Φόρμα αναζήτησης

EE και Κίνα: Ορίζοντας ένα κοινό μέλλον

Του Ιερόθεου Παπαδόπουλου, επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο

Πριν λίγες μέρες, και ενώ η προσοχή ήταν στραμμένη στο Brexit, πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες η 21η σύνοδος κορυφής Ευρωπαϊκής Ένωσης – Κίνας. Πρόκειται για ένα φόρουμ συνεργασίας μεταξύ των δύο εταίρων για την ανάπτυξη των σχέσεων τους. Και όσο κι αν αναπόφευκτα επισκιάσθηκε λόγω των καταιγιστικών εξελίξεων που είχαν αφετηρία το Λονδίνο, η σύνοδος αυτή παραμένει μια συνάντηση ύψιστης σημασίας, δεδομένου του τεράστιου ειδικού βάρους που έχουν και η Ευρώπη και η Κίνα στο παγκόσμιο οικονομικό και πολιτικό στερέωμα.

Οι διμερείς διπλωματικές σχέσεις μεταξύ ΕΕ-Κίνας χρονολογούνται από  το 1975 και διευρύνθηκαν με τη σύναψη της συμφωνίας εμπορίου και συνεργασίας το 1985. Οι εμπορικές σχέσεις αναπτύχθηκαν ραγδαία, παράλληλα  με την επιτάχυνση των οικονομικών  μεταρρυθμίσεων της  Κίνας. Αξίζει να αναφερθεί ότι η Κίνα ήταν ο κύριος προμηθευτής προϊόντων για την ΕΕ το 2017, ακολουθούμενη από τις ΗΠΑ και τη Ρωσία. Και ενώ η οικονομική και πολιτική επιρροή της Κίνας την καθιστά ζωτικής σημασίας εταίρο για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και αντίστροφα, καθίσταται ολοένα και ισχυρότερη στην Ευρώπη η εκτίμηση ότι η ισορροπία των προκλήσεων και των ευκαιριών που προσφέρει η Κίνα έχει αλλάξει.

Πιο συγκεκριμένα, το 2018, ο συνολικός όγκος των εμπορικών συναλλαγών ΕΕ-Κίνας υπερέβαινε τα 600 δις ευρώ ετησίως.  Η ΕΕ εισήγε από την Κίνα αγαθά και υπηρεσίες αξίας 395 δις ευρώ και εξήγε αγαθά αξίας περίπου 210 δις – δηλαδή, το εμπορικό ισοζύγιο ήταν υπέρ της Κίνας με ύψος 185 δις ετησίως. Η Κίνα ήταν η πρώτη πηγή εισαγωγών για την Ευρωπαϊκή Ένωση και ο δεύτερος, μετά τις ΗΠΑ, προορισμός για τις εξαγωγές μας.

Στην κοινή ανακοίνωση των ηγετών της ΕΕ στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Μαρτίου είχε ήδη επισημανθεί ότι η ΕΕ ακολουθεί ρεαλιστική και πολύπλευρη προσέγγιση όσον αφορά την Κίνα, με στόχο την εξασφάλιση δίκαιων, ισόρροπων και αμοιβαία επωφελών σχέσεων. Η ΕΕ εργάζεται για μια πιο ισορροπημένη οικονομική σχέση με την Κίνα, ενώ ταυτόχρονα θα επιδιώξει την εμβάθυνση της συνεργασίας σε παγκόσμια και πολυμερή ζητήματα, συμπεριλαμβανομένης της μεταρρύθμισης του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.

Στη σύνοδο κορυφής ΕΕ-Κίνας η εκπροσώπηση ήταν σε ανώτατο επίπεδο. Συγκεκριμένα, Η ΕΕ εκπροσωπήθηκε από τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Tουσκ, ενώ η Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας εκπροσωπήθηκε από τον Πρωθυπουργό Λι Κετσιάνγκ. Οι δύο εταίροι επιβεβαίωσαν τη διατήρηση του διεθνούς εμπορικού συστήματος που βασίζεται σε κανόνες, χωρίς διακρίσεις, ένα πολυμερές σύστημα, ανοικτό και χωρίς αποκλεισμούς, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου (ΠΟΕ) στο επίκεντρό του. Ακόμη, δεσμεύτηκαν για ενίσχυση του διμερούς εμπορίου και των επενδύσεων. Παράλληλα, ΕΕ και η Κίνα υπέγραψαν μνημόνιο συμφωνίας σχετικά με τον διάλογο στον τομέα του ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων και του συστήματος εξέτασης του θεμιτού ανταγωνισμού, επιβεβαιώνοντας εκ νέου το μνημόνιο συμφωνίας που υπεγράφη το 2017.

Οι ηγέτες δεσμεύτηκαν για το άνοιγμα, τη διαφάνεια και την εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού στον τομέα της συνδεσιμότητας των υποδομών, καθώς και για την αμοιβαία επωφελή υλοποίηση των έργων της πλατφόρμας συνδεσιμότητας ΕΕ-Κίνας. Εξέφρασαν επίσης την ικανοποίησή τους για τη συμφωνία που επιτεύχθηκε σχετικά με τους όρους εντολής για την εκπόνηση κοινής μελέτης με σκοπό τον εντοπισμό των πλέον βιώσιμων σιδηροδρομικών διαδρόμων μεταξύ Ευρώπης και Κίνας.

Η σύνοδος κορυφής αποτέλεσε ευκαιρία για συζήτηση θεμάτων εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας στις αντίστοιχες περιοχές γειτονίας τους. H Κίνα, ως παγκόσμια δύναμη, πέραν του εμπορίου και των επενδύσεων, έχει την ευθύνη να συμβάλει σε μια παγκόσμια τάξη που βασίζεται σε κανόνες, η οποία μπορεί να έχει αποφασιστική σημασία για τη διασφάλιση αποτελεσματικών απαντήσεων στις διεθνείς προκλήσεις. Μεταξύ άλλων οι ηγέτες της ΕΕ-Κίνας συζήτησαν τρόπους στήριξης μιας ειρηνικής λύσης στη χερσόνησο της Κορέας, την αποτελεσματική εφαρμογή της συμφωνίας για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και την κατάσταση στην Ουκρανία και στη Βενεζουέλα. Ακόμα, συζητήθηκαν τρόποι προστασίας και ενίσχυσης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων μία εβδομάδα αφότου η ΕΕ και η Κίνα πραγματοποίησαν τον πιο πρόσφατο διάλογό τους για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Η ΕΕ και η Κίνα πρωτοστατούν στη μετάβαση στην καθαρή ενέργεια ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι που τέθηκαν στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού. Προς σ’ αυτή την κατεύθυνση υπεγράφη κατά τη διάρκεια της συνόδου κοινή δήλωση για την εφαρμογή της συνεργασίας ΕΕ-Κίνας στον τομέα της ενέργειας, η οποία θα αποτελέσει το πλαίσιο για την εμβάθυνση και την εντατικοποίηση της συνεργασίας στον τομέα αυτό. Τέλος, ΕΕ και Κίνα πρόκειται να εφαρμόσουν κοινό χάρτη πορείας για τον εμπλουτισμό και την εξισορρόπηση της συνεργασίας στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας.

Η ΕΕ και η Κίνα δεσμεύτηκαν να εμβαθύνουν την στρατηγική εταιρική σχέση ΕΕ-Κίνας. Έως την επόμενη σύνοδο κορυφής θα εγκρίνουν νέο πρόγραμμα συνεργασίας για την περίοδο μετά το 2020. Η συνεργασία ΕΕ-Κίνας έχει ήδη αποδειχθεί ζωτικής σημασίας τόσο για την οικονομική και την εμπορική πτυχή, όσο και για την από κοινού αντιμετώπιση των παγκόσμιων και περιφερειακών προκλήσεων.