Στα ύψη το 2020 η τιμή του ρεύματος λόγω μείωσης στα όρια των ρύπων

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ
Πώς μας επηρεάζουν οι νέοι, αυστηρότεροι στόχοι της ΕΕ για την περίοδο 2021-2030, με στόχο τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου.

Με τα χίλια θα πρέπει να τρέξει η Κύπρος για να προλάβει τους νέους αυστηρούς ευρωπαϊκούς στόχους για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, που επιβάλλονται στο πλαίσιο της Συμφωνίας του Παρισιού για τη δεκαετία 2021-2030, με σκοπό τον μετριασμό των επιπτώσεων από την υπερθέρμανση του πλανήτη.

Ορατός είναι ο κίνδυνος η χώρα μας να αναγκαστεί να πληρώσει εκατομμύρια ευρώ για δικαιώματα εκπομπών, τη στιγμή που μέχρι σήμερα, λόγω κυρίως της ύφεσης, παρουσιάζει πλεονάσματα.

Ακριβότερο ρεύμα

Την ίδια ώρα θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο ότι η τιμή του ρεύματος θα εκτοξευθεί στα ύψη από το 2020 και μετά (αυτό θα γίνει ορατό από το 2019 καθώς μειώνονται δραστικά τα δωρεάν δικαιώματα εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου της ΑΗΚ) εάν δεν γίνει κατορθωτές μέχρι τότε η έλευση αφενός ενός καθαρότερου καυσίμου στην ηλεκτροπαραγωγή, όπως το φυσικό αέριο, και αφετέρου η αύξηση της διείσδυσης των ΑΠΕ στο ισοζύγιο της ΑΗΚ. Ήδη ο καταναλωτής και οι επιχειρήσεις πληρώνουν πολλά για δικαιώματα ρύπων από την κάθε κιλοβατώρα που καταναλώνουν.

Εθνικό σχέδιο

Η Κυπριακή Δημοκρατία, στο πλαίσιο απόφασης του Υπουργικού Συμβουλίου του 2017, βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε φάση τελικής προετοιμασίας για την κατάρτιση του εθνικού σχεδίου για το κλίμα και την ενέργεια, το οποίο θα πρέπει να είναι έτοιμο για να υποβληθεί στην Κομισιόν τον Ιανουάριο του 2019. Πηγές του «Π» στο Τμήμα Περιβάλλοντος διαμηνύουν ότι εάν στο πλαίσιο αυτό δεν ληφθούν άκρως καινοτόμα και τολμηρά μέτρα τα οποία να οδηγούν στη μείωση του «αποτυπώματος» της Κύπρου στην κλιματική αλλαγή, μέσω της μείωσης των εκπομπών του διοξειδίου του άνθρακα (CO2), θα οδηγηθούμε σε αγορά δικαιωμάτων εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου, με το ανάλογο κόστος.

Τέλος η επιείκεια

Η ανάλυση των αριθμών που έχουμε ενώπιόν μας αποδεικνύει πως τα πιο πάνω συμπεράσματα ούτε αποτελούν κινδυνολογία ούτε είναι αυθαίρετα. Ήδη το σύστημα δουλεύει και προς το παρόν αξιοποιώντας το εργαλείο της παρέκκλισης, μέσα από το οποίο εξασφαλίστηκε μερική δωρεάν κατανομή για την ΑΗΚ, δεν έχουν επέλθει σημαντικές επιπτώσεις στην οικονομία.

Τονίζεται ότι η Κύπρος εισήλθε στο ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας εκπομπής αερίου του θερμοκηπίου, το οποίο καλύπτει περισσότερες από 11.000 ηλεκτροπαραγωγικές μονάδες και βιομηχανικές εγκαταστάσεις σε 31 χώρες, το 2005. Στόχος του συστήματος είναι να επιβραβεύει τις βιομηχανίες που είναι φιλικότερες προς το περιβάλλον. Στην Κύπρο συμμετέχουν στο σύστημα 10 εγκαταστάσεις, μεταξύ των οποίων η ΑΗΚ, τα κεραμεία, τουβλοποιεία και το τσιμεντοποιείο.

Η περίπτωση της ΑΗΚ

Η Ευρώπη ήδη από την προηγούμενη συμφωνία για το κλίμα είχε προχωρήσει σε μηδενική κατανομή δικαιωμάτων εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου στις μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με συμβατικά καύσιμα, ζητώντας τους να εξασφαλίζουν (μέσω αγοράς δικαιωμάτων) το σύνολο των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου που εκπέμπουν. Αυτό δεν ίσχυσε για την περίπτωση της ΑΗΚ, στην οποία τέθηκε ένα χρονοδιάγραμμα σταθερών μειώσεων κατανομής δικαιωμάτων από το 2013 μέχρι το 2020. Οπόταν αυτή η περίοδος χάριτος τελειώνει σύντομα και το πλεονέκτημα καταργείται.

Από το 2020, δηλαδή, η ΑΗΚ δεν θα είναι δικαιούχος δωρεάν δικαιωμάτων. Σε αντίθεση με τις άλλες εννέα μονάδες που μετέχουν στο σύστημα, οι οποίες, εάν εφαρμόσουν τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές, μπορούν να ικανοποιούν την κατανομή που τους γίνεται και να μην αγοράζουν δικαιώματα, αντίθετα να πωλούν.

Στον λογαριασμό

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, η ΑΗΚ το 2017 ήταν δικαιούχος 1,2 εκατ. δικαιωμάτων εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι ξεκίνησε με 2,5 εκατ. Οι εκπομπές της ωστόσο για το 2017 ήταν 3,3 εκατ. Αυτό εκτιμάται σήμερα σε ένα κόστος της τάξης του 15-16% στην τιμή του κόστους παραγωγής της κιλοβατώρας. Συνεπώς οι καταναλωτές πληρώνουν άμεσα το κόστος που αφορά τα δικαιώματα εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου. Το κόστος αυτό θα μπορούσε να ήταν μεγαλύτερο, ωστόσο η ύφεση της οικονομίας που οδήγησε στη μείωση της ζήτησης του ρεύματος το περιόρισε. Το ζήτημα είναι τι θα γίνει από το 2020 και μετά, όταν τα δωρεάν δικαιώματα εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου για την ΑΗΚ θα μηδενιστούν.

Ο ημικρατικός οργανισμός βρίσκεται τώρα σε διαδικασία εξεύρεσης εναλλακτικών επιλογών, όπως καθαρότερο καύσιμο ή και διείσδυση στις ΑΠΕ ιδιαίτερα στα φωτοβολταϊκά.

Οι στόχοι του 2030 για το κράτος

Κι εάν τα πράγματα είναι οριακά για την ΑΗΚ και την ηλεκτροπαραγωγή για να μην υποστούν οι καταναλωτές τις τεράστιες αυξήσεις που αναπόφευκτα θα έρθουν, εάν δεν μειωθούν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, το νέο πλαίσιο πολιτικής της ΕΕ για το κλίμα και την ενέργεια βάζει τα πόδια της κυβέρνησης και της κρατικής μηχανής σε ένα παπούτσι.

Για την περίοδο 2020-2030 το σύνολο των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου από όλους τους τομείς, με εξαίρεση τις εγκαταστάσεις του EPS, θα πρέπει να μειωθούν κατά 24% από τα επίπεδα του 2005.

Δύσκολα λόγω ανάπτυξης

Για να αντιληφθεί κάποιος το μέγεθος, να πούμε ότι το ποσοστό που ισχύει για την περίοδο 2013-2020 είναι 5% από τα επίπεδα του 2005. Κι αν η χώρα μέχρι στιγμής καταφέρνει να πιάσει τους στόχους της είναι συγκυριακά λόγω της οικονομικής ύφεσης που βοήθησε την Κύπρο να έχει και περισσεύματα.

Δεν πρέπει επίσης κανείς να ξεχνά ότι πλέον η χώρα βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης και αυτό συνεπάγεται αύξηση και των εκπομπών του θερμοκηπίου. Εάν οι ετήσιοι στόχοι δεν υλοποιηθούν, αυτό που θα γίνει είναι η Κύπρος να πρέπει να εξασφαλίσει την υπέρβαση των στόχων της μέσω αγοράς των αντίστοιχων δικαιωμάτων εκπομπής με το ανάλογο κόστος.

Ρηξικέλευθα μέτρα

Σύμφωνα με την πηγή μας στο Τμήμα Περιβάλλοντος, εάν δεν υιοθετήσουμε πρόσθετες πολιτικές και μέτρα, ιδιαίτερα στους τομείς των μεταφορών, της ενέργειας και της εξοικονόμησης, δεν θα είμαστε σε θέση να αντεπεξέλθουμε.

Δύσκολα θα πιάσουμε τους εθνικούς μας στόχους

Στην παρούσα φάση ετοιμάζεται το εθνικό σχέδιο, το οποίο στη βάση πέντε πυλώνων (ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, εξοικονόμηση ενέργειας, ενεργειακή ασφάλεια, θέματα ανταγωνιστικότητας ενέργειας και μείωση εκπομπών αερίου θερμοκηπίου) θα οδηγήσει την Κύπρο στην επίτευξη των στόχων της, καθώς επίσης και των περιορισμών των κοινωνικών και οικονομικών επιπτώσεων. Ο συγκεκριμένος σχεδιασμός, πέρα από υποχρέωση προς την ΕΕ, θεωρείται ότι αποτελεί το αναπτυξιακό μοντέλο του τόπου για την επόμενη δεκαετία διότι εάν σχεδιαστεί σωστά το σύστημα χαμηλών εκπομπών θα δημιουργήσει μεταξύ άλλων και μία πιο ανταγωνιστική οικονομία.

Πιθανά μέτρα

Αξίζει να αναφερθεί ότι το μέτρο, το οποίο ανακοινώθηκε πρόσφατα από το Υπ. Μεταφορών για φορολόγηση των νέων εγγραφών Ι.Χ. στη βάση των ρύπων και των εκπομπών αερίου του θερμοκηπίου που εκπέμπουν και το κίνητρο απόσυρσης οχημάτων άνω των 15 ετών με ταυτόχρονη απαλλαγή από τέλη κυκλοφορίας για μία πενταετία καινούργιων οχημάτων αντιρρυπαντικής τεχνολογίας που θα εγγραφούν, εμπίπτει στη στρατηγική που προωθείται.

Άλλα μέτρα που θα μπορούσαν να προωθηθούν στη βάση του εθνικού σχεδιασμού είναι η παροχή κινήτρων για διείσδυση των ΑΠΕ ώστε κάθε σπίτι, κάθε σχολείο και κάθε εργοστάσιο να έχουν στη στέγη τους ένα μικρό σύστημα φωτοβολταϊκών, η παροχή κινήτρων για παραγωγή βιοκαυσίμων, η έλευση του φυσικού αερίου,όπως και η εξοικονόμηση ενέργειας.

Παρ’ όλα αυτά, θεωρείται απόλυτα δύσκολο εγχείρημα ακόμα και μέσα από τις πολιτικές και τα μέτρα του νέου εθνικού σχεδίου να καταφέρουμε να πετύχουμε τους νομικά δεσμευτικούς μας στόχους. Χρειάζονται ριζικές αλλαγές και τεράστια προσπάθεια διότι μέχρι σήμερα δεν εφαρμόστηκαν οι κατάλληλες πολιτικές - μέτρα στη χώρα μας στον τομέα της ενέργειας.

Διαθέσιμα 50 εκατ.

Θα πρέπει επίσης να σημειώσουμε ότι στο πλαίσιο της πολιτικής της ΕΕ για το κλίμα και την ενέργεια δίνεται αριθμός δικαιωμάτων εκπομπής αερίου του θερμοκηπίου στα κράτη μέλη προς δημοπράτηση. Μέσα από τη διαδικασία αυτή η ΚΔ αναμένεται για την περίοδο 2013-2020 να έχει έσοδα της τάξης των 100 εκατ. (με την παραδοχή τιμής δημοπράτησης 20 ευρώ ανά δικαίωμα). Σε αυτήν την περίπτωση η ΚΔ, όπως καθορίζεται από το σχετικό θεσμικό πλαίσιο, θα πρέπει να διαθέσει τουλάχιστον το 50% αυτών των εσόδων σε εφαρμογή πολιτικών και μέτρων που συνεισφέρουν στη μείωση της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου. Τέτοια μέτρα θα μπορούσαν να είναι η περαιτέρω διείσδυση των ΑΠΕ, η περαιτέρω προώθηση της εξοικονόμησης ενέργειας, η παροχή κινήτρων για παραγωγή βιοκαυσίμων κ.λπ. Αναμένεται ότι τα εν λόγω μέτρα θα μπορούσαν να είναι στοχευμένα ώστε να ικανοποιήσουν το ενδιαφέρον της κοινωνίας και μέσω αυτών να ανατροφοδοτήσουν την οικονομία του τόπου και ειδικότερα τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις που ενδεχομένως θα συνεισφέρουν στην εφαρμογή και προώθηση των μέτρων.

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Γιωρκάτζη: Ο Συνεργατισμός δεν είχε σωτηρία

Πολίτης News, 10:12 (τελευταία ενημέρωση 10:12)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Κοινό μέτωπο εξήγγειλαν Νίκος-Προκόπης

Πολίτης News, 10:10 (τελευταία ενημέρωση 10:10)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Κρίση στη Δένεια για UNFICYP...

ΜΙΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ, 10:00 (τελευταία ενημέρωση 10:00)

Επιστροφή
στην αρχή