Μεταξύ της μιας και της άλλης «δημοκρατίας»

ΑΠΟΨΗ /ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ
Η σχέση Τουρκίας - κατεχομένων («ΤΔΒΚ») δείχνει να έχει εισέλθει σε μια πολύ ενδιαφέρουσα περίοδο μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου.

Η σχέση Τουρκίας - κατεχομένων («ΤΔΒΚ») δείχνει να έχει εισέλθει σε μια πολύ ενδιαφέρουσα περίοδο μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου. Οι πολιτικές και κοινωνικές δυναμικές που διαμορφώνονται στην Τουρκία, σε συνδυασμό με τις εκκαθαρίσεις του Ερντογάν σε κάθε έκφανση του δημόσιου βίου στη χώρα, αναπόφευκτα θα έχουν αντανακλάσεις στο βόρειο τμήμα του νησιού. Το ερώτημα είναι πώς, πότε και με τι συνέπειες, όχι μόνο για την τουρκοκυπριακή κοινότητα και το μόρφωμα της «ΤΔΒΚ», αλλά και για τη συνολική διευθέτηση του Κυπριακού, σε μια κρίσιμη περίοδο όπου οι συνομιλίες ή θα οδηγήσουν σε κάποιο breakthrough ή θα αποτύχουν.

 

Η ατμόσφαιρα

 

Αυτό που εισπράττει κανείς από την ατμόσφαιρα στα κατεχόμενα είναι η αμηχανία στην οποία έχουν περιέλθει οι Τουρκοκύπριοι μετά το πραξικόπημα. Ο «αγώνας» που έχει εξαπολύσει ο Ερντογάν απέναντι στο κίνημα Γκιουλέν και οι 60.000 και πλέον απολύσεις/μετακινήσεις ή παύσεις αξιωματούχων από τον στρατό και τη δημόσια διοίκηση μέχρι τα πανεπιστήμια και τις… ομοσπονδίες διαιτητών δεν αφήνουν περιθώρια. Το δίπολο είναι εκβιαστικό: «Η είσαι μαζί μας και κατ’ επέκταση ‘δημοκρατικός’ ή είσαι απέναντι και τρομοκράτης (γκιουλενιστής)». Απέναντι σε κάτι τέτοιο οι Τουρκοκύπριοι αντιλαμβάνονται πως δεν έχουν πολλά περιθώρια αντίδρασης. Δεν μιλάμε για το 2003-2004 και τις διαδηλώσεις κατά του Ερντογάν για τη λύση. Ούτε για τον αγωγό του νερού και το ποια εταιρεία θα πιάσει το συμβόλαιο. Στην προκειμένη περίπτωση, ο κοινοτικός χαρακτήρας της πολιτικής εκ μέρους των Τουρκοκυπρίων δίνει τη θέση του σε μιαν άποψη που παραπέμπει στο «η Άγκυρα αποφασίζει και η Lefkosa συναινεί». Το τελευταίο δεν σημαίνει βέβαια κατ' ανάγκην ότι οι Τουρκοκύπριοι δεν θα δείξουν εκ νέου ένστικτα πολιτικού ελιγμού και παρελκυστικής προσέγγισης ως προς την Τουρκία. Ωστόσο θα χάσουν, αν δεν το έχουν ήδη κάνει, μεγάλο μέρος της ισχύος τους. Το κίνημα της τουρκοκυπριακής νεολαίας #‎Reddediyoruz («Απορρίπτουμε») μάς το υπενθύμισε αυτό. Η νεολαία κινείται εκ νέου στον βορρά ως προς τη διεκδίκηση του απογαλακτισμού της από την Τουρκία. Για να μεγαλώσει όμως και να γίνει τουρκοκυπριακή... Αριστερά ή... Κουντρέτ Όζερσαϊ. Στη «διαδήλωση για τη δημοκρατία» όμως της Παρασκευής, που οργάνωσαν η τουρκική «πρεσβεία» και οι οργανώσεις εποίκων, με συμμετοχή άνω των 2.500 ατόμων, η απουσία αντιδιαδηλώσεων ήταν εμφανής. Και αυτό ήταν αποτέλεσμα φόβου. Όπως και τα μηνύματα που έλαβαν οι Τουρκοκύπριοι περί «μη σοβαρής συμπαράστασης προς τη δημοκρατία» το βράδυ του πραξικοπήματος έξω από την τουρκική «πρεσβεία» στη Λευκωσία.

 

Οι διώξεις

 

Το αισιόδοξο, μέχρι στιγμής, είναι πως οι εκκαθαρίσεις -πέραν της παραίτησης Μποζκούρτ- δεν έλαβαν μορφή χιονοστιβάδας στα κατεχόμενα. Η έκταση και το timing λειτουργούν μέχρι στιγμής προς όφελος της ισορροπίας στον βορρά και των Τουρκοκυπρίων. Κανείς δεν μπορεί όμως να προβλέψει πώς και πότε θα λάβουν έκταση και σε τι βαθμό αυτό θα οδηγήσει σε μια πιθανή αλλαγή παραδείγματος στη δημόσια σφαίρα της «ΤΔΒΚ». Το περιοδικό «Nokta» -μια έκδοση σθεναρά ευθυγραμμιζόμενη με τον Κεμαλισμό, την κοσμική, ιδρυτική ιδεολογία του τουρκικού κράτους- δημοσίευσε μια έκθεση της διείσδυσης των γκιουλενιστών στον στρατό το 1986. «Σφίξτε τα δόντια σας και κρύψτε τον εαυτό σας μέχρι να είστε επιτελείς», φέρεται να δήλωσε ένας παλαιότερος γκιουλενιστής σε έφηβους στρατιωτικούς μαθητές που είχε υπό την ευθύνη του. «Από τη δεκαετία του 2000, η Τουρκία θα είναι στο χέρι μας». Το δίκτυο Γκιουλέν αναπόφευκτα έχει ρίζες και στην «ΤΔΒΚ». Από τους 40.000 και πλέον άντρες του στρατού κατοχής μέχρι τις ανεγέρσεις τζαμιών, θρησκευτικών σχολείων και πανεπιστημιακών σχολών ή επιχειρήσεων. Το worst case scenario για την τουρκοκυπριακή κοινότητα εδράζεται εδώ ακριβώς: Καθώς ο Ερντογάν θα προχωρά στο κυνήγι μαγισσών και στο παιχνίδι της πολιτικής πόλωσης, πιθανές μαζικές συλλήψεις στα κατεχόμενα θα μπορούσαν να δημιουργήσουν αναστάτωση. Αναλογιστείτε συγκρούσεις υποστηρικτών του Ερντογάν και αντιπολιτευόμενων (στις τάξεις των εποίκων) με το σύνολο της πολιτικής ηγεσίας των Τουρκοκυπρίων, και των κατοίκων σε ρόλο θεατή. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε στον «Π» τουρκοκυπριακή πηγή, «θα ήταν η στιγμή, χωρίς επιστροφή, που η Κύπρος θα αποτελούσε ζήτημα εσωτερικής πολιτικής για τον Ερντογάν – ασχέτως του Κυπριακού».

 

Ένα μάθημα από τα παλιά

 

Πάντοτε φοβούμενη τα κίνητρα και τις δυνατότητες των γκιουλενιστών, κι όντας καχύποπτη, μια ομάδα ανώτερων αξιωματικών του στρατού που στοχοποιήθηκε από τις κατασκευασμένες έρευνες της «Βαριοπούλας» ξεκίνησε την κατάρτιση μιας μυστικής λίστας συναδέλφων τους για τους οποίους αισθάνονταν βέβαιοι ότι είχαν συμπάθειες στους γκιουλενιστές. Αυτό είναι και το σπουδαιότερο μάθημα από την πολύκροτη δίκη των σκανδάλων «Βαριοπούλα» και «Εργκένεκον». Το φακέλωμα Ερντογάν προς τους πολιτικούς του αντιπάλους ξεκίνησε πριν το πραξικόπημα και κορυφώθηκε την επομένη ακριβώς. Σε βαθμό που το ίδιο το AKP αποδυνάμωσε στο τέλος το αφήγημα που το ίδιο εφηύρε περί «γκιουλενικής ενορχήστρωσης της 15ης Ιουλίου». Όπου υπάρχει φακέλωμα, όμως, υπάρχει και ένας πρόθυμος για να φορέσει κουκούλα και να καταδείξει. Όπως πολύ ορθά διατύπωσε ο Τουρκοκύπριος δημοσιογράφος Οσμάν Καλφάογλου σε άρθρο γνώμης του στο www.politis.com.cy, «Όταν κορυφώθηκαν οι συγκρούσεις με το PKK στην Τουρκία, Τούρκος δημοσιογράφος που εργάζεται στον βορρά άρχισε να ενημερώνει όσους έπρεπε να ενημερωθούν μέσω των κοινωνικών δικτύων πως το PKK άρχισε να δραστηριοποιείται στην ΤΔΒΚ. Τώρα όλες οι προσπάθειες έχουν στραφεί στην κατάδοση γκιουλενιστών. Αυτή τη φορά όμως στον χορό μπήκαν και Τουρκοκύπριοι. Κάποιοι το κάνουν αναμένοντας να ανελιχθούν καθώς άλλοι θα πέφτουν σε δυσμένεια. Άλλοι εμπλέκονται στην εκστρατεία απλά γιατί είναι γραμμένο στο DNA τους. Αν ο Ερντογάν είχε χάσει στην τελευταία σύγκρουση, είμαι βέβαιος πως θα κατέδιδαν τους υποστηρικτές του». Για να πάμε την άποψη του κ. Καλφάογλου ακόμη ένα βήμα πιο πέρα, ποιος εγγυάται ότι οι λίστες με τους γκιουλενιστές στα κατεχόμενα δεν βρίσκονται ήδη στο συρτάρι του Ερντογάν;

 

Kαι η διεθνής διάσταση

 

Ο αντιδυτικισμός/αντιαμερικανισμός στην Τουρκία αγγίζει το 70% σήμερα. Κι έρχεται σε μια περίοδο κρίσιμη όχι μόνο για τις σχέσεις Ουάσιγκτον - Άγκυρας αλλά και για το Κυπριακό, μιας και τον Νοέμβριο τα κλειδιά του ενοίκου του Λευκού Οίκου αλλάζουν χέρια. Σε αυτό το σημείο, το ζήτημα της έκδοσης ή μη του Φετουλάχ Γκιουλέν από τις ΗΠΑ στην Τουρκία θα είναι κρίσιμο. «Η μη έκδοσή του όχι μόνο θα φέρει τις σχέσεις ΗΠΑ -Τουρκίας στο ναδίρ αλλά θα έχει επιπτώσεις και στην αποτελεσματικότητα της αμερικανικής διαμεσολάβησης για το Κυπριακό», αναφέρει στον «Π» ξένη διπλωματική πηγή. Η ίδια πηγή τονίζει στον «Π» πως «δύσκολα θα τον δώσουν οι Αμερικανοί, ιδίως μετά το νομικό προηγούμενο που άφησε η σουηδική κυβέρνηση».

*Twitter: @JohnPikpas

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Μίσος και συγκάλυψη...Του Μιχάλη Θεοδώρου

ΜΙΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ, 12:28 (τελευταία ενημέρωση 12:28)

ΑΠΟΨΗ

O Καραγκιόζης - θεατής. Και ο σκέτος

ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, 10:05 (τελευταία ενημέρωση 10:05)

ΑΠΟΨΗ

Η επανάσταση της υπομονής...Του Γιώργου Κακούρη

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΚΟΥΡΗΣ, 15.11.2018

Επιστροφή
στην αρχή