Φόρμα αναζήτησης

Επιλέξαμε κατασκευή τερματικού

Τη στιγμή που ξεκαθαρίζουν σιγά-σιγά οι σχεδιασμοί αλλά και οι προθέσεις των Αμερικανών για την Ανατολική Μεσόγειο, η Κυπριακή Δημοκρατία επίσης δεν παραμένει άπραγη. Εντός της εβδομάδας ο υπουργός Ενέργειας Γιώργος Λακκοτρύπης έχει συγκαλέσει και θα δει όλους τους αντιπροσώπους των εταιρειών που επιχειρούν στην Κύπρο, (ExxonMobil – Tolal – ENI) για να θέσουμε όπως αναφέρει στον «Πολίτη» «όλα τα δεδομένα στο τραπέζι και να οριστικοποιήσουμε τις κινήσεις που προγραμματίζονται εντός του 2019».

Από την πλευρά τους οι Αμερικανοί δείχνουν ζεστοί αφού θέλουν να έχουν ισχυρή παρουσία λόγω της αυξανόμενης ρωσικής παρουσίας στην περιοχή μας και της πολύ μεγάλης ενεργειακής εξάρτησης της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο (80%), καθώς και των συνεχώς επιδεινούμενων αμερικανοτουρκικών σχέσεων. Η τουρκική στροφή προς τη Ρωσία (αγορά S-400 κ.λπ.) -είτε είναι πραγματική είτε εν μέρει εικονική/εκβιαστική- έσπρωξε τους Αμερικανούς να επανασχεδιάσουν τη γεωστρατηγική τους στην περιοχή με αποτέλεσμα το κτίσιμο του τόξου Βόρεια Μακεδονία, Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και Αίγυπτος, ως αντίβαρο του ρόλου που διαδραμάτιζε μέχρι πρόσφατα η Τουρκία. Το δε θέμα της ευρωπαϊκής εξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο -το οποίο οι Αμερικανοί θεωρούν μεγάλο γεωπολιτικό πρόβλημα- σχεδιάζουν να το επιλύσουν με την αξιοποίηση των κοιτασμάτων αερίου στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο (η μόνη συμφέρουσα οικονομικά λύση).

Είναι γι’ αυτό που με τις αμερικανικές ευλογίες βρίσκεται στην κυπριακή ΑΟΖ η κοινοπραξία ExxonMobil-Qatar Petroleum, με στρατηγικό σχεδιασμό την κατασκευή τερματικού στην Κύπρο, μόλις ανακαλύψει ικανοποιητικής ποσότητας δικά της κοιτάσματα φυσικού αερίου στην κυπριακή ΑΟΖ. Η ExxonMobil-QatarPetroleum σχεδιάζουν την κατασκευή τερματικού στο Βασιλικό, εκτιμώντας από τα στοιχεία που έχουν ενώπιόν τους, ότι πιθανόν τέλη του 2019 και σίγουρα το 2020, όταν θα προχωρήσουν σε νέες γεωτρήσεις στο μπλοκ «10»της κυπριακής ΑΟΖ, θα ανακαλύψουν τουλάχιστον ακόμη ένα νέο κοίτασμα, ώστε να είναι υλοποιήσιμο το έργο. Εάν το «Γλαύκος» ήταν μεγαλύτερο, οι Αμερικανοί θα άρχιζαν αμέσως την κατασκευή τερματικού στο νησί. Προς αυτή την κατεύθυνση θα κινηθεί και η πρωτοβουλία Λακκοτρύπη με στόχο την επιτάχυνση αυτής της προσπάθειας διά της εμπλοκής τόσο της Total όσο και της ENI.

Την Παρασκευή πάντως η ExxonMobil με κάθε επισημότητα απέστειλε επιστολή στον υπουργό Ενέργειας Γιώργο Λακκοτρύπη επιβεβαιώνοντας (declaration) την ύπαρξη κοιτάσματος στο «Γλαύκο» με αποθέματα 5-8 tcf. Στην επιστολή της η ExxonMobil αναφέρει ότι θα προβεί σε ακόμα μια επιβεβαιωτική γεώτρηση. Με βάση το συμβόλαιο που υπέγραψε θα ενημερώσει λεπτομερώς την Κυπριακή Δημοκρατία για τα σχέδια εντός τριών μηνών.

12 tcf το κλειδί

Η κοινοπραξία -που πήρε άδεια εξερεύνησης και στο «3» της αιγυπτιακής ΑΟΖ που εφάπτεται στο «10» της κυπριακής ΑΟΖ- θέλει να έχει δικά της κοιτάσματα το λιγότερο 12 tcf (τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια), ώστε να είναι βιώσιμο ένα τερματικό LNG (υγροποίηση φυσικού αερίου) που θα κατασκευάσει η ίδια και να μην εξαρτάται από κοιτάσματα άλλων, όπως έχει συμβεί με τα Ίτκου και Νταμιέτα της Αιγύπτου τα οποία έχουν στεγνώσει.

Αν βεβαίως εντός του 2019 προκύψουν και νέα κοιτάσματα από άλλες εταιρείες, η Κυπριακή Δημοκρατία έχει κάθε δικαίωμα να προτείνει συνέργειες όλων ούτως ώστε να επιταχύνει την κατασκευή του Τερματικού στο Βασιλικό.

Σε ό,τι αφορά την κοινοπραξία ExxonMobil-QatarPetroleum, υπενθυμίζεται ότι η αμερικανική ExxonMobil είναι η μεγαλύτερη εταιρεία στον κόσμο στον τομέα έρευνας, εξόρυξης και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων, ενώ η Qatar Petroleum η μεγαλύτερη στον κόσμο εταιρεία υγροποίησης φυσικού αερίου (LNG). Οι δύο εταιρείες έχουν ξεκινήσει από το 2007 να ενώνουν δυνάμεις με κοινοπραξίες για πολύ μεγάλα έργα, με πρώτο το τερματικό υγροποίησης φυσικού αερίου στο Κατάρ, μέσω του οποίου εξασφαλίζεται το 13% περίπου του ΑΕΠ της πλούσιας χώρας του Αραβικού Κόλπου. Επιπλέον, συνεργάζονται στη Μοζαμβίκη, όπου ανακαλύφθηκαν τεράστια κοιτάσματα φυσικού αερίου την τελευταία πενταετία.

Το άκουσαν από Πομπέο

Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν συζητήσει ήδη με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας και στελέχη της κυπριακής κυβέρνησης το θέμα της κατασκευής τερματικού στην Κύπρο. Το θέμα συζητήθηκε και με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, κατά την πρόσφατη Τριμερή -Κύπρου, Ελλάδας, Ισραήλ- που πραγματοποιήθηκε στην Ιερουσαλήμ το τρίτο δεκαήμερο του Μαρτίου, ενώ είχε προηγηθεί ταξίδι του υπουργού Ενέργειας, Γιώργου Λακκοτρύπη στο Τέξας των ΗΠΑ, στα μισά του προηγούμενου μήνα, για το «CERA Week 2019», όπου είχε υψηλού επιπέδου επαφές με Αμερικανούς για τα θέματα του φυσικού αερίου στη ΝΑ Μεσόγειο και της κατασκευής τερματικού στο Βασιλικό.

Τέλος ο EastMed

Στο μεταξύ, η Κύπρος δείχνει να εγκαταλείπει τη ρητορική και τη φρασεολογία για την κατασκευή του αγωγού East-Med, ο οποίος οικονομικά δεν είναι βιώσιμος, κατασκευαστικά έχει τεράστιες δυσκολίες και δεν υπάρχει κανένας σοβαρός λόγος να επιχειρηθεί ένα τέτοιο πανάκριβο έργο υψηλού ρίσκου, όταν μπορεί να κατασκευαστεί τερματικό στον τόπο μας (Η Ελλάδα που πάει σε εκλογές, για εσωτερικούς λόγους κρατάει ακόμα το θέμα ζωντανό). Είναι χαρακτηριστικό ότι οι Κύπριοι αξιωματούχοι αναφέρονται πλέον σε «διάδρομο» και όχι «αγωγό» της Ανατολικής Μεσογείου. Για παράδειγμα, πριν από λίγες μέρες, ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, κατά την τελευταία Τριμερή, είπε ότι «Our region of an Eastern Mediterranean energy corridor is an excellent example in this respect… ». Αξίζει να σημειωθεί ότι οι Αμερικανοί τονίζουν ότι η κατασκευή τερματικού LNG στην Κύπρο, αφήνει ανοικτή την προοπτική ενεργειακής συνεργασίας και με την Τουρκία (π.χ. να αγοράζει φθηνό LNG από την Κύπρο), εφόσον επιλυθεί το Κυπριακό, όπως και με τον Λίβανο, ο οποίος ενδιαφέρεται να είναι μέρος των σχεδιασμών στην περιοχή.

Συμφωνία με Ισραήλ

Την προοπτική κατασκευής τερματικού στην Κύπρο, ενισχύει το γεγονός ότι οι Αμερικανοί δεν μπορούν να βασισθούν πάνω στην Αίγυπτο, για πολιτικούς λόγους (ανά πάσα στιγμή μπορεί να ανατραπεί το σημερινό καθεστώς του αλ Σίσι και να επανέλθουν οι Αδελφοί Μουσουλμάνοι), ενώ ούτε στο Ισραήλ μπορεί να κατασκευαστεί τερματικό για λόγους ασφαλείας. Το Ισραήλ έχει δώσει την κατ’ αρχήν συγκατάθεσή του για μεταφορά δικών του κοιτασμάτων φυσικού αερίου στο τερματικό της Exxon Mobil-Qatar Pertroleum εάν και εφόσον κατασκευαστεί στο Βασιλικό, ενώ αμέσως μετά τις ισραηλινές εκλογές θα ανακοινωθεί η συμφωνία για τη συνεκμετάλλευση του «Αφροδίτη» (σχεδόν έχει κλείσει η συμφωνία αναφορικά με τις διεκδικήσεις του Ισραήλ στο κοίτασμα «Αφροδίτη» του μπλοκ «12» της κυπριακής ΑΟΖ). Σημειώνεται, τέλος, ότι βρίσκεται σε καλό δρόμο η εμπορική συμφωνία με την Αίγυπτο για το «Αφροδίτη», το οποίο οι εμπλεκόμενες εταιρείες θέλουν να εκμεταλλευτούν το συντομότερο δυνατόν, διότι δεν μπορούν να περιμένουν άλλα τουλάχιστον πέντε χρόνια που θα χρειασθούν για να κατασκευαστεί τερματικό στην Κύπρο.

Το αέριο της Αφροδίτης θα διοχετευθεί στο τερματικό του Ιτκούκ στην Αίγυπτο.

Πάντως, οι αμερικανοκυπριακές σχέσεις θα περάσουν ένα πρώτο τεστ τον ερχόμενο Ιούνιο. Η Κυπριακή Δημοκρατία αναμένει θετική αντιμετώπιση από τις ΗΠΑ, σε ό,τι αφορά το θέμα της ειρηνευτικής δύναμης των Ηνωμένων Εθνών στην Κύπρο (UNFICYP) και οποιαδήποτε αρνητική κίνηση/εξέλιξη πάνω σε αυτό το ζήτημα, θα ήταν πλήγμα στην οικοδομούμενη συνεργασία και εμπιστοσύνη/αξιοπιστία μεταξύ των δύο χωρών.