Φόρμα αναζήτησης

Κόντρα κυβέρνησης – Οδυσσέα: Διορισμένοι, αποσπασμένοι και αμισθί

ΓΡΑΦΟΥΝ: ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΥΚΑΛΙΑΣ / ΚΑΤΙΑ ΣΑΒΒΑ

Η δημοσιοποίηση της έκθεσης της Ελεγκτικής Υπηρεσίας για την προεδρία και το Προεδρικό προκάλεσε την έντονη αντίδραση της Κυβέρνησης, η οποία θεωρεί πως τα ευρήματα δημιουργούν παραπλανητικές και ψευδείς εντυπώσεις. Σε σχετική ανακοίνωση, η προεδρία κάνει αναφορές σε μη επαρκή πληροφόρηση και γενικεύσεις στα συμπεράσματα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας. Ανάμεσα στα στοιχεία που ξεχωρίζουν είναι όλα όσα καταγράφονται για τους συνεργάτες και τους συμβούλους, οι οποίοι παρέχουν υπηρεσίες στον Πρόεδρο και στους συνεργάτες του. Η έκθεση αναδεικνύει, μεταξύ άλλων, ένα ζήτημα το οποίο ήδη συζητείται στη Βουλή, το οποίο έχει να κάνει με το σαφές νομικό πλαίσιο και τους Κανονισμούς για αμοιβές, καθήκοντα και προσόντα, των συνεργατών-συμβούλων Προέδρου και υπουργών. Υπάρχουν, επίσης, αναφορές σε υπόνοιες για σύγκρουση συμφερόντων, αλλά και συνεργασία με συνταξιούχους (υπό αμφισβήτηση).

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης, στις 31.12.2018 υπηρετούσαν στην προεδρία 10 ειδικοί συνεργάτες, στους οποίους καταβλήθηκε το συνολικό ποσό των 289.730 πλέον ΦΠΑ. Οι αμοιβές των συμβούλων-συνεργατών για το 2018, κυμαίνονται από 17.400 – 47.519 (πλέον ΦΠΑ). Επιπρόσθετα, 8 σύμβουλοι παρείχαν υπηρεσίες αμισθί στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ενώ με απόσπαση για εκτέλεση ειδικών καθηκόντων βρίσκονται στο Προεδρικό 22 άτομα. Επιπρόσθετα, 6 εκπαιδευτικοί απασχολούνται στο Προεδρικό με καθεστώς παραχώρησης υπηρεσιών.

Όπως αναφέρει στην έκθεση η Ελεγκτική Υπηρεσία, για την επιλογή των συνεργατών του Προέδρου, του υφυπουργού παρά τω Προέδρω, του κυβερνητικού εκπροσώπου και των υπουργών, δεν υπάρχει σαφές νομικό πλαίσιο πάνω στο οποίο να μπορούν να συνταχθούν Κανονισμοί που να διέπουν το ύψος των απολαβών, τα καθήκοντα θέσης, πείρας και ακαδημαϊκών προσόντων (το ζήτημα απασχολεί ήδη τη Βουλή των Αντιπροσώπων και δρομολογούνται λύσεις). Από κυβερνητικής πλευράς, θεωρούν πως κάτι τέτοιο θα προσέδιδε μεγάλη ανελαστικότητα στην ευχέρεια λειτουργίας του Προέδρου της Δημοκρατίας και την απρόσκοπτη άσκηση των καθηκόντων του. Υποστηρίζουν, μάλιστα, πως κάθε κίνηση εδράζεται στις διατάξεις του περί Προϋπολογισμού Νόμου, χωρίς καμία απολύτως παρέκκλιση. Επισημαίνουν πως ίδια πρακτική ακολουθεί και η Βουλή των Αντιπροσώπων καθώς και τα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου.

Υπάρχει προηγούμενο

Η Ελεγκτική Υπηρεσία στις εισηγήσεις της χρησιμοποιεί συγκεκριμένο πρότυπο για να τεκμηριώσει τα όσα προτείνει. Επικαλείται συγκεκριμένες πρόνοιες από τον πρόσφατο νόμο περί κοινοβουλευτικών συνεργατών, στον οποίο έχει καθοριστεί πως οι σύμβουλοι-συνεργάτες στο Κοινοβούλιο θα πρέπει να κατέχουν τίτλο σπουδών πανεπιστημιακού επιπέδου, αναγνωρισμένο στη Δημοκρατία. Αυτονόητα θα μπορούσε κάτι αντίστοιχο να ισχύσει και για τους συμβούλους του Προεδρικού, οι οποίοι θα πρέπει να κατέχουν, τουλάχιστον, πανεπιστημιακό τίτλο σπουδών. Ξεκάθαρες πρόνοιες του περί κοινοβουλευτικών συνεργατών νόμου, επικαλείται η Ελεγκτική Υπηρεσία και στο ζήτημα της σύγκρουσης συμφερόντων. Υποστηρίζουν πως οι συνεργάτες δεν θα πρέπει να δικαιούνται να ασκούν οποιοδήποτε επάγγελμα ή να απασχολούνται σε οποιαδήποτε εταιρεία-επιχείρηση, η οποία να έρχεται σε σύγκρουση, έμμεσα ή άμεσα, με τις υπηρεσίες που παρέχουν στο Προεδρικό.

Συνταξιούχου το ανάγνωσμα

Παρατυπίες εντοπίζονται και σε σχέση με την απασχόληση συνταξιούχων από το Προεδρικό, δεδομένο το οποίο δεν επιτρέπεται διά νόμου, σύμφωνα με την Ελεγκτική Υπηρεσία, καθώς κρίνει πως τα καθήκοντα και οι όροι απασχόλησης δημιουργούν υπαλληλική σχέση, κάτι που απαγορεύεται. Το Υπουργικό Συμβούλιο, στις 27 Μαρτίου 2019, ενέκρινε ολοκληρωμένο πλαίσιο απασχόλησης συμβούλου-συνεργάτη, σύμφωνα με το οποίο ένας συνεργάτης-σύμβουλος μπορεί να είναι συνταξιούχος μόνο αν το αποφασίσει το Υπουργικό Συμβούλιο, μετά από υποβολή αιτιολογημένης πρότασης. Η πρόνοια αυτή δεν ικανοποιεί την Ελεγκτική Υπηρεσία, η οποία θεωρεί πως ενδεχομένως να μην είναι συμβατή με τον περί Προϋπολογισμού Νόμο, ο οποίος απαγορεύει ρητά την απασχόληση συνταξιούχου. Η προεδρία, φυσικά, επιστρατεύει το επιχείρημα πως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα πρέπει να πλαισιώνεται από έμπιστους, έμπειρους και ικανούς συνεργάτες.

Αποσπάσεις κατά το δοκούν

Σημαντικά ζητήματα εγείρονται, σύμφωνα πάντα με τα ευρήματα της Ελεγκτικής Υπηρεσίας, σχετικά με τις αποσπάσεις προσωπικού από τη δημόσια υπηρεσία στο Προεδρικό. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχει συλλέξει η υπηρεσία, σε προεδρία και Προεδρικό Μέγαρο απασχολούνται 6 εκπαιδευτικοί με παραχώρηση υπηρεσιών και 22 λειτουργοί με απόσπαση. Υπάρχουν λειτουργοί των οποίων η απόσπαση φτάνει μέχρι και τα 8 χρόνια και δημιουργείται η υποψία κατά πόσο η θέση στην οποία είχαν αρχικά διοριστεί στη δημόσια υπηρεσία είναι, όντως, απαραίτητη ή αν θα πρέπει να καταργηθεί. Η πιο κοινή αιτιολόγηση για απόσπαση στο Προεδρικό είναι πως ο λειτουργός «εκτελεί ειδικά καθήκοντα», στοιχείο που σε καμία περίπτωση δεν επιτρέπει, όπως αναφέρει η Ελεγκτική Υπηρεσία, να διαφανεί αν αιτιολογείται η αναγκαιότητα απόσπασης στο Προεδρικό ή όχι.

Σφήνα στην κόντρα ο Νέστορος

Στο πλαίσιο του ελέγχου της προεδρίας, η Ελεγκτική Υπηρεσία αναδεικνύει για ακόμη μια φορά τη μη τήρηση της σχετικής με τη χρήση υπηρεσιακών οχημάτων νομοθεσίας και κανονισμών ευρύτερα στη δημόσια υπηρεσία, κάνοντας λόγο για ελλιπή ενημέρωση των βιβλίων κίνησης οχημάτων, και δίνοντας το παράδειγμα συμβούλου της προεδρίας, οι υπηρεσίες του οποίου τερματίστηκαν αρχές του 2019 και ο οποίος χρησιμοποιούσε το υπηρεσιακό όχημα για ιδιωτική χρήση. Σημειωτέον, πως το όνομά του έδωσε στη δημοσιότητα χθες ο προϊστάμενος διοίκησης προεδρίας Θ. Τσιόλας, εξηγώντας πως «η αναφορά γίνεται για τον κύριο Νέστορα Νέστορος, ο οποίος μέχρι τις αρχές του 2019 εργαζόταν στη ΔΕΑ. Οι μετακινήσεις του στα κατεχόμενα αφορούν οπωσδήποτε στη φύση της εργασίας του και γίνεται άμεσα κατανοητό ότι περισσότερες λεπτομέρειες για τις επιμέρους ενέργειες δεν θα μπορούσαν να παρατεθούν. Για τον ισχυρισμό ότι διέθετε το όχημα για ιδιωτικούς σκοπούς, αυτό έγινε μόνο για εξυπηρέτησή του κατά τη διάρκεια των διακοπών του, αφού τις ίδιες μέρες συνέτρεχαν κηδείες αγνοουμένων στις οποίες έπρεπε να παρευρεθεί όχι ως πολίτης αλλά σαν ρόλος» σημειώνει ο κ. Τσιόλας, απορρίπτοντας και αυτό το εύρημα της Ελεγκτικής.

Στην έκθεσή της η Ελεγκτική Υπηρεσία υπογραμμίζει, πάντως, πως στους όρους του συμβολαίου του κ. Νέστορος δεν περιλαμβανόταν η παραχώρηση οχήματος. Από τον έλεγχο του βιβλίου κίνησης του προαναφερόμενου οχήματος δε, για την περίοδο Ιανουαρίου το 2017 μέχρι τον Δεκέμβριο του 2018, παρατηρήθηκε πως:

  • Το όχημα διένυσε 24.287 χλμ, δηλαδή 1.000 χλμ περίπου ανά μήνα.
  • Δεν σημειώνεται η ώρα αναχώρησης και επιστροφής και ο σκοπός του ταξιδιού.
  • Δεν εξάγεται ο μέσος όρος χλμ ανά λίτρο.
  • Για τις διαδρομές στις κατεχόμενες από την Τουρκία περιοχές της ΚΔ, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του, δεν αναγράφεται ο προορισμός, αλλά απλώς «κατεχόμενα», με αποτέλεσμα να μην μπορεί να επιβεβαιωθεί η ορθότητα των διανυομένων χιλιομέτρων.
  • Διαπιστώθηκε, επίσης, ότι το εν λόγω βιβλίο δεν υπογράφεται από τον οικείο προϊστάμενο ή εξουσιοδοτημένο από αυτόν λειτουργό στο τέλος κάθε μήνα, σύμφωνα με τους σχετικούς κανονισμούς.
  • Παρατηρήθηκε ότι σε κάποιες περιπτώσεις το όχημα παρουσίαζε κίνηση, ενώ ο σύμβουλος βρισκόταν με άδεια ανάπαυσης ή ασθενείας. Σημειώνεται ότι κατά τις εν λόγω περιόδους στο βιβλίο κίνησης οχήματος, ο ίδιος παρουσιαζόταν ως οδηγός του οχήματος. Ενδεικτικά, αναφέρεται ότι, κατά τη διάρκεια των θερινών διακοπών του συμβούλου, τον Αύγουστο του 2017, το όχημα σύμφωνα με το βιβλίο κίνησης ήταν για 8 νύχτες στο Παραλίμνι. Στην έκθεση της Ελεγκτικής Υπηρεσίας περιλαμβάνεται και η θέση του κ. Νέστορος, ο οποίος είχε εξηγήσει, μεταξύ άλλων, πως κατά τη διάρκεια της άδειάς του, μπορούσε να κληθεί να συμμετάσχει σε διάφορες εκδηλώσεις, ενώ για διατήρηση της εμπιστευτικότητας των συναντήσεων δεν αναφερόταν συγκεκριμένος προορισμός στα κατεχόμενα. Σε μια προσπάθεια συμμόρφωσης με τις συστάσεις της Ελεγκτικής, πάντως, ο κ. Τσιόλας απέστειλε από τον περασμένο Μάιο σχετική εγκύκλιο, ζητώντας από όλο το προσωπικό την άμεση και πιστή εφαρμογή όλων των υποχρεώσεων, όρων και διαδικασιών, που απορρέουν από το σχετικό νομοθετικό πλαίσιο.