Φόρμα αναζήτησης

Μεγαλοπρεπής, φιλική και πολύ… κυπριακή η νέα Βουλή

Εντός του 2020, αν όλα πάνε καλά, θα ξεκινήσουν τα κατασκευαστικά έργα για την ανέγερση της Βουλής των Αντιπροσώπων στον λόφο της ΠΑΣΥΔΥ, γνωστό κι ως λόγο του Άι-Γιώρκη. Μετά από πολλά χρόνια κατά τα οποία η εκάστοτε διεύθυνση της Βουλής και το Τμήμα Αρχαιοτήτων αντιμάχονταν για του ποιου η ιδέα θα επικρατήσει, βρέθηκε η χρυσή τομή και το κτήριο της Βουλής θα συνυπάρξει τελικά με τις αρχαιότητες.

Όπως εξηγεί στον «Π» ο αρχιτέκτονας το έργου Χαρίλαος Κυθρεώτης, οι αρχαιότητες δεν θα ενσωματωθούν στο κτήριο, όπως στην περίπτωση του μουσείου της Ακρόπολης. Αλλά θα υπάρχει σαφής διαχωρισμός μεταξύ του κτηρίου και του αρχαιολογικού πάρκου το οποίο με βάση τα τελικά σχέδια αποτελεί την «αυλή» της Βουλής. Όπως επισημαίνει θα είναι το μοναδικό κτήριο Βουλής σε όλο τον κόσμο που θα είναι κτισμένο δίπλα από αρχαιολογικό πάρκο δίνοντας μια σημειολογική σημασία καθώς θα συνδέει το παρελθόν με το μέλλον.

Τα δύο έργα έχουν προκηρυχθεί λίαν προσφάτως εντός του ιδίου διαγωνισμού που ανακοίνωσε το Τμήμα Δημοσίων Έργων και σύμφωνα με την προθεσμία τελευταία ημερομηνία προσφορών είναι η 31η Μαΐου.

Το κόστος υπολογίζεται να ανέλθει στα 82 εκατ. ευρώ συν ΦΠΑ, που δεν περιλαμβάνει μόνο το κατασκευαστικό αλλά και τη συντήρηση για 12 χρόνια. Το κόστος δεν αφορά επίσης τις απαλλοτριώσεις που έγιναν. Στον χώρο υπήρχαν δύο πολυκατοικίες και πρατήριο βενζίνης που έχουν εδώ και πολλά χρόνια κατεδαφιστεί.

25 χρόνια… προϊστορίας

Έτσι για την ιστορία να πούμε ότι η απόφαση για την ανέγερση του κτηρίου της Βουλής στον λόφο της ΠΑΣΥΔΥ προϋπήρχε από το 1993. Το 1994 είχε γίνει ο αρχιτεκτονικός διαγωνισμός όπου το σχέδιο του κ. Κυθρεώτη ήταν εκείνο που επιλέχθηκε. Μέχρι τότε δεν είχαν γίνει ανασκαφές στον λόφο και αγνοείτο η ύπαρξη ενός άκρως σημαντικού για την ιστορία της Λευκωσίας οικισμού.

Οι ανασκαφές ξεκίνησαν τυχαία το 1996 όταν είχαν γίνει οι πρώτες προεργασίες για την ανέγερση του κτηρίου της Βουλής φέρνοντας στο φως τις αρχαιότητες. Ο χώρος δεν μπορούσε πλέον να αξιοποιηθεί πριν ολοκληρωθούν οι ανασκαφές από το τμήμα Αρχαιοτήτων… Οι ανασκαφές τελείωσαν μία 15ετία αργότερα και συγκεκριμένα το 2010, τότε όμως είχε αρχίσει να πλακώνει η οικονομική στενότητα, μετά ήρθε το κούρεμα και όλα έμειναν στη μέση. Τα σχέδια του κτηρίου βγήκαν από τα συρτάρια λόγω της εμμονής του προέδρου της Βουλής κ. Συλλούρη ο οποίος πίεζε τα τελευταία χρόνια για ένα καινούργιο, λειτουργικό κτήριο. Έτσι φτάνουμε αισίως στο 2019. Μέρος του κτηρίου αναμένεται να ολοκληρωθεί μέχρι το 2022 και ολόκληρο το έργο το 2023-2024.

Η μπροστινή όψη της Βουλής

Η αρχιτεκτονική

Όπως εξηγεί ο Χαρίλαος Κυθρεώτης, το κτήριο αντιπροσωπεύει την προσπάθεια δημιουργίας μιας μοντέρνας κυπριακής αρχιτεκτονικής. Μιας αρχιτεκτονικής, σημειώνει, που να είναι συνδεδεμένη με τον τόπο, να μοιάζει ριζωμένη στον τόπο, να είναι σε μικρές κλίμακες που να συνδέονται με τα μεγέθη της Κύπρου, αλλά παράλληλα να παραπέμπει σε μια μοντέρνα αρχιτεκτονική. «Αυτό», εξηγεί, «γίνεται και μέσω της σύλληψης της ιδέας αλλά και μέσω των υλικών. Θα χρησιμοποιηθεί η κυπριακή πέτρα σε μεγάλο εμβαδόν». Μια ελαφριά στέγη πάνω από τους δημόσιους χώρους (σημείο 13) ολοκληρώνει το οικοδόμημα. Ο δε χώρος της Ολομέλειας (το στρογγυλό σχήμα στο σχεδιάγραμμα) σύμφωνα με τον αρχιτέκτονα μοιάζει με έναν φάρο φωτισμένο, τον φάρο της Δημοκρατίας. Όπως μας εξήγησε η Ολομέλεια θα είναι κτισμένη με γυαλί (σαν αμμοβολή για να μην μπορείς να δεις μέσα) και θα είναι ένας διαμπερής όγκος.

«Πολλοί λένε μα θα κτίσουμε Βουλή; Υπάρχει λόγος; Υπάρχει μια πολύ καλή εξήγηση γι’ αυτή την ανάγκη. Η Βουλή δεν είναι οι 56 βουλευτές που νομοθετούν, είναι πλέον στη σύγχρονη εποχή ένας θεσμός που κάνει πολύ περισσότερα. Διαχειρίζεται ευρωπαϊκές υποθέσεις, έχει τμήμα διεθνών σχέσεων, είναι ένας τόπος που απορροφά όλη τη γνώση από τον έξω κόσμο, τη μεταφέρει και τη διαχειρίζεται δημιουργώντας συνθήκες ανάπτυξης και ανανέωσης για τον τόπο. Αυτό θέλουμε να αναδείξουμε μέσα από τον σχεδιασμό μας».

Μετά την αγγλοκρατία εποχή

Η συντονίστρια του έργου στο Τμήμα Δημοσίων Έργων, Έλενα Ιωαννίδου, τονίζει πως τα περισσότερα δημόσια κτήρια στην Κύπρο ανάγονται από την εποχή της αγγλοκρατίας. Μέσα από τη νέα αρχιτεκτονική ενός σημαντικού κτηρίου, του ναού της Δημοκρατίας, θα ξεκινήσει η σύγχρονη αρχιτεκτονική των δημοσίων κτηρίων. «Είναι ένα κτήριο που θα αντιπροσωπεύει την Κυπριακή Δημοκρατία και την περιοχή όλη. Στο μέλλον θα είναι ένα landmark, ένα ορόσημο», σημείωσε.

Οι δύο συνομιλητές μας συμφώνησαν ότι παρότι το κτήριο δεν είναι πολυτελές, βγάζει μια μεγαλοπρέπεια, μια άνεση και είναι φιλικό στο περιβάλλον και στον επισκέπτη. Τα υλικά που θα χρησιμοποιηθούν είναι η κυπριακή πέτρα, το γυαλί ώστε να υπάρχει διάχυτο φως, κάτι με το οποίο η Κύπρος είναι συνδεδεμένη, ενώ το πάτωμα θα είναι μια ομοιογενής επιφάνεια και θα είναι φτιαγμένο από χυτό μωσαϊκό.

Έτσι θα διαμορφωθεί το κτήριο και το αρχαιολογικό πάρκο

Όπως μας εξηγεί ο κ. Κυθρεώτης έχοντας ως οδηγό μας το διπλανό σχεδιάγραμμα που δείχνει την κάτοψη του λόφου με χωροθετημένα τα νέα έργα τα οποία θα γίνουν, ο σχεδιασμός του κτηρίου σε σχέση με τα πρώτα σχέδια του 1994 δεν έχει αλλάξει σημαντικά.

«Τα βασικά στοιχεία έμειναν τα ίδια. Ο κύριος κορμός, τα γραφεία, το κτήριο της Ολομέλειας, οι χρήσεις που έχουν να κάνουν με τον δημόσιο χώρο της Βουλής, δεν άλλαξαν. Προστέθηκαν όμως κάποια πράγματα λόγω των νέων αναγκών της Βουλής: αυξημένο προσωπικό, διευρυμένες αρμοδιότητες. Έγιναν αλλαγές για να εκσυγχρονιστούν οι ανάγκες», επισημαίνει.

Αρμονική συνύπαρξη

Αυτό που άλλαξε είναι ο σχεδιασμός του χώρου ώστε να ενσωματωθούν οι αρχαιότητες. Όπως αναφέρει ο αρχιτέκτονας, κτήριο και αρχαιότητες είναι δύο ξεχωριστές οντότητες που όπως θα συνυπάρχουν θα βοηθά το ένα τη λειτουργία του άλλου. «Είναι όμορφο να μπαίνεις στη Βουλή και να βλέπεις τις αρχαιότητες και παράλληλα να μπαίνεις στον χώρο αρχαιοτήτων και να βλέπεις απρόσκοπτα τις αρχαιότητες με το κτήριο της Βουλής, να συνυπάρχουν», σημειώνει.

Η Έλενα Ιωαννίδου, ανώτερη επιμετρήτρια ποσοτήτων στο Τμήμα Δημοσίων Έργων και συντονίστρια του έργου της Βουλής, προσθέτει ότι με τον σχεδιασμό που έγινε το ένα έργο έρχεται να δέσει πολύ αρμονικά με το άλλο. Η Βουλή, εξηγεί, έμεινε περίπου όπως ήταν απλώς κάποια κιόσκια που σχεδιάστηκαν στον αρχαιολογικό χώρο θα ακολουθήσουν την αρχιτεκτονική γραμμή της Βουλής.

Ενεργειακό και smart

Όσον αφορά την αναβάθμιση του κτηρίου επισημαίνει πως το κτήριο θα ανεγερθεί με βάση τις τελευταίες απαιτήσεις ώστε να είναι μηδενικής κατανάλωσης ενέργειας. Γενικότερα όπως εξήγησε έχουν αυξηθεί οι υποστηρικτικές εγκαταστάσεις ώστε να εγκατασταθούν όλα τα μηχανήματα που απαιτούνται για να καταστήσουν το κτήριο τελευταίας τεχνολογίας.

«Μέσα στην ατυχία μας», προσθέτει ο Χαρίλαος Κυθρεώτης, «να μην κτιστεί το κτήριο, μάς βγήκε σε καλό γιατί αν κτιζόταν τότε θα ήταν εκτός προδιαγραφών, παρωχημένο τεχνολογικά και άκρως ενεργοβόρο. Με τα συστήματα που υπάρχουν σήμερα θα έχει μια διάρκεια ζωής άλλων 100 χρόνων ως ‘έξυπνο-ευφυές’ κτήριο. Η αρχιτεκτονική παραμένει. Είναι διαχρονική. Τα υλικά παραμένουν επίσης, με ένα από τα βασικά υλικά, την τοπική πέτρα».

Πάρκο και κτήριο

Σύμφωνα με τον κ. Κυθρεώτη μεταξύ των αρχαιοτήτων και του κτηρίου υπάρχει μία διαχωριστική γραμμή πέντε μέτρων περίπου.

Οι δύο χώροι, Βουλή και αρχαιολογικό πάρκο, θα λειτουργούν ανεξάρτητα. Σύμφωνα με την κ. Ιωαννίδου, το αρχαιολογικό πάρκο θα είναι περιφραγμένο και επισκέψιμο. Η είσοδος θα είναι από τον χώρο 1 όπως φαίνεται στο σχέδιο και θα μπορεί να γίνει περιήγηση μέσα από διαδρόμους και ξενάγηση. Τα σημεία 8, 9, 10 όπως μας εξήγησε η κ. Ιωαννίδου είναι ο αρχαιολογικός χώρος στη διασταύρωση Δημοσθένη Σεβέρη και Ανδρέα Δημητρίου, ο οποίος θα είναι ανοικτός για το κοινό, δεν θα υπάρχει είσοδος. Στο σημείο εκεί υπάρχει και το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου του Θεραπευτή (κτίστηκε το 1954 από τη Λητώ Σεβέρη).

Στο αρχαιολογικό πάρκο συμπληρώνει ο κ. Κυθρεώτης θα υπάρχουν σκέπαστρα, ειδικοί διάδρομοι, γέφυρες και ειδικός φωτισμός. Είναι πεπεισμένος πως θα είναι ένα από τα καλύτερα παραδείγματα αρχαιολογικού πάρκου στην Κύπρο όπως θα διαμορφωθεί.

Όσον αφορά στο κτήριο της Βουλής η είσοδος είναι από τη Δημοσθένη Σεβέρη. Δίπλα από το σημείο 11. Το σημείο 11 του χάρτη αφορά την ανάδειξη ενός πολύ σημαντικού τμήματος που έφερε στο φως η αρχαιολογική σκαπάνη. Πρόκειται για κυκλική οικία που ανάγεται στο 2800-2500 π.χ. και τοποθετείται στην Ύστερη Χαλκολιθική εποχή.

Ολομέλεια και για Τ/Κ

Απ’ εκεί ο επισκέπτης εισέρχεται στο κτήριο και μπαίνει σε έναν δημόσιο χώρο (13), όπως μας ξεναγεί εικονικά ο αρχιτέκτονας. Σε αυτό τον χώρο, βρίσκονται οι αίθουσες συνεδριάσεων των κοινοβουλευτικών επιτροπών, παραμένει ένας ανοικτός χώρος δημόσιου διαλόγου στηριζόμενος στην ιδέα της αρχαίας αγοράς των ελληνικών πόλεων και βρίσκεται επίσης και η Ολομέλεια, το στρογγυλό σχήμα που βλέπουμε στο σχεδιάγραμμα. Η Ολομέλεια περιλαμβάνει και εξώστη.

Η Ολομέλεια είναι κτισμένη για να δεχτεί και τους Τ/Κ βουλευτές όταν θα έρθουν. Η Ολομέλεια μπορεί να χωρέσει έως και 100 βουλευτές. «Εμείς κτίζουμε για το μέλλον της Κυπριακής Δημοκρατίας», σημείωσε η κ. Ιωαννίδου.

Το σκούρο γκρίζο χρώμα στο σχεδιάγραμμα αναφέρεται στους ανοικτούς (όχι σκεπασμένους χώρους). Στα αριστερά της Ολομέλειας, με μπεζ ανοικτό χρώμα, διακρίνουμε το αίθριο της Βουλής (σημείο 14) όπου θα βρίσκεται η καφετέρια και ο χώρος εστίασης και συνάθροισης. Στο αρχικό σχέδιο όπως μας είπε ο κ. Κυθρεώτης δεν ήταν στεγασμένος ο χώρος εστίασης. Είναι μία από τις τελευταίες αλλαγές που υιοθετήθηκαν.

Το κτήριο της Βουλής θα έχει βιβλιοθήκη η οποία θα είναι ανοικτή για τους πολίτες.

Γραφεία με θέα

Δίπλα από τον αρχαιολογικό χώρο στα δεξιά όπως βλέπουμε στο σχεδιάγραμμα (σημείο 15) βρίσκονται τα γραφεία των βουλευτών και των υπαλλήλων της Βουλής. Πρόκειται για δύο πτέρυγες. Το σκούρο γκρίζο στη μέση είναι οι κήποι στους οποίους θα βλέπουν τα γραφεία. Δίπλα ακριβώς από το νούμερο 1, στο σημείο 12, ο χώρος αυτός θα είναι προς το παρόν μεγάλος χώρος στάθμευσης. Αργότερα όπως πρόσθεσε ο κ. Κυθρεώτης ο χώρος αυτός θα μπορεί να στεγάσει τις μελλοντικές ανάγκες της Βουλής.

Χώροι στάθμευσης

Σύμφωνα με την κ. Ιωαννίδου έχουν διαμορφωθεί υπόγειοι χώροι στάθμευσης για το προσωπικό και τους βουλευτές, ενώ θα χρησιμοποιείται από τους επισκέπτες και ο διαμορφωμένος χώρος στάθμευσης απέναντι από την Αρχιγραμματεία. Δεδομένου ότι το Υπουργείο Εσωτερικών αναζητεί χώρο για να μετακομίσει από την Αρχιγραμματεία, και θα μεταφερθεί εκεί αφού το κτήριο ανακαινιστεί το κρατικό αρχείο, το οποίο δεν έχει επισκέπτες ούτε πολυάριθμο προσωπικό, ο χώρος στάθμευσης που διαμορφώθηκε στη Δημοσθένη Σεβέρη εκεί όπου ανεγειρόταν το κτήριο Πολιτισμού, θα ικανοποιεί και τις ανάγκες των επισκεπτών της Βουλής.

Ο πρώτος οικισμός της Λευκωσίας

Όπως μας είχε δηλώσει παλαιότερα η αρχαιολόγος δρ Δέσπω Πηλείδου, επικεφαλής της ανασκαφής στον λόφο του Αγίου Γεωργίου, η πρώτη οίκηση της Λευκωσίας τοποθετείται στην Ύστερη Χαλκολιθική εποχή. Αυτό καταμαρτυρούν τα κατάλοιπα μιας κυκλικής οικίας που ανάγεται γύρω στο 2800-2500 π.Χ. που βρέθηκε στον λόφο. Μετά υπάρχει ένα κενό το οποίο και εκείνο είναι σημαντικό διότι δείχνει ότι υπήρχε μια μετακίνηση, ίσως, της πόλης. Ακολούθως έχουμε μια συνεχή οίκηση από την αρχαϊκή περίοδο τέλη του 7ου αιώνα π.Χ., μέχρι σήμερα. Στην Ελληνιστική περίοδο υπήρξε μια άνθηση του οικισμού. Ο επισκέπτης ουσιαστικά αυτό που θα μπορεί να δει στον χώρο είναι η πόλη της Ελληνιστικής περιόδου. Μετά την Ελληνιστική εποχή, στα βόρεια του λόφου έχει βρεθεί η συνέχεια της ιστορίας της πόλης. Τα ευρήματα αρχίζουν πάλι από τον 4ο αιώνα μ.Χ. μέχρι 7ο αιώνα μ.Χ. όπου βρέθηκε μια μικρή εκκλησία, ίσως μοναστηριακή, η οποία ανοικοδομείται σε πολλές μεταγενέστερες περιόδους: τον 10 αιώνα, τον 11ο, τον 12ο, ενώ συνεχίζει η εκκλησιαστική παράδοση στον λόφο μέχρι και τον 16ο αιώνα, οπότε μεταφέρεται η Λευκωσία εντός των τειχών κι ακυρώνονται όλα τα γύρω κτήρια. Η εκκλησία στον λόφο κτίστηκε ξανά το 1882. Ήταν η αγγλικανική εκκλησία η οποία αργότερα τη χάλασαν και μεταφέρθηκε στη σημερινή της θέση, στη Βύρωνος. Σε αυτή την περίοδο ο λόφος αξιοποιήθηκε από τους Άγγλους καθότι βρίσκεται ακριβώς απέναντι από την Αρχιγραμματεία. Το μόνο κτήριο που έμεινε στην περιοχή για να αντιπροσωπεύει την ιστορία του χώρου είναι ένα αποικιοκρατικό κτίσμα που έχει ανακαινιστεί και έχει γίνει μουσείο.

 

 

 

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.