Φόρμα αναζήτησης

Ο Χριστός εσταυρώθη εν μέσω δύο ληστών

Αν ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα με αναπτυγμένους θεσμούς, ώριμη δημοκρατία και αίσθηση πολιτικής ευθύνης, θα συμφωνούσα ότι ο Χάρης Γεωργιάδης δεν θα μπορούσε να διανοηθεί μετά το πόρισμα να παραμείνει στη θέση του ούτε ένα εικοσιτετράωρο. Ας ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα με αναπτυγμένους και ανταγωνιστικούς θεσμούς, ο Δημήτρης Χριστόφιας μετά το Μαρί θα είχε κι αυτός παραιτηθεί, για να μην σας πω ότι έπρεπε να βρίσκεται ακόμα στη φυλακή. Πολύ δύσκολα επίσης θα παρέμενε στη θέση του και ο Νίκος Αναστασιάδης σε σχέση με όσα του καταμαρτυρούν για τα κουρέματα και τις αντιφατικές του δηλώσεις πριν και μετά την εκλογή του το 2013, αλλά και για την εμπλοκή του δικηγορικού του γραφείου σε διάφορα. Αν ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα, μετά τις καταδίκες για φαγοπότι στελεχών όλων των κομμάτων στις δίκες για τη Δρομολαξιά και το ΣΑΠΑ της Πάφου, όλες οι ηγεσίες των κομμάτων θα έπρεπε να είχαν παραιτηθεί. Αν ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα όπου προέκυπτε ότι πολιτικοί ηγέτες και κεντρικοί τραπεζίτες είχαν δωροδοκηθεί μέσω της Focus από τον Βγενόπουλο, τότε θα έπεφτε ολόκληρο το πολιτικό σύστημα.

Διευκρινίζω ότι οι παραιτήσεις σε χώρες σοβαρές δεν σημαίνουν κατ’ ανάγκη μόνο απόδειξη ενοχής. Συνιστούν και πράξη ανάληψης ευθύνης απέναντι στην πολιτεία. Στέλνουν ένα μήνυμα ότι, οι πολιτικοί όταν βλέπουν ότι η εμπιστοσύνη στο δημοκρατικό σύστημα καταρρέει, βάζουν την αξιοπιστία του συστήματος πάνω από τους εαυτούς τους, κατά το αριστοτελικό: «Πρότερον δε τη φύσει πόλις ή οικία και έκαστος ημών εστίν», δηλαδή «ως προς τη φυσική τάξη των πραγμάτων, η πόλη προηγείται της οικογένειας και του καθενός από μας ξεχωριστά».

 

Διαβάστε επίσης:

Ο Πρόεδρος της απραξίας

Τι έκρινε το τέλος του Συνεργατισμού

Ποιος σκότωσε τον Συνεργατισμό;

 

Τα πορίσματα 

Αν ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα, σύσσωμο το Ανώτατο Δικαστήριο μετά τις τελευταίες συζητήσεις θα είχε υποβάλει την παραίτησή του, ο γενικός εισαγγελέας, μετά την απώλεια όλων των κρίσιμων δικών θα είχε παυθεί ως ανίκανος και ο γενικός ελεγκτής θα είχε αποπεμφθεί ως κοινός υβριστής, ως διαρροέας ευαίσθητων στρατιωτικών πληροφοριών και προσωπικών δεδομένων των πολιτών.

Αν ζούσαμε, τέλος, σε μια σοβαρή χώρα, θα είχαμε και σοβαρά πορίσματα. Εκ των πραγμάτων, με όλους τους πιο πάνω να υπηρετούν αυτό το πολιτικό σύστημα, είναι παράλογο να αναμένει κάποιος ότι μπορούν να συντάσσονται σοβαρές εκθέσεις για κάθε μια από τις Εφτά Πληγές του Φαραώ που ενσκήπτουν σε αυτή τη δύσμοιρη χώρα. Οι πολιτικοί και οι ανεξάρτητοι αξιωματούχοι δεν μπορεί να μην είναι «αντάξιοι» του λαού τον οποίο υπηρετούν. Αν, λοιπόν, ζούσαμε σε μια σοβαρή χώρα, θα ήμασταν και όλοι εμείς σοβαροί και υπεύθυνοι πολίτες, οπότε θα μπορούμε να εκλέγουμε και να διορίζουμε τους άριστους των αρίστων. Πολίτες και πολιτικοί είναι συγκοινωνούντα δοχεία. Αν ως πολίτες είμαστε άχρηστοι, τότε και οι πολιτικοί μας άχρηστοι θα είναι.

 

Ο επίλογος

Διάβασα εκείνον τον επίλογο του πορίσματος της ερευνητικής επιτροπής για τον Συνεργατισμό και σχεδόν χρειάστηκα μαντηλάκι. Στ’ αλήθεια, χρειάζονταν 844 σελίδες για να περιγραφεί η κατάρρευση του Συνεργατισμού; Πιστεύω ότι μια παραπεταμένη παράγραφός του ήταν αρκετή. Αυτή την παράγραφο, η οποία συμπυκνώνει όλη την αλήθεια και, κρίνοντας εξ ιδίων, την υιοθετώ πλήρως. Γράφουν οι συντάκτες της στη σελίδα 765:

«Δεν παραγνωρίζουμε ότι εξ αντικειμένου δυσκολίες και εξωγενείς παράγοντες συνέβαλαν στη διάρκεια των ετών στη δημιουργία προβλημάτων στην ομαλή πορεία του Συνεργατισμού στην Κύπρο. Όμως, η κύρια αιτία της κακοδαιμονίας του υπήρξε ο ανθρώπινος παράγοντας, ιδιαίτερα μάλιστα η αμέλεια, η ανικανότητα, αλλά το χειρότερο η ασυδοσία και απληστία πολλών οι οποίοι είχαν ταχθεί να ηγούνται και να υπηρετούν τον Συνεργατισμό».

Όταν λέει «ανθρώπινο παράγοντα», οφείλουμε να αντιληφθούμε ότι εννοεί και όλους εμάς, τους ανοήτως φωνασκούντες:

 

  • Εννοεί δηλαδή εμένα και την «Business woman», τη γυναίκα μου που έβαλε το χαλαμάντουρο που κληρονόμησε στη Σολιά υποθήκη για 200.000 στη Συνεργατική για να το αναπαλαιώσει. Και τώρα μας τρέχει από πίσω η Ελληνική να το αποπληρώσουμε για να μην το βγάλει στο σφυρί. Άντε τώρα να τους πεις ότι έχεις παιδιά που σπουδάζουν και ότι δεν υπάρχει μία.
  • Εννοεί τον κόπανο τον συνεργατιστή που μου έδωσε το δάνειο. Του πήραμε έναν τίτλο ιδιοκτησίας, εκτίμησε το χαλαμάντουρο 400.000 ευρώ …αθώρητο…και την επομένη στον τρεχούμενό μας έρρεε το παραδάκι.
  • Εννοεί τον αρχικόπανο τον επόπτη του Συνεργατισμού, ο οποίος αντί να πιάσει τον συνεργατιστή από το αφτί και να του πει…«ρε, πού δίνεις τις καταθέσεις του κόσμου, στον γάμο του καραγκιόζη;» μάλλον του έδωσε και προαγωγή διότι έδινε δάνεια προς τα έξω….τα οποία ήταν assets για το ίδρυμα, αφού κάθε μήνα θα εισέπραττε τόκους 4-5%
  • Εννοεί όλα τα κομματόσκυλα τα οποία διά των επιτροπάτων έλεγχαν τα συνεργατικά, με αποτέλεσμα η χορήγηση δανείων να αποτελεί μέρος των πελατειακών σχέσεων με τους πολίτες. Μετατρέποντάς τους τελικά στους πιο υπερδανεισμένους νοικοκύρηδες ανά την υφήλιο.

 

Το πόρισμα

Κάπως έτσι φτάσαμε στην παγκόσμια οικονομική κρίση του 2008, κάπως έτσι «η κρίση μας προσπέρασε» το 2011, κάπως έτσι μας πετσόκοψαν τους μισθούς το 2012 για να φτάσουμε στον Κουρέα του Πέρα Πέδι το 2013 για να μας μετατρέψει όλους σε μοντέλα γουλί στις πασαρέλες της Ευρώπης. Κατέρρευσε το Σύμπαν, σιγά να μην κατέρρεε ο Συνεργατισμός. Και ακόμα πού είστε; Νομίζετε ότι αυτή είναι η τελευταία πράξη; Αλλά ας μείνουμε στην κριτική του πορίσματος, επιστρατεύοντας, όχι τις οικονομικές μας γνώσεις, αλλά με αφόρμηση κυρίως το παρασκήνιο και την περιρρέουσα πολιτική ατμόσφαιρα της εποχής:

 

  • Κρατικοποιήσαμε και ανακεφαλαιοποιήσαμε τον Συνεργατισμό με 1,7 δις, λένε οι ερευνώντες, οπότε έπρεπε να σωθεί. Καλά, τι δεν μάθαμε; Πριν μερικά χρόνια όλοι οι βουλευτές συλλήβδην ανακεφαλαιοποίησαν και κρατικοποίησαν τη Λαϊκή με 1,9 δις. Όχι μόνο δεν την έσωσαν, αλλά κουρεύτηκαν και όλες οι καταθέσεις της. Συν οι καταθέσεις και της Τράπεζας Κύπρου σε επίπεδο 47%. Τουλάχιστον για τον Συνεργατισμό δεν την πλήρωσαν οι καταθέτες, οι οποίοι είναι όλοι Κύπριοι. Τα κουρέματα των εμπορικών τραπεζών τα πλήρωσαν κυρίως οι δύσμοιροι οι Ρώσοι. Για σωθεί μια κάστα μεγαλοεπιχειρηματιών της Κύπρου, οι οποίοι, αντί σήμερα να βρίσκονται στη φυλακή, ή έστω να περιφέρονται ως επαίτες, κτίζουν στη Λεμεσό πύργους υπό τις ευλογίες της κυβέρνησης.
  • Σχεδόν στο ντούκου πέρασαν οι ερευνώντες τις ευθύνες όλων των κομμάτων μετά το 2013. Έπρεπε, λέει, να τύχουν άμεσης διαχείρισης τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια. Πώς όμως να τύχουν όταν η Βουλή διά του Νόμου περί Αφερεγγυότητας που ξεκίνησε να συζητά και να διαπληκτίζεται με την τρόικα από το 2014, απαγόρευε εκποιήσεις κάτω των 300.000 ευρώ; Όταν μάλιστα η συντριπτική πλειοψηφία των ΜΕΔ αφορούσε κυρίως πρώτη κατοικία και πρώτη επαγγελματική στέγη, και όταν όλοι μετά τις αποφάσεις της Βουλής σταμάτησαν να πληρώνουν; Πώς αγνοείται τόσο εύκολα το εποπτικό πλαίσιο της ΕΚΤ, το οποίο μας υποχρέωνε να χειριστούμε τον Συνεργατισμό και τις παθογένειές του; Η επιτροπή, πάντως, στη σελίδα 292 του πορίσματος αναγνωρίζει ότι ένας από τους λόγους μη ικανοποιητικής μείωσης των ΜΕΧ ήταν και ο χαμηλός ρυθμός εκποιήσεων, λόγω εν μέρει των αδυναμιών στο νομοθετικό πλαίσιο (ιδιαίτερα για χορηγήσεις με εξασφάλιση πρώτη κατοικία). Προσωπικά, και υπό τις ανόητες περιστάσεις, δεν αδικώ ούτε τη Βουλή ούτε την κυβέρνηση (παρότι αυτό έχει κόστος που έπρεπε να υπολογισθεί) όταν έκλεισαν τα αφτιά στις φωνές της Φραγκφούρτης γι’ αυτό το θέμα. Εδώ μιλάμε για κίνδυνο η μεσαία τάξη της Κύπρου (παρότι υπήρχαν και στρατηγικοί κακοπληρωτές) να βρεθεί στους δρόμους. Αν το 2013 σώθηκαν οι μεγαλοκαρχαρίες, γιατί σήμερα να μην σωθούν οι μικρομεσαίοι;
  • Εν ολίγοις, υπήρξαν και οι πολιτικοϊδεολογικές σκοπιμότητες. Αν τα κατεστημένα ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ το 2013 έσωσαν διά πυρός και σιδήρου την τότε κλίκα της Τράπεζας Κύπρου, κάποιοι πίστευαν ότι έπρεπε να σωθεί το 2018 και ο Συνεργατισμός. Τότε καταφέραμε και βάλαμε τους Αμερικανούς ως μετόχους. Τα παιχνίδια βέβαια έχουν όρια και οι προεδρικές εκλογές πλησίαζαν επικίνδυνα για να ρισκάρει ο Πρόεδρος μια νέα τραπεζική κρίση και κυρίως κόντρα με την ECB, η οποία έφτασε τότε μέχρι και την παραίτηση του κεντρικού τραπεζίτη. Από την άλλη, η αντιπολίτευση δεν ήταν διατεθειμένη να του χαρίσει ούτε ρούπι λόγω ακριβώς των προεδρικών, για να μην πω ότι διά δηλώσεών της συμμετείχε στα Bank Runs του Συνεργατισμού. Ας μην μιλήσουμε για την ομηροποίηση του Συνεργατισμού από τον γενικό ελεγκτή που τον κρατούσε για μήνες στον αναπνευστήρα υπό την ανοχή του γενικού εισαγγελέα. Ας μην μιλήσουμε για μέρος της συμπολίτευσης που έπαιζε παιχνίδια με άλλο τραπεζικό ίδρυμα εις βάρος του. Ας μην μιλήσουμε για την κακοδιαχείριση εντός. Το ίδρυμα παρέπαιε κι αυτοί αγόραζαν Τζάκουαρ. Στ’ αλήθεια όμως, όταν ο Συνεργατισμός αφέθηκε να βράζει στο ζουμί του για 8 μήνες μέχρι τις προεδρικές και χωρίς νέους μετόχους, πώς θα τον σώζαμε; Όταν πλέον η Φραγκφούρτη μας πήρε είδηση και ζήτησε από τη ΣΚΤ να κάνει προβλέψεις 830 εκατ. ευρώ; Εξ ού εδώ και η ερευνητική τη ρουφάει και μας λέει περίπου ότι καλώς πωλήθηκε ο Συνεργατισμός για 70 εκατ. ευρώ στην Ελληνική! Αυτό που η ερευνητική δεν μας είπε, είναι πώς θα μπορούσε να σωθεί ο Συνεργατισμός. Η μόνη εισήγηση σωτηρίας που κάνει στο 844 σελίδων πόρισμα είναι ότι ο Πρόεδρος έπρεπε να παύσει τον Χάρη Γεωργιάδη.
  • Η ίδια η επιτροπή στο πόρισμά της χαρακτηρίζει την προ του 2013 πορεία του Συνεργατισμού ως «καταστροφική». Παρουσιάζει έναν Συνεργατισμό που πάσχει σοβαρά στους τομείς της εταιρικής διακυβέρνησης, στον τομέα του ελέγχου, έρμαιο του κομματισμού και των πελατειακών σχέσεων. Έναν Συνεργατισμό στην πράξη έτοιμο να καταρρεύσει, αφού, όπως αναφέρεται στη σελ 166, «με βάση στοιχεία που τέθηκαν ενώπιόν μας από την ΚΤΚ για τις χορηγήσεις του ΣΠΤ για το έτος 2013, οι συνολικές χορηγήσεις ανέρχονται στα 13,38 δισ. ευρώ, από τα οποία τα 6,04 δις ευρώ ήταν ΜΕΧ και από αυτά οι χορηγήσεις σε νομικές οντότητες συμποσούντο σε 2,92 δις, από τα οποία 1,13 δις ήταν ΜΕΧ». Όταν με βάση τις προβλέψεις οι 7 στους 10 σχεδόν δεν πλήρωναν τα δάνειά τους, πώς θα σωζόταν ο Συνεργατισμός;

 

 

Ο Κάτων ο Τιμητής

Παρ’ όλα αυτά, κατά τα κυπριακά ειωθότα, διατάχθηκε ακόμα μια έρευνα. Πολιτικά πάντα ομιλούντες, ποιος στ’ αλήθεια δεν ήξερε το συμπέρασμα της έρευνας πριν καν ο Κώστας Κληρίδης, με υφάκι ξεπεσμένου Κάτωνα Τιμητή,  διορίσει την ερευνητική του επιτροπή; Αναθέτοντας μάλιστα τη σύνταξή του στους συντάκτες, είπε και το βαρύγδουπο. Ότι δηλαδή αυτό το πόρισμα δεν θα μείνει στα ράφια. Ότι όλοι οι ένοχοι θα βρεθούν ενώπιον των ευθυνών τους και των δικαστηρίων. Προσέξτε όμως τη διατύπωση της εντολής που πήρε η ερευνητική επιτροπή και η οποία αναγράφεται ως προμετωπίδα και στο πόρισμα που μας έδωσαν: Ζήτησε ο εισαγγελέας «έκθεση για την κατάρρευση του Συνεργατισμού». Ούτε καν για τα αίτια που οδήγησαν διαχρονικά στην κατάρρευση του Συνεργατισμού. Με λίγα λόγια, όπως παραδέχεται και η επιτροπή (σελ 765), έγινε «θανατική ανάκριση», ως δηλαδή ο Συνεργατισμός να μας τέλειωσε από βίαιο ή ξαφνικό θάνατο.

Κάπως έτσι μας προέκυψε και ο Χάρης Γεωργιάδης πρώτο τραπέζι πίστα. Ως ο τελευταίος γιατρός στα χέρια του οποίου ξεψύχησε ο ασθενής. Η λέξη ευθύνη έχει τρεις έννοιες, οι οποίες είναι μεν διακριτές, αλλά από τον μέσο πολίτη εκλαμβάνονται και ως συγκοινωνούντα δοχεία. Είναι η υποχρέωση στο καθήκον, είναι η υπαιτιότητα για κάτι που έγινε, και τέλος είναι και η αρμοδιότητα που αποδίδεται σε ένα πρόσωπο από κάποιον νόμο. Και στις τρεις περιπτώσεις η ευθύνη συνεπάγεται λογοδοσία. Ο Χάρης Γεωργιάδης λοιπόν οφείλει να λογοδοτήσει κατά πόσον έφερε σε πέρας την αρμοδιότητα που του αποδόθηκε. Δεν μπορεί να αποποιείται κάθε ευθύνης. Η κυβέρνηση και το ΔΗΚΟ υποστήριξαν ότι δεν είναι δυνατόν να καταλογισθούν όλες οι ευθύνες στον τελευταίο γιατρό ενώπιον του οποίου βρισκόταν ο ετοιμοθάνατος Συνεργατισμός, αλλά ότι η έρευνα πρέπει να είναι περιεκτική. Συμφωνώ περισσότερο με αυτή τη θέση.

Ακόμα και ο Χριστός, ο οποίος καταδικάστηκε από τον Άννα και τον Καϊάφα, είχε παρέα. Σταυρώθηκε εν μέσω δύο άλλων ληστών. Τον Χάρη, η επιτροπή που διόρισε ο γενικός εισαγγελέας, υπό τους πανηγυρίζοντας αλαλαγμούς του Οδυσσέα Μιχαηλίδη, αποφάσισε να τον σταυρώσει μονάχο. Αυτοί που καταλήστεψαν τον Συνεργατισμό, δεν πήραν την ανηφόρα για τον Γολγοθά.