Φόρμα αναζήτησης

Δήμοι και δημοψηφίσματα

Φάνηκε περίεργο έως αφύσικο σε πολύ κόσμο το αίτημα των δημάρχων να ζητηθεί από το Υπουργείο Εσωτερικών να περιλάβει στο νομοσχέδιο για τη μεταρρύθμιση μια πρόνοια για έγκριση των συνενώσεων δήμων μέσα από δημοψηφίσματα. Από πού κι ώς πού δημοψηφίσματα, διερωτούνται πολλοί οι οποίοι προφανώς ξεχνούν ότι ο περί δήμων νόμος εδώ και χρόνια προβλέπει δημοψηφίσματα για δημιουργία δήμων ή για συγχωνεύσεις τοπικών αρχών. Ο θεσμός του δημοψηφίσματος είναι πολύ καλά γνωστός στην τοπική αυτοδιοίκηση. Και θα συνεχίσει να είναι, αφού δημοψηφίσματα θα προβλέπει και ο νέος νόμος για τη μεταρρύθμιση. Θα γίνει απλώς ένα διάλειμμα στα δημοψηφίσματα, όσο για να γίνουν διά νόμου οι μαζικές συνενώσεις που προωθούνται σήμερα.
Οι περισσότεροι πιστεύουν ότι το αίτημα για δημοψηφίσματα είναι απλώς μια πρόφαση για να απορριφθεί στο σύνολό της η μεταρρύθμιση. Γιατί όμως να θέλει ένας δήμος να απορριφθεί η μεταρρύθμιση, όταν αυτή προβλέπει περισσότερο χρήμα (απευθείας από το κράτος ή μέσω φορολογιών και τελών) προς την τοπική αυτοδιοίκηση, περισσότερες εξουσίες, λιγότερη γραφειοκρατία και μικρότερη παρέμβαση της εκτελεστικής εξουσίας στις αποφάσεις των τοπικών αρχών;
Δεν βλέπω να υπάρχει έστω ένας δήμος που δεν θέλει τη μεταρρύθμιση. Αντίθετα, οι πλείστοι θέλουν… περισσότερη μεταρρύθμιση. Δηλαδή, πιο πολύ χρήμα, πιο πολλές εξουσίες, ακόμα λιγότερη παρέμβαση της κυβέρνησης. Αυτό που δεν θέλουν μερικοί δήμοι (7-8 μέχρι στιγμής, από τους 30) είναι τις συγχωνεύσεις που προωθεί το Υπουργείο Εσωτερικών.

Ο αρμόδιος υπουργός απαντά, με το δίκιο του, ότι οι συγχωνεύσεις είναι προϋπόθεση για τη μεταρρύθμιση, γιατί με αυτές θα υπάρξουν οι αναγκαίες εξοικονομήσεις για να διατεθούν τα λεφτά σε έργα ανάπτυξης στους δήμους και θα δημιουργηθούν οι «κρίσιμες μάζες» για να μπορούν οι νέοι δήμοι να αναλάβουν αυξημένες αρμοδιότητες και να καταστούν βιώσιμοι.

Υπάρχει επίσης η εντύπωση πως τις συγχωνεύσεις τις απορρίπτουν οι μικροί δήμοι, επειδή οι δήμαρχοι δεν θέλουν να χάσουν τις καρέκλες. Σύμφωνοι, μπορεί κάποιοι δήμαρχοι να μην θέλουν να χάσουν τις καρέκλες. Κάποιοι άλλοι όμως, από αυτούς που επηρεάζονται, δηλώνουν πως δεν θα διεκδικήσουν άλλη θητεία και προκαλούν για μια γραπτή δέσμευση όλων -μικρών και μεγάλων- ότι δεν θα θέσουν ξανά υποψηφιότητα. Κι επιτέλους, δεν είναι μόνο οι δήμαρχοι που φωνάζουν σε κάποιους δήμους, φωνάζουν και οι δημότες.

Από την άλλη, δεν απορρίπτουν όλοι οι μικροί δήμοι τις συγχωνεύσεις. Κάποιοι είναι ανακουφισμένοι που θα ενταχθούν σε μεγαλύτερα σύνολα, με μικρότερα (ελπίζουμε) χρέη.

Ποιοι αντιδρούν; Μικροί δήμοι που επικαλούνται συγκεκριμένες ιδιαιτερότητες, οικονομικές, πληθυσμιακές, γεωγραφικές, πολιτικές, κ.λπ. Δεν έχουν όλοι δίκιο. Υπάρχουν όμως κάποιοι που έχουν επιχειρήματα. Έχουν και λύσεις: Αντί να συγχωνευθούν με μακρινούς δήμους με τους οποίους τίποτα δεν τους δένει, ας συγχωνευθούν με γειτονικές κοινότητες (ακόμα και μεγαλύτερές τους!), ώστε μια νέα ισχυρή δημοτική αρχή να δημιουργηθεί από μέλη που έχουν κοινά χαρακτηριστικά και κοινό προσανατολισμό. Άλλωστε, αυτή η «συνταγή» θα εφαρμοστεί σε κάποιους δήμους, πιστεύω ότι μπορεί να εφαρμοστεί σε περισσότερους.