«Σκέψη, φως και κουράγιο από το Αστεροσχολείο!» - Συνέντευξη Γ. Τζίβα

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ

Πρέπει να στήσουμε ένα... εικονοστάσι τόσων επιστημόνων! Χωρίς αυτούς δεν θα είχαμε σκέψη, φως και κουράγιο. Ιδού τα τρία συστατικά του Αστεροσχολείου

Αδειάζουν σιγά-σιγά οι δρόμοι στη Λευκωσία. Η πόλη μπαίνει για τα καλά σε περίοδο θερινής ραστώνης. Το Αστεροσχολείο Λευκωσίας ασχολείται με τις προετοιμασίες για την αποψινή εκδήλωση που διοργανώνει με τον Κυπριακό Οργανισμό Αστρονομίας στον Βοτανικό Κήπο Τροόδους, προκειμένου το κοινό να απολαύσει τους Περσείδες. Ο διευθυντής του Αστεροσχολείου Γιώργος Τζίβας έχει αραδιασμένα πάνω στο γραφείο του τα βιβλία που προορίζει για τις διακοπές του. Ανάμεσά τους, «Το σύμπαν στα χέρια σας» του Κριστόφ Γκαλφάρ και «Οι βασικοί νόμοι της ανθρώπινης ηλιθιότητας» του Κάρλο Τσιπόλα. Μου τα πρότεινε και αρχίσαμε μπαίνοντας κατ’ ευθείαν στο θέμα: τι πρεσβεύει για τον ίδιο το Αστεροσχολείο!

 

- …Δεν υπάρχει σε πολλές χώρες της Ευρώπης. Στην Ανατολική Μεσόγειο είμαστε οι μόνοι που το ξεκινήσαμε. Υπάρχει ένα Αστεροσχολείο στην Υπάτη της Πελοποννήσου και θα προσπαθήσουμε να συνεργαστούμε. Αρχίζουμε φέτος το φθινόπωρο στην Κρατική Έκθεση Κύπρου στο Περίπτερο 1. Ο στόχος του είναι ένας: μέσα από την Αστρονομία η αναζήτηση της γνώσης για τον κόσμο και τον εαυτό μας!

 

Σε έχω ακούσει να λες ότι το Αστεροσχολείο είναι ο εκπαιδευτικός προθάλαμος του δρομολογούμενου Αστεροσκοπείου Τροόδους. Τι εννοείς;

- Χρειάζεται μια... προθέρμανση να μπεις σε ένα αστεροσκοπείο. Δεν λέω ότι είναι απαραίτητη αλλά σίγουρα είναι πολύ χρήσιμη. Όλα τα βασικά θα είναι στη διάθεση μικρών και μεγάλων στο Αστεροσχολείο. Το Υπουργείο Παιδείας μάς ενέκρινε όλα τα μαθήματα που αφορούν όλες τις εκπαιδευτικές ομάδες. Από το νηπιαγωγείο μέχρι και το λύκειο.

 

 

Τι θα είμαστε αν δημιουργηθεί το αστεροσκοπείο;

- Θα έχουμε κάνει ως Κύπρος ένα μικρό βήμα μπροστά στον τομέα αυτής της επιστήμης που ενδιαφέρει πάρα, μα πάρα, πολύ κόσμο. Από τα μικρά παιδιά και τους γονείς τους. Είναι ένα βήμα μπροστά γιατί ως ευρωπαϊκή χώρα αποκτούμε ένα εργαλείο έρευνας που στην Ευρώπη πολλές χώρες το έχουν από τον 19ο αιώνα.

 

Να σε ρωτήσω κάτι που ίσως ενδιαφέρει πολλούς, δεδομένου ότι ιδέες και στόχοι μάς συνοδεύουν σε όλη μας τη ζωή, ασχέτως αν υλοποιούνται ή όχι. Τι χρειάστηκε ώστε μια ομάδα πολιτών να καταφέρετε να μας φέρετε σε αυτό το σημείο, ώστε με δική σας πρωτοβουλία η δημιουργία αστεροσκοπείου της NASA να αποτελεί πλέον ένα ρεαλιστικό σενάριο; Ποια γρανάζια έπρεπε να κινήσετε, με ποια εφόδια και μέσα από ποιες οδούς;

-Η ερώτηση αυτή είναι πολύτιμη γιατί μου δίνει την ευκαιρία να ξεκαθαρίσω μια παρεξήγηση. Το Αστεροσκοπείο Τροόδους δεν είναι της ΝASA. Πολύ απλά μάς βοήθησε και μας βοηθά ένας ξεχωριστός άνθρωπός της. Ο Θανάσης Οικονόμου ο οποίος από το Πανεπιστήμιο του Σικάγο ήρθε σε επαφή με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη και του εξήγησε τα οφέλη της Κύπρου. Ο Θανάσης Οικονόμου είναι πυρηνικός φυσικός της NASA κι έχει κάνει απίστευτα κατορθώματα στην εξερεύνηση του Διαστήματος. Κάθε χρόνο έρχεται στην Κύπρο και τον αναμένουμε φέτος το φθινόπωρο για να βάλουν με τον Πρόεδρο Αναστασιάδη τον θεμέλιο λίθο του Αστεροσκοπείου στα Αγρίδια Τροόδους.

 

 

Το 2027, όπως λέει ο Έλον Μασκ της Tesla, θα έχουμε 1.000 ανθρώπους στο φεγγάρι και στη συνέχεια θα εποικίσουμε και τον Άρη. Έχεις διευθετήσει για τα εισιτήριά σου;

-Επειδή ξέρω πως δεν θα προλάβω κι επειδή είμαι πιο περίεργος από τον Έλον Μασκ, φρόντισα να είμαι εκεί από... καιρό τώρα! Μέθοδος υπάρχει αλλά δεν την αποκαλύπτουμε!

 

Τι σημασία πιστεύεις ότι έχει αυτή η προοπτική για τον τρόπο που πρέπει να βλέπουμε πλέον τις γήινες πολιτικές και κοινωνικές εξελίξεις στην εποχή μας;

- Μόνο και μόνο να σηκώσεις το κεφάλι ψηλά είναι μια ελπιδοφόρα κίνηση και συμπεριφορά. Αυτό μας ζήτησε και ο Χόκινγκ. Να σταματήσουμε να βλέπουμε μόνο τα παπούτσια μας...Το σστεροσκοπείο δεν θα μας λύσει το Κυπριακό. Ίσως μας βοηθήσει να βλέπουμε (και) το Κυπριακό από άλλη οπτική γωνιά. Και να ξέρεις πως όταν βλέπεις κάτι από απόσταση, το βλέπεις πιο καθαρά!

 

 

 

Facebook θα ήθελες να έχει η ζωή στον Άρη;

- Δεν είμαι σίγουρος αν το facebook ωφελεί τη ζωή στη Γη!

 

Πρόσφατα πρόσεξα μια ανάρτηση διαμαρτυρίας σου για τον τρόπο που εξελίσσονται οι συζητήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αναφέρθηκες σε έναν αχαλίνωτο κανιβαλισμό.

- Δεν πρόκειται για διαμαρτυρία αλλά για μια ρεαλιστική διαπίστωση. Ο άνθρωπος που αρνείται να δει την ασημαντότητα της ύπαρξής του πολύ εύκολα γίνεται κάφρος στον αλληλοσπαραγμό του. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (ΜΚΔ) αποκαλύπτουν πόσο δίκαιο είχε ο Πλάτωνας για την τριμερή φύση της ψυχής. Το κατώτερο θέλει να κυριαρχήσει στα πάντα. Το κατώτερο το οποίο ονόμαζε «επιθυμητικό» αφορά τις ανάγκες και τα ένστικτα. Τα ΜΚΔ είναι η αποκάλυψη πόσο αγέλη μπορεί να παραμείνει ο άνθρωπος. Γι' αυτό και ο Πλάτωνας πρόταξε την παιδεία. Η μόνη που μπορεί να μεταμορφώσει τον άνθρωπο.

 

Επειδή γνωρίζω για την τριβή που έχεις με την αρχαία Φιλοσοφία, θα σου ζητούσα να σχολιάσεις και να μας πεις αν έχει σημασία για σένα και το Αστεροσχολείο, στον σημερινό κόσμο του άκρατου υλισμού και της κυριαρχίας του «χρηστικού», κάτι που δηλώνει με έμφαση ο Αριστοτέλης στα «Μετά τα Φυσικά»: «από τις επιστήμες θεωρούμε πιο κοντά στη σοφία εκείνη που επιλέγεται για τον ίδιό της τον εαυτό και χάριν της γνώσης, και όχι εκείνη που επιλέγει κανείς για τη χρησιμότητα και τα αποτελέσματά της».

- Δεκτόν! Το «Μετά τα Φυσικά» είναι πράγματι ένα βήμα για τον Αριστοτέλη παρακάτω. Η γνώση είναι η περιπέτεια της ανθρωπότητας. Η φιλοσοφία είναι η παρηγοριά του ανθρώπου. Η αγωνία του θανάτου γέννησε τη φιλοσοφία. Όσοι δεν φιλοσοφούν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, είναι απλά περαστικοί. Όλοι μας είμαστε περαστικοί αλλά να αναρωτηθούμε τι θα ήταν χρήσιμο να δημιουργήσουμε στο πέρασμά μας. Να μην είμαστε εγωιστές. Έρχονται άλλοι μετά από μάς!

 

 

 

Γιώργο Τζίβα, μιας και φιλοξενείσαι σε μία σελίδα που φέρει τον τίτλο «Άλλοι Πολίτες», θα είχε πιστεύω ενδιαφέρον να μας μιλούσες γι’ αυτό το είδος ανθρώπου που εσύ ο ίδιος συχνά αποκαλείς «τρελός». Μίλα μας συγκεκριμένα για την παρουσία του στη σημερινή κυπριακή πραγματικότητα.

-Τη λέξη «τρελός» την ακούμε κάθε μέρα. Για μάς και για τους άλλους. Μας τη λένε, τη λέμε κι εμείς. Άλλοτε για πλάκα, άλλοτε από απορία. Τι σημαίνει τρελός για τους άλλους δεν έχει σημασία. Σημασία έχει αν νιώθεις εσύ να τρελαίνεσαι. Τρελός για τους άλλους είναι ο ασυνήθιστος. Αυτός που είναι διαφορετικός για τους άλλους δεν είναι ανεκτός. Τους διαταράσσει τον εφησυχασμό τους. Κι εσύ είσαι τρελός που ψάχνεις τους άλλους πολίτες κι εγώ είμαι τρελός που επιδιώκω να είμαι άλλος πολίτης. Δεν νομίζω να θέλεις να μπούμε στην παθολογική τρέλα. Είναι ψυχιατρικό το θέμα, καθαρά ιατρικό και βέβαια απόλυτα κοινωνικό. Είμαστε πολύ πίσω παρά τα βήματα που έχουμε κάνει...

 

Ποιοι είναι οι... τρελοί επιστήμονες για σένα;

- Όλοι οι επιστήμονες είναι λίγο-πολύ τρελοί! Με την έννοια ότι χρησιμοποιούν το μυαλό τους περισσότερο από τους άλλους για να αλλάξουν τη ζωή και των άλλων! Κάτι που οι άλλοι δεν το αναγνωρίζουν, δεν το θέλουν και φυσικά τους καταπολεμούν χαρακτηρίζοντάς τους τρελούς.

Φίλε μου πρέπει να στήσουμε ένα... εικονοστάσι τόσων επιστημόνων! Χωρίς αυτούς δεν θα είχαμε σκέψη, φως και κουράγιο. Ιδού τα τρία συστατικά του Αστεροσχολείου!

 

 

 

Μια λάμψη ο άνθρωπος...

Μίλα μας για το πρώτο μάθημα των παιδιών στο Αστεροσχολείο. 

Ως ένα...πρώτο μάθημα θα μάθουν πως τα αστέρια που βλέπουμε το βράδυ, πολύ πιθανόν να μην υπάρχουν. Βλέπουμε απλά το φως τους που ταξιδεύει στον χρόνο. Πολλά από αυτά τα αστέρια έχουν πεθάνει εδώ και χιλιάδες χρόνια. Όμως το φως τους μάς γοητεύει. Έτσι και ο άνθρωπος. Όπως το έγραψε ο Ελύτης: «Μια λάμψη ο άνθρωπος κι αν είδες, είδες». Δεν είναι λυτρωτικό;

Ή όπως το περιγράφει ο Leonardo da Vinci: «Ο θάνατός μας έχει ήδη συμβεί. Εμείς απλά βαδίζουμε μέσα στον χρόνο για να τον συναντήσουμε. Το πότε θα γίνει το γνωρίζουν μόνο οι θεοί. Το πώς θα πεθάνουμε όμως, είναι επιλογή μας και από το πώς πέθανε κανείς μπορούμε να συμπεράνουμε και το πώς έζησε. Στοχαζόμενος στο πώς θα πεθάνω έμαθα το πώς να ζω».

 

 


Επιστροφή
στην αρχή