Φόρμα αναζήτησης

O Ερσίν Τατάρ επιταχύνει τη διχοτόμηση



Για πολλούς στην Κύπρο και στην Ελλάδα, η Άγκυρα «κρατά το κλειδί της λύσης στο Κυπριακό». Ωστόσο, μια πιο ενδελεχής ματιά στην ιστορία, τις δυναμικές και την πολιτική σκηνή, σε κοινοτικό επίπεδο, των Τουρκοκυπρίων καταμαρτυρά κάτι άλλο: Ότι ο εκάστοτε ηγέτης των Τουρκοκυπρίων διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στις αντιστάσεις μιας κοινότητας που πιέζεται υπό το βάρος της θρησκευτικής, οικονομικής και πολιτικής πίεσης της Τουρκίας του Ερντογάν. Όσοι πραγματικά έχουν έρθει σε επαφή με Τουρκοκύπριους εξάλλου γνωρίζουν, πολύ καλά, πως στο κατεχόμενο βόρειο κομμάτι της Κύπρου, την πρώτη ημέρα του Ραμαζανιού οι Τουρκοκύπριοι θα ανάψουν τα κάρβουνα, θα ψήσουν τα κρέατά τους και θα πιουν ζιβανία. Yπό τα έκπληκτα μάτια των Τούρκων εποίκων.

 

Aλλαγή παραδείγματος

Την περασμένη Κυριακή ο Μουσταφά Ακιντζί ηττήθηκε στις λεγόμενες εκλογές στα κατεχόμενα από τον Ερσίν Τατάρ, σε μια πρωτοφανή εκλογική διαδικασία ως προς την ανάμειξη της Τουρκίας στην κινητοποίηση πόρων και ψηφοφόρων υπέρ του τελευταίου. Ο Ακιντζί αποσύρθηκε με ένα αξιοπρεπές μήνυμα για καλή τύχη σε όλους τους Κύπριους μετά από 45 χρόνια πολιτική σταδιοδρομία. Κατά τη διάρκεια της οποίας υπηρέτησε την προοπτική της λύσης και της ειρήνης μην διστάζοντας να έρθει σε ρήξη με την Άγκυρα. Μια ρήξη που έφτασε μέχρι το σημείο της ευθείας απειλής του από τον Ερντογάν στη διάρκεια αυτής της διαδικασίας στα κατεχόμενα. Σε μια κρίσιμη συγκυρία για το Κυπριακό τρία χρόνια εν τη απουσία διαλόγου και με την Τουρκία στα σχοινιά από το Αιγαίο μέχρι τον Καύκασο, η άνοδος του Ερσίν Τατάρ στην ηγεσία των Τουρκοκυπρίων δεν προϊδεάζει για θετικές εξελίξεις. Ο Τατάρ αναφέρθηκε, όπως και η Τουρκία εξάλλου, σε λύση του Κυπριακού εκτός του πλαισίου της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας. Κι όντως, τρία χρόνια μετά το ναυάγιο στο Κραν Μοντανά, η Τουρκία δείχνει να μην προτάσσει πλέον μια λύση εντός του διαχρονικά συμφωνηθέντος πλαισίου μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Και το μετουσιώνει στην πράξη. Σε ξηρά και θάλασσα. Στη Μόρφου με τις αναπτύξεις γης. Στο Βαρώσι, ανοίγοντας το παραλιακό μέτωπο. Στην κυπριακή ΑΟΖ με πέντε έκνομες γεωτρήσεις. Εντός της τουρκοκυπριακής κοινότητας με περισσότερες σκληρές προϋποθέσεις για τα διετή οικονομικά πρωτόκολλα και με περισσότερη έμφαση στον μετασχηματισμό της κοσμικής ταυτότητας των Τουρκοκυπρίων.

 

Το κακό σενάριο

Στο κακό σενάριο ο Ερσίν Τατάρ δεν θα κατορθώσει να προτάξει ιδιαίτερες αντιστάσεις στην Άγκυρα. Μπορεί οι διακηρύξεις του και η στάση του στο Κυπριακό να κατευθύνονται και να φωτογραφίζουν προς την προοπτική της αναβάθμισης της λεγόμενης ΤΔΒΚ στο πλαίσιο ενός μοντέλου λύσης δύο κρατών, επί της ουσίας αυτό όμως δεν σημαίνει πως η κρατικογέννηση του παράνομου μορφώματος του βορρά θα αναβαθμίσει τις κρατικές του χωρητικότητες. Κάτι τέτοιο επί του πρακτέου θα μεταφραζόταν σε μια άνευ ουσίας δορυφοριοποίηση των κατεχομένων από την Άγκυρα, όπου στην απουσία διαλόγου δεν θα προέκυπτε ένα νέο, δεύτερο κράτος αλλά μια νέα επαρχία της Τουρκίας που στον χρονικό ορίζοντα, πέραν του 2023, θα απορροφιόταν από την Άγκυρα σε πολιτισμικό, οικονομικό και γεωγραφικό επίπεδο. Η δυναμική του Ερσίν Τατάρ εξάλλου πρέπει να ιδωθεί όχι μόνο υπό το βάρος των εξελίξεων και του ρόλου που ο ίδιος θα διαδραματίσει στο Κυπριακό, αλλά και σε σχέση με τον ιδιαίτερο μετασχηματισμό τόσο της τουρκοκυπριακής κοινωνίας όσο και της Δεξιάς, εντός αυτής. Το κακό σενάριο εδώ λοιπόν δεν εδράζεται σε μια αναβάθμιση των κατεχομένων που σταδιακά θα οδηγούσε σε μια μορφή διαχωρισμού δύο κρατών μέσω της συμφωνημένης (ή μη) διχοτόμησης. Αλλά στο να αφεθεί η κατεχόμενη Κύπρος -και η τύχη της τουρκοκυπριακής κοινότητας μαζί- στις ορέξεις της Άγκυρας.

 

Το χειρότερο σενάριο

Το χειρότερο σενάριο εδράζεται σε ένα ιστορικό, υπό το βάρος διαφόρων πιέσεων στην περιοχή, κλείσιμο του Κυπριακού όπου η τελική διευθέτηση δεν θα κλείνει τον ιστορικό κύκλο που φαίνεται πως έχει ολοκληρώσει η διζωνική δικοινοτική ομοσπονδία (ΔΔΟ). Αυτό το «στάτους κβο 1.5» θα μπορούσε να αποτελέσει ένα καλό άλλοθι για τον άξονα Τατάρ – Άγκυρας για μια σειρά ενεργειών που στην απουσία λύσης θα αναβάθμιζαν το ψευδοκράτος. Π.χ. μια αναγνώρισή του από κράτη όπως το Αζερμπαϊτζάν τους επόμενους μήνες. Σε αυτό το επίπεδο το χειρότερο σενάριο στηρίζεται στη δημιουργία ενός δεύτερου, ημιαναγνωρισμένου, κράτους όπου θα λειτουργούσε ανταγωνιστικά ως προς την ΚΔ, ενώ, ταυτόχρονα, θα μετέτρεπε 176 χλμ. πράσινη γραμμή σε σκληρό σύνορο με την Τουρκία. Σε αυτό το σενάριο του «στάτους κβο 1.5», η ΚΔ θα έπρεπε να υποδεχτεί αριθμό Τουρκοκυπρίων – σενάριο που περιπλέκει ακόμη περισσότερο τα πράγματα.

Αντί επιλόγου

Την ίδια στιγμή, στον αντίποδα, η ελληνοκυπριακή κοινότητα βουλιάζει υπό το βάρος σκανδάλων που ρεζιλεύουν την υπόσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας διεθνώς. Με τον ίδιο τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, τον τολμηρό πολιτικό υπέρ της λύσης του 2004, να γίνεται αντικείμενο σκληρής κριτικής από παλιούς συνοδοιπόρους του αλλά και πολιτικούς αντιπάλους. Ο Τατάρ δείχνει να διαφέρει από τον Ραούφ Ντενκτάς -που υπήρξε ανέγγιχτος από την Άγκυρα- και τον Ντερβίς Έρογλου – τον «γερόλυκο» στα μάτια των ισλαμιστών του AKP. Δεν είναι ο τύπος που θα αντισταθεί στον Ερντογάν. Αν οι ηγεσίες δεν σταθούν, σε Αθήνα και Λευκωσία, στο ύψος των περιστάσεων τότε ο Τατάρ θα καταστεί καταλύτης εξελίξεων. Που θα οδηγήσουν στο ιστορικό κλείσιμο του Κυπριακού είτε με την τραγωδία μιας ανεξέλεγκτης διχοτόμησης, όπου τα κατεχόμενα θα ενσωματωθούν στην Τουρκία με ένα συμφωνημένο διαζύγιο, υπό το βάρος τεκτονικών αλλαγών στην περιοχή, το οποίο αργά ή γρήγορα θα οδηγήσει σε ένα νέο δίλημμα ασφάλειας για τον ελληνισμό: Στη δημιουργία σκληρού συνόρου με την Τουρκία στο τέλος της οδού Λήδρας.

Twitter: @JohnPikpas

 

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.