Φόρμα αναζήτησης

Παραδοχή, μεταμέλεια, συγγνώμη και συγχώρεση

Κάποιοι που δεν διέπραξαν εγκλήματα ζητούν συγγνώμη για εκείνους που διέπραξαν. «Συγχωρέστε μας», λένε. Λένε σε «εμάς» επειδή θεωρούν υπεύθυνο και τον εαυτό τους για τα εγκλήματα που διέπραξαν οι εγκληματικές ψυχές που βρίσκονται μέσα στην κοινότητά τους. Ο πρώτος που το είχε κάνει αυτό ήταν ο αγαπητός μου φίλος Ανδρέας Παράσχος. Ήρθε μόλις άνοιξαν οι πόρτες το 2003, βγήκε σε μια τηλεόραση στον βορρά και απολογήθηκε εκ μέρους της κοινότητάς του. Είχαν επηρεάσει πολύ τον Ανδρέα τα ομαδικά εγκλήματα στα χωριά Τόχνη και Μαράθα. Ένας από εκείνους που είχαν επηρεαστεί πιο πολύ από το έγκλημα στο χωριό Μαράθα ήταν και ο δρ Μικελλίδης, με τον οποίο γράφαμε μαζί για κάποιο χρονικό διάστημα στην εφημερίδα «Πολίτης». Σε ένα άρθρο του στην εφημερίδα κορόιδευε σχεδόν εκείνους που λένε «Δεν ξεχνώ» και είπε το εξής: «Τι δεν ξεχνάς ρε καραγκιόζη; Αυτά είναι πράγματα για να τα ξεχάσει κανείς;» Ύστερα ήρθε ο Τόνι Αγκαστινιώτης. Ένας ιδεαλιστής νέος που η καρδιά του κτυπά για την ειρήνη και την αδελφοσύνη. Έζησε για κάποιο χρονικό διάστημα ανάμεσά μας στον βορρά και εργάστηκε σε ένα πανεπιστήμιο. Έκανε ένα ντοκιμαντέρ για το ομαδικό έγκλημα στο χωριό Μαράθα. Γι’ αυτό τον λόγο αφορίστηκε σχεδόν από την κοινότητά του. Οι δε σοβινιστές στον βορρά επιχείρησαν να εκμεταλλευτούν τον Τόνι. Και από την άλλη, δεν τον άφησαν ήσυχο κάποιοι που τον παρενοχλούσαν συνεχώς. Ύστερα επέστρεψε ξανά στον νότο. Με μεγάλη απογοήτευση. Όμως είχε στο μυαλό του πολλά σχέδια ειρήνης που καιγόταν από επιθυμία να τα πραγματοποιήσει. Ήθελε να βάλει να πιαστούν χέρι με χέρι μια μεγάλη ομάδα ανθρώπων και να σχηματίσει έναν κύκλο.

Και φέτος, κατά την 45η επέτειο αυτού του εγκλήματος, το έκανε αυτό η αγαπητή Χριστίνα Βαλανίδου. «Συγχωρέστε μας», είπε στους Τουρκοκύπριους. Πόσο ενάρετη, πόσο αξιοπρεπής συμπεριφορά. Συγχαίρω τη Χριστίνα. Ζητά συγγνώμη εκ μέρους άλλων για εγκλήματα που δεν διέπραξε. Υπάρχουν κάποιοι μέσα στην ελληνοκυπριακή κοινότητα που δεν το υποδέχονται καλά αυτό και οργίζονται μάλιστα. Κάποιοι την επικρίνουν λέγοντας: «Γιατί απολογείσαι; Λίγα μας έκαναν οι Τούρκοι;» Ναι, δεν έκαναν λίγα και οι Τούρκοι. Μάλιστα έκαναν περισσότερα. Αλλά μήπως αυτός είναι λόγος για να μην ακούμε τη φωνή της συνείδησής μας; Εμείς να κάνουμε αυτό που μας αναλογεί. Τα υπόλοιπα να τα σκεφτούν εκείνοι που δεν το κάνουν.

Αυτά που χρειαζόμαστε πιο πολύ σε αυτό το νησί είναι η μεταμέλεια, η παραδοχή, η συγγνώμη και η συγχώρεση. Εσείς κύριοι που ακόμα θεωρείτε «απελευθέρωση» την εισβολή και την κατοχή. Και που ακόμα γιορτάζετε με τελετές τον Ιούλιο του 1974. Ποιος από εμάς μπόρεσε μέχρι τώρα να επιδείξει την αρετή που επέδειξε ο Ανδρέας, ο Μικελλίδης, ο Τόνι και η Χριστίνα; Ποιος από εμάς έδειξε μεταμέλεια; Ποιος από εμάς ζήτησε συγγνώμη; Παραπονιέστε γιατί η ελληνοκυπριακή πλευρά γνωρίζει τους δολοφόνους των ομαδικών εγκλημάτων και δεν τους τιμωρεί, έτσι δεν είναι; Εσείς τιμωρήσατε πολύ τους δολοφόνους ανάμεσά σας; Ο άνδρας βγήκε στην τηλεόραση και καυχήθηκε κοιτάζοντάς μας στα μάτια. «Σε εμένα έφερναν τους Ελληνοκύπριους αιχμαλώτους και εγώ τους κανόνιζα. Το να σκοτώνω ήταν η τέχνη μου», είπε. Θα μπορούσατε να ζητήσετε απ’ αυτόν τουλάχιστον να πει πού έθαβε αυτούς που σκότωνε. Ακόμα και αυτό δεν το κάνατε. Η Επιτροπή Αγνοουμένων ακόμα ψάχνει τους αγνοούμενους που δεν κατέστη δυνατόν να βρεθούν. Ακόμα είναι άγνωστο πού βρίσκονται. Ενώ εκείνοι που τους σκότωσαν γυρίζουν ελεύθερα και «περήφανα» ανάμεσά μας. Τι δουλειά είναι αυτή; Πώς θα φτάσουμε στην ειρήνη με αυτήν μας την κατάσταση;

Καθώς διάβαζα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, εμφανίστηκε μπροστά μου μια φωτογραφία. Μια παλιά φωτογραφία. Μία από τις παλιές και ωραίες φωτογραφίες του Βαρωσιού. Μια τεράστια ωραία πισίνα με συντριβάνι στη μέση. Θυμήθηκα αυτά που μου διηγήθηκε ένας φίλος, ο οποίος μπήκε σε αυτά τα μέρη το 1974. Άραγε αυτή είναι εκείνη η πισίνα; Μήπως υπάρχει ομαδικός τάφος στο Βαρώσι; Ο φίλος μού είχε πει πολύ εντυπωσιακά πράγματα. Κάποιοι άνθρωποι ήρθαν από την Τουρκία στο πρώτο μισό της δεκαετίας του 1990, λέει. Καθήκον τους ήταν να εξαφανίσουν τους ομαδικούς τάφους. Δηλαδή να μην τους βρει η Επιτροπή Αγνοουμένων όταν τους ψάξει. Πήγαν και σε αυτόν τον φίλο και χτύπησαν την πόρτα του. «Έλα κι εσύ, ξέρεις τους ομαδικούς τάφους στο Βαρώσι, να μας τους δείξεις», του είπαν. Σύμφωνα με όσα λέει ο φίλος, φόρτωσαν σε φορτηγά τα κόκκαλα που βρήκαν εκεί και τα έριξαν στη θάλασσα.
Περιμένω εδώ και χρόνια να αρχίσουν οι ηγέτες τη μεταμέλεια, την παραδοχή, τη συγγνώμη και τη συγχώρεση. Μάλιστα να επισκεφτούν μαζί και τους ομαδικούς τάφους στις δύο πλευρές. Να παραστούν μαζί στις κηδείες αγνοουμένων. Αλλά δυστυχώς δεν έλαχε να το δούμε αυτό μέχρι σήμερα. Δεν μπόρεσαν να το κάνουν οι Ακιντζί και Αναστασιάδης. Αν δεν γίνει αυτό, πώς θα ξεπεράσουμε τα σιδερένια τείχη του εθνικισμού στο νησί; Εντάξει, δεν μπορείτε να βρείτε λύση, το καταλαβαίνω. Δεν μπορείτε να κάνετε και ειρήνη; Ή μήπως δεν γίνεται ειρήνη χωρίς λύση;