Φόρμα αναζήτησης

Από κόσκινο διεθνών οίκων τα διαβατήρια

Κάλλιο αργά παρά ποτέ, και αφού η Κυπριακή Δημοκρατία έχει εκτεθεί πολλάκις στο εξωτερικό και επικρίθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τα εκατοντάδες «χρυσά διαβατήρια» που παραχωρεί κάθε χρόνο μέσα από μια πρακτική με τρύπες, όπως αναφέρεται σε σχετική έκθεση της Κομισιόν, η κυβέρνηση έρχεται να θωρακίσει ουσιαστικά και όχι για τους τύπους το Επενδυτικό της Πρόγραμμα, εισάγοντας τους ενισχυμένους ελέγχους δέουσας επιμέλειας (enhanced due diligence checks) για όσους/όσες υποβάλλουν αίτηση πολιτογράφησης στη βάση των διατάξεων του εν λόγω προγράμματος.

Διατάξεις που, σημειωτέον, τροποποιήθηκαν τον περασμένο Ιούλιο, με πρόταση του υπουργού Εσωτερικών, από το Υπουργικό Συμβούλιο, έτσι ώστε να καθοριστούν συγκεκριμένες κατηγορίες προσώπων στα οποία θα απαγορεύεται a priori η παραχώρηση κυπριακής υπηκοότητας, για να γλυτώσει τον βραχνά και τις πιέσεις από παρόχους και άλλους εμπλεκόμενους στην εξέταση αιτήσεων και την ίδια ώρα να υπάρχει μπούσουλας για τους διεθνείς οίκους στο τι ακριβώς ερευνούν όσον αφορά τους αιτητές!

Οι έλεγχοι δέουσας επιμέλειας, που θα γίνονται από εξειδικευμένους οίκους παροχής τέτοιων υπηρεσιών του εξωτερικού και θα διασφαλίζουν ότι η κυπριακή υπηκοότητα δεν θα παραχωρείται σε πρόσωπα τα οποία χαρακτηρίζονται υψηλού ρίσκου, κρίνονται από την ίδια την κυβέρνηση ως ένα σημαντικό μέτρο (γιατί στο μεταξύ έχει λάβει σειρά άλλων που δεν έπεισαν) για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας του Προγράμματος, τόσο στο εξωτερικό όσο και στο εσωτερικό.

Πρόταση ΥΠΕΣ
Όπως είναι σε θέση να γνωρίζει ο «Π», η αξιολόγηση των προσφορών από συνολικά οκτώ οίκους παροχής τέτοιων υπηρεσιών του εξωτερικού έχει ολοκληρωθεί, και εντός Σεπτεμβρίου αναμένεται η κατακύρωση της προσφοράς από το Συμβούλιο Προσφορών στους τρεις επιλεγέντες οίκους. Σύμφωνα με την προσφορά, θα συναφθούν συμφωνίες με τρεις συνολικά εταιρείες, οι οποίες θα λαμβάνουν ισόποσο αριθμό αιτήσεων και θα εκπονούν ατομικές εκθέσεις για έκαστο από τους/τις αιτούντες/αιτούσες. Το μέτρο θα εφαρμοστεί τόσο για τους επενδυτές, όσο και για τα μέλη της οικογένειάς τους (σύζυγοι/σύμβιοι, ενήλικα παιδιά και γονείς). Τονίζεται πως εταιρείες όπου είναι εγγεγραμμένοι πάροχοι υπηρεσιών αποκλείστηκαν από την προσφορά.

Υπενθυμίζεται πως η προκήρυξη δημόσιου διαγωνισμού για αγορά υπηρεσιών διεξαγωγής ενισχυμένων ελέγχων δέουσας επιμέλειας από εξειδικευμένους διεθνείς οίκους ήταν πρόταση του υπουργού Εσωτερικών και επικυρώθηκε με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 13/2/2019. Ακολούθησε η αποδέσμευση σχετικού κονδυλίου (το μέρος των 1,4 εκατ. ευρώ για τρία χρόνια που αφορά το 2019) από την Επιτροπή Οικονομικών και η προσφορά προκηρύχθηκε στις 4/4/2019. Η τελευταία ημερομηνία υποβολής προσφορών ήταν η 21η Μαΐου 2019. Καταληκτικά αναφέρεται πως το κόστος του ελέγχου κάθε επίδοξου αιτητή θα αναλαμβάνεται εκ των υστέρων από τον ίδιο.

Όρος η τεχνογνωσία ελέγχου ξεπλύματος

Οι βασικοί όροι και οι προϋποθέσεις επιλογής των τριών οίκων που, όπως μας λέχθηκε αρμοδίως, είναι οι πλέον αξιόπιστοι στον τομέα, σύμφωνα με τα έγγραφα του διαγωνισμού είναι οι εξής:

  • Να είναι νομικά πρόσωπα που να έχουν συσταθεί είτε στην Κύπρο είτε σε άλλο κράτος μέλος της ΕΕ ή του ΕΟΧ ή σε τρίτες χώρες που έχουν υπογράψει και κυρώσει τη Διεθνή Συμφωνία για Δημόσιες Συμβάσεις ή που έχουν υπογράψει και κυρώσει συμφωνίες συνεργασίας ή διμερείς συμφωνίες με την ΕΕ ή με την Κυπριακή Δημοκρατία
  • να μην έχουν οποιαδήποτε σύγκρουση συμφέροντος με το ΚΕΠ ή με αιτούντες/αιτούσες του ΚΕΠ π.χ. ως εγγεγραμμένοι πάροχοι υπηρεσιών στο Μητρώο Παρόχων Υπηρεσιών
  • να παρουσιάζουν κατά μέσο όρο ετήσιο κύκλο εργασιών ύψους τουλάχιστον 4 εκατ. ευρώ κατά τα τελευταία τρία οικονομικά έτη
  • να είχαν προηγούμενη εμπειρία στην παροχή αυτού του είδους των υπηρεσιών για προγράμματα παραχώρησης υπηκοότητας ή άδειας παραμονής σε άλλες χώρες και συγκεκριμένα κατά τα τελευταία τρία χρόνια να είχαν συνάψει τουλάχιστον 2 τέτοια συμβόλαια με τουλάχιστον δύο άλλες χώρες
  • να αποδείξουν ότι κατέχουν την τεχνογνωσία να εφαρμόσουν το ζητούμενο της προσφοράς, που είναι η διεξαγωγή ενισχυμένων ελέγχων δέουσας επιμέλειας διεθνώς και σε πληθώρα δικαιοδοσιών και οικονομικών τομέων, ελέγχων για ξέπλυμα βρόμικου χρήματος, επιβεβαίωσης της πηγής πλουτισμού και διερεύνησης και αξιολόγησης ρίσκου
  • να είχαν διεξαγάγει τουλάχιστον 300 ενισχυμένους ελέγχους δέουσας επιμέλειας κατά τα τελευταία τρία χρόνια και
  • να έχουν διεθνή επιτόπια παρουσία (global footprint).

A priori πόρτα σε ΠΕΠ και υψηλού ρίσκου

Με διάταξη που εισήχθη στο Επενδυτικό Πρόγραμμα κατόπιν πρόσφατης απόφασης του ΥΣ, ο έλεγχος δέουσας επιμέλειας που προωθείται με την κατακύρωση των προσφορών σε τρεις διεθνείς οίκους θα έχει μπούσουλα. Συγκεκριμένα, δεν θα επιτρέπεται η παραχώρηση κυπριακής υπηκοότητας σε πρόσωπα:

  • Πολιτικώς Εκτεθειμένα (ΠΕΠ) που (α) κατέχουν πολιτειακό αξίωμα (β) κατείχαν πολιτειακό αξίωμα τα τελευταία πέντε χρόνια
  • που υπόκεινται σε ποινική διερεύνηση χωρίς να τους έχουν απαγγελθεί κατηγορίες
  • που υπόκεινται σε ποινική δίωξη και είναι υπόδικοι
  • που καταδικάστηκαν σε φυλάκιση για σοβαρά αδικήματα (π.χ. δωροληψία από δημόσιο πρόσωπο, φοροδιαφυγή κ.λπ.) και η ποινή έχει παραγραφεί
  • που συνδέονται με νομικές οντότητες στις οποίες έχουν επιβληθεί περιοριστικά μέτρα από την ΕΕ (μέτοχοι ή υψηλόβαθμα διευθυντικά στελέχη εταιρειών που είναι ενταγμένες σε κατάλογο κυρώσεων)
  • τα οποία συνδέονταν με νομικές οντότητες στις οποίες έχουν επιβληθεί περιοριστικά μέτρα από την ΕΕ, αλλά δεν συνδέονται πλέον (π.χ. πρώην υψηλόβαθμα διευθυντικά στελέχη εταιρειών που είναι ενταγμένες σε κατάλογο κυρώσεων, τα οποία ήταν συνδεδεμένα με τις συγκεκριμένες εταιρείες, όταν επιβλήθηκε το καθεστώς των κυρώσεων). Νοείται ότι αν ακόμη και κατά τον χρόνο επιβολής των περιοριστικών μέτρων έχει παραιτηθεί, η αίτηση απορρίπτεται. Εξαιρούνται όσοι έχουν παραιτηθεί πριν την επιβολή περιοριστικών μέτρων
  • στα οποία έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τρίτες χώρες (π.χ. ΗΠΑ, Ουκρανία, Ρωσία)
  • τα οποία συνδέονται με νομικές οντότητες στις οποίες έχουν επιβληθεί κυρώσεις από τρίτες χώρες
  • τα οποία διερευνώνται/ κατηγορούνται (ή και τελικά κατηγορήθηκαν) για ποινικά αδικήματα και καταζητούνται πανευρωπαϊκώς από την EUROPOL ή διεθνώς από την INTERPOL και
  • πρόσωπα που υπόκεινται σε κυρώσεις από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.