Φόρμα αναζήτησης

O«κλειστός κομματικός κύκλος» και το ΕΛΑΜ που έρχεται

Του Αντώνη Πολυδώρου

Δεν χρειαζόταν το πόρισμα για να καταδείξει τις ευθύνες του Χάρη Γεωργιάδη ή της κυβέρνησης. Οι ευθύνες τους καταδείχθηκαν από τις ίδιες τις πραγματικότητες. Ούτε για να συνειδητοποιήσει κάποιος το ότι τα κόμματα για δεκαετίες έκαναν πάρτι με χρήματα του Συνεργατισμού.Το πόρισμα επιβεβαίωσε όσα γνωρίζαμε ή μπορούσαμε να εκτιμήσουμε.Το έκανε όμως με έναν τρόπο εξαιρετικά δομημένο και τεκμηριωμένο. Αναδεικνύοντας με τρόπο γλαφυρό το μέγεθος και κόστος της διαπλοκής.

Διαβάζοντάς το κάποιος, ξεχωρίζει τρία σημεία:

Το πρώτο είναι ότι «η κατάρρευση του 2018 δεν μπορεί να αναζητείται στα όσα συνέβησαν πριν το 2013». Όπως γράφει η επιτροπή, ναι μεν η κυβέρνηση Αναστασιάδη κληρονόμησε έναν τοξικό Συνεργατισμό, το 2013-15 όμως δόθηκαν για ανακεφαλαιοποίηση 1,7δις επειδή είχε κριθεί- βάσει σαφών εκτιμήσεων- πως ήταν βιώσιμος. Ο Χάρης Γεωργιάδης «ήταν ο εκπρόσωπος του κράτους, συμμετείχε στη διαμόρφωση της στρατηγικής της ΣΚΤ», «είχε την κύρια ευθύνη να παρακολουθεί την πορεία του». Ακόμα κι αν κάποιος αμφισβητήσει ότι ο Συνεργατισμός ήταν βιώσιμος, και ισχυριστεί ότι δεν μπορούσε να σωθεί χωρίς την είσπραξη ΜΕΔ, πως η κατάσταση έγινε χειρότερη με τις νομοθεσίες προστασίας των δανειοληπτών, η ουσία του πορίσματος παραμένει: την περίοδο 2015-2017 καταγράφονται «σωρεία λαθών, παραλείψεων, εγκληματικής αμέλειας και ίσως και παράνομων πρακτικών» που επέφεραν το τελειωτικό κτύπημα, φορτώνοντας στον πολίτη επιπλέον 7,5 δις σε ΜΕΔ. Δεν τερματίστηκαν οι τοξικές πρακτικές τη στιγμή που επιχειρείτο μείωση των ΜΕΔ, γίνεται αναφορά σε διαγραφή δανείων ύψους 1,1δις με διαδικασίες ύποπτες, ενώ επίμαχες αποφάσεις, όπως η παροχή δωρεάν μετοχών, οδήγησαν στο να απωλέσουμε την εμπιστοσύνη των εποπτικών αρχών. Ο Χάρης Γεωργιάδης, σύμφωνα με την επιτροπή, διόρισε σ’ έναν υπό κατάρρευση Συνεργατισμό ως επικεφαλής έναν άνθρωπο που αποδείχθηκε «πολύ κατώτερος των περιστάσεων». Αγνόησε τις υποδείξεις για την πορεία της τράπεζας. Παρά τις επανειλημμένες προειδοποιήσεις «για την πολύ αδύνατη εταιρική διακυβέρνηση» από τους επόπτες, δεν έκανε τίποτε. Υπό αυτό το πρίσμα, οι ευθύνες του είναι βαρύτατες, και τεκμηριώνονται με τρόπο απόλυτο.

Το δεύτερο σημείο είναι ότι τα συμπεράσματα του πορίσματος αποτελούν ωδή στην ανικανότητα, τη διαφθορά και τη συγκάλυψη. Κάθε ένας από τους θεσμούς, επωμισμένος με την ευθύνη προστασίας του Συνεργατισμού, συνέβαλε στην κατάρρευσή του. Στον Πρόεδρο χρεώνεται η απόκρυψη των δραματικών εξελίξεων του 2014 για αποφυγή πολιτικού κόστους ενόψει εκλογών. Στον Νικόλα Χατζηγιάννη πλήρης αποτυχία στο να διευθύνει με σωφροσύνη την τράπεζα. Στην επιτροπή εξυπηρετούμενων χορηγήσεων χρεώνονται αλόγιστες διαγραφές δανείων που στερούσαν από την τράπεζα σημαντικά κεφάλαια, κάποιες τουλάχιστον ύποπτες. Στον  διευθυντή της υπηρεσίας διαχείρισης ΜΕΧ, ύποπτες και πιθανόν ποινικά επιλήψιμες συμπεριφορές που οδήγησαν («σε αγαστή συνεργασία με τον κ. Χατζηγιάννη») στην απευθείας ανάθεση στην Altamira. Ενώ ευθύνες καταλογίζονται στην Κεντρική Τράπεζα, στη Βουλή, αλλά και σε πρώην κυβερνήσεις, επειδή γνώριζαν και δεν αντιμετώπισαν το πρόβλημα.

Το τρίτο είναι ο καταστροφικός ρόλος των κομμάτων στην κατάρρευση του Συνεργατισμού, τον οποίον διαχειρίστηκαν ως ακόμα ένα τσιφλίκι για τακτοποίηση και εξυπηρέτηση ημετέρων. Στο πόρισμα σημειώνεται πως κριτήριο των αποφάσεών τους δεν ήταν το καλώς νοούμενο συμφέρον του, αλλά η εξυπηρέτηση του δικού τους κομματικού συμφέροντος. «Η ανεξαρτησία των ΣΠΙ (που τα κόμματα διασφάλισαν) δημιουργούσε ένα ευνοϊκό πεδίο για κομματικές επιρροές», ενώ ο τρόπος επιλογής των μελών της Επιτροπείας με κομματικά (αντί αξιοκρατικά) κριτήρια, «δεν είχε μόνο σαν αποτέλεσμα την τήρηση κακών τραπεζικών πρακτικών, αλλά ευνοούσε τη διάπραξη ατασθαλιών και καταχρήσεων», και, το χειρότερο, τη συγκάλυψή τους.

Συνολικά πάντως, αν κάτι επιβεβαιώνει το πόρισμα είναι αυτό που επιβεβαιώνει και η ίδια η πορεία της χώρας. Το κομματικό κατεστημένο στο οποίο η επιτροπή αναφέρεται ως «κλειστό κομματικό κύκλο», έχει απλώσει τα πλοκάμια του παντού, και ζει ως παράσιτο σε βάρος της υπόλοιπης κοινωνίας. Κυρίως όμως δείχνει κάθε πρόθεση να κάνει τα πάντα ώστε το υφιστάμενο σύστημα ανομίας και διαπλοκής να συνεχιστεί. Αυτό δείχνουν για άλλη μια φορά η αντιδράσεις που ακολούθησαν. Το ΑΚΕΛ- που στο παρελθόν απαξίωσε κάθε έκθεση που επέρριπτε ευθύνες στο ίδιο (πόρισμα Πολυβίου, Πική), το οποίο αμφισβήτησε δικαστικές αποφάσεις (Δρομολαξιά), του οποίου ο ρόλος για δεκαετίες στον Συνεργατισμό υπήρξε πρωταγωνιστικός, επιδόθηκε από την Τετάρτη σε μια εκστρατεία απόδοσης ευθυνών, επιλέγοντας να μην αγγίξει όσες αναφέρονται στα κόμματα και προηγούμενες κυβερνήσεις. Ο ΔΗΣΥ, που μετά το Μαρί υποδείκνυε ότι οι πολιτικές ευθύνες πρέπει να αναλαμβάνονται και μέσω του Αβέρωφ Νεοφύτου δεσμευόταν πως «αλά καρτ αποδοχές πορισμάτων» ο ΔΗΣΥ δεν θα κάνει ποτέ, με τη δημοσιοποίηση του πορίσματος έσπευσε να το απαξιώσει ως ετεροβαρές, διότι επικεντρώθηκε στην περίοδο μετά το 2013 (αγνοώντας πως η διαχείριση πριν το 2013 φέρει φαρδιά-πλατιά και τη δική του υπογραφή) και να υποδείξει το θετικό πρόσημο της οικονομίας. Όπως και ο Χάρης Γεωργιάδης. Ο Πρόδρομος Προδρόμου ανέλαβε τον ρόλο του Στέφανου Στεφάνου το 2011. Ο Νίκος Αναστασιάδης υιοθέτησε ρητορική Δημήτρη Χριστόφια, αμφισβητώντας ένα ομόφωνο και ξεκάθαρο πόρισμα. Και τα υπόλοιπα κόμματα (με καταγραμμένες ευθύνες στην πορεία του Συνετγατισμού) από συμβαλλόμενα μέρη, μετατράπηκαν σε κατήγορο. Από το πρόβλημα μετατράπηκαν στη λύση.

Αδυνατώντας να κάνει ακόμα και τα βασικά για να δώσει ξανά στον κόσμο ελπίδα και στη χώρα προοπτική, να δημιουργήσει την εντύπωση ότι κάτι αλλάζει, να επαναφέρει εντός κοινωνίας το αίσθημα δικαίου, το πολιτικό σύστημα, που μήνες τώρα «ανησυχεί» για πιθανή άνοδο της Ακροδεξιάς, διασφαλίζει τη συμμετοχή του ΕΛΑΜ στο επόμενο Ευρωκοινοβούλιο και το αναδεικνύει σε εν δυνάμει εξουσία. Η δύναμη της δημοκρατίας ήταν άλλωστε πάντοτε εκείνη η μεταφυσική πίστη πως αυτό το πολίτευμα προάγει το κοινό συμφέρον. Όταν το δημοκρατικό σύστημα παραπαίει, η Ακροδεξιά γιγαντώνεται. Γι’ αυτό και ο θρίαμβος του ΕΛΑΜ που έρχεται φέρει τη δική του σφραγίδα.

antopoly@cytanet.com.cy