Το Κυπριακό απαιτεί όραμα, πείσμα και ηγεσία

ΑΠΟΨΗ /ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ
Δεν ισχυρίζομαι ότι είναι εύκολα τα πράγματα με την Τουρκία, ιδιαίτερα με την παρουσία του Ερντογάν στην ηγεσία της χώρας

Το Κυπριακό ήταν πάντοτε θύμα συναισθηματισμών, απουσίας διορατικότητας και προεκλογικών σκοπιμοτήτων. Όλη η ιστορία του προβλήματος, από την υπαγωγή της Κύπρου στη Βρετανική Αυτοκρατορία, είναι μια σειρά αποτυχιών, διαψεύσεων και διαρκούς ψαλιδίσματος των προσδοκιών των Ελληνοκυπρίων. Ούτε η υπογραφή των διεθνών συμφωνιών ανακήρυξης της Κυπριακής Δημοκρατίας ούτε η ένταξη στην ΕΕ στάθηκαν ικανές να δώσουν πνοή εκσυγχρονισμού στην κυπριακή κοινωνία και κυρίως στην πολιτική μας ζωή, ώστε αυτή να αποκτήσει ρεαλιστικές στοχεύσεις και μεθοδεύσεις. Εξαίρεση κάποιες δειλές εκδηλώσεις, που όμως πνίγονται στις πεισματικές εξάρσεις του παρελθόντος.

Δεν ισχυρίζομαι ότι είναι εύκολα τα πράγματα με την Τουρκία, ιδιαίτερα με την παρουσία του Ερντογάν στην ηγεσία της χώρας. Η πάροδος, όμως, του χρόνου έχει διαφοροποιήσει τον τρόπο που η Τουρκία αντιλαμβάνεται τα συμφέροντά της στην Κύπρο, μεταθέτοντάς τα από τον στρατιωτικό τομέα σε εκείνον της οικονομίας. Αυτό οφείλεται στην ανάπτυξη του ισλαμικού κεφαλαίου στην Τουρκία και στις διεξόδους που αυτό ζητά στις γειτονικές χώρες, περιλαμβανομένης και της Κύπρου. Το αν αυτό θα κατακυριεύσει την οικονομία στα κατεχόμενα καθυποτάσσοντας τους Τουρκοκυπρίους θα εξαρτηθεί από το ποιο θα είναι το τέλος του κυπριακού προβλήματος. Ορθολογιστικά ομιλούντες, η εξέλιξη αυτή σε συνδυασμό με τις προοπτικές μιας οικονομίας υδρογονανθράκων στην Ανατολική Μεσόγειο (που περιλαμβάνει και την Κύπρο) δυνητικά απεγκλωβίζουν σε έναν βαθμό την Κύπρο από τον στρατιωτικό εναγκαλισμό της Τουρκίας, που λόγω της αφροσύνης μας της επιτρέψαμε να επιβάλει το 1974.

Στην εξέλιξη ακριβώς αυτή θα έπρεπε να επικεντρώσει η πολιτική της Κυπριακής Δημοκρατίας τις προσπάθειές της για συνεννόηση και για έναν ιστορικό συμβιβασμό. Αυτό που απογοητεύει τον κόσμο είναι το γεγονός ότι, ενώ Αναστασιάδης και Ακιντζί είναι τοποθετημένοι αποδεδειγμένα υπέρ του συμβιβασμού (τουλάχιστον στις εσωτερικές πτυχές του προβλήματος), παρουσιάζονται οι παλινδρομήσεις που όλοι βλέπουμε. Και στις δύο πλευρές αυτό οφείλεται και σε εσωτερικές πολιτικές σκοπιμότητες και πιέσεις, αλλά και σε παρεμβάσεις Ελλάδας και Τουρκίας. Όμως εδώ είναι που χρειάζεται η ηγεσία. Αναστασιάδης και Ακιντζί οφείλουν να καταλήξουν πρώτα στις εσωτερικές πτυχές, γιατί το Κυπριακό δεν είναι μόνο πρόβλημα εισβολής και κατοχής, αλλά και πρόβλημα σχέσεων Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Όσοι ισχυρίζονται το πρώτο μόνο απλώς υποκρίνονται ή αδυνατούν να παραδεχτούν και τα δικά μας λάθη, εκτός από τα λάθη των Τ/Κ, από το 1960 ώς το 1974. Οι Τουρκοκύπριοι, από την αρχή της Αγγλοκρατίας, αναζητούσαν τον ρόλο τους στην κυπριακή πολιτική ζωή. Και ενώ (έστω και με τα προνόμια που απέκτησαν με το Σύνταγμα του 1960) τον απέκτησαν, ξαφνικά τον έχασαν το 1963 και με ευθύνη δική τους και δική μας. Για το ποιος θα είναι ακριβώς αυτός ο ρόλος συζητούμε για μισό αιώνα. Νομίζω είναι αρκετός χρόνος! Ας μάθουν, λοιπόν, οι δύο ηγέτες επιτέλους από το παρελθόν και ας πάψουν να άγονται και να φέρονται από τους εθνικιστές. Από τη μια είναι ενθαρρυντικό που αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα επίδειξης ηγετικών ικανοτήτων, από την άλλη όμως πράττουν διαφορετικά. Οι συναισθηματικές εξάρσεις δεν ωφελούν σε τίποτε.

Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η κυπριακή κοινωνία δεν περιορίζονται μόνο στο Κυπριακό. Άρρηκτα συνδεδεμένη με αυτό είναι και η μέγιστη πρόκληση του εκσυγχρονισμού της. Το Κυπριακό είναι γέννημα μιας άλλης εποχής, με τις δικές της αντιλήψεις. Όμως η διαιώνισή του, που σε μεγάλο βαθμό οφείλεται στον φόβο και στη συγκρουσιακή πολιτική μας κουλτούρα (Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων), παραπέμπει ακριβώς σε τούτο: ότι, δηλαδή, δεκατρία χρόνια από την ένταξή μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση η κουλτούρα αυτή κατορθώνει μέχρι σήμερα να καθορίζει το πολιτικό παιχνίδι σε μεγάλο βαθμό. Το πεδίο του κυπριακού προβλήματος καταδεικνύει, κατά κύριο λόγο, το μέγεθος της διαίρεσης της κυπριακής κοινωνίας και τον βαθμό της υπανάπτυξής της. Με την ένταξή μας στην ΕΕ μπήκαμε σε έναν πολιτικό και οικονομικό σχηματισμό, του οποίου θεμέλιο είναι το ενοποιητικό όραμα, η άμβλυνση των εθνοτικών διαφορών και η πρόοδος, χτισμένη πάνω σε ό,τι ενώνει λαούς και ανθρώπους. Γνωρίζω το αντεπιχείρημα: ναι, αλλά με τον Ερντογάν πώς θα συνεννοηθούμε; Αν όμως μείνουμε σε αυτό, το πρόβλημα δεν θα λυθεί ποτέ. Έχουμε εδώ μια θεμελιώδη αντίφαση. Ενώ, δηλαδή, υπάρχει ο φόβος της Τουρκίας, στην ουσία με το να μην εξαντλούμε κάθε περιθώριο να το λύσουμε με ρεαλιστικούς όρους διαιωνίζουμε την παρουσία της Τουρκίας εδώ, με ό,τι αυτό σημαίνει για το μέλλον. Οι σημερινές θέσεις της αντιπολίτευσης του λεγόμενου Κέντρου, παρόλο που οι ίδιοι δεν το ομολογούν, αναδεικνύουν αυτό ακριβώς, αλλά και την κουλτούρα της επιβολής και όχι της συνεννόησης. Με τέτοια νοοτροπία το πρόβλημα δεν λύεται. Δεν είναι σχήμα λόγου: πρέπει τώρα, σήμερα, να ανακαλύψουμε και να μάθουμε από τα πικρά διδάγματα του παρελθόντος.

Για να σώσουμε τον τόπο μας πρέπει Ε/Κ και Τ/Κ να κάνουν αυτό που τους αναλογεί. Μόνο έτσι θα έλθει και η ώρα της Τουρκίας να αναλάβει τις δικές της ευθύνες.

 

*Για το κείμενο αυτό πήραμε στοιχεία από το άρθρο του Καίσαρα Μαυράτσα «Ο εθνικισμός, η υπανάπτυξη της κοινωνίας των πολιτών και η αποτυχία του εξευρωπαϊσμού της κυπριακής κοινωνίας» στο συλλογικό έργο «Κυπριακή Δημοκρατία, 50 χρόνια επώδυνη πορεία» και από δημοσιεύματα των Νίκου Μούδουρου και Ζήνωνα Τζιάρρα.

 

george.dionyssiu@primehome.com

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Ψωμί, Παιδεία, Ελπίς καμία! #Pellotopos

ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, 22.09.2018

ΑΠΟΨΗ

Νεκατωμένα στομάχια (Του Μιχάλη Θεοδώρου)

ΜΙΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ, 21.09.2018

ΑΠΟΨΗ

Συνείδηση, τιμή και υπερηφάνεια

ΣΕΝΕΡ ΛΕΒΕΝΤ, 21.09.2018

Επιστροφή
στην αρχή