POWERED BY

Φόρμα αναζήτησης

Μετάλλια φορτωμένα αναμνήσεις



Δεν μπορούσε να κρύψει τη συγκίνησή του ο Παλλάδιος Νικολάου όταν παρέδιδε αντικείμενα που φύλαγε για πολλά χρόνια, δεκαετίες ολόκληρες. Πρόκειται για αντικείμενα που ξυπνούν μέσα του χιλιάδες αναμνήσεις, για όσα τον συνδέουν με τον Γυμναστικό Σύλλογο «Τα Παγκύπρια» (ΓΣΠ) της Λευκωσίας, αλλά και με τον αθλητισμό της Κύπρου γενικότερα. Για κάθε ένα από αυτά τα αντικείμενα που δώρισε για τις ανάγκες του υπό σύσταση Μουσείου του ΓΣΠ έχει πολλά να αφηγηθεί. Για το στεφάνι ελιάς που διατηρεί από το 1952 και το οποίο κέρδισε σε σχολικούς αγώνες στη Λάπηθο, καθώς και για τα μετάλλια που κέρδισε σε αγώνες στα κρατητήρια της αποικιοκρατίας στην Κοκκινοτριμιθιά και την Πύλα, το 1958, παρά τα τραύματα που είχε σε όλο του το σώμα λόγω των βασανιστηρίων…

 

Αφόρητα βασανιστήρια

Είναι δύσκολο ακόμη και να φανταστεί κανείς τον πόνο, την οδύνη, τόσο σωματική όσο και ψυχική, από τα βασανιστήρια που υπέστη στις φυλακές της βρετανικής αποικιοκρατίας ο τότε 17χρονος μαθητής Παλλάδιος Νικολάου. Είχε συλληφθεί για την εκτέλεση κάποιου πράκτορα της Ιντέλιτζενς Σέρβις, όπως ανέφερε ο ίδιος σε μαρτυρία του στον δρα Χρύσανθο Χρυσάνθου για τις ανάγκες του υπό σύσταση Μουσείου του Γυμναστικού Συλλόγου «Τα Παγκύπρια» (ΓΣΠ) Λευκωσίας. Για την ίδια υπόθεση είχε συλληφθεί τότε, το 1956, κατά τη διάρκεια του απελευθερωτικού Αγώνα της ΕΟΚΑ 1955-1959 και ο Άνθος Νικολάου. Ο αβάσταχτος Γολγοθάς για τους δύο νεαρούς μέλη της ΕΟΚΑ άρχισε από τα κελιά του αστυνομικού σταθμού του χωριού τους, του Καραβοστασίου Ξερού, στην περιοχή Μόρφου, κοντά στους αρχαίους Σόλους. Τα βασανιστήρια συνεχίστηκαν στα κελιά στο Ξερό, στη Λεύκα, καθώς επίσης στο ξενοδοχείο «Πάιν Γουντ» στον Πρόδρομο.

 

Μάλιστα, εκεί κόντεψαν να τους πνίξουν. Τους ξεγύμνωσαν, τους έδεσαν πισθάγκωνα με χειροπέδες πολύ σφιχτά και τους φόρεσαν κουκούλες στο κεφάλι για να μην βλέπουν τι γινόταν γύρω τους. Ο Παλλάδιος Νικολάου, ενώ υπέφερε από τους δικούς του πόνους, παράλληλα άκουγε και τις κραυγές του συγκρατούμενού του. «Είναι τρομερό να ακούς να βασανίζουν άλλον», σημείωσε στη μαρτυρία του. Αν ομολογούσε ο συγκρατούμενός του, θα τους οδηγούσαν και τους δύο στην αγχόνη. «Γι’ αυτό παρακάλεσα με όλη τη δύναμη της ψυχής μου να αφήσουν τον συναγωνιστή μου και να με πιάσουν ξανά εμένα». Και αυτό έγινε αμέσως. «Μα, αμέσως! », τονίζει ο Παλλάδιος Νικολάου. Οι βασανιστές ανακριτές, όργανα της βρετανικής αποικιοκρατίας, άφησαν τον Άνθο Νικολάου και παρέλαβαν τον Παλλάδιο Νικολάου, τον οποίο χτύπησαν σε όλο του το σώμα, στο κεφάλι, στα πλευρά, στην κοιλιά, στα γεννητικά όργανα, παντού. Όταν κουράζονταν, βουτούσαν το κεφάλι του στο νερό και το έβγαζαν την τελευταία στιγμή προτού πνιγεί. Αυτό το έκαναν συνολικά εννιά φορές!

 

Συμμετείχε σε αγώνες

Ο Παλλάδιος Νικολάου, παρά τα όσα πέρασε, άντεξε και στη συνέχεια τον μετέφεραν στα κρατητήρια της Ομορφίτας. Δεν μπορούσε να σταθεί στα πόδια του, για αυτό τον κουβαλούσαν οι συγκρατούμενοί του. Οι συνέπειες των βασανιστηρίων ήταν πολλές: εξάρθρωση σιαγόνας, σοβαρά κατάγματα στο στέρνο, τα πλευρά και τη σπονδυλική στήλη. Το σημαντικό, όμως, ήταν ότι γλύτωσε από την αγχόνη. Από τότε ο Παλλάδιος Νικολάου επισκέπτεται τακτικά το μετόχι της Ιεράς Μονής Κύκκου στη Λευκωσία και προσκυνά το εικόνισμα της Παναγίας. Βούρκωνε αφηγούμενος τις επώδυνες αναμνήσεις του, άλλωστε τέτοια τραύματα δεν επουλώνονται εύκολα.

 

Ωστόσο, ο Παλλάδιος Νικολάου ασχολήθηκε με τον αθλητισμό ακόμη και στα κρατητήρια της Κοκκινοτριμιθιάς αρχικά και έπειτα της Πύλας. Συμμετείχε σε αθλητικούς αγώνες που διοργανώνονταν εκεί από τους κρατούμενους, εάν και εφόσον το επέτρεπαν οι Βρετανοί. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως κάποια μετάλλια που κέρδισε εκεί τα δώρισε με όλη του την καρδιά για το υπό σύσταση Μουσείο ΓΣΠ. Μετά από παρότρυνση του Ανθούλη Σαμουήλ, ιδιοκτήτη της γνωστής σχολής, ο Παλλάδιος εντάχθηκε στο αθλητικό δυναμικό του ΓΣΠ, όπως επίσης και του σωματείου ΑΠΟΕΛ, ενόσω βρισκόταν στα κρατητήρια. Είχε ιδιαίτερη σχέση με τον ΑΠΟΕΛ, καθόσον ο ιδρυτής του σωματείου Γεώργιος Πούλιας ήταν νονός του.

 

Κεφάλαιο καλαθόσφαιρα

Η καριέρα που έκανε ως προπονητής καλαθόσφαιρας και τα τρόπαια που κατέκτησε με τα σωματεία του ΑΠΟΕΛ, της ΕΝΑΔ Αγίου Δομετίου, του Κεραυνού Στροβόλου κ.ά. είναι επίσης τεράστια κεφάλαια στην αθλητική δράση του Παλλάδιου Νικολάου. Όπως επίσης και η προσφορά του ως καθηγητή Γυμναστικής και Φυσικής Αγωγής στο Παγκύπριο Γυμνάσιο και ύστερα το Γυμνάσιο Κύκκου Αρρένων μέχρι το 1977, όταν πήρε προαγωγή. Υπηρέτησε από όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης (βοηθός διευθυντής, γυμνασιάρχης, επιθεωρητής, Α΄ λειτουργός Εκπαίδευσης), διετέλεσε για 20 χρόνια πρόεδρος του Συνδέσμου Γυμναστών, ενώ εκλεγόταν επίσης μέλος του διοικητικού συμβουλίου της οργάνωσης των καθηγητών ΟΕΛΜΕΚ.

Η μαρτυρία του Παλλάδιου Νικολάου στον δρα Χρύσανθο Χρυσάνθου κάλυψε επίσης καθοριστικές περιόδους της σύγχρονης Ιστορίας της Κύπρου μετά από το 1960: πώς γνωρίστηκε με τον Πολύκαρπο Γιωρκάτζη και έγιναν συγκάτοικοι με τον τότε παντοδύναμο υπουργό Εσωτερικών, πώς υπηρέτησε ως διοικητής λόχου κατά τις διακοινοτικές ταραχές, για τη σύλληψή του κατά το πραξικόπημα της χούντας και της ΕΟΚΑ Β΄ τον Ιούλιο του 1974 και πολλά άλλα.

 

Κατάμεστες κερκίδες

Τι θυμάται περισσότερο από το παλιό στάδιο του ΓΣΠ; Με το ερώτημα αυτό το πρόσωπο του Παλλάδιου Νικολάου πήρε την όψη ανθρώπου που νοσταλγεί παλιές καλές εποχές. Περιέγραψε τις ανεπανάληπτες εικόνες με τις κατάμεστες κερκίδες του παλιού σταδίου του ΓΣΠ σε αγώνες στίβου, στην παρουσία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ’. Σημειώνει με εμφανή πικρία ότι το ποδόσφαιρο απορροφά αθλητικές δυνάμεις πέραν του δέοντος και διερωτάται γιατί οι γονείς προτιμούν να στέλνουν τα παιδιά τους σε ποδοσφαιρικές ακαδημίες καταβάλλοντας τσουχτερό αντίτιμο, ενώ γυμναστικοί σύλλογοι όπως ο ΓΣΠ προσφέρουν στους αθλητές τους τον απαραίτητο εξοπλισμό και τους προπονητές, ενώ καλύπτουν τα οδοιπορικά τους για τις προπονήσεις.

 

ΕΝΘΕΤΟ

Τα πρώτα αθλητικά παπούτσια

Μετά τη λήξη του Αγώνα 1955-1959 και την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας της Κύπρου το 1960, ο Παλλάδιος μετέβη στην Αθήνα για σπουδές στην Εθνική Ακαδημία Σωματικής Αγωγής (το σημερινό Τμήμα Επιστημών Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού του Πανεπιστημίου Αθηνών). Ενεγράφη τότε στη δύναμη του Πανελληνίου Γυμναστικού Συλλόγου, μαζί με τον επίσης σπουδαίο αθλητή του ΓΣΠ τότε, και νυν πρόεδρο της Κυπριακής Ολυμπιακής Επιτροπής (ΚΟΕ), Ντίνο Μιχαηλίδη. Στην Αθήνα απέκτησε για πρώτη φορά πραγματικά αθλητικά παπούτσια, τα οποία του τα παραχώρησε ο Πανελλήνιος. Για τους αθλητές του ΓΣΠ έφτιαχνε αθλητικά παπούτσια ο τσαγκάρης που είχε το τσαγκαράδικο του κοντά στο στάδιο, όπως θυμάται.

Ο κ. Νικολάου είχε αρκετές διακρίσεις στον αθλητισμό. Η πιο καλή του επίδοση, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν 14,52 μ. στο τριπλούν σε χωμάτινη επιφάνεια, ενώ το παγκύπριο ρεκόρ ήταν 14,64 μ. Η πιο μεγάλη του επιτυχία ήταν η τρίτη θέση σε πανελλήνιους φοιτητικούς αγώνες. Με ένα άλμα μόνο, γιατί αμέσως μετά το πρώτο άλμα τραυματίστηκε στο πόδι. Αν περάσει κάποιος από την έδρα του Πανελλήνιου ΓΣ στην Αθήνα, θα δει σε πλακέτα το όνομα «Π. Νικολάου – Δέκαθλο», καθόσον ο Παλλάδιος είχε καταρρίψει το ρεκόρ που κατείχε αθλητής του Πανελληνίου στο αγώνισμα αυτό. Με τα τραύματα που είχε, «ακόμη κι αυτά που έκανα ήταν πολλά», αναφέρει ο ίδιος. Κρίμα βέβαια, καθώς είχε τις δυνατότητες για περισσότερα, αλλά χαλάλι οι θυσίες για την ελευθερία της Κύπρου.

 

Αγωνιζόμενος ως αθλητής του ΓΣΠ κυρίως στα αγωνίσματα των αλμάτων εις μήκος και τριπλούν, ο Παλλάδιος Νικολάου γεύτηκε πολλές χαρές, αλλά και απογοητεύσεις. Γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο εγκατέλειψε την ενεργό δράση. Στη συνέχεια, αποφάσισε να αφοσιωθεί στην προπονητική, που είχε αρχίσει από το 1963 στον ΓΣΠ. Φορούσε μέχρι τότε τα αθλητικά παπούτσια που είχε πάρει από τον Πανελλήνιο, διατηρώντάς τα μέχρι σήμερα σε εντυπωσιακά καλή κατάσταση από τότε. Μπογιατισμένα, συγυρισμένα, έτοιμα για αθλητική δράση! Και αυτά τα παπούτσια τα δώρισε για το Μουσείο ΓΣΠ.

Για την προπονητική του προσφορά στον ΓΣΠ μιλούν οι επιτυχίες των αθλητών του σε αγώνες ακόμη και πιο υψηλού επιπέδου από τους Παγκύπριους και τους Πανελλήνιους. Σε Βαλκανικούς, Μεσογειακούς, ακόμη και Ολυμπιακούς Αγώνες. Ο ίδιος αναφέρει ως χαρακτηριστικές περιπτώσεις τα ονόματα των Μάριου Χατζηανδρέου, Δημήτρη Αραούζου, Ρένου Κολοκοτρώνη, Πάρη Μελετίου, Κώστα Χατζηνικολάου κ.ά.

 

ΠΛΑΙΣΙΑΚΙ

Δωρεά για Μουσείο ΓΣΠ

Όσοι κατέχουν αντικείμενα που πιστεύουν ότι θα μπορούσαν να εκτεθούν στο Μουσείο του ΓΣΠ παρακαλούνται να επικοινωνήσουν με τον δρα Χρύσανθο Χρυσάνθου στο τηλέφωνο 22874050 ή στο chry.chry60@gmail.com

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.