το κέρδος, οπότε θα πιέσουν τις αξίες μεταφοράς των δανείων στην «κακή τράπεζα» όσο πιο χαμηλά γίνεται. Οι μειωμένες τιμές μεταφοράς των δανείων όμως, πολύ πιθανόν να δημιουργήσουν σημαντικές ζημιές στους λογαριασμούς των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων την ώρα της αποαναγνώρισής τους, με αποτέλεσμα να υπάρξει αρνητικός αντίκτυπος στους δείκτες κεφαλαίων τους.

Ενδεχομένως η παροχή κρατικών εγγυήσεων στην «κακή τράπεζα» να αύξανε την αξία του σχήματος αυτού και κατ’ επέκταση την τιμή πώλησης των μετοχών/μεριδίων του σε ιδιωτικά κεφάλαια, αλλά και πάλι θα πρέπει να αξιολογηθεί ο πιθανός μελλοντικός αντίκτυπος στα δημόσια οικονομικά και ιδιαίτερα στο δημόσιο χρέος.

Κύρια συστατικά επιτυχίας μιας τέτοιας προσπάθειας είναι η σωστή δομή και διοίκηση μέσα από διαφανείς διαδικασίες. Πέραν των αναδιαρθρώσεων και της διαχείρισης των δανείων, η «κακή τράπεζα» καλείται να διαθέτει εξειδικευμένο τμήμα διαχείρισης/ανάπτυξης/ολοκλήρωσης κατασκευής ακινήτων, με σκοπό την πώλησή τους και τη δημιουργία δυνατότητα αποπληρωμής του κράτους ή των ιδιωτών επενδυτών, ανάλογα με το πώς έτυχε αρχικής χρηματοδότησης.

Λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πάνω, η δημιουργία μιας «κακής τράπεζας» με τον σωστό σχεδιασμό μπορεί να προσφέρει πολλά θετικά στοιχεία στο πρόβλημα των μη εξυπηρετούμενων δανείων (ΜΕΔ). Ωστόσο, αν δεν αξιολογηθούν σωστά τα ζητήματα που αναφέρθηκαν πιο πάνω, ενδεχομένως να υπάρξουν αρνητικές συνέπειες τόσο στα δημόσια οικονομικά, όσο και στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.