Ποιος ευνούχισε τους πρόσφυγες του 1974;

ΑΠΟΨΗ /ΣΦΑΙΡΙΚΑ
Δεν ήταν εύκολο για 160.000 πρόσφυγες να ξανασταθούν στα πόδια τους. Έπρεπε να δουλέψουν διπλά από τους υπόλοιπους. Έπρεπε να πληρώσουν επίσης διπλά.

Λίγο πριν την 20ή Ιουλίου 1974, είχα μόλις κλείσει τα δεκατέσσερα. Όμως, οι εικόνες από τη γειτονιά μου εκεί στη Λεμεσό είναι ακόμα νωπές. Μπουλούκια ανθρώπων να περιφέρονται στις γειτονιές και να κτυπούν πόρτες. Άνθρωποι με τα παιδιά στο χέρι, αγχωμένοι, κατάκοποι, ψυχικά αποκαμωμένοι. Για πρώτη φορά στη ζωή μου άρχισα να κατανοώ τη σημασία της λέξης πρόσφυγας. Ο κόσμος της Λεμεσού χρειάστηκε αρκετές βδομάδες να κατανοήσει το πρόβλημα. Στην αρχή τους αντιμετώπισαν ως άτομα που προκαλούν οχληρία, που αναστατώνουν τις ζωές τους. Η προειδοποίηση εκείνα τα καλοκαιριάτικά πρωινά του 1974 στις γύρω γειτονιές ακουγόταν ως απειλή: «Έρχονται οι πρόσφυγες». Κάποιοι πρόσφυγες στην απόγνωσή τους παραβίασαν πόρτες και κατέλαβαν σπίτια. Υπήρχαν τότε εκατοντάδες άδεια σπίτια στη Λεμεσό, λόγω του ότι οι Εγγλέζοι των Βάσεων που νοίκιαζαν στο «Χάγιαρι», τα εγκατέλειψαν. Οι Λεμεσιανοί, ως αντίποινο της εισβολής εκείνες τις μέρες, έδερναν όπου έβρισκαν Εγγλέζους, νομίζοντας ότι έτσι τους τιμωρούν για τις ευθύνες τους. Πραγματικούς εισβολείς όμως στην πόλη τους θεωρούσαν τους πρόσφυγες, αφού οι Τούρκοι ήταν μακριά. Τα άδεια οικόπεδα γέμισαν πρόχειρα παραπήγματα. Τα σχολεία άρχισαν να λειτουργούν και ως απογευματινά, ενώ και η ανέμελη ζωή ημών των 14χρονων άλλαξε άρδην. Το χαρουπόδασος του Καψάλου μετά το 9ο Δημοτικό, το οποίο αποτελούσε το πεδίο μάχης των τότε ληστών του Δάσους του Σέργουντ με επικεφαλής τους μικρούς Ρόμπιν Χουντ απέναντι στον κακό σερίφη του Νότιγχαμ, χάθηκε μετά την τοποθέτηση της ταμπέλας: «Προσφυγικός Συνοικισμός Καψάλου».

 Ο πατέρας μου πρόσφερε τα τρία δωμάτια που είχαμε στο πίσω μέρος του σπιτιού μας σε ένα ζευγάρι από την Κερύνεια. Ο κ. Κόκος και η κ. Μαρούλλα δούλευαν από το πρωί μέχρι το βράδυ για να θρέψουν τα δύο μικρά παιδιά τους. Το βράδυ, στην κοινή μας βεράντα, έκλαιγαν για τη χαμένη πόλη τους. Πέρασε καιρός, αλλά τελικά εμπεδώσαμε και τον όρο εισβολή και κατοχή. Και κυρίως τις επιπτώσεις τους. Ήταν κι ένας λεβέντης γέρος από την Ακανθού, που μας το δίδαξε. Ο κυρ Σωτήρης μας έμαθε όλους πώς να κλαδεύουμε και πώς να μιλάμε στα δέντρα και τα φυτά, γιατί ακούνε και είναι ευαίσθητα, μας έλεγε. Όταν μιλούσε για τα ατέλειωτα μάλια του και την εκκλησιά του Χρυσοσώτηρος δάκρυζε. Τότε εμπεδώσαμε και τον όρο απώλεια. Και από τη συναισθηματική, αλλά και από την πραγματική της αξία.

 

Η αλλοτρίωση

 Δεν ήταν εύκολο για 160.000 πρόσφυγες να ξανασταθούν στα πόδια τους. Έπρεπε να δουλέψουν διπλά από τους υπόλοιπους. Έπρεπε να πληρώσουν επίσης διπλά. Ο  Κάψαλος στη Λεμεσό ήταν βασικά περιουσία των κατοίκων της Αγίας Φύλας. Ατέλειωτα χωράφια γεμάτα χαρουπιές, τα οποία οι κάτοικοι του τότε μικρού χωριού των Βιλάνων τα έσπερναν ή βοσκούσαν πρόβατα και κατσίκια. Τα λίγα οικόπεδα στον Κάψαλο τη δεκαετία του 1960 πωλούνταν προς 700-800 λίρες. Αίφνης, μετά την εισβολή, οι κάτοικοι της Αγίας Φύλας έγιναν οι πρώτοι οικοπεδάρχες, με συνεπακόλουθο, οι πρώην χωρικοί-γεωργοί να αποκτήσουν και ένα ατελείωτο τουπέ. Τα οικόπεδα εκτοξεύτηκαν στις 4-5 χιλιάδες λίρες, με την αξία τους να ανεβαίνει συνεχώς. Σήμερα στην περιοχή δεν βρίσκεις οικόπεδο κάτω από 400.000 ευρώ.

Είπαμε, όμως, ότι για τους πρόσφυγες προείχε η επιβίωση. Κι όταν πρέπει να επιβιώσεις, δεν κιοτεύεις μπροστά στην υπεραξία που πήραν κάποια χωράφια επειδή χάθηκαν τα δικά σου. Πολλοί προόδεψαν πραγματικά. Οι περισσότεροι έσβησαν μέσα στους προσφυγικούς συνοικισμούς. Οι νεότερες γενιές χωνεύτηκαν: Κοινά σχολεία, μεικτοί γάμοι και κοινές επιχειρήσεις οδήγησαν τους πρόσφυγες σε μια πραγματική αλλοτρίωση όλα αυτά τα χρόνια. Δυο νέες γενιές προσφύγων δεν έχουν πλέον καμιά επαφή με τον βορρά και δύο παλιές γενιές έφυγαν για πάντα. Η δική μας γενιά, και η γενιά του Προέδρου Αναστασιάδη, είναι αυτή τη στιγμή οι μόνοι συνδετικοί κρίκοι τής προ και μετά 1974 εποχής. Με επαρκείς ακόμα μνήμες για να ανακινήσουν ένα θέμα που στην πλειοψηφία του ο κυπριακός λαός θεωρεί χαμένη υπόθεση: Είτε είναι πρόσφυγες, είτε κυρίως μη πρόσφυγες.

 Οι υπεραξίες

 

Την περασμένη Τετάρτη μαζεύτηκαν στο δημοτικό μέγαρο Αγίου Αθανασίου Λεμεσού πολλοί κοινοτάρχες προσφυγικών σωματείων. Επίσης, ο δήμαρχος της κατεχόμενης πόλης των Βαρωσίων Αλέξης Γαλανός και μέλη του δημοτικού συμβουλίου. Εκεί παρουσιάστηκε η νέα, αναθεωρημένη έρευνα της μονάδας οικονομικών ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου η οποία ετοιμάστηκε για τον Κεντρικό Φορέα ίσης κατανομής βαρών. Αντικείμενο της έρευνας, που αναθεωρήθηκε έως τώρα δύο φορές με στοιχεία του 1995 και του 2009, είναι η επιμέτρηση του κόστους της τουρκικής εισβολής και η διατύπωση προτάσεων για ισότιμη κατανομή του. Όπως προκύπτει από τα σχετικά ρεπορτάζ του «Πολίτη», με βάση τις τιμές του 2009 η απώλεια χρήσης των περιουσιών των προσφύγων ανέρχεται στα 15,7 δισ. εκατ. λίρες, δηλαδή γύρω στα 27 δισ. ευρώ. Η αξία, επίσης, των ιδιωτικών περιουσιών στον βορρά, με βάση πάντα τιμές του 2009, υπολογίζεται στα 65 δισ. λίρες, δηλαδή περίπου 111 δισ. ευρώ. Μέχρι το 2000, οι πρόσφυγες, παρότι έχασαν συνολικά πέριξ των 140 δισ. ευρώ, πήραν υπό μορφή βοήθειας από το κράτος μόνο γύρω στα 6 δισ. ευρώ. Την ίδια στιγμή, η αξία της γης στις ελεύθερες περιοχές αυξήθηκε πάνω από 40 φορές με βάση τις τιμές του 1974, λόγω της ανάπτυξης, αλλά κυρίως λόγω της μεγάλης ζήτησης γης από ανέστιους και ακτήμονες πρόσφυγες. Ποιος επωφελήθηκε από αυτή την τρομακτική αύξηση των τιμών; Σαφέστατα οι μη πρόσφυγες. Οι Λεμεσιανοί, οι Παφίτες, οι Λαρνακείς και γενικά ο κάθε Κύπριος που δεν γνώρισε τη λαίλαπα της εισβολής.

 

  • Ακόμα και ο γράφων επωφελήθηκε, αφού κάτι χωραφούδκια στη Γεράσα που πήγαιναν προς 8-10 λίρες τη σκάλα πριν το 1974 σήμερα πωλούνται προς 1.000 και 2.000 χιλιάδες ευρώ. Μπορεί να τα πωλήσω και να επωφεληθώ της υπεραξίας τους αν η μητέρα μου δεήσει να πάει να μου τα δείξει!
  • Επωφελήθηκε και η οικογένεια του Προέδρου Αναστασιάδη, η οποία είδε τα δικά της κάκκαφα στο Πέρα Πέδι, μέσα στα όρη και τα παραρά, ξαφνικά να τιμώνται προς εκατοντάδες χιλιάδες λίρες και να προσελκύουν μάλιστα Ρώσους επενδυτές για να κτίσουν πεντάστερα και spa δεκάδων εκατομμυρίων.
  • Επωφελήθηκαν οι κάτοικοι Γερμασόγειας, Αγίου Τύχωνα, Πύργου και Μονής που είχαν απέραντες παραλιακές εκτάσεις για να βοσκούν οι τσούρες και για να φυτεύουν μποστάνια. Σήμερα οι παραλίες αυτές είναι γεμάτες πεντάστερα ξενοδοχεία, πανάκριβες επαύλεις και μια νέα φυλή ξανθού γένους να τα διαφεντεύει.

 

Ανούσιες  φωνές

Φώναζαν και απειλούσαν Θεούς και δαίμονες οι κοινοτάρχες των προσφυγικών δήμων και ο δήμαρχος Βαρωσιών προχθές στον Άγιο Αθανάσιο. Για ποιο λόγο; Κύριοι, μην είστε αφελείς. Κανένας δεν πρόκειται να σας αποζημιώσει για την απώλεια των σπιτιών και των περιουσιών σας. Πού θα βρεθούν σήμερα 140 δισ. για απώλεια χρήσης και περιουσιών; Είστε σοβαροί; Κάποιοι απειλούσαν ότι θα πάνε μαζικά στην Τ/κ επιτροπή αποζημιώσεων; Μα επαναλαμβάνω: Είστε σοβαροί;(δις). Οι Τούρκοι αποζημιώνουν όσα έχουν απολύτως ανάγκη και μάλιστα σε εξευτελιστικές τιμές.

Τότε, τι πρέπει να γίνει; Θα το γράψω, κι ας κατηγορηθώ για ακόμα μια φορά ως ρομαντικός. Η μόνη και πραγματική αποζημίωση θα προκύψει από μια σωστή λύση του Κυπριακού. Μια λύση με το σωστό περιεχόμενο! Και το σωστό δεν είναι ένας υπουργός πάνω, μια ψήφος κάτω, και ποιος θα κυβερνά αυτό τον τόπο. Το σωστό περιεχόμενο είναι να αποδοθεί κοινωνική δικαιοσύνη, για να σταματήσουν οι πρόσφυγες να επιχορηγούν τα τεράστια συμφέροντα που έχουν δημιουργηθεί στη Λεμεσό, την Πάφο και στην Αγία Νάπα. Φτάσαμε στο σημείο οι Αγιαναπίτες να μην θέλουν, λέει, να ανοίξει το οδόφραγμα της Δερύνειας γιατί χάνουν τουρίστες. Σκεφτείτε τι θα γίνει αν ανοίξει το Βαρώσι.

 

Σε αυτό τον τόπο ο καθένας κοιτάει τη δουλειά του και κυρίως το συμφέρον του. Μόνο οι πρόσφυγες δεν το κοιτούν. Τα κόμματα, που διοικούνται από μη πρόσφυγες, τους έχουν ευνουχίσει. Οι πρόσφυγες δεν τολμούν καν συντεταγμένα να αρθρώσουν επιχειρήματα για το κόστος της μη λύσης. Απεναντίας, αφήνουν τους μη πρόσφυγες να προβάλλουν και να επιβάλλουν τα επιχειρήματα για το κόστος της λύσης. Το οποίο στη πράξη ξέρετε τι σημαίνει; Το κόστος της λύσης, πέραν του ότι «θα μας πιάσουν οι Τούρκοι», μέσω του Ακιντζί, όπως μας λένε ο Αναστασιάδης και ο Νικόλας, μεταξύ άλλων σημαίνει και πόσο θα πέσουν τα οικόπεδα της Στράκκας, πόσο θα πέσουν οι τιμές των οικοπέδων στους Καλόγερους, πόσο θα μειωθούν οι τιμές των οικοπέδων των εταιρειών Λεπτός και Αριστοδήμου στην Πάφο. Αυτά τα οικόπεδα, βέβαια, σήμερα δεν προορίζονται για πρόσφυγες ή εν γένει για Κυπρίους. Η απώλεια των περιουσιών ανέβασε τις τιμές,  τις οποίες μπορούν να προσφέρουν μόνο Ρώσοι και Κινέζοι μεγιστάνες.       

Οι ευνουχισμένοι

 

Οι ευνουχισμένοι πρόσφυγες, τι κάνουν τα τελευταία 43 χρόνια; Αντί να διεκδικούν λύση (με το σωστό περιεχόμενο βέβαια), αντί να είναι η πολιτική, και κυρίως ηθική εκείνη δύναμη η οποία θα διεκδικεί την επανένωση της χώρας μας, έχουν καταντήσει μία ακόμα ομάδα που κάνει λόμπιγκ. Στην καλύτερη περίπτωση, όπως οι «νεοπρόσφυγες» κάτοχοι αξιογράφων και οι κουρεμένοι των τραπεζών, και ως ζητιάνοι και επαίτες στη χειρότερη.

 

  • Διεκδίκησαν επιδόματα και ευνοϊκά δάνεια. Για κάποιο χρονικό διάστημα αυτά και δίκαια ήταν και επιβεβλημένα.
  • Διεκδίκησαν προσφυγικές ταυτότητες και για τους εκ μητρογονίας. Διά των μεικτών γάμων σχεδόν ο μισός πληθυσμός δηλώνει «πρόσφυγας».
  • Διεκδίκησαν τίτλους ιδιοκτησίας των προσφυγικών τους σπιτιών και έδωσαν μάχες γι' αυτό. Αν κατέβαλλαν τη μισή προσπάθεια να λυθεί το Κυπριακό, σήμερα οι περισσότεροι θα ήταν αφέντες στις περιουσίες τους ή θα αποζημιώνονταν για τις περιουσίες τους με βάση τις τιμές του 2013.

Προς έτοιμους να παρεξηγήσουν

 

Σπεύδω να προλάβω κάποιους που θα θελήσουν να παρεξηγήσουν τα γραφόμενά μου. Δεν τάσσομαι υπέρ της οποιασδήποτε λύσης για να επιστρέψουν οι πρόσφυγες ή κάποιοι πρόσφυγες να αποζημιωθούν. Θεωρώ, ωστόσο, ότι οι πρόσφυγες έχουν κυρίαρχο ηθικό δικαίωμα να είναι σίγουροι ότι οι πολιτικοί αυτής της χώρας διαπραγματεύονται το Κυπριακό με βάση τα συμφέροντα όλων των Κυπρίων και όχι μόνο με βάση τα συμφέροντα μιας κλίκας συμφεροντολόγων που λυμαίνονται την Κύπρο μετά το 1974. Μιλώ για όλους αυτούς που δήθεν επιτέλεσαν το οικονομικό θαύμα της Κύπρου, που μας οδήγησαν από φούσκα σε φούσκα (Χρηματιστήριο, αξία της γης, ουρανοξύστες και διαβατήρια), από κούρεμα σε κούρεμα σε κούρεμα, οδηγώντας στη φτωχοποίηση μετά τους πρόσφυγες και ολόκληρο τον κυπριακό λαό. Σχεδόν κανένας από αυτούς δεν θέλει λύση του Κυπριακού σήμερα, γιατί έμαθαν να κάνουν τις δουλειές τους μόνοι τους.  

Κατά κύριο λόγο λοιπόν οι πρόσφυγες (στ' αλήθεια, ποιος από τους κύριους υποψήφιους στις προεδρικές ή έστω αρχηγός μεγάλου κόμματος είναι πρόσφυγας;) οφείλουν να αναδειχθούν στην ήρεμη εκείνη πολιτική και ηθική δύναμη μέσα από τα σωματεία τους, για να μπορέσουν να αρθρώσουν έναν σοβαρό λόγο στο Κυπριακό. Μια σωστή λύση θα δώσει απάντηση στα δίκαια αιτήματά τους.      

 

 

         

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Οι στομαχικές διαταραχές του Κώστα Κληρίδη (Του Διονύση Διονυσίου)

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ, 14:43 (τελευταία ενημέρωση 14:43)

ΑΠΟΨΗ

Το Δικαίωμα Αυτοδιάθεσης στο Διεθνές Δίκαιο

Πολίτης News, 11:04 (τελευταία ενημέρωση 11:04)

ΑΠΟΨΗ

Τάκης Χατζηγεωργίου: Η πρότασή μου αν ήμουν συνδικαλιστής

ΤΑΚΗΣ ΧΑΤΖΗΓΕΩΡΓΙΟΥ, 10:57 (τελευταία ενημέρωση 10:57)

Επιστροφή
στην αρχή