Φόρμα αναζήτησης

H Ούρσουλα μπορεί από την πρώτη μέρα να προωθήσει τη μεταρρύθμιση για τη μετανάστευση

Τις ημέρες του Αυγούστου δεν αδειάζει μόνο η Λευκωσία – και στις Βρυξέλλες οι αξιωματούχοι της Κομισιόν, οι ευρωβουλευτές, οι γραφειοκράτες ρίχνουν ταχύτητες μέχρι τον Σεπτέμβριο. Πολλοί αστειεύονται πως η μόνη που εργάζεται αυτές τις ημέρες στο κτήριο του Μπερλεμόντ είναι η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η νεοεκλεγείσα πρόεδρος της Κομισιόν, καθώς θα πρέπει να προετοιμαστεί για τις δύσκολες ημέρες και προκλήσεις από την πρώτη κιόλας ημέρα της θητείας της.

Σε αυτήν την περίπτωση δεν πρόκειται απλώς για μια έκφραση, καθώς η νέα Κομισιόν αναλαμβάνει καθήκοντα την 1η Νοεμβρίου, όταν θα έχει ξημερώσει η επόμενη ημέρα της διορίας για το Brexit. Στο πλαίσιο της οποίας όλο και περισσότερες ενδείξεις δείχνουν πως δεν θα έχει μπροστά της μια συντεταγμένη έξοδο της Βρετανίας από την ΕΕ, αλλά μια άτακτη έξοδο με απρόβλεπτες συνέπειες για το Λονδίνο αλλά και τις Βρυξέλλες.

 

Μεταναστευτικό

Όμως, οι προκλήσεις δεν τελειώνουν εκεί. Το μεταναστευτικό επιστρέφει σταδιακά στην επικαιρότητα, ιδιαίτερα εξαιτίας της κόντρας της Ιταλίας με τα κράτη μέλη που επιμένουν στην προστασία των μεταναστών που κινδυνεύουν με πνιγμό στα κύματα της Μεσογείου. Τη στιγμή που ο υπουργός Εσωτερικών Ματέο Σαλβίνι υπογραμμίζει την ερμηνεία της χώρας του πως πολλές περιπτώσεις αφορούν δίκτυα διακινητών, και ούτε λίγο ούτε πολύ δείχνει να προτιμά να συμβάλει παθητικά σε πνιγμούς αθώων.

Η Κομισιόν της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν θα πρέπει να ισορροπήσει μεταξύ των χωρών της πρώτης γραμμής, όπως της Ιταλίας και της Ελλάδας και εσχάτως και της Κύπρου, των κρατών που προβάλλουν την ανάγκη διάσωσης των μεταναστών, όπως η Γερμανία, και των κρατών που δεν θέλουν με κανέναν τρόπο να επιδείξουν αλληλεγγύη στα άλλα κράτη ή στους πρόσφυγες, όπως η Πολωνία και η Ουγγαρία. Ήδη η Φον ντερ Λάιεν έχει θέσει ως μία από τις προτεραιότητές της την αναθεώρηση και μεταρρύθμιση των Κανόνων του Δουβλίνου.

Η σημερινή κατάσταση πάντως δίνει μια ιδανική ευκαιρία στη νέα Κομισιόν να πάρει τη σκυτάλη από το Κολέγιο των Επιτρόπων του Γιούνκερ και να αναλάβει δράση από την πρώτη κιόλας μέρα.

 

Ευκαιρία για Κομισιόν

Η κόντρα ΕΕ και Ιταλίας για το μεταναστευτικό αναμένεται να ενταθεί εάν ο Σαλβίνι πετύχει στην προσπάθειά του να προκαλέσει πρόωρες εκλογές, που θα μπορούσαν να δώσουν στη Λέγκα αυτοδυναμία χωρίς να χρειάζονται συμβιβασμοί και συνεννόηση με το Κίνημα των Πέντε Αστέρων. Όπως προκύπτει πάντως από τα τελευταία δημοσιεύματα, δεν αποκλείεται η κρίση στην Ιταλία να αποσοβηθεί, όμως προς όφελος του Σαλβίνι.

Η ένταση για το θέμα μπορεί να αποτελέσει μια αφορμή και μια ευκαιρία για την ΕΕ γενικότερα, και την Κομισιόν και την πρόεδρό της ειδικότερα να αναζητήσουν λύσεις στο θέμα των πιέσεων που δέχονται οι χώρες της πρώτης γραμμής και της απροθυμίας άλλων κρατών μελών να στηρίξουν τις χώρες αυτές φιλοξενώντας αιτητές ασύλου και μετανάστες.

 

Θέλει να συντονίσει

Την περασμένη εβδομάδα η Γαλλία, η Γερμανία, η Ισπανία, το Λουξεμβούργο, η Πορτογαλία και η Ρουμανία έστειλαν το μήνυμα πως είναι έτοιμες να φιλοξενήσουν κάποια από τα 138 άτομα που επιβαίνουν στο σκάφος Open Arms. Πρόκειται για ακόμα ένα καράβι μη κυβερνητικής οργάνωσης που προχωρεί στη διάσωση μεταναστών που βρίσκονται σε κίνδυνο, στο οποίο όμως καμία χώρα δεν έχει ανοίξει το λιμάνι της εδώ και δύο εβδομάδες. Οι ιταλικές αρχές αποδέχτηκαν μόλις εννέα άτομα να κατεβούν στο λιμάνι της Λαμπεντούζα καθώς συνέτρεχαν ιατρικοί λόγοι. Όμως, η κόντρα εντός της ίδιας της κυβέρνησης συνεχίζεται για το κατά πόσο η χώρα μπορεί να δεχτεί όλους τους μετανάστες.

Σύμφωνα με την «El Pais», στην αλλαγή στάσης ορισμένων χωρών φέρεται να συνέβαλε και η Κομισιόν, επικοινωνώντας με τις κυβερνήσεις και επιχειρώντας να προωθήσει μια συντονισμένη λύση στο πρόβλημα. Τον Ιούλιο οι υπουργοί Εσωτερικών της ΕΕ προσπάθησαν χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία να συντονιστούν για την κατάσταση σε σχέση με τις μεταναστευτικές ροές. Η Κομισιόν φιλοδοξεί στον μέλλον να παίξει συντονιστικό ρόλο ώστε να υπάρξει -το λιγότερο- μια συμφωνία πακέτο.

Σε αυτό το πλαίσιο έρχεται να ταιριάξει -ενδεχομένως- και το αίτημα της Κύπρου για φιλοξενία κάποιων αιτητών ασύλου από τη χώρα μας σε άλλες χώρες. Αν και παραμένει άγνωστο το πώς θα μπορούσε να υπάρξει σύμπνοια για τη μετεγκατάσταση 5.000 ατόμων όταν χρειάζεται τόση δουλειά για φιλοξενία 138 ανθρώπων.

 

Έδειξε προθέσεις

Σε συνέντευξή της στην εφημερίδα «Bild» τον Ιούλιο, η νέα πρόεδρος της Κομισιόν αναφέρεται στην πρόνοια των Κανονισμών του Δουβλίνου που προκαλεί τα μεγαλύτερα προβλήματα: την αρχή πως οι μετανάστες πρέπει να παραμείνουν στη χώρα όπου φτάνουν για πρώτη φορά στο έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Όπως σημείωσε, ο μόνος τρόπος ώστε τα εξωτερικά σύνορα της ΕΕ να είναι ασφαλή και σταθερά είναι να υπάρξει συντονισμένη στήριξη στις χώρες που λόγω της γεωγραφικής τους θέσης δέχονται περισσότερες αφίξεις μεταναστών και προσφύγων και τις περισσότερες αιτήσεις για άσυλο.

Εκτός από τα προβλήματα που προκύπτουν από τον κανονισμό πως η χώρα υποδοχής πρέπει να είναι και η χώρα όπου εξετάζεται το αίτημα παροχής ασύλου, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έχει θέσει ως προτεραιότητα και την επένδυση στις χώρες από τις οποίες προέρχονται οι μετανάστες (ειδικά όπου δεν πρόκειται για εμπόλεμη κατάσταση όπως τη Συρία, αλλά περιπτώσεις οικονομικής αστάθειας και διώξεων συγκεκριμένων ομάδων), σε συνδυασμό με την καταπολέμηση των δικτύων διακινητών.