Μπορεί η Λαϊκή Γειτονιά να γίνει η Πλάκα της Λευκωσίας;

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Η Λαϊκή Γειτονιά, το παραδέχεται ο Δήμος Λευκωσίας, το παραδέχονται και οι ίδιοι οι ενοικιαστές των υποστατικών της είναι σε μαρασμό

Τον επαναπροσδιορισμό του ρόλου της αναζητεί τους τελευταίους μήνες η Λαϊκή Γειτονιά της Λευκωσίας. Είναι κοινό μυστικό ότι για δεκαετίες η Λαϊκή Γειτονιά παραπαίει μεταξύ φθοράς και αφθαρσίας. Δεν μπορεί να ανταποκριθεί ούτε στον λόγο για τον οποίο δημιουργήθηκε το 1983, για να στεγάσει δηλαδή βιοτέχνες που να προωθούν την κυπριακή παράδοση και τον πολιτισμό, ούτε και να εκπληρώσει τις σημερινές ανάγκες εξόδου και ψυχαγωγίας των ντόπιων ή των τουριστών. Κι αν την ημέρα η Λαϊκή Γειτονιά παρουσιάζει μια υποτυπώδη κίνηση, τα βράδια, όταν πια τα μικρομάγαζα κλείσουν και πέσει ερημιά, αν τύχει να περάσεις απ’ εκεί σε πιάνει ένα έντονο δυσάρεστο συναίσθημα. Ακόμη και σήμερα που τα περισσότερα νυχτερινά καταγώγια της γύρω περιοχής έχουν βάλει λουκέτο.

Οι οργανωμένοι τουρίστες περνούν και πάνε στα κατεχόμενα, καταγγέλλουν οι καταστηματάρχες.

Φθηνά σουβενίρ

Η Λαϊκή Γειτονιά, το παραδέχεται ο Δήμος Λευκωσίας, το παραδέχονται και οι ίδιοι οι ενοικιαστές των υποστατικών της είναι σε μαρασμό. Τα υποστατικά που αντιπροσωπεύουν την κυπριακή αρχιτεκτονική της πόλης αρχές του 20ου αιώνα, έχουν αφεθεί στον χρόνο χωρίς να υποστούν μία υποτυπώδη συντήρηση. Αν ήταν αυτός ο σκοπός δεν υπάρχει τίποτα που να προβάλλει τη λαϊκή τέχνη του τόπου, πέρα από έναν αργαλειό κρυμμένο πίσω από ένα παράθυρο γεμάτο με κινέζικες περίτεχνες ομπρέλες.

Οι δε μικροπωλητές των παραδοσιακών προϊόντων παρότι έχουν τη δυνατότητα να φτιάχνουν επιτόπου εδέσματα κυπριακά, δεν δείχνουν να τους πολυενδιαφέρει να την αξιοποιήσουν. Τα περισσότερα σουβενίρ είναι κακόγουστα φτιαγμένα σε εργοστάσια μαζικής παραγωγής της Κίνας. Πολλά ελληνικής κοπής πιο αξιοπρεπή αλλά και πάλι δεν γράφουν made in Cyprus.

Λίγα τα κυπριακά παραδοσιακά κεντήματα όπως τα λευκαρίτικα και τα φιθκιώτικα, τα αργυρά κοσμήματα, οι υφαντές μπλούζες του αργαλειού, τα οποία χάνουν την αξία τους ανάμεσα στα φθηνιάρικα τουριστικά ενθύμια που επικρατούν. Η κυπριακή κεραμική ανύπαρκτη. Καμία καλαισθησία κι ομοιομορφία στους πάγκους. Μόνο δύο «διαμαντάκια» εντοπίσαμε με χειροποίητα κοσμήματα και έργα τέχνης.

Γιατί ο τουρίστας να αγοράσει από τη Λευκωσία αυτό που αντιπροσωπεύει έναν άλλο πολιτισμό; Γιατί να θέλει να μείνει σε έναν χώρο που δεν εμπνέει, είναι απεριποίητος και καθόλου χαριτωμένος;

Στο σχέδιο δράσης για αναζωογόνηση της Λαϊκής Γειτονιάς συμμετέχει ενεργά και ο Σύνδεσμος των Επιχειρηματιών της περιοχής οι οποίοι προσπαθούν με κάποιες εκδηλώσεις να προσελκύσουν κόσμο, ντόπιους και ξένους. Φτιάχνουν λουκουμάδες, κερνούν σουτζούκο, ζιβανία και κρασί στους τουρίστες και προσπαθούν να φέρουν πολιτιστικές εκδηλώσεις στη Γειτονιά. Η συνεργασία όλων των εμπλεκομένων απαραίτητη για να υπάρξει αποτέλεσμα.

Ζητείται αυθεντικότητα

Κι όλα αυτά την ώρα που τα τελευταία χρόνια τα παραδοσιακά φεστιβάλ σε ολόκληρη την ελεύθερη Κύπρο ανθούν με τους πάγκους να είναι γεμάτοι από αυθεντικά τοπικά εδέσματα, χειροτεχνήματα, βότανα, έργα τέχνης, που υπάρχουν δεκάδες Κύπριοι σχεδιαστές κοσμημάτων, μόδας, που θα μπορούσαν να στεγαστούν στα λιθόστρωτα δρομάκια και να αντιπροσωπεύουν το σύγχρονο πρόσωπο των δημιουργών της Κύπρου.

Λείπουν από τη Λαϊκή Γειτονιά τα μικρά γραφικά μαγαζιά, τα μικρά ζεστά καφενεία, απ’ τα οποία να αναδύονται μυρωδιές κυπριακές και γεύσεις κυπριακές, που θα σε καλωσορίσουν και θα φιλέψουν με γνήσια και πηγαία φιλοξενία και δεν θα σε θεωρήσουν έναν ξένο τουρίστα που απλώς γυρεύουν να σου πουλήσουν το κάτι τις.

Μόνιμη επωδός των μαγαζατόρων πρώτα ότι οι τουρίστες προτιμούν το φθηνό, έχει χαλάσει ο τουρισμός, και δεύτερον δεν κάθονται εκεί, περαστοί είναι στην πορεία τους προς τα κατεχόμενα…

Τουρίστριες αναζητούν μικρούς θησαυρούς στο κατάστημα του κ. Κώστα ο οποίος προωθεί την κυπριακή τέχνη και τους κυπριακούς δημιουργούς. Δίπλα ακριβώς είναι το μικρό εργαστήρι της Καλλιρόης η οποία φτιάχνει κοσμήματα. Είναι δύο καταστήματα στα οποία χώνονται κυριολεκτικά οι τουρίστες γιατί όπως επισημαίνει και ο κ. Κώστας αντιπροσωπεύουν την Κύπρο, το πιο παραδοσιακό, το πιο τοπικό. Η κ. Καλλιρόη θεωρεί πως με δυο τρεις λεπτές κινήσεις η Λαϊκή Γειτονιά μπορεί να γίνει ένας χώρος απίστευτος. «Σε όλες τις χώρες του κόσμου το πιο σημαντικό μέρος είναι η πόλη. Δεν γίνεται να μην έχει ένα τασάκι, να μην υπάρχει φωτισμός»…

Αρχή με 80 χιλ. ευρώ

Παρ' όλα αυτά είναι ευτύχημα που ο Σύνδεσμος των Ενοίκων Υποστατικών της Λαϊκής Γειτονιάς έχει πλέον καταλάβει πως εάν δεν γίνει κάτι για να εξωραϊστεί η περιοχή δεν πρόκειται να βγει η Γειτονιά από τον φαύλο κύκλο στον οποίο έχει περιέλθει ούτε και οι επισκέπτες θα αυξηθούν, και βεβαίως τα εισοδήματα των επιχειρηματιών θα μειώνονται ακόμη περισσότερο.

Σύμφωνα με τα όσα δήλωσε στον «Π» ο Μιχάλης Χαϊλής, προϊστάμενος της Μονάδας Ανάπτυξης Τουρισμού στο Υπουργείο Εμπορίου, ο σύνδεσμος είναι που έθεσε υπόψη του υπουργείου τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ιδιοκτήτες των καταστημάτων μαζί με εισηγήσεις για τρόπους εξωραϊσμού και αναβάθμισης της περιοχής. Το θέμα συζητήθηκε και στη Βουλή, η οποία εισηγήθηκε να διατεθεί ένα κονδύλι για φέτος, όπως και έγινε, ύψους 80 χιλιάδων ευρώ. Το κονδύλι, πολύ μικρό μπροστά στις συνολικές ανάγκες είναι όμως ένα πρώτο βήμα, το οποίο διαχειρίζεται ad hoc επιτροπή με εκπροσώπους του Υπουργείου Εσωτερικών ως ιδιοκτήτη των υποστατικών, του Δήμου Λευκωσίας, διαχειριστή της Λαϊκής Γειτονιάς, του ΚΟΤ και της διαχειριστικής των καταστηματαρχών, θα αξιοποιηθεί, όπως εξηγεί ο κ. Χαϊλής, στη διεξαγωγή βελτιωτικών έργων και δράσεων. Το σχέδιο δράσης έχει εκπονηθεί και θα αρχίσει να υλοποιείται.

«Πρέπει να σημειωθεί ότι ο Δήμος Λευκωσίας συμμετέχει ενεργά στην προσπάθεια για αναζωογόνηση και εξωραϊσμό της περιοχής με την οικονομική στήριξη και την υλοποίηση εξειδικευμένων δράσεων, οι οποίες περιλήφθηκαν στο σχέδιο. Πιο συγκεκριμένα, ο δήμος θα συνδράμει με συνολικό χρηματικό ποσό 160.900 ευρώ και με τις δικές του υπηρεσίες και προσωπικό στην υλοποίηση των κοινών και των εξειδικευμένων δράσεων που περιλαμβάνονται στο σχέδιο», προσθέτει ο λειτουργός του υπουργείου.

«Ευελπιστούμε ότι με την ολοκλήρωση των ενεργειών που περιλαμβάνονται στο σχέδιο δράσης, η όψη της Λαϊκής Γειτονιάς θα αλλάξει ριζικά προς το καλύτερο. Οποιεσδήποτε περαιτέρω ενέργειες, θα εξεταστούν με το πέρας της εφαρμογής του υφιστάμενου σχεδίου δράσης».

Θεοδώρα Κναή, δημοτική σύμβουλος: «Ενώ στην αρχή της ίδρυσής της η Λαϊκή Γειτονιά παρουσίαζε μια πολύ καλή πορεία, αφού προσέλκυε μεγάλο αριθμό ντόπιων και ξένων επισκεπτών, σήμερα παρουσιάζει μια αρνητική εξέλιξη. Έχασε τον χαρακτήρα της, χρειάζεται επαναπροσδιορισμό του ρόλου της, τόσο σε σχέση με τον τουρίστα όσο και με τον ντόπιο επισκέπτη. Η Λαϊκή Γειτονιά χρειάζεται και τον τουρίστα και τον ξένο. Πρέπει να γίνει ξανά χώρος που θα προωθεί την παράδοση, την τέχνη, την αυθεντικότητα, την ποιότητα και τη φιλοξενία».

Πρώτα ο εξωραϊσμός

Η δημοτική σύμβουλος Λευκωσίας, Θεοδώρα Κναή, πρόεδρος της επιτροπής για την εντός των τειχών πόλη, εξηγεί στον «Π» πως το σχέδιο δράσης έχει χωριστεί σε δύο μέρη. Το πρώτο μέρος αφορά εργασίες καθαριότητας, μικροσυντηρήσεις, σήμανση και συντήρηση του πρασίνου, ενώ ξεκίνησαν να γίνονται εκδηλώσεις οι οποίες διοργανώνονται από τους ενοίκους για προβολή της περιοχής και προσέλκυση επισκεπτών.

Μακροπρόθεσμη μελέτη

Το δεύτερο μέρος του στρατηγικού σχεδίου περιλαμβάνει εκπόνηση μακροπρόθεσμης μελέτης για αναβάθμιση της Λαϊκής Γειτονιάς που να αναφέρεται σε σύγχρονη διαχείρισή της.

«Η μελέτη θα ξεκινήσει φέτος και θα επιληφθεί θεμάτων γενικής καθαριότητας, χώρων υγιεινής, τοποθέτησης και συντήρησης πρασίνου, διαμόρφωσης εισόδων στη Λαϊκή Γειτονιά, φωτισμού, κατασκευής ράμπας για ΑμέΑ, εξωραϊσμού των όψεων των καταστημάτων, τοποθέτησης νέων επιγραφών, τοποθέτησης σκίασης και κατασκευής ομοιόμορφων ραφιών και προϊόντων. Η εφαρμογή αυτής της μελέτης θα ολοκληρωθεί περί τα μέσα του 2019».

Αποκατάσταση οικοδομών

Την ίδια ώρα, συνεχίζει η δημοτική σύμβουλος, έχει καταρτιστεί από τον Δήμο Λευκωσίας τριετές επιχειρησιακό πλάνο για αναβάθμιση της Λαϊκής Γειτονιάς για τα έτη 2018-2020 που περιλαμβάνει την αποκατάσταση οικοδομών, καθώς και των πεζοδρόμων και τη συντήρηση των προσόψεων. Μετά τη συντήρηση αναμένεται πως δεν θα υπάρχουν αδιάθετα υποστατικά στην περιοχή.

Όπως εξηγεί η κ. Κναή από τα 21 υποστατικά της Λαϊκής Γειτονιάς τα έξι είναι κενά-αδιάθετα καταστήματα τα οποία λόγω λανθασμένου σχεδιασμού της Λαϊκής Γειτονιάς όταν κατασκευάστηκε το 1983, κι ένεκα των κτηριακών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν δεν μπορούν να διατεθούν προς ενοικίαση.

Το συνολικό κόστος συντήρησης, σύμφωνα με την Θεοδώρα Κναή πλησιάζει τις 700 χιλιάδες ευρώ.

Μια τουρίστρια πιστεύει ότι αγοράζει ένα μοναδικό κυπριακό τραπεζομάντιλο, ενώ στην πραγματικότητα είναι ελληνικής κατασκευής και μπορεί να το βρει σε όλα τα τουριστικά μαγαζιά της Ελλάδας.

Ενοίκια και μίσθωμα

Τα προβλήματα της Λαϊκής Γειτονιάς περιστρέφονται γύρω από ένα φαύλο κύκλο, όπως αντιλαμβανόμαστε. Λόγω των γενικότερων προβλημάτων ο Δήμος Λευκωσίας αναγκάζεται να αποδέχεται ενοικίαση των υποστατικών σε εξαιρετικά χαμηλές τιμές με αποτέλεσμα να μην βγαίνει καν το κόστος του ετήσιου μισθώματος.

«Αν οι ενοικιαστές κατέβαλλαν κανονικά τα ενοίκιά τους και δεν είχαν οφειλές, ο δήμος θα εισέπραττε με βάση τα υφιστάμενα ενοίκια μόνο 7.900 ευρώ μηνιαίως. Ενώ με βάση εκτιμήσεις λειτουργών του Κτηματολογίου θα μπορούσε να εισπράττει 14.400 ευρώ μηνιαίως. Εν τω μεταξύ το κόστος των καθυστερημένων ενοικίων ξεπερνά τις 130 χιλιάδες ευρώ», αναφέρει η Θεοδώρα Κναή.

Ο δήμος θα επιθυμούσε να μειωθεί ή να διαγραφεί το μίσθωμα, ως αντιστάθμισμα των εξόδων συντήρησης των οικοδομών στη Λαϊκή Γειτονιά, οι πλείστες των οποίων είναι διατηρητέες και παρουσιάζουν φοβερά κτηριακά προβλήματα, κάτι που δεν αποδέχεται η κυβέρνηση. Η Λευκωσία πληρώνει συγκεκριμένα στο Υπουργείο Εσωτερικών ποσό ύψους 80 χιλιάδων ευρώ τον χρόνο (από το 2014 μέχρι το 2019 μειώθηκε προσωρινά στις 64 χιλιάδες), το οποίο θεωρείται πολύ υψηλό.

Ο καθένας στον τομέα του

Όπως επισημαίνει η κ. Κναή πολλά είναι που χρειάζονται να γίνουν για να γίνει το όραμα πραγματικότητα: Πέρα από τις υποχρεώσεις του Δήμου Λευκωσίας για τις αναγκαίες επιδιορθώσεις των κτηρίων, οι καταστηματάρχες οφείλουν να σέβονται τον χώρο και τις γραμμές οριοθέτησης, να συμπεριφέρονται επαγγελματικά στους τουρίστες και να μην είναι πιεστικοί με αποτέλεσμα να απωθούν τόσο τους επαγγελματίες τουρισμού όσο και τους ξένους τουρίστες, οι ταξιδιωτικοί πράκτορες και οι ξεναγοί να την εντάξουν στο πρόγραμμά τους.

Αυθαιρεσίες και εξώδικα

Θέτει επίσης άλλα δύο σημαντικά ζητήματα κάνοντας αυτοκριτική του Δήμου Λευκωσίας. Πρώτον την ανάγκη καθημερινού ελέγχου από τους τροχονόμους και την επιβολή εξώδικων σε περιπτώσεις μη τήρησης των όρων των συμβολαίων από τους ενοικιαστές και όπου παρατηρούνται παρανομίες. «Αυτό δεν συνέβαινε μέχρι σήμερα με αποτέλεσμα τις συνεχείς αυθαιρεσίες εις βάρος της εικόνας του χαρακτήρα της περιοχής».

Θέλει ταυτότητα

Και δεύτερον την ανάγκη προσανατολισμού του δήμου προς ενοικιαστές οι οποίοι να ασχολούνται με την παράδοση και την τέχνη. «Η πρακτική όπου τα προηγούμενα χρόνια τα υποστατικά ενοικιάζονταν χωρίς να υπάρχει το κριτήριο της χρήσης, αποδείχθηκε λανθασμένο» κατά την κ. Κναή.

«Προσπαθούμε να σταματήσουμε αυτή τη φθίνουσα πορεία γιατί πιστεύουμε ότι η Λαϊκή Γειτονιά είναι ένα αξιόλογο έργο που προσδίδει ταυτότητα στην εντός των τειχών πόλη και έχει προοπτική περαιτέρω ανάπτυξης ειδικά με την ολοκλήρωση του έργου της Πλατείας Ελευθερίας. Αυτό πιστεύω έχει γίνει αντιληπτό κι από το κράτος το οποίο ξεκίνησε δειλά-δειλά να βοηθά την όλη κατάσταση», καταλήγει.

Η Λαϊκή Γειτονιά ξανά στα πλάνα του δήμου και της πολιτείας

Αυτό που κυρίως αντιλαμβανόμαστε μιλώντας με εκπροσώπους του Δήμου Λευκωσίας αλλά και τους καταστηματάρχες της περιοχής και βλέποντας από κοντά τον μαρασμό της Λαϊκής Γειτονιάς, είναι: Πρώτον οι επιχειρηματίες χρειάζονται καθοδήγηση. Άνθρωποι μεγάλης ηλικίας κυρίως που κάνουν αυτό που ξέρουν καλύτερα, το οποίο προφανώς δεν είναι αρκετό για να δώσει νέο αέρα και ζωή στην περιοχή. Και δεύτερον, η Λαϊκή Γειτονιά μπορεί πράγματι να φέρει τα πάνω-κάτω εάν πάψει ο δήμος να τη θεωρεί βαρίδι και υλοποιήσει όσα αναφέρει η κ. Θεοδώρα Κναή.

Μα ούτε έναν λουκουμά;

Το νερό φαίνεται να μπήκε στο αυλάκι και αυτό είναι που επισημαίνει και ο Γιάννης Ιωάννίδης, σύμβουλος της διαχειριστικής επιτροπής των καταστηματαρχών. «Μπορεί τα ποσά που έχουν εγκριθεί για εξωραϊσμό της Λαϊκής Γειτονιάς να είναι πολύ μικρά, αλλά δείχνουν για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες την πρόθεση να ξαναμπεί η Λαϊκή Γειτονιά στα πλάνα του Δήμου Λευκωσίας και της πολιτείας. Ο δικός μας στόχος είναι να επανακτήσουμε τη χαμένη κυπριακή επισκεψιμότητα. Να αναζωογονηθεί ο χώρος, να ξαναβγάλουμε στην επιφάνεια την κυπριακή κουζίνα, την κυπριακή παραδοσιακή αργυροχοΐα, τον αργαλειό με τα υφαντά, το λευκαρίτικο». Σύμφωνα με τον κ. Ιωαννίδη τον τελευταίο χρόνο έχουν ξεκινήσει διάφορες εκδηλώσεις στη Λαϊκή Γειτονιά με την προσφορά διαφόρων εδεσμάτων, αλλά παρ' όλα αυτά, επισημαίνει, δεν είναι κάτι που ελκύει τους οργανωμένους τουρίστες, οι οποίοι δεν σταματούν καν για να πάρουν έναν λουκουμά, επειδή το πρόγραμμα που τους καθορίζουν οι πράκτορες και οι ξεναγοί είναι να πάνε κατευθείαν στα κατεχόμενα για να περάσουν εκεί τον λιγοστό χρόνο από την επίσκεψή τους στην κυπριακή πρωτεύουσα.

Ξανά στη Βουλή

Ο Στέλιος Αρέστη, πρόεδρος του Συνδέσμου των Ενοίκων, με δισταγμό δηλώνει ικανοποιημένος από τις νέες διευθετήσεις για τη Λαϊκή Γειτονιά: «Είμαστε στα αρχικά στάδια. Περιμένουμε ακόμα πολλά να γίνουν για να ολοκληρώσουμε το σχέδιο της Λαϊκής Γειτονιάς. Εμείς σκεφτόμαστε να ξαναπάμε στη Βουλή να ζητήσουμε έγκριση ενός ακόμα κονδυλίου για να γίνει κατορθωτό να ολοκληρωθεί το σχέδιο δράσης και να μην μείνει στα χαρτιά. Χρειάζεται πέραν του μισού εκατομμυρίου δαπάνη για το πρώτο στάδιο της ανάπλασης, των επισκευών, της συντήρησης και της επαναλειτουργίας διαφόρων υποστατικών που έχουν αφεθεί στη φθορά του χρόνου», σημείωσε.

 

 


Επιστροφή
στην αρχή