Το ιστορικό μιας ώρας: Πότε εφαρμόστηκε η θερινή ώρα στην Κύπρο

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ

Πώς έζησε η Κύπρος τη μετακίνηση των 60 λεπτών… Δείτε μία σειρά επιλεγμένων ντοκουμέντων από αρχεία εφημερίδων από το 1940 έως το 1997.

Με αφορμή την απόφαση της Τουρκίας να διατηρήσει τη θερινή ώρα σε ολόκληρη τη διάρκεια του έτους προκειμένου να επωφεληθούν οι πολίτες από την ηλιοφάνεια, κάτι που θα ισχύει και στα κατεχόμενα με αποτέλεσμα βορράς και νότος στην Κύπρο να έχουν μία ώρα διαφορά, το politis.com.cy ανέτρεξε στην ιστορία και βρήκε στα αρχεία των εφημερίδων του Γραφείου Τύπου και Πληροφοριών πότε εφαρμόστηκε η θερινή ώρα για πρώτη φορά στο νησί μας.

Σύμφωνα λοιπόν με τις εφημερίδες της εποχής, στις 8 Ιουλίου 1940, κυκλοφόρησε έκτακτη έκδοση της Εφημερίδας της Κυβερνήσεως η οποία προνοούσε πως η θερινή ώρα στην αποικία προηγείται κατά τρεις ώρες αντί δύο του χρόνου του Αστεροσκοπείου Γρήνουιτς. Η νέα ώρα εφαρμόστηκε από τα μεσάνυχτα της ίδιας μέρας και είχε ισχύ μέχρι τις 30 Σεπτεμβρίου 1940.

Για πολύ μεγάλη περίοδο, όπως διαπιστώσαμε, που ενδεχομένως να κράτησε μέχρι και την Ανεξαρτησία καθώς οι Βρετανοί αποικιοκράτες εφάρμοζαν κάθε χρόνο την θερινή ώρα, όλες οι ανακοινώσεις που γίνονταν, είτε αφορούσαν εκδηλώσεις είτε προσκλήσεις γάμου, έκαναν αναφορά ότι η εκδήλωσή τους, που γινόταν κατά την διάρκεια του καλοκαιριού, αφορούσε τη θερινή ώρα.

Το 1941 η θερινή ώρα εφαρμόστηκε νωρίτερα και συγκεκριμένα στις 21 Μαρτίου μέχρι και τις 31 Οκτωβρίου του ιδίου έτους.«Από αύριο ο πρωινός μας ύπνος λιγοστεύει κατά μία ώρα. Γινόμαστε όλοι ‘’φρόνιμα παιδιά’’ τόσο που πάμε σπίτι να κοιμηθούμε με τις κότες έγραφαν χρονογράφοι της εποχής.Επίκαιρο ευθυμογράφημα του 1944 επικαλούμενο την αναστάτωση που προκλήθηκε από την υιοθέτηση της θερινής ώρας μεταξύ των Κυπρίων γράφει μεταξύ άλλων πως δεν θα έπρεπε να την λένε θερινή αλλά ανοιξιάτικη μιας και εφαρμόζεται την άνοιξη.

Με βάση τα αρχεία που εντοπίσαμε, εικάζουμε πως η θερινή ώρα ίσχυσε μέχρι την Ανεξαρτησία και την κατάργηση της Αποικιοκρατίας. Για να εμφανιστεί ξανά στις ελεύθερες περιοχές το 1976 με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου. Τον Φεβρουάριο του 1976 το υπουργικό Συμβούλιο υπό την προεδρία του Μακαρίου ενέκρινε την εισαγωγή στην Κύπρο της θερινής ώρας από τις 10 Απριλίου μέχρι τις 10 Οκτωβρίου.

Στα κατεχόμενα ωστόσο η θερινή ώρα ίσχυσε έναν χρόνο προηγουμένως και συγκεκριμένα το 1975 για να συνάδουν τα ρολόγια, όπως έγραφε ο τουρκοκυπριακός Τύπος με την ώρα της Τουρκίας.

Η εφαρμογή τη θερινής ώρας στις ελεύθερες περιοχές το 1976 προκάλεσε αντιδράσεις. Ένας δικηγόρος, ο Αγαμέμνων Ξενοφώντος από την Λευκωσία έγραφε σε επιστολή του η οποία δημοσιεύτηκε στον Τύπο: «(…) Πιστεύω ότι το θέμα τούτο είναι πάρα πολύ σοβαρό με διάφορες και ίσως περίπλοκες επιπτώσεις».

Προφανώς λόγω των αντιδράσεων το 1977 δεν άλλαξε η ώρα. Τον Μάιο του 1977 ο τότε υπουργός Εμπορίου Αντώνης Πιερίδης δήλωσε σε απάντηση βουλευτή που αναγνώστηκε στη Βουλή πως τον προηγούμενο χρόνο πειραματικά εφαρμόστηκε η θερινή ώρα. Σε σύσκεψη διαφόρων φορέων, όπως είπε, «γενικά επικράτησε η άποψη ότι καμιά ουσιαστική ωφέλεια δεν προέκυψε από την αλλαγή της ώρας κι έτσι το πείραμα δεν πρόκειται να επαναληφθεί». Τη σχετική απόφαση είχε πάρει το Υπουργικό Συμβούλιο στις 2 Δεκεμβρίου.

Τον Ιανουάριο του 1980 η θερινή ώρα κατακτά ολόκληρη την Ευρώπη και γίνεται θεσμός σύμφωνα με τον Τύπο αφού με τη νέα σεζόν θα εφαρμοζόταν σε 20 χώρες. Η ώρα θα άλλαζε στις 6 Απριλίου σε δέκα χώρες ταυτόχρονα.

Έτσι η θερινή ώρα επανήλθε και στην Κύπρο. Το υπουργικό Συμβούλιο επί Σπύρου Κυπριανού αποφάσισε το 1980 ότι στις 6 Απριλίου του ίδιου χρόνου, ίδια μέρα με τις άλλες 10 χώρες της Ευρώπης ώστε να συμβαδίζει με την υπόλοιπη Ευρώπη, τα ρολόγια θα πήγαιναν μια ώρα μπροστά. Η θερινή ώρα είχε ημερομηνία λήξης την 28η Σεπτεμβρίου.

Οι καταστηματάρχες της ΠΟΒΕΚ τάχθηκαν εναντίον της απόφασης.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα της εποχής που σχολίαζαν την ταυτόχρονη εφαρμογή της θερινής ώρας στην Ευρώπη ανέφεραν «Τόσο για την εξοικονόμηση ενέργειας όσο και για άλλους σκοπούς (οικονομικούς και κοινωνικούς) οι περισσότερες χώρες του κόσμου έχουν υιοθετήσει το θεσμό ιδίως μετά τον τετραπλασιασμό της τιμής των πετρελαιοειδών το 1974 και της κατά 160% νέας αύξησης κατά την περίοδο 1980-1981. Σύμφωνα με έγγραφο του Συμβουλίου της Ευρώπης, αναφέρει ρεπορτάζ της εποχής, τα πλεονεκτήματα από τη θερινή ώρα είναι η εξοικονόμηση ενέργειας. Ουσιαστικά μία επιπλέον ώρα φωτός…

Έκτοτε εφαρμόζεται ανελλιπώς και στην Κύπρο η θερινή ώρα όπως και σε σχεδόν όλο τον κόσμο. Η αλλαγή της ώρας στην Κύπρο γίνεται τις ίδιες μέρες και ώρες με την Ευρώπη. Πλέον η αλλαγή της ώρας γίνεται σύμφωνα με οδηγία της ΕΕ που υποχρεώνει όλα τα κράτη μέλη να τηρήσουν τη θερινή ώρα από την τελευταία Κυριακή του Μαρτίου στη 1 π.μ. ώρα Γκρίνουϊτς (GMT) μέχρι και τελευταία Κυριακή του Οκτωβρίου του ίδιου έτους πάλι στη 1 π.μ. ώρα Γκρίνουϊτς (ώρα Κύπρου 3 π.μ.). Επομένως η αλλαγή είναι ταυτόχρονη για όλα τα κράτη μέλη τα οποία έχουν υιοθετήσει το μέτρο. Αν και κατά καιρούς ακούστηκαν διαμαρτυρίες. Το 1997 η Αστρονομική Εταιρεία Κύπρου έλεγε πως «ότι συμβαίνει στην Ευρώπη δεν είναι και το καλύτερο για την Κύπρο».


Επιστροφή
στην αρχή