Φόρμα αναζήτησης

Απειλούνται γυναίκες, εκτίθεται η Κύπρος

Η ραχοκοκαλιά της Σύμβασης της Κωνσταντινούπολης που κύρωσε η χώρα μας με νόμο το 2017 για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών και της ενδοοικογενειακής βίας, ήτοι το νομοσχέδιο που ετοιμάστηκε από το Υπ. Δικαιοσύνης επί Ιωνά Νικολάου, με στόχο κυρίως την ποινικοποίηση όλων των μορφών βίας κατά των γυναικών, εκκρεμεί εδώ και πάνω από έναν χρόνο για νομοτεχνικό έλεγχο στη Νομική Υπηρεσία. Χωρίς να υπάρχει –τουλάχιστον μέχρι πρότινος– διάθεση για τάχιστη ολοκλήρωσή του ή έστω ένδειξη πότε θα ολοκληρωθεί, παρά και την επιστολή του νυν υπουργού Δικαιοσύνης στον γενικό εισαγγελέα για επίσπευση και παρά τις συνεχείς εκκλήσεις της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Πρόληψη και Καταπολέμηση της Βίας στην Οικογένεια (ΣΕΠΚΒΟ). Τονίζεται πως η ΣΕΠΚΒΟ που έχει συντονιστικό ρόλο στο προαναφερθέν νομοσχέδιο καλεί τη Βουλή να προωθήσει και την ψήφιση του νομοσχεδίου για την παρενοχλητική παρακολούθηση, η οποία σχετίζεται άμεσα με τα περιστατικά βίας κατά των γυναικών, το οποίο ωστόσο παραμένει εκκρεμότητα στην Επιτροπή Νομικών από το 2017, οπόταν και κατατέθηκε.
«Ενόψει της καθυστέρησης που παρατηρείται αλλά και της σημαντικότητας του νομοσχεδίου, ανέλαβα πρωτοβουλία να συμβάλω στην ολοκλήρωση της εργασίας αυτής» δηλώνει στον «Π» η επίτροπος Νομοθεσίας Λουίζα Ζαννέτου, η οποία θεωρεί πως η ενασχόλησή της επί 25 χρόνια στη Νομική Υπηρεσία με θέματα βίας και ανηλίκων και η πείρα της με σχετικά νομοσχέδια θα συμβάλει στο έργο αυτό. Για την κ. Ζαννέτου, που έχει ήδη λάβει το πράσινο φως από τον υπουργό Δικαιοσύνης να εμπλακεί, «το νομοσχέδιο αυτό είναι άκρως σημαντικό αφού εναρμονίζει το νομοθετικό μας πλαίσιο με τη Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης η οποία αλλάζει όλη τη φιλοσοφία αντιμετώπισης της γυναίκας που είναι θύμα αδικημάτων βίας». Όπως αποκαλύπτει δε «η καθυστέρηση που παρατηρείται εκθέτει τη Δημοκρατία αφού όλοι οι διεθνείς οργανισμοί υποβάλλουν διαρκώς ερωτήματα σχετικά με την πορεία του θέματος. Επίσης, είναι πολύ σημαντικό να προχωρήσει το νομοσχέδιο ενόψει και της έξαρσης των εγκλημάτων κατά γυναικών που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στην Κύπρο». Η κ. Ζαννέτου υπογραμμίζει πως τα εγκλήματα και γενικά η βία κατά των γυναικών αποτελούν σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων «που οφείλουμε ως κράτος με μέτρα να διασφαλίσουμε την προστασία τους. Η Επιτροπή GREVIO του Συμβουλίου της Ευρώπης που παρακολουθεί τη Σύμβαση, θα έρθει κοντά μας σύντομα για αξιολόγηση όπως κάνει με όλες τις χώρες κράτη μέλη. Γι’ αυτό η ανησυχία και η παρέμβασή μου. Είναι πιστεύω υποχρέωσή μου καθηκόντως, ως επίτροπος Νομοθεσίας και αφού γνωρίζω και τις επιπτώσεις μη συμμόρφωσής μας αλλά και ως γυναίκα, να δράσω».

Οι υποχρεώσεις

Όπως εξηγεί η επίτροπος, μια Σύμβαση όταν κυρωθεί με νόμο αποκτά, βάσει του Συντάγματος, αυξημένη ισχύ έναντι των νόμων της Δημοκρατίας. Επομένως με την κύρωση προκύπτουν άμεσα υποχρεώσεις. «Στη συγκεκριμένη περίπτωση αντιμετωπίστηκαν από δύο νομοσχέδια. Προκύπτει η ανάγκη και για άλλα δύο που θα πρέπει να τύχουν χειρισμού από το αρμόδιο υπουργείο. Το θέμα εδώ είναι ότι οι υποχρεώσεις μας είναι και διεθνείς αλλά και τοπικές προς τα θύματα γυναίκες της Κύπρου. Τα διεθνή σώματα και φορείς ανθρωπίνων δικαιωμάτων ήδη εδώ και καιρό υποβάλλουν διαρκώς ερωτήματα για την πορεία του θέματος. Θέλουν να γνωρίζουν επακριβώς πότε θα ψηφιστεί ο νόμος. Ήδη στην ακρόαση στη Γενεύη τον περασμένο Νοέμβριο σχετικά με τη Σύμβαση κατά των Βασανιστηρίων και Άλλων Μορφών Σκληρής, Απάνθρωπης ή Εξευτελιστικής Μεταχείρισης που σχετίζεται κάπως με το θέμα, ερωτήθηκα ειδικά για το ζήτημα αυτό».

Το υφιστάμενο πλαίσιο

Το υφιστάμενο πλαίσιο όσον αφορά την ενδοοικογενειακή βία είναι ο περί Βίας στην Οικογένεια (Πρόληψη και Προστασία Θυμάτων) Νόμος του 2000 και για ανήλικα θύματα εκτός οικογένειας ο περί της Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Σεξουαλικής Κακοποίησης, της Σεξουαλικής Εκμετάλλευσης Παιδιών και της Παιδικής Πορνογραφίας Νόμος του 2014. Επίσης ο Ποινικός Κώδικας. «Οι αρχές της Σύμβασης ασχολούνται με το ότι η βία σχετίζεται με το φύλο και ότι ασκείται εναντίον τους για τον λόγο ότι είναι γυναίκες. Αποτελεί δε καθήκον όλων των χωρών κρατών μελών να λάβουν μέτρα για αποτροπή της βίας κατά των γυναικών, για την προστασία των θυμάτων και την ποινική δίωξη των δραστών» εξηγεί η επίτροπος.

Επειγόμαστε

Η κ. Ζαννέτου κρίνει ότι πέραν της προώθησης του προαναφερθέντος νομοσχεδίου υπάρχουν ανάγκες για άμεση τροποποίηση στην υφιστάμενη νομοθεσία, επικαλούμενη και το πρόσφατο πόρισμα της επιτρόπου Διοικήσεως για τον θάνατο του ανήλικου Στυλιανού. «Παρατήρησα ότι δεν υπάρχει σε ρητή πρόνοια του περί Βίας στην Οικογένεια Νόμου η υποχρέωση διερεύνησης από την Αστυνομία ασχέτως της επιθυμίας του θύματος, σε αντίθεση με τον νόμο του 2014 για τα παιδιά, σύμφωνα με τον οποίο οι διωκτικές αρχές εξασφαλίζουν ότι η διερεύνηση ή η άσκηση ποινικής δίωξης δεν εξαρτώνται από την υποβολή παραπόνου ή καταγγελίας από το θύμα ή εκπρόσωπό του και ότι η ποινική διαδικασία μπορεί να συνεχιστεί ακόμα και εάν το πρόσωπο αυτό αποσύρει την κατάθεσή του». Στη βάση των πιο πάνω η επίτροπος υπέβαλε, στο πλαίσιο των καθηκόντων της, εισήγηση προς το αρμόδιο υπουργείο για αναθεώρηση του Νόμου περί Βίας και συμπερίληψη ανάλογης πρόνοιας. «Κάτι ανάλογο προέκυπτε και με το θέμα ενισχυτικής μαρτυρίας που επίσης συμπεριέλαβα στην εισήγησή μου. Αυτή θεωρώ ότι είναι η δουλειά μου, να παρατηρώ, να εισηγούμαι και να διορθώνω τον νόμο». Σημειώνεται περαιτέρω ότι η επίτροπος με επιστολή της στον υπ. Δικαιοσύνης ήγειρε και την ανάγκη τροποποίησης του περί Πυροβόλων και μη Πυροβόλων Όπλων Νόμου. «Δεν μπορεί να ακούω ότι ο δράστης σε υπόθεση βίας είχε στο σπίτι του πέντε όπλα και να μην προβληματιστώ για τις πρόνοιές του, και την ανάγκη περισσότερου ελέγχου και την απουσία πρόνοιας για ημερομηνία λήξης της άδειας» καταλήγει.

Άνιση αντιμετώπιση των φύλων, δεν υπάρχει βιασμός άντρα!

Με αφορμή τις αδυναμίες και τις ελλείψεις που προκύπτουν στο νομικό πλαίσιο για την ενδοοικογενειακή βία, ζητήσαμε τη θέση της επιτρόπου Νομοθεσίας ευρύτερα για τους νόμους της Κυπριακής Δημοκρατίας διότι γίνεται συχνά λόγος –το θέμα ανέδειξε και ο πρόεδρος της Βουλής– για κακονομία, πολυνομία και για απαρχαιωμένες νομοθεσίες (κάποιες ακόμη στα αγγλικά από την εποχή της αποικιοκρατίας). «Υπάρχει, ναι, κακονομία, υπάρχουν απαρχαιωμένοι νόμοι οι οποίοι μπορεί να τροποποιούνται μεν κατά καιρούς αλλά παραμένει και το αρχικό κείμενο που είναι στην καθαρεύουσα ή με απαρχαιωμένους όρους π.χ. φρενοβλάβεια, αρχιδικαστής, φράσεις όπως ’λέξεις που εισάγουν το αρσενικό γένος περιλαμβάνουν και το θηλυκό’. Κάποτε υπάρχει το φαινόμενο να υπάρχουν διάφοροι νόμοι για το ίδιο θέμα ή νόμοι αντικρουόμενοι» εξηγεί η κ. Ζαννέτου. Σημειώνεται πως το Γραφείο Επιτρόπου Νομοθεσίας ανέλαβε τη μετάφραση από την αγγλική στην ελληνική, νόμων οι οποίοι ίσχυαν κατά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του Συντάγματος και διατηρήθηκαν σε ισχύ δυνάμει του Άρθρου 188 και ενοποίηση αυτών με τροποποιητικούς νόμους, οι οποίοι ψηφίστηκαν μετά το 1960. «Μεγάλο μέρος της εργασίας για μετάφραση και ενοποίηση των νόμων που διατηρήθηκαν σε ισχύ δυνάμει του Άρθρου 188 του Συντάγματος έχει ήδη ολοκληρωθεί, αλλά υπολείπεται η εργασία σε σχέση με νόμους οι οποίοι έχουν ιδιαίτερες δυσκολίες και ή χρήζουν αναθεώρησης και εκσυγχρονισμού» καταλήγει επί τούτου.

Ο Ποινικός Κώδικας

Ειδική αναφορά κάναμε στον Ποινικό Κώδικα που ισχύει από το 1959 και παρά τις περίπου 70 τροποποιήσεις του, η κ. Ζαννέτου λέει ότι «θεωρώ ότι χρειάζεται σίγουρα να εκσυγχρονιστεί. Πάρτε για παράδειγμα το άρθρο για τους αλήτες και περιπλανώμενους (189) ή για τη χορεύτρια πόρνη σε μωαμεθανική γιορτή (97). Υπάρχουν διάφορα τέτοια που δεν συνάδουν με τα σημερινά δεδομένα ούτε με την πρόοδο της κοινωνίας ή και που αντίκεινται σε διεθνή κείμενα που μας δεσμεύουν ως Δημοκρατία. Υπάρχουν και πρόνοιες που αντίκεινται σε βασικές αρχές όπως η αρχή της ισότητας των φύλων. Ο βιασμός είναι ένα παράδειγμα. Απαιτείται δε για να αποδειχθεί παράνομη συνουσία με γυναίκα, χωρίς τη συναίνεση της παθούσας ή με τη συναίνεσή της εφόσον η συναίνεση για αυτό δόθηκε υπό το κράτος βίας ή φόβου σωματικής βλάβης. Εάν απλά δεν ήθελε η γυναίκα, δεν στοιχειοθετείται το αδίκημα». Η επίτροπος τονίζει πως η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης απλά απαιτεί να μην υπάρχει συγκατάθεση. Την ίδια ώρα «τα δύο φύλα δεν αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο στον Ποινικό Κώδικα. Για τον άντρα δεν ισχύουν τα ίδια αφού δεν υπάρχει βιασμός άντρα παρά μόνο άσεμνη επίθεση με ποινή φυλάκισης πέντε χρόνων. Περαιτέρω, τα σεξουαλικά αδικήματα κατά ανηλίκων ήδη αντιμετωπίζονται από άλλον ειδικό νόμο. Είναι πολλά τα θέματα που χρήζουν αναθεώρησης και δεν νομίζω να υπάρχει νομικός στην Κύπρο που να διαφωνεί με αυτό» καταλήγει η επίτροπος που έχει αναλάβει ήδη πρωτοβουλίες και προς αυτή την κατεύθυνση.

 

 

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.