Φόρμα αναζήτησης

Νωρίς ακόμη να πανηγυρίσουμε για τον «Γλαύκο»

Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε στη Λευκωσία την περασμένη εβδομάδα το 6ο συνέδριο για την ενέργεια στην Ανατολική Μεσόγειο, «Eastern Mediterranean Gas Conference». Πολλά στελέχη της βιομηχανίας Oil & Gas, συμπεριλαμβανομένων ανώτερων αξιωματούχων των εταιρειών που δραστηριοποιούνται στα τεμάχια της κυπριακής ΑΟΖ –της Total και της ΕΝΙ- ήταν παρόντες με πολλές και ενδιαφέρουσες παρουσιάσεις για τις προοπτικές των υδρογονανθράκων στην περιοχή μας.

 

Νωρίς ακόμη

Η πρόσφατη ανακάλυψη στον «Γλαύκο» τέθηκε στο επίκεντρο του διήμερου συνεδρίου, τόσο στις παρουσιάσεις και στα πάνελ όσο και στις επιμέρους συζητήσεις. Αυτό που καθίσταται σαφές είναι πως η εκτίμηση της Exxon για 5-8 TCF, ναι μεν είναι σημαντική, ωστόσο δεν κατέστη game-changer για τις εμπορικές επιλογές του αμερικανικού κολοσσού (σ.σ. τη δημιουργία τερματικού LNG στην Κύπρο). Ωστόσο, ως μια σημαντική ανακάλυψη, προσθέτει στη γεωπολιτική αναβάθμιση της Κύπρου. Το reality check ήρθε πάντως και από τον ίδιο τον υπουργό Ενέργειας κ. Λακκοτρύπη στον εναρκτήριο χαιρετισμό του, ο οποίος μίλησε περί ωρίμανσης των μέχρι στιγμής αποθεμάτων φυσικού αερίου που βρίσκονται στην κυπριακή ΑΟΖ προκειμένου, στον κατάλληλο χρόνο, να βρεθεί η καλύτερη επιλογή εμπορικής αξιοποίησής τους. Ο «Γλαύκος» πάντως απασχόλησε πολλά πηγαδάκια σε σχέση με την πραγματική σύνδεσή του με το κοίτασμα-μαμούθ «Zohr» στην αιγυπτιακή ΑΟΖ, υπενθυμίζοντας πως η Αίγυπτος λόγω ποσοτήτων, αλλά και ιδιαίτερης γεωπολιτικής σημασίας για το διεθνές και περιφερειακό σύστημα, παραμένει μια στρατηγική προτεραιότητα για πολλές εμπλεκόμενες εταιρείες αλλά και κράτη στην περιοχή.

 

Το ερώτημα για την Τουρκία

Αυτό που προκύπτει από το ρεπορτάζ, και δείχνει να απασχολεί ειδικούς των υδρογονανθράκων αλλά και στελέχη εταιρειών, είναι κατά πόσον η Τουρκία θα προβεί τους επόμενους μήνες σε ερευνητική γεώτρηση επί της κυπριακής ΑΟΖ ή σε περιοχή βορείως της Κύπρου, στα λεγόμενα τεμάχια που η «ΤΔΒΚ» έχει αδειοδοτήσει στην τουρκική εταιρεία πετρελαίου (ΤΡΑΟ). Συγκλίνουσες πληροφορίες του «Π» κάνουν λόγο για εφησυχασμό, μιας και η ΚΔ φαίνεται να έχει προετοιμάσει, διπλωματικά, το έδαφος, ενημερώνοντας ξένες εταιρείες και τεχνικούς, προκειμένου τα πλοία-γεωτρύπανα της Τουρκίας (DeepSea Metro I και Fatih) να μην καταστούν, τεχνικά, ικανά για γεώτρηση στην Ανατολική Μεσόγειο. Ωστόσο, αυτό για το οποίο κάνουν λόγο στον «Π» καλά ενημερωμένες πηγές, είναι πως η Τουρκία θα μπορούσε να βρει την κατάλληλη τεχνογνωσία, προκειμένου να κατέλθει στην κυπριακή ΑΟΖ, με δύο τρόπους α. με ιδία μέσα και β. στελεχώνοντας τα πλοία της με προσωπικό από ιδιωτικές εταιρείες σε χώρες όπου η εκάστοτε κυβέρνηση έχει περιορισμένο ρόλο στο να παρέμβει στον ιδιωτικό τομέα και να αποτρέψει ένα τέτοιο ενδεχόμενο. Υπό αυτό το πρίσμα, ξένη διπλωματική πηγή ανέφερε στον «Π» πως το timing το οποίο θα επιλέξει η Τουρκία να προβεί σε de facto ακυρωτικές κινήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ ή βορείως της Κύπρου συνδέεται α. με τη δημιουργία τετελεσμένου το οποίο δυνητικά θα άλλαζε και το παράδειγμα στο Κυπριακό, στη λογική του αφηγήματος ότι «η λεγόμενη ΤΔΒΚ προχωράει κανονικά με το ερευνητικό της ‘πρόγραμμα’, συνεπώς δεν υπάρχει λόγος συζήτησης περί ομοσπονδίας, μιας και το ‘κράτος’ αναβαθμίζεται» και β. με τη δημιουργία τετελεσμένου επί της κυπριακής ΑΟΖ προκειμένου να μην υπάρξουν, το 2020 ή το 2021, περαιτέρω γεωτρήσεις ξένων εταιρειών επί της κυπριακής ΑΟΖ. Το δεύτερο σενάριο μάλιστα συνδέεται και με ακύρωση/παρεμπόδιση μελλοντικής γεώτρησης της γαλλικής εταιρείας Total στα πρότυπα της αντίστοιχης τουρκικής ενέργειας, τον Φεβρουάριο του 2018, επί του πλοίου της ENI στο θαλάσιο τεμάχιο «3». Όπως αναφέρουν στον «Π» ξένοι παρατηρητές της Ανατολικής Μεσογείου, «μια τέτοια κίνηση, χωρίς αντίδραση ή προληπτική ενέργεια συνοδείας του τρυπανιού της Total από πολεμικά πλοία του Παρισιού, ενδεχομένως θα έκανε την υπό εξέλιξη γεωπολιτική αναβάθμιση στις σχέσεις Γαλλίας-Κύπρου να καταρρεύσει με φόντο την παραχώρηση διευκολύνσεων από την Κύπρο για το γαλλικό πολεμικό ναυτικό». Μεταξύ ξένων πάντως αναλυτών, αυτό που αντλεί ο «Π» είναι πως μια κίνηση της Τουρκίας στην κυπριακή ΑΟΖ τους επόμενους μήνες θα μπορούσε να καταστεί, λόγω της υπό εξέλιξης κρίσης που θα προκύψει, λόγος οριστικής κατάρρευσης οποιασδήποτε προσπάθειας στο Κυπριακό ή, στην αντίπερα όχθη, λόγος επανέναρξης των συνομιλιών. Πηγή ανέφερε στον «Π» πάντως «πως μια κρίση στην ΑΟΖ θα ήταν σαφώς πιο διαχειρίσιμη –αν η Τουρκία θέλει να πιέσει για επανέναρξη των συνομιλιών- από μια κρίση στη νεκρή ζώνη, λόγω της έλλειψης ναυτικών μέσων εκ μέρους της Κύπρου».

 

Τι να αναμένουμε

Η ανακοίνωση για τον «Γλαύκο» υπήρξε μια στιγμή συνειδητοποίησης. Κυρίως μας έκανε να κατανοήσουμε πως μέχρι το σημείο της μεγάλης εικόνας εξαγωγής υδρογονανθράκων από την ΚΔ θα μεσολαβήσει σημαντικός χρόνος, λόγω ποσοτήτων, αλλά και τιμών. Το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα ωστόσο χρήζει μεγάλης ψυχραιμίας και σοβαρότητας, προκειμένου να καταστεί πλήρους κατανόησης μια πιθανή αντίδραση εκ μέρους της Τουρκίας και κυριότερα, αν υπάρξει κρίση, να τύχει της κατάλληλης διαχείρισης. Η Τουρκία έχει αποδείξει ότι όταν σχεδιάζει τις κινήσεις της το κάνει προσεκτικά και προσπαθεί να καταστεί αποτελεσματική. Συνεπώς, το να θεωρούμε πως έχουμε «κόψει» τις τεχνικές της δυνατότητες για γεώτρηση στην Ανατολική Μεσόγειο, είναι απλά ένα δεδομένο. Όχι λόγος εφησυχασμού.

 

Η Αίγυπτος παραμένει προτεραιότητα

Μπορεί η συζήτηση για εξαγωγή φυσικού αερίου από το «Αφροδίτη» προς το αιγυπτιακό τερματικό του Ίντκου να παραμένει επίκαιρη –έχοντας επιμέρους πτυχές με πολύ ενδιαφέρον σε σχέση με το τι θα πράξει η ΚΔ- ωστόσο η Αίγυπτος δείχνει, μέχρι στιγμής, να παραμένει ο κεντρικός παίκτης σε σχέση με τους υδρογονάνθρακες στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου σε σχέση με τους υπόλοιπους δρώντες (Κύπρος, Ισραήλ, Ελλάδα κ.ο.κ.), με τις εξαγωγές από το «Zohr» να ξεκινάνε σύντομα. Αυτή η πραγματικότητα δείχνει επίσης να υπαγορεύεται και από ευρύτερους γεωπολιτικούς λόγους, μιας και πρόκειται για μια χώρα με αυξημένη βαρύτητα για τη σταθερότητα της περιοχής. Το «Zohr» δείχνει επίσης να ακυρώνει, de facto, την όποια ρεαλιστική προοπτική του αγωγού EastMed στον οποίο η Κύπρος επενδύει σημαντικό πολιτικό κεφάλαιο.

 

Twitter: @JohnPikpas