Τζάμπα κόπος. Ούτε και μία αίτηση για παραγωγή κάνναβης

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ

Aνάλωσαν κάτι χρόνια, το πιθανότερο άτομα που και την προφορά της λέξης τη θεωρούν ακόμα ταμπού, για να ετοιμάσουν το νομοσχέδιο

ΓΡΑΦΕΙ
ΣΟΦΗ ΟΡΦΑΝΙΔΟΥ

Aνάλωσαν κάτι χρόνια, το πιθανότερο άτομα που και την προφορά της λέξης τη θεωρούν ακόμα ταμπού, για να ετοιμάσουν το νομοσχέδιο για την κλωστική, παρακαλώ, κάνναβη, ενώ για άλλα περίπου δύο χρόνια που κράτησαν οι συζητήσεις στη Βουλή, ακούστηκαν του κόσμου οι παραλογισμοί. Τελικά ψήφισαν έναν νόμο που αντί να προσελκύσει ενδιαφερόμενους για καλλιέργεια τη στιγμή που οι ίδιοι διαφήμιζαν ότι θα μπορούσαν να προκύψουν τεράστια οικονομικά οφέλη, κυρίως για τους αγρότες, πέτυχαν ακριβώς το αντίθετο.
Όπως πληροφορούμαστε από τον Κυπριακό Οργανισμό Αγροτικών Πληρωμών (ΚΟΑΠ) και συγκεκριμένα από τον προϊστάμενο του Τμήματος Άμεσων Πληρωμών Σωκράτη Σωκράτους, όχι μόνο μέχρι στιγμής δεν εκδηλώθηκε ενδιαφέρον από οποιονδήποτε για να προχωρήσει σε μια τέτοια ανάπτυξη, αλλά έχουν ξεριζώσει τις φυτείες τους ακόμα και εκείνοι οι ένας - δύο που είχαν φυτέψει πριν ακόμα ο νόμος ψηφιστεί, αφού νομοθεσία της ΕΕ, η οποία υπερισχύει του ημεδαπού δικαίου, βρισκόταν σε ισχύ τουλάχιστον 8 χρόνια προηγουμένως. Μάλιστα τους έσερναν και στα δικαστήρια με ό,τι ταλαιπωρία, διασυρμό και κόστος αυτό συνεπάγεται, ενώ στη μία από τις δύο καλλιέργειες που είχαν αναπτυχθεί, πήγε η ΥΚΑΝ και ξερίζωσε τα φυτά.

Μια ανάλυση, 180 ευρώ

Ερωτηθείς ο κ. Σωκράτους ποιοι κατά τη γνώμη του είναι οι λόγοι που αποτρέπουν την εκδήλωση ενδιαφέροντος, το απέδωσε κυρίως στο υψηλό κόστος, αλλά και στους ασφυκτικούς περιορισμούς που διαλαμβάνει η νομοθεσία. Ενδεικτικά ανέφερε ότι μόνο για την ανάλυση ενός σπόρου προκειμένου αυτός να τύχει πιστοποίησης, το κόστος ανέρχεται στα 180 ευρώ, ενώ απ’ εκεί και πέρα υπάρχουν μια σειρά άλλες χρεώσεις, αλλά και μια σειρά τακτικοί έλεγχοι που πρέπει να γίνονται, και φυσικά και αυτοί έχουν το κόστος τους.
Την ίδια περίπου άποψη εξέφρασε και ο γ.γ. της Ένωσης Κυπρίων Αγροτών (ΕΚΑ) Πανίκος Χάμπας, σημειώνοντας περαιτέρω ότι από τα πρώτα στάδια της επεξεργασίας του νομοσχεδίου προειδοποιούσε η οργάνωση ότι το υψηλό κόστος, τα υψηλά πρόστιμα για τυχόν παραβάσεις της νομοθεσίας και οι αυστηροί περιορισμοί δεν θα άνοιγαν αλλά θα έκλειναν τον δρόμο προς τέτοιες αναπτύξεις. Μάλιστα η ΕΚΑ, προφανώς πριν ακόμα γνωρίζει τι ακριβώς είχαν περιλάβει στο νομοσχέδιο, είχε βγει με ανακοίνωση ζητώντας επίσπευση της ψήφισής του, επισημαίνοντας τα τεράστια οφέλη που θα προέκυπταν για την οικονομία.
Συγκεκριμένα, στην ανακοίνωσή της η ΕΚΑ καλούσε την εκτελεστική και τη νομοθετική εξουσία να επισπεύσουν τις διαδικασίες για ψήφιση του νόμου, αφού υπήρχαν ενδιαφερόμενοι αγρότες που δήλωναν έτοιμοι να προχωρήσουν σε καλλιέργειες ακόμα και με την καλλιεργητική περίοδο που θα ακολουθούσε. Επιπρόσθετα υπενθύμιζε ότι τα χωριά Καννάβια και Κανναβιού πήραν ακριβώς το όνομά τους από την κλωστική κάνναβη, αφού ήταν η βασική καλλιέργεια σε όλη σχεδόν την επικράτειά τους, ενώ χαρακτήριζε τις κλιματολογικές συνθήκες της Κύπρου ως ιδανικές για την ανάπτυξη του φυτού. Εκ του αποτελέσματος φαίνεται ότι είναι η νομοθεσία που ακύρωσε κάθε ενδιαφέρον.

Τι να το κάνουν;

Ο γ.γ. της Παναγροτικής Ένωσης Κύπρου (ΠΕΚ) Μιχάλης Λύτρας προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, εξηγώντας ότι ακόμα και να αναπτύσσονταν καλλιέργειες, δεν θα ήξεραν τι να κάνουν το τελικό προϊόν αφού δεν προβλέφθηκαν πρόνοιες για τη βιομηχανοποίησή του από τους ίδιους τους παραγωγούς. Εξέφρασε επίσης την άποψη ότι τελικά ο νόμος, όπως ψηφίστηκε, απευθύνεται μόνο στα γερά βαλάντια.

Για τις πρόνοιες της νομοθεσίας ενδεικτικά αναφέρεται ότι από το Υπουργείο Γεωργίας απαιτείται εκ των προτέρων συμβόλαιο με τον αγοραστή του προϊόντος, αλλά και εξηγήσεις σε σχέση με τους σκοπούς για τους οποίους το προϊόν θα διατεθεί. Παράλληλα για κάποιες παραβάσεις προβλέπονται πρόστιμα που σε κάποιες περιπτώσεις φθάνουν μέχρι και τα 1.000 ευρώ ημερησίως, ενώ περιέλαβαν και πρόνοια που απαιτεί…λευκό ποινικό μητρώο, και αυτό για την ανάπτυξη κάνναβης που μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για βιομηχανικούς σκοπούς!

Λευκό... ποινικό μητρώο πρέπει να έχει ο αιτητής

H νομοθεσία, η οποία είναι έκτασης πολλών σελίδων, καθορίζει καταρχάς ότι το είδος του φυτού πρέπει να είναι «cannabis sativa» και η περιεκτικότητα των σπόρων σε τετραϋδροκανναβινόλη (THC) δεν πρέπει να υπερβαίνει το 0,2%. Η συγκομιδή μετά την ανθοφορία μπορεί να αρχίσει μόνο μετά από άδεια του Υπουργείου Γεωργίας, το οποίο γενικότερα θα πρέπει να ενημερώνεται για κάθε είδους ενέργεια στην οποία προβαίνει ο παραγωγός.

Σε σχέση με την αποθήκευση –όπως και για την καλλιέργεια– α) πρέπει να καθορίζεται υπεύθυνο πρόσωπο διαχείρισης, β) να τηρείται μητρώο εισροών και εκροών για κάθε παρτίδα, γ) να λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα προφύλαξης για να μην υπάρχει δυνατότητα εισόδου μη αδειούχου προσώπου και δ) απαγορεύεται η φύλαξη σε κατοικίες.
Ως προς τους όρους παραχώρησης άδειας σε παραγωγό ή σε προμηθευτή (στην περίπτωση φυσικού προσώπου) πρέπει να υποβάλλεται βεβαίωση λευκού ποινικού μητρώου, ενώ με την υποβολή της αίτησης πρέπει να δηλώνεται και η πρόθεση για τον τρόπο διάθεσης. Για κάθε αγροτεμάχιο που θα χρησιμοποιηθεί, ο αιτητής καταβάλλει τέλος για τη διεξαγωγή εργαστηριακών αναλύσεων, οι οποίες πρέπει να επαναλαμβάνονται σε καθορισμένα διαστήματα. Για την εξέταση της αίτησης, το τέλος καθορίστηκε στα 100 ευρώ.
Νοείται ότι το Τμήμα Γεωργίας έχει το δικαίωμα να ανακαλεί την οποιαδήποτε άδεια εάν δεν τηρούνται οι διατάξεις του νόμου, ενώ η νομοθεσία διαλαμβάνει και την επιβολή διοικητικών προστίμων ως εξής: Μέχρι 5 χιλιάδες ευρώ σε αναλογία με τη φύση, τη βαρύτητα και τη διάρκεια της παράβασης και μέχρι 1.000 ευρώ για κάθε ημέρα συνέχισης της παράβασης, ανάλογα και πάλι με τη βαρύτητα που αυτή έχει.

Σε ποινικό επίπεδο και όταν το πρόσωπο παράγει, πωλεί έναντι αμοιβής ή δωρεάν, επεξεργάζεται ή κατέχει βιομηχανική κάνναβη χωρίς να είναι αδειούχο ή εν πάση περιπτώσει εκφεύγει των πλαισίων του νόμου, βρίσκεται αντιμέτωπο με φυλάκιση μέχρι 2 χρόνια ή με χρηματική ποινή μέχρι 50.000 ευρώ ή και με τις δύο ποινές μαζί. Σε περίπτωση δεύτερης καταδίκης υπόκειται σε φυλάκιση μέχρι 5 χρόνια ή σε χρηματική ποινή μέχρι 100.000 ευρώ ή και στις δύο ποινές μαζί. Το εκδικάζον δικαστήριο δύναται επιπρόσθετα να διατάξει τη δήμευση ή καταστροφή του εμπορεύματος με έξοδα του καλλιεργητή ή του προμηθευτή, όταν αυτό σχετίζεται με την υπόθεση για την οποία ασκήθηκε η δίωξη.

Άπειρες οι χρήσεις της

Δέον να σημειωθεί ότι από την κλωστική κάνναβη μπορούν να παραχθούν περισσότερα από 25.000 διαφορετικά προϊόντα: Από υφαντά και χαρτί μέχρι βερνίκια, βαφές, ομπρέλες, καραβόπανα και συμπληρώματα διατροφής. Μάλιστα έμεινε στην ιστορία ότι τα πρώτα παντελόνια Levi’s παρασκευάστηκαν από τις ίνες της κάνναβης. Το φυτό αναπτύσσεται με μεγάλη ταχύτητα και μπορεί να φτάσει τα 6 μέτρα ύψος σε λίγους μήνες, ενώ τα πιο χρήσιμα τμήματά του είναι οι σπόροι και το έλαιο που περιέχουν, αλλά και οι βλαστοί του για την κατασκευή νημάτων.

Εκτός από την κατασκευή υφασμάτων, η βιομηχανική κάνναβη χρησιμοποιείται και για την κατασκευή υλικών μονώσεων, χαρτιού υψηλής ποιότητας, μοριοσανίδων, τροφής πτηνών κ.ά. Επίσης το έλαιο της κλωστικής κάνναβης χρησιμεύει για την κατασκευή σαπουνιών και καλλυντικών καθώς και για κτηνοτροφές, βελτιωτικά εδάφους και βερνίκια. Ακόμα ο πολτός της βιομηχανικής κάνναβης χρησιμεύει και ως καύσιμη ύλη.

Σε αντίθεση με τις ποικιλίες Cannabis που χρησιμοποιούνται ως ευφορικές (δηλαδή «ναρκωτικές», όπως καθιερώθηκε να τις αποκαλούν), η βιομηχανική κάνναβη περιέχει ελάχιστη έως καθόλου τετραϋδροκανναβινόλη (THC), την κύρια ψυχοτρόπο ουσία της κάνναβης.

Τουλάχιστον 40 ποικιλίες βιομηχανικής κάνναβης έχουν λάβει έγκριση από την Ευρωπαϊκή Ένωση και καλλιεργούνται σήμερα, μεταξύ άλλων, σε Ελλάδα, Γαλλία, Γερμανία, Αυστρία, Βρετανία, Ιταλία, Πορτογαλία, Πολωνία, Ρουμανία και Ισπανία. Εκτός Ευρώπης καλλιεργείται και στην Τουρκία, ενώ η Κίνα βρίσκεται μεταξύ των χωρών με τη μεγαλύτερη παραγωγή καθώς υπάρχουν καλλιεργημένα πέραν των 650.000 στρεμμάτων.

Στην Ελλάδα η νομοθεσία ψηφίστηκε τον Απρίλιο του 2016 και ήδη έχουν αναπτυχθεί πέντε συνεταιρισμοί.


Επιστροφή
στην αρχή