Τρόοδος, ο φτωχός συγγενής - Τα ορεινά χωριά αργοπεθαίνουν

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ
Τα ορεινά χωριά μυρίζουν εγκατάλειψη και οι γνήσιοι βουνίσιοι άνθρωποι αφανίζονται μαζί τους σιγά-σιγά. Τα ορεινά χωριά αργοπεθαίνουν

Νότες αισιοδοξίας εξέπεμψε ο «Π» μέσα μια σειρά ρεπορτάζ που δημοσίευσε από την περασμένη Κυριακή και για μια εβδομάδα γράφοντας τις ιστορίες τολμηρών ανθρώπων που διάλεξαν κοινότητες του Τροόδους για να ζήσουν και να επενδύσουν.

Δυστυχώς, πρόκειται για μεμονωμένες περιπτώσεις, όπως παρατηρεί κι ο Γιαννάκης Παπαδούρης στη διπλανή σελίδα. Διότι η ορεινή Κύπρος, όπως την κατάντησαν, κατά τα λεγόμενα του Χρήστου Βασιλειάδη, του αμπελουργού και οινοποιού που με την επένδυσή του έβαλε τα Χανδριά στον τουριστικό χάρτη, δεν μπορεί να ωθήσει την κοινωνική και οικονομική ανανέωση.

Η αδιαφορία της πολιτείας έχει αφαιμάξει το τελευταίο προπύργιο της παλιάς αυθεντικής Κύπρου. Τα ορεινά χωριά μυρίζουν εγκατάλειψη και οι γνήσιοι βουνίσιοι άνθρωποι αφανίζονται μαζί τους σιγά-σιγά.

Θεμελιώδη κοινωνικά δικαιώματα έχουν καταργηθεί για τους ανθρώπους που ζουν στα ορεινά χωριά, διαταράσσοντας το επίπεδο της κοινωνικής συνοχής.

  Διαβάστε επίσης: Οι τολμηροί επενδυτές του Τροόδους

                          Αφιέρωμα: Η άλλη Κύπρος των βουνών

 

Οι αυτοκινητόδρομοι

Η συνοχή δεν μπορεί να βασιστεί στην έλλειψη αυτοκινητόδρομων που συνδέουν τα ορεινά, την ώρα που όλες οι παράλιες περιοχές συνδέονται με σύγχρονα οδικά δίκτυα εδώ και πολλά-πολλά χρόνια. Για ποια συνοχή μπορούμε να μιλάμε όταν ο δρόμος Λευκωσίας - Ευρύχου σχεδιάζεται για να περάσει μέσα από τη νεκρή ζώνη ώστε να δείξει η ΚΔ την αδιαλλαξία των κατοχικών αρχών που διαφωνούν με την κατασκευή του. Κι όταν ακόμα και τώρα, ύστερα από χρόνια στασιμότητας, ετοιμάζεται να μπει στον πάγο ο αυτοκινητόδρομος Αστρομερίτη - Ευρύχου, ενώ ο πολυδιαφημιζόμενος δρόμος Λεμεσού - Σαϊτά θα κατασκευαστεί μόνο μέχρι την Παλόδεια, δηλαδή 3 χλμ. θα γίνουν όλα κι όλα, και απ' εκεί και πέρα δεν έχει καν σχεδιαστεί!

Το χάσμα

Η συνοχή δεν μπορεί να βασιστεί στην ανυπαρξία σχολείων που να προσφέρουν ίσες ευκαιρίες μόρφωσης στους νέους στα ορεινά και στα αστικά κέντρα. Στην ανυπαρξία κέντρων υγείας ικανών να αντιμετωπίσουν ένα επείγον περιστατικό. Στο ψηφιακό χάσμα λόγω της έλλειψης υποδομών που να παρέχουν σε όλους τους πολίτες ίση πρόσβαση στην κοινωνία της πληροφορίας. Έτσι, παρενθετικά, να πούμε ότι πριν από μερικές μέρες η cyta ανακοίνωσε ότι θα δικτυώσει τα επόμενα χρόνια και το τελευταίο χωριό με ταχύτητες 100 Mbps, αναβαθμίζοντας το δίκτυό της.

Η συνοχή δεν ταυτίζεται με την έλλειψη πολιτικών για επαγγελματική κατάρτιση σχετικά με την ένταξη στον ενεργό πληθυσμό ειδικά σε ό,τι αφορά την τυποποίηση παραδοσιακών προϊόντων. Στην ανυπαρξία αγροτικής στρατηγικής που να στηρίζεται σε ένα ορθολογικό μοντέλο που να κατευθύνει τους αγρότες σε βιώσιμες και λιγότερο απαιτητικές σε νερό καλλιέργειες.

Φτώχεια και αποκλεισμός

Το κράτος ουδέποτε εφάρμοσε μέχρι σήμερα στρατηγικές για την εξάλειψη της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού των κατοίκων της υπαίθρου. Σύμφωνα με τις στατιστικές του 2016 που κυκλοφόρησαν πριν από μερικούς μήνες, το 24% των Κυπρίων που ζουν σε μεγάλα αστικά κέντρα κινδυνεύει από φτώχεια ή κοινωνικό αποκλεισμό. Το αντίστοιχο ποσοστό στις αγροτικές περιοχές ανέρχεται στο 32%.

Εν ολίγοις, για ποια εδαφική συνοχή μιλάμε όταν η ανταγωνιστικότητα και η ευημερία δεν προσφέρονται στους κατοίκους των ορεινών ώστε να μπορούν να αξιοποιήσουν τα εδαφικά τους πλεονεκτήματα; Για ποια κοινωνική συνοχή μιλάμε όταν για να βρει φαρμακείο κανείς στο Τρόοδος πρέπει να διανύσει μισή ώρα με το αυτοκίνητό του; Για ποια οικονομική συνοχή μιλάμε όταν τα σχέδια επιχειρηματικότητας που προσφέρονται ως κίνητρα ανάπτυξης είναι τα ίδια στα πεδινά και στα ορεινά;

Το κρεοπωλείο στην Ευρύχου που παρασκευάζονται νόστιμα λουκάνικα με κρασί. Το Τρόοδος έχει να αναδείξει υπέροχα τοπικά προϊόντα.

 Χέρι στην τσέπη

Στο σημείο μαρασμού που βρίσκεται το Τρόοδος, την ανάπτυξη δεν μπορεί να την ενεργοποιήσει μόνο η αγορά. Ο ιδιωτικός τομέας. Οι τρεις, οι πέντε, οι εκατό μικρές επιχειρήσεις που αναπτύσσονται. Καθοριστικός είναι ο ρόλος του κράτους και της πολιτείας γενικότερα ώστε να σταματήσει αυτή η άνιση συσσώρευση της ανάπτυξης στα παράλια και στα αστικά κέντρα.

Η κυβέρνηση φαίνεται επιτέλους να αντιλαμβάνεται τον ρόλο της. Το ζητούμενο στην τελική είναι η εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής για την ανάπτυξη του Τροόδους. Ξέρουμε ωστόσο ότι στην Κύπρο οι παρεμβατικές πολιτικές εφαρμόζονται αποσπασματικά και με καθυστέρηση. Ίσως αυτήν τη φορά να ανατρέψουμε τα προγνωστικά.

    Η κυβέρνηση φαίνεται επιτέλους να αντιλαμβάνεται τον ρόλο της. Το ζητούμενο είναι η εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής για την ανάπτυξη του Τροόδους. Ξέρουμε ωστόσο ότι       στην  Κύπρο οι παρεμβατικές πολιτικές εφαρμόζονται αποσπασματικά και με καθυστέρηση. Ίσως αυτήν τη φορά να ανατρέψουμε τα προγνωστικά»

Το Αστεροσκοπείο στα Αγρίδια και το ΤΕΠΑΚ στη Λόφου

Δύο παραδείγματα κρατικών πολιτικών που κινούνται στο πλαίσιο ενός βιώσιμου μοντέλου ανάπτυξης, και είναι χρήσιμο να τα δούμε, γιατί μπορούν να εφαρμοστούν και αλλού, είναι η απόφαση για δημιουργία του Αστεροσκοπείου στο χωριό Αγρίδια της Πιτσιλιάς και η δημιουργία ενός πανεπιστημιακού αγροκτήματος από το ΤΕΠΑΚ στη Λόφου.

 

Τουρισμός στην Πιτσιλιά

Ο Ανδρέας Ευγενίου, κοινοτάρχης των Αγριδιών, τονίζει πως η απόφαση για δημιουργία του Αστεροσκοπείου στο Τρόοδος θα δημιουργήσει τις συνθήκες για αύξηση της επισκεψιμότητας στα χωριά της Πιτσιλιάς. «Αυτό είναι κάτι που το έχουμε πάρα πολλή ανάγκη, γιατί αντιλαμβάνεστε ότι μιλάμε για μικρά χωριά. Όμως, ακόμα και μεγάλα χωριά, όπως η Κυπερούντα και ο Αγρός, κάποτε ήταν πολύ μεγαλύτερα. Σιγά-σιγά φθίνουν… Άρα χρειάζονται έργα που να φέρουν επισκέπτες και θα δώσουν ζωή στα μικρά ξενοδοχεία, στα εστιατόρια, στις μικρές βιοτεχνίες. Το Αστεροσκοπείο πιστεύω ότι θα δώσει το έναυσμα ώστε να γίνουν κάποιες επενδύσεις στην κοινότητά μας στον τουριστικό τομέα».

Υπολογίζεται ότι το Αστεροσκοπείο, που εντάσσεται στο Γεωπάρκο Τροόδους, θα φιλοξενεί τουλάχιστον 7.000 χιλιάδες μαθητές τον χρόνο. Σύμφωνα με τον κ. Ευγενίου, το έργο αναμένεται να αρχίσει προς το τέλος του 2018 και να λειτουργήσει σε δύο χρόνια.

Πανεπιστήμιο στη Λόφου

Ο Νίκος Σπύρου είναι ο κοινοτάρχης της Λόφου και είναι ίσως ο νεαρότερος κοινοτάρχης στην ηλικία των 23-24 χρόνων. Όπως επισημαίνει, ο κίνδυνος να εξελιχθεί η ορεινή Κύπρος σε ένα μεγάλο γηροκομείο είναι ορατός κι αυτό φαίνεται και από τους εναπομείναντες πληθυσμούς.

Ένα μεγάλο έργο το οποίο θα προχωρήσει στο χωριό κι αναμένεται να δώσει ανάπτυξη είναι η δημιουργία από το γεωπονικό τμήμα του ΤΕΠΑΚ ενός πειραματικού αγροκτήματος στη Λόφου. Η γη, σύμφωνα με τον Νίκο, έχει εξευρεθεί από τη Μητρόπολη Μόρφου κι αναμένεται ότι εντός του 2018 θα πέσουν οι υπογραφές μεταξύ εκκλησίας και πανεπιστημίου.

«Πρόκειται για μια ιστορική εξέλιξη για τη Λόφου», επισημαίνει. «Η οποία θα μας δώσει το 'πάτημα' για να απαιτήσουμε κι άλλες υποδομές στο χωριό. Μας λείπουν πολλά και χρειαζόμαστε τη στήριξη του κράτους για να μπορέσουμε να προσελκύσουμε νέους ανθρώπους να κατοικήσουν. Πρώτα απ’ όλα, ο δρόμος θέλει βελτίωση. Η Λεμεσός είναι μόλις στα 26 χλμ. κι εάν υπάρχει ένα καλό οδικό δίκτυο είναι σοβαρός λόγος επιστροφής. Ζητούμε επίσης κι άλλες διευκολύνσεις: όπως η ασύρματη δωρεάν κάλυψη διαδικτύου σε όλη την κοινότητα, η δημιουργία δημόσιων τουαλετών… Χρειαζόμαστε κονδύλια για να αναδείξουμε τα λιθόστρωτα, τα αρχαία και εκκλησιαστικά μας μνημεία, στοιχεία που θα προσελκύσουν και την επιστροφή αλλά και την επισκεψιμότητα.

Όπως επισημαίνει ο κοινοτάρχης της Λόφου, ο κίνδυνος να εξελιχθεί η ορεινή Κύπρος σε ένα μεγάλο γηροκομείο είναι ορατός κι αυτό φαίνεται και από τους εναπομείναντες πληθυσμούς.

 

 

 

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Επόμενο άρθρο:

Αφιέρωμα

Οι τολμηροί επενδυτές του Τροόδους

Τέτοιες είναι οι ιστορίες που θα παρουσιάσει ο «Π».Προσωπικές ιστορίες ανθρώπων που δίνουν το αντίδοτο στον αφανισμό χωριών του Τροόδους

04 / 10
Επιστροφή
στην αρχή