Φόρμα αναζήτησης

Η πολιτική σημασία της πρότασης Γερμανίας-Γαλλίας

Του Φίλιππου Σαββίδη*

Η Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ το έθεσε καθαρά: «Η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να δράσει συλλογικά, το έθνος-κράτος δεν έχει ελπίδα εάν δράσει μονομερώς. Αυτή είναι η μεγαλύτερη πρόκληση στην ιστορία της Ευρώπης».  Από την άλλη, ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν μίλησε για την ανάγκη μιας «αποτελεσματικής, συλλογικής και πάνω απ’ όλα Ευρωπαϊκής» απάντησης στη σημερινή κρίση.

Η πρόταση Γερμανίας-Γαλλίας για την ανάκαμψη της Ευρώπης, μέσα από ένα επιχειρησιακό ευρωπαϊκό «Ταμείο Ανάκαμψης», απαντά ακριβώς σε αυτή τη μεγάλη πρόκληση. Είναι μια στιβαρή πρωτοβουλία που οχυρώνει την Ευρώπη και αποδεικνύει, για πολλοστή φορά, ότι η Γερμανο-Γαλλική συνεργασία είναι ο ισχυρότερος πυλώνας του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η οικονομική σημασία της πρότασης είναι εξαιρετικά σημαντική. Σπάζει το διαφαινόμενο αδιέξοδο, δίνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οποία την καλωσόρισε,  ευελιξία κινήσεων και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια κοινή ευρωπαϊκή απόφαση.

Ωστόσο, η πολιτική σημασία της Γερμανο-Γαλλικής πρωτοβουλίας είναι ακόμα πιο σημαντική για πέντε λόγους:

Πρώτον: Η πρωτοβουλία αποδεικνύει ότι ευρωπαϊκό όραμα και πραγματισμός δεν είναι όροι αντίθετοι. Πάνε μαζί. Από τη μια, η προσήλωση της Άνγκελα Μέρκελ και του Εμανουέλ Μακρόν στην ενίσχυση του ευρωπαϊκού «πρότζεκτ» και, από την άλλη, ο πραγματισμός τους οδήγησε σε μια προσαρμογή των αρχικών θέσεων έτσι ώστε να βρεθεί ο κοινός άξονας πολιτικής που χρειάζεται αυτή τη στιγμή η Ευρώπη. Εξίσου σημαντικό είναι ότι η Γερμανο-Γαλλική πρωτοβουλία δεν έγινε εν κρυπτώ, αλλά εν γνώση τόσο του Συμβουλίου όσο και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενισχύοντας έτσι την αξιοπιστία της.

Ειδικά σε ότι αφορά στη Γερμανία, είναι σημαντικό να σημειώσουμε το εξής: τόσο απέναντι στην κρίση του προσφυγικού-μεταναστευτικού το  2015  όσο και σήμερα απέναντι στην κρίση του Κορωνοιού, η Καγκελάριος Μέρκελ εφαρμόζει μια τολμηρή πολιτική,  η οποία εδράζεται στις αρχές και τις αξίες του ευρωπαϊκού οράματος, μολονότι αυτή μπορεί να έχει πολιτικό κόστος.

Δεύτερον: Η πρόταση κτίζει την αναγκαία γέφυρα μεταξύ Βορρά και Νότου. Χωρίς να παραβιάζει τους βασικούς κανόνες συνετής οικονομικής και δημοσιονομικής διαχείρισης, με τα όσα προτείνει ικανοποιεί τις χώρες του Νότου και τους  δίνει τα εργαλεία που χρειάζονται για να ανακάμψουν. Έτσι ενισχύεται και η ευρωπαϊκή συνοχή. Παρά τις αρνητικές αντιδράσεις κάποιων κρατών-μελών, θα τους είναι πολύ δύσκολο στο τέλος να απορρίψουν μια συμβιβαστική πρόταση στη βάση της Γερμανο-Γαλλικής πρωτοβουλίας.

Τρίτον: Η αποτελεσματική διαχείριση της οικονομικής διάστασης της κρίσης αποτελεί κλειδί για να αντιμετωπιστούν τα επιχειρήματα των λαϊκιστών και των ευρωσκεπτικιστών. Είναι γεγονός ότι η ελλιπής αντιμετώπιση της υγειονομικής πλευράς της κρίσης προκάλεσε έντονη δυσαρέσκεια και αγανάκτηση σε μεγάλο μέρος των Ευρωπαίων πολιτών. Η ευρωπαϊκή αλληλεγγύη τέθηκε σε αμφισβήτηση, ενισχύοντας έτσι τη φαρέτρα των αρνητών της Ευρωπαϊκής ιδέας. Επομένως, μια συλλογική και αποφασιστική αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης μπορεί να ανατρέψει τις εντυπώσεις και να βοηθήσει να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων πολιτών στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τέταρτον: Οι Κασσάνδρες φαίνεται να διαψεύδονται. Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα αποδεικνύεται, για ακόμα μια φορά, ανθεκτικό. Παρά τις διάφορες προβλέψεις περί αποσύνθεσης, ως αποτέλεσμα των διαφωνιών  για τους τρόπους διάσωσης της ευρωπαϊκής οικονομίας, η Ένωση έχει απορροφήσει τους ισχυρούς κραδασμούς. Οι ενοποιητικές αξίες και θεσμοί, τα κοινά συμφέροντα και η ιστορική διαδρομή αποτελούν τα ισχυρά θεμέλια του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.

Πέμπτο: Σε μια στιγμή κατά την οποίαν η παγκόσμια πολυμερής διακυβέρνηση αμφισβητείται και δέχεται επιθέσεις, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει ιστορικό καθήκον να αναλάβει δράση για να ενισχύσει και να προστατεύσει την πολυμερή συνεργασία. Ειδικά τώρα που η διεθνής συνεργασία και ο συντονισμός είναι αναγκαία όσο ποτέ άλλοτε. Αυτό το σημαντικό ρόλο θα  τον διαδραματίσει εάν αντιμετωπίσει αποτελεσματικά και συλλογικά την πρόκληση της παρούσας κρίσης.

Τις επόμενες μέρες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρουσιάσει στα κράτη-μέλη ολοκληρωμένη πρόταση για το «Ταμείο Ανάκαμψης». Η μπάλα βρίσκεται, πλέον, στο γήπεδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Οι 27 έχουν ιστορική ευθύνη να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων.

*Πολιτικός Επιστήμονας/Διεθνολόγος

Οι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευση τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.