Σκέψεις για την Υγεία: Θέματα Οργάνωσης-Διοίκησης (Του Ε. Λοϊζίδη)

ΑΠΟΨΗ /ΕΚΤΑΚΤΩΣ
Οι μελέτες για αντικατάσταση των παλαιών με παράγκες νοσοκομείων προνοούσε συμπλήρωσή τους σε 12-15 χρόνια. Συμπληρώθηκε σε 27. Έστω...

Οι μελέτες για αντικατάσταση των παλαιών με παράγκες νοσοκομείων προνοούσε συμπλήρωσή τους σε 12-15 χρόνια. Συμπληρώθηκε σε 27. Έστω...
Μαζί όμως με τις μελέτες για νέα νοσοκομεία υπήρξαν σωρεία εισηγήσεων για νέες οργανωτικές δομές. Όλες αφορούσαν αποκέντρωση στο τοπικό επίπεδο (τοπικά ιατρεία, ενδυναμωμένα ιατρεία) αποκέντρωση προϋπολογισμών, επιτροπές διαχείρισης υπηρεσιών, επιτροπές ιατρικής πρακτικής, απομάκρυνση των υπηρεσιών υγείας από τη δημόσια υπηρεσία και εφαρμογή του ΓεΣΥ. Εδώ έχουμε μια πολύπλοκη υπόθεση.


Να ξεκινήσουμε από το τελευταίο που είναι η απλή ιδέα, που έπρεπε να ήταν πρακτική για πολλές «κρατικές» υπηρεσίες, την απομάκρυνση των υπηρεσιών υγείας από το κράτος. Οι βρετανοί όπου πήγαν δημιουργούσαν μια κεντρική διοίκηση, ένα τμήμα δημοσίων έργων, ένα τμήμα δασών, ένα τμήμα ιατρικών υπηρεσιών κ.α. Αυτή ουσιαστικά ήταν ένα είδος στρατιωτικής αντιμετώπισης της δημόσιας διοίκησης. Ήταν βέβαια και μια ριζική αλλαγή της απραξίας πολλών καταστάσεων που βρήκαν και εκσυγχρονισμός.


Ας μη μιλήσουμε για άλλες κρατικές υπηρεσίες που μπορούν να αυτονομηθούν, ας παραμείνουμε στις δημόσιες υπηρεσίες υγείας. Δυστυχώς η επικρατούσα άποψη σε ιδιώτες, συντεχνίες, συνδέσμους ακόμα και κρατικές υπηρεσίες και λειτουργούς είναι ότι το κράτος είναι ένα απύθμενο πιθάρι που προσφέρει ασφαλή εργοδότηση, μισθό και συνεχή άντληση πόρων. Αμ δε. Τα νεοσύστατα κράτη στην προσπάθειά τους να καλύψουν αποτελεσματικά μια περιοχή και ένα πληθυσμό επεκτείνουν τις υπηρεσίες τους. Αυτό στην περίπτωση της Κύπρου ενισχύθηκε και από την προσπάθεια του κράτους να είναι αποκριτικό στις ανάγκες του πληθυσμού. Αυτό έγινε στην περίπτωση των ιατρικών υπηρεσιών. Το πιθάρι όμως δεν είναι απύθμενο όπως τραυματικά καταλάβαμε με την οικονομική κρίση.


Να δούμε το θέμα από άλλη σκοπιά. Οι γιατροί, οι νοσηλευτές, οι φαρμακοποιοί, τα νοσοκομεία, τα ιατρεία δεν πρέπει να διοικούνται/οργανώνονται ως «δημόσια υπηρεσία». Οι όροι και τα σχέδια υπηρεσίας, ωράρια, μισθοί και διοίκηση πρέπει να είναι διαφορετικά άσχετο ποιος διαθέτει τους πόρους. Έχουν οι δημόσιες υπηρεσίες υγείας απομακρυνθεί χρόνια τώρα από το από το βρετανικό κατά τμήματα στρατιωτικό πλαίσιο. Δυστυχώς αυτό δεν έγινε αντιληπτό από πολλούς και δη από τις κυβερνήσεις και περισσότερο από τις ίδιες τις ιατρικές υπηρεσίες, προσωπικό και συντεχνίες.


Η ανάγκη για απομάκρυνση των υπηρεσιών υγείας από  την δημόσια υπηρεσία φάνηκε στην διάρκεια της μελέτης για το ΓεΣΥ. Ο γερμανός εμπειρογνώμονας (Thiele) που κλήθηκε μιλούσε για ασφαλιστικό σχέδιο, συμμετοχή τούτων και κείνων, συνολικό και επί μέρους προϋπολογισμούς, συμβούλια και επιτροπές. Η αλήθεια είναι ότι η επιτροπή στην οποία παρουσίαζε τις εισηγήσεις του δεν τις αντιλαμβανόταν προς μεγάλο του εκνευρισμό. Αυτό γιατί η επιτροπή σκεφτόταν συνεχώς την εξεύρεση πόρων για κάλυψη του πληθυσμού με πρότυπο το βρετανικό Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS).


Οι εισηγήσεις προνοούσαν: Το σχέδιο να είναι ασφαλιστικό. Δηλ. με συνεισφορά κάθε εργαζόμενου, εισοδηματία και οποιουδήποτε ήθελε να καλυφθεί, συνεισφορά του κράτους και εργοδοτών, να προσφέρει ιατρικές υπηρεσίες αναλόγως των αναγκών του ασφαλισμένου. Η επιτροπή μελέτης των εισηγήσεων του εκνευρισμένου γερμανού πήρε αρκετό χρόνο να καταλάβει τις εισηγήσεις του. Αφορούσαν σύστημα συσσώρευσης πόρων, γενική κάλυψη και, το πιο σημαντικό, εμπέδωση, συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.


Φαίνεται απλό και θα μπορούσε να είναι με συνεχή ακριβή επιτήρηση και έλεγχο και πάνω απόλα καλές συνολικές και ιδιωτικές συμβάσες. Αυτά μπορούν να προμελετηθούν και δικλείδες ασφαλείας να εφαρμοστούν. Αλλά το τεράστιο πρόβλημα είναι πώς μεταπηδούμε από το υφιστάμενο σύστημα στο ασφαλιστικό όπως προτείνεται για το ΓεΣΥ.


Τα πολλά που πρέπει να γίνουν σύντομα


Άμεσος στόχος με βραχύ ορίζοντα 2 χρόνων πρέπει να είναι το ΓεΣΥ. Αυτό σημαίνει:
Αυτονόμηση κάτω από παγκύπριο όργανο ή κατά επαρχία των δημόσιων υπηρεσιών υγείας νοσοκομείων και ιατρείων. Δηλαδή νομικά και λειτουργικά οι δημόσιες υπηρεσίες παύουν να υπάγονται στο Υπουργείο Υγείας το οποίο κατακρατεί τον εποπτικό, συντονιστικό και καθοδηγητικό του ρόλο δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Προσλήψεις, προβιβασμοί, μισθοί, όροι και σχέδια υπηρεσίας γίνονται από ανεξάρτητο όργανο και φεύγουν από την Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας, (ΕΔΥ) .    
Σχεδόν ταυτόχρονα πρέπει ν’ αρχίσει η σε φάσεις εφαρμογή του ΓεΣΥ. Άμεση εξασφάλιση πόρων από κράτος, ασφαλισμένους και εργοδότες και σχεδόν άμεση κάλυψη της πρωτοβάθμιας φροντίδας. Σε τακτό διάστημα να γίνει κάλυψη του δευτεροβάθμιου/ τριτοβάθμιου επιπέδου. Τα Σχέδιο πρέπει να είναι υπό συνεχή παρακολούθηση για λήψη διορθωτικών μέτρων.


Η ένταξη του ιδιωτικού τομέα στο Σχέδιο εξ αρχής είναι ουκ άνευ.


Δυο σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζονται και πρέπει να επιλυθούν είναι:
Οι δημόσιοι υπάλληλοι υγείας να αποδεχτούν ότι δεν μπορούν να είναι δημόσιοι υπάλληλοι. Το ότι θα αποκτήσουν αυξημένο ρόλο στην διοίκηση και οργάνωση της εργασίας τους, αν το αντιληφθούν, θα είναι ένα κίνητρο για αποδοχή.
Ο ιδιωτικός τομέας εντασσόμενος στο ΓεΣΥ πρέπει να εγκαταλείψει το πανάρχαιο ξάφρισμα της καλής μόνο πελατείας που μπορεί να πληρώνει. Δεν είναι ανάγκη να αναφερθούμε  στα υπέρογκα ποσά επισκέψεων και νοσηλίων. Ένταξη στο ΓεΣΥ θα σημαίνει απόφαση του ιδιωτικού τομέα για προσφορά υπηρεσιών πάνω σε γενική βάση. Αυτό μπορεί να γίνει μέσω του ΓεΣΥ.

Άμεσα πρέπει να συμπληρωθεί και συνεχώς να ενημερώνεται ο παγκύπριος χάρτης υπηρεσιών υγείας. Δεν θα είναι απλός χάρτης αλλά πολλοί με ένα κιτάπι επεξηγήσεων για ότι προσφέρεται και πού. Αυτός θα οδηγεί σε  επισήμανση πολλών αναγκών σε υποδομές και οργάνωση και το Υπουργείο Υγείας και το ΓεΣΥ σε επεμβάσεις και διορθώσεις.
«Αυτά όλα και άλλα ποιος θα τα κάνει»; Ρώτησαν τα πεζοδρόμια και τα βάλανε στις άκρες.


Ευάγγελος Λοϊζίδης

 

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Κανένα παζάρι για την κάρτα

ΧΡΥΣΑΝΘΟΣ ΜΑΝΩΛΗ, 17.11.2018

ΑΠΟΨΗ

Το μυστηριώδες πορτρέτο του Μεσσία

ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, 17.11.2018

ΑΠΟΨΗ

Φραγμό στις καταστροφικές ιδέες του Προέδρου

Πολίτης News, 17.11.2018

Επιστροφή
στην αρχή