Φόρμα αναζήτησης

Μέθοδοι για επιτυχημένες προαγωγές

ΓΡΑΦΕΙ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΕΡΓΑΤΟΥΔΗΣ*

Η προαγωγή ενός υπαλλήλου σκοπό έχει να:

  • αξιοποιηθούν οι γνώσεις του στην κατάλληλη θέση της οργανικής ιεραρχίας
  • αναπτυχθεί ευγενής άμιλλα μεταξύ των υπαλλήλων και να εμβολιασθούν οι υπάλληλοι με ζήλο για απόκτηση περισσότερων γνώσεων και ικανοτήτων, οι οποίες απαιτούνται για να προαχθούν σε ανώτερη θέση
  • προετοιμαστούν ικανοί υπάλληλοι προκειμένου να αναλάβουν ανώτερες θέσεις όταν χρειαστεί
  • προαγάγει την αυτοανέλιξη των υπαλλήλων και με τον τρόπο αυτό να μειωθούν οι διαρροές
  • αυξηθεί η αφοσίωση των υπαλλήλων προς τον οργανισμό και να αναπτυχθεί το αίσθημα του «ανήκειν» σ’ αυτόν
  • κεντρίσει το ενδιαφέρον των υπαλλήλων για συμμετοχή σε εκπαιδευτικά προγράμματα και σε ομάδες εργασίας
  • βελτιωθεί το ηθικό των υπαλλήλων και η ικανοποίησή τους από την εργασία τους
  • αξιοποιηθούν καλύτερα οι γνώσεις και οι ικανότητες των υπαλλήλων
  • δημιουργηθεί και να συντηρηθεί το ενδιαφέρον των άλλων υπαλλήλων στη δουλειά τους, ευελπιστώντας ότι θα έλθει και η δική τους σειρά για προαγωγή
  • αυξηθεί το ενδιαφέρον των υπαλλήλων για απόκτηση περισσότερων προσόντων. ούτως ώστε να καταστούν κατάλληλοι για προαγωγή.

Χρυσοί κανόνες προαγωγών

Για να θεωρηθούν οι προαγωγές πετυχημένες πρέπει να εφαρμόζονται οι εξής κανόνες:

  • τα κριτήρια προαγωγών πρέπει να είναι τα ίδια για όλους τους υπαλλήλους
  • οι προαγωγές πρέπει να είναι δίκαιες, αμερόληπτες και αξιοκρατικές
  • πρέπει να υπάρχουν ίσες ευκαιρίες για όλους τους υπαλλήλους, ανεξάρτητα από τα καθήκοντα που εκτελούν και το τμήμα στο οποίο εργάζονται
  • όλοι οι προσοντούχοι υπάλληλοι πρέπει να είναι υποψήφιοι για προαγωγή
  • πρέπει να υπάρχουν σαφή και διαφανή κριτήρια όσον αφορά τις αξιολογήσεις, την αρχαιότητα και τις δυνατότητες των υποψηφίων

Κριτήρια προαγωγών

(α) Προαγωγές με βάση τις ικανότητες και δυνατότητες

(β) Προαγωγές με βάση τα χρόνια υπηρεσίας, και

(γ) Προαγωγές με βάση το (α) και (β).

(α) Προαγωγές με βάση τις ικανότητες/δυνατότητες

Οι ικανότητες αυτές περιλαμβάνουν την τεχνογνωσία, τις εμπειρίες, την αποτελεσματικότητα, τη δυνατότητα ανάληψης ανώτερης θέσης κ.λπ, όπως αυτές προκύπτουν από τις μέχρι τώρα αξιολογήσεις των υπαλλήλων ή από τις αξιολογήσεις κάποιων τελευταίων χρόνων (π.χ. τριών).

  • Πλεονεκτήματα:
  • αξιοποιούνται καλύτερα οι ικανότητες των υπαλλήλων
  • οι ικανοί υπάλληλοι παρωθούνται με αποτέλεσμα να συνεισφέρουν περισσότερα στην αποτελεσματικότητα του οργανισμού
  • οι υπάλληλοι αισθάνονται δεσμευμένοι με τον οργανισμό και -αναμένοντας την προαγωγή- δύσκολα τον εγκαταλείπουν
  • οι υπάλληλοι ενθαρρύνονται να αποκτούν περισσότερες γνώσεις και γενικά να γίνονται συνεχώς καλύτεροι.

 

  • Μειονεκτήματα:
  • η αξιολόγηση των ικανοτήτων είναι πολλές φορές υποκειμενική
  • συνήθως αμφισβητείται από τις συντεχνίες και -σχεδόν πάντοτε – από τους υπαλλήλους που τελικά δεν θα προαχθούν
  • η αξιολόγηση των ικανοτήτων αφορά τις ικανότητες που ο υπάλληλος επέδειξε κατά την προηγούμενή του εργασία/θέση. Αυτό δεν εγγυάται ότι θα είναι το ίδιο ικανός και για τη θέση προαγωγής για την οποία είναι υποψήφιος, οπότε υπεισέρχεται το κριτήριο των δυνατοτήτων το οποίο και πάλι είναι υποκειμενικό.

(β) Προαγωγές με βάση τα χρόνια υπηρεσίας (αρχαιότητα)

Οι προαγωγές στηρίζονται στα χρόνια υπηρεσίας των υποψηφίων. Το σκεπτικό είναι ότι υπάρχει θετικός συσχετισμός μεταξύ των ετών υπηρεσίας και των γνώσεων που απαιτούνται για να ασκεί ένας υπάλληλος πιο αποτελεσματικά τα καθήκοντά του.

 

  • Πλεονεκτήματα:
  • τα χρόνια υπηρεσίας είναι απόλυτα μετρήσιμο κριτήριο και ουδείς μπορεί να το αμφισβητήσει
  • το σύστημα αυτό απολαμβάνει της πλήρους υποστήριξης των συντεχνιών και των παλαιότερων υπαλλήλων
  • οι υπάλληλοι αισθάνονται ασφάλεια εφόσον κάποια στιγμή θα έλθει και η δική τους σειρά για προαγωγή
  • δεν μπορούν να υποβληθούν παράπονα από όσους δεν θα προαχθούν.

 

  • Μειονεκτήματα:
  • ανεδαφικό το επιχείρημα ότι οι γνώσεις και οι ικανότητες τελειοποιούνται με τα έτη υπηρεσίας. Μπορεί ένας υπάλληλος με πέντε χρόνια υπηρεσίας να είναι πολύ καλύτερος από έναν άλλο με 10 χρόνια υπηρεσίας
  • αντιπαρωθούνται νέοι ικανοί υπάλληλοι, οι οποίοι με την πρώτη ευκαιρία εγκαταλείπουν τον οργανισμό
  • επηρεάζονται, δυσμενώς, ο ζήλος και το ενδιαφέρον των υπαλλήλων για βελτίωση, αφού στο τέλος όλοι θα προαχθούν, είτε βελτιωθούν είτε όχι.

(γ) Συνδυασμός των δύο προηγούμενων μεθόδων (ικανοτήτων και αρχαιότητας)

Οι περισσότεροι οργανισμοί συνδυάζουν τις δύο μεθόδους. Εξαρτάται από τον κάθε οργανισμό να καθορίσει πόση βαρύτητα θα δώσει στο ένα και πόση στο άλλο κριτήριο. Πάντως, η τάση τα τελευταία χρόνια είναι να δίδεται συνεχώς λιγότερη βαρύτητα στα χρόνια υπηρεσίας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αυτά αγνοούνται παντελώς. Υπάρχουν και οργανισμοί που στις προαγωγές πάντοτε περιλαμβάνουν και έναν μικρό αριθμό παλαιών υπαλλήλων (κυρίως άριστου χαρακτήρα και αφοσιωμένους) έστω και αν αυτοί υστερούν στα υπόλοιπα κριτήρια.

Εν πάση περιπτώσει κανένα σύστημα δεν μπορεί να πετύχει αν με αυτό δεν συμφωνήσουν οι υπάλληλοι και δεν γίνουν διαβουλεύσεις και με τη συντεχνία των υπαλλήλων.

Προβλήματα

Ανεξάρτητα από το ποια μέθοδος θα χρησιμοποιηθεί (με εξαίρεση ίσως εκείνη που στηρίζεται αποκλειστικά στα χρόνια υπηρεσίας), πάντοτε προκύπτουν παράπονα μετά από τις προαγωγές, αφού συνήθως οι υποψήφιοι είναι πολλοί και οι θέσεις λίγες. Γι’ αυτό και πρέπει να υπάρχει ένας αποτελεσματικός μηχανισμός, ο οποίος να επιλαμβάνεται των παραπόνων των υπαλλήλων και να τους εξηγούνται οι λόγοι για τους οποίους δεν προήχθησαν και τι πρέπει να κάνουν για να περιληφθούν σε προσεχείς προαγωγές.

Επίλογος

Θεωρητικά υπάρχει η σχολή που υποστηρίζει ότι ένας υπάλληλος που προάγεται για πρώτη φορά πρέπει να έχει τις ικανότητες και τις δυνατότητες να φτάσει μέχρι την ανώτατη ιεραρχική θέση του οργανισμού. Αυτό, όμως, είναι δύσκολο να εφαρμοστεί. Για τούτο και είναι απαραίτητο να καθορίζονται συγκεκριμένα κριτήρια (δυστυχώς λίγα μπορούν να είναι μετρήσιμα), τα οποία οι υπάλληλοι να γνωρίζουν εκ των προτέρων. Με τον τρόπο αυτό τα παράπονα μπορεί να ολιγοστεύσουν, ουδέποτε όμως θα εκλείψουν…

Και μια τελευταία παραίνεση: Ποτέ δεν πρέπει να ανακοινώνονται μαζικές προαγωγές Παρασκευή μεσημέρι ή πριν από αργίες. Οι λίγοι που προάγονται χαίρονται, αλλά οι πολλοί που δεν προάγονται δυστυχούν.

Ορισμοί

  • Μπαμπινιώτης: «Προαγωγή είναι η άνοδος σε ανώτερη ιεραρχική θέση».
  • Χρυσοβιτσιώτης και Σταυρακόπουλος: «Προαγωγή είναι ο προβιβασμός σε ανώτερο βαθμό με ανάλογη αύξηση των απολαβών».
  • Pigors & Myers: «Προαγωγή είναι ο προβιβασμός ενός υπαλλήλου σε ανώτερη θέση:
  • για την οποία απαιτούνται περισσότερες γνώσεις
  • η οποία συνοδεύεται από περισσότερες ευθύνες και είναι πιο αξιόλογη από πλευράς γοήτρου, και
  • για την οποία προβλέπονται αυξημένα ωφελήματα».

*Αφυπηρετήσαντος (2006) ανώτερου διευθυντή της Λαϊκής Τράπεζας και fellow του Ινστιτούτου Τραπεζιτών Λονδίνου