Φόρμα αναζήτησης

Από το Seattle στη Λεμεσό…Του Μαρίνου Κλεάνθους

Του Μαρίνου Κλεάνθους

Δικηγόρος, εκπρ. Τύπου ΔΗΠΑ

Πριν από περίπου έναν χρόνο, η Amazon ανακοίνωσε πως ψάχνει δεύτερη έδρα για τα κεντρικά της γραφεία. Και τότε ήταν που απροσδόκητα ξεκίνησε μια ενδιαφέρουσα δημόσια συζήτηση: τελικά, πόσα θετικά θα αποφέρει σε έναν τόπο η άφιξη ενός οικονομικού κολοσσού όπως η Amazon; Η σημερινή κατάσταση του Seattle, της πόλης που η Amazon έχει ως βάση της παγκόσμιας αυτοκρατορίας της, είναι ενδεικτική: ακριβά ενοίκια και υπηρεσίες, μεγάλες κοινωνικές ανισότητες και απελπιστική κίνηση στους δρόμους. Βρέθηκα για δεύτερη φορά μέσα σε λίγα χρόνια στο Seattle, τον περασμένο Μάιο, και το επιβεβαιώνω: σε σχέση με την πρώτη μου επίσκεψη, ένιωθα πως βρισκόμουν σε μια πόλη που αν και έδειχνε χωρίς φειδώ τον πλούτο της –με τους πολλούς ουρανοξύστες, τα ακριβά αυτοκίνητα στους δρόμους και τα πολυτελή καταστήματα– ταυτόχρονα παρουσίαζε συμπτώματα… κρυολογήματος! Λυπημένοι οι κάτοικοι της πόλης, νοσταλγούν την παλιά ήρεμη ζωή τους.

Κοινωνική αδικία

Τα ίδια, περίπου, συζητούν σήμερα πολλοί κάτοικοι της Λεμεσού. Κάθε μέρα που περπατούν στον εντυπωσιακό παραλιακό πεζόδρομο της πόλης τους αντιλαμβάνονται τις αλλαγές που φέρνουν μαζί τους οι ουρανοξύστες που ξεφυτρώνουν. «Καλοδεχούμενες οι επενδύσεις που γίνονται στον τόπο μας, αλλά υπάρχει προγραμματισμός ώστε αυτές εν τέλει να μην γίνονται εις βάρος του συνολικού καλού της τοπικής κοινωνίας;» Οι δείκτες της οικονομικής ανάπτυξης και το ύψος του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος μιας χώρας, δεν είναι ταυτόσημες έννοιες με την κοινωνική ισότητα και την κοινωνική ευημερία. Το επιβεβαιώνει και η Παγκόσμια Τράπεζα: χώρες όπως οι ΗΠΑ, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο είναι αντιμέτωπες με σοβαρά προβλήματα που έχουν ως βασική τους αιτία τις κοινωνικές αδικίες: Όλο και λιγότεροι αποκτούν όλο και περισσότερα. Και τούτο με τη σειρά του δημιουργεί κενά και αντιπαραθέσεις. Δεν είναι, άλλωστε, τυχαία η αναφορά –υπό μορφή αστείου– πως «σήμερα όποιος Αμερικανός θέλει να ζήσει το αμερικανικό όνειρο, θα πρέπει να μεταναστεύσει στη… Δανία»!

Ίσες ευκαιρίες

Κι όμως, υπάρχουν παραδείγματα χωρών που πέτυχαν ώστε η οικονομική ανάπτυξη να συμβαδίσει με την κοινωνική δικαιοσύνη. Και όταν αναφερόμαστε σε κοινωνική δικαιοσύνη, πρακτικά εννοούμε ένα φορολογικό σύστημα που θα διανέμει ορθά και δίκαια τον πλούτο στους πολίτες του, με στόχο να ζουν σε ένα κράτος πρόνοιας, με αποτελεσματικούς θεσμούς δικαιοσύνης, και όπου θα δίνονται ίσες προοπτικές και ευκαιρίες σε κάθε πολίτη, ανεξάρτητα από το ποιος είναι και πόσα χρήματα έχει. Το κράτος χρειάζεται να ασκεί αποτελεσματικά τον εποπτικό του ρόλο, με στόχο να ενθαρρύνει την ιδιωτική πρωτοβουλία, αλλά και να κατοχυρώνει τους πολίτες από φαινόμενα αισχροκέρδειας και παραπλάνησης. Στον τόπο μας υπάρχουν αρκετοί θεσμοί που σε δύσκολες εποχές, ιδιαίτερα μετά τον πόλεμο του ’74, απέδειξαν πως μπορούν να έχουν αποτελεσματικό και άμεσο ρόλο στην εφαρμογή πολιτικών που μειώνουν τις κοινωνικές αδικίες. Παρ’ όλα αυτά, η οικονομική κρίση έφερε νέα κοινωνικά τετελεσμένα ενώ τα αντανακλαστικά της Πολιτείας αποδείχτηκαν κατώτερα των περιστάσεων και δεν κατάφεραν μέχρι σήμερα να ανταποκριθούν σε αυτά. «Μήπως πρέπει να αλλάξουμε έστω και τώρα;» Ο Βολταίρος ίσως μας δίνει την απάντηση: «Τώρα είναι η ώρα να καλλιεργήσουμε τον κήπο μας!». Με άλλα λόγια, ας μην τα ρίχνουμε όλα στους άλλους. Οι λύσεις θα έρθουν όταν συλλογικά ο καθένας αναλάβει τις ευθύνες του. Όταν μπουν γερές βάσεις και τεθεί στρατηγική, ώστε η κοινωνία να απολαμβάνει δίκαια τους καρπούς της οικονομικής ανάπτυξης. Δεν λέω να ανακαλύψουμε τον τροχό. Αυτό που προτείνω είναι να μελετήσουμε τι έκαναν άλλες χώρες και να υλοποιήσουμε ό,τι μπορεί να λειτουργήσει στον τόπο μας.

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ