Καίγεται η Λευκωσία: Πάμε για ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών το 2018

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ

Ο Ιανουάριος του 2018 ήταν ο θερμότερος της τελευταίας 35ετίας σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες από το 1983 που υπάρχουν μετρήσεις

 Θα είναι το 2018 η πιο θερμή χρονιά για την κυπριακή πρωτεύουσα; Όπως αποκαλύπτει στον «Π» ο ερευνητής του Ινστιτούτου Κύπρου Πάνος Χατζηνικολάου, οι ενδείξεις του θερμόμετρου στον σταθμό της Τμήματος Μετεωρολογίας στην Αθαλάσσα μας στρέφουν σε αυτή την υποψία. Ας δούμε όμως τα δεδομένα.

Ο Ιανουάριος του 2018 ήταν ο θερμότερος της τελευταίας 35ετίας σε σχέση με τους αντίστοιχους μήνες από το 1983 που υπάρχουν μετρήσεις για τον συγκεκριμένο σταθμό. Ο Μάρτιος του 2018 ήταν επίσης ο θερμότερος, όπως και ο Μάιος του 2018 και μάλιστα με αρκετά μεγάλες αποκλίσεις, όπως σημειώνει ο κ. Χατζηνικολάου κληθείς να σχολιάσει πώς βιώνει σε τοπικό επίπεδο η Λευκωσία το φαινόμενο της παγκόσμιας θέρμανσης.

Διαδοχικά ρεκόρ

 «Αυτό που παρατηρούμε στην Κύπρο και συγκεκριμένα στον σταθμό του Τμήματος Μετεωρολογίας στην Αθαλάσσα, το οποίο μοιράζεται μαζί μας τα δεδομένα, είναι ότι από πέρσι τον Ιούλιο σπάμε διαδοχικά ρεκόρ θερμοκρασίας για κάποιους μήνες. Ο Ιούλιος του 2017 ήταν ο θερμότερος Ιούλιος της τελευταίας 35ετίας και συνεχίζουμε και φέτος».Και τα προηγούμενα χρόνια, σημειώνει, «είχαμε μεγάλες θερμοκρασίες και το περιμέναμε ειδικά για τους ζεστούς μήνες του καλοκαιριού, αλλά αυτό που παρατηρούμε είναι πως και τους ανοιξιάτικους και τους χειμερινούς μήνες έχουμε μια αύξηση της θερμοκρασίας με μερικούς βαθμούς πάνω από το κανονικό του μήνα για όλη την 35ετία».

Μέχρι και ενάμιση βαθμό

Χρονιά ρεκόρ υψηλής θερμοκρασίας ήταν για τη Λευκωσία το 2010, ενώ το 2017 ήταν επίσης θερμότερο κατά 1 βαθμό Κελσίου από το κανονικό. Φέτος όπως όλα δείχνουν τα πράγματα θα είναι ακόμη χειρότερα…«Γενικά από το 1983 και μετά παρατηρείται μια αυξητική τάση των ετήσιων θερμοκρασιών στον ίδιο σταθμό, ενώ από το 1998 και μετά όλες οι χρονιές είναι θερμότερες από αυτές του 20ού αιώνα. Τώρα βρισκόμαστε στη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα και κάθε μία χρονιά μετά το 1998 ήταν θερμότερη από το κανονικό, από μερικά δέκατα μέχρι και ενάμιση βαθμό».

 Hot spot

«Γενικά η Μεσόγειος και η Μέση Ανατολή είναι ένα hot spot της κλιματικής αλλαγής όσον αφορά τις θερμοκρασίες, με την έννοια ότι αυξάνονται πιο γρήγορα από τον παγκόσμιο μέσο όρο. Παρακολουθώντας τις μετρήσεις μετεωρολογικών σταθμών απ’ όλα τα σημεία του πλανήτη, το 2016 ήταν η χρονιά ρεκόρ με 0,8 βαθμούς Κελσίου παραπάνω από την περίοδο αναφοράς του 20ού αιώνα. Το 2017 και αυτό παγκόσμια ήταν πολύ θερμό, αλλά όχι τόσο  θερμό όσο το 2016. Για φέτος, χωρίς να έχουμε λάβει ακόμη υπόψη μας τις μετρήσεις του Ιουλίου ανά τον κόσμο, αναμένουμε ότι θα είναι και αυτή μια ζεστή χρονιά, αλλά κατά πάσα πιθανότητα δεν θα φτάσει το ρεκόρ του 2016 παγκόσμια».

Στην Κύπρο, όπως δείχνουν τα στοιχεία, ο ρυθμός αύξησης της θέρμανσης είναι ο διπλάσιος απ’ ό,τι ο παγκόσμιος ρυθμός. Όπως εξηγεί ο Πάνος Χατζηνικολάου, το 2010, που ήταν η θερμότερη χρονιά για την Κύπρο την τελευταία 35ετία, είχαμε περίπου 1,6 βαθμούς Κελσίου πάνω από το κανονικό, ενώ όπως αναφέρεται και πιο πάνω η θερμότερη χρονιά στον πλανήτη, που ήταν το 2016, είχε 0,8 βαθμούς Κελσίου πάνω από τον μέσο όρο. «Μιλάμε για διπλάσιο βαθμό αύξησης της θερμοκρασίας από ό,τι ο παγκόσμιος ρυθμός του 20ού αιώνα».

Δύο βαθμοί πάνω

 Καταλήγοντας, τα νέα που μας μεταφέρει ο ερευνητής του Ινστιτούτου Κύπρου δεν είναι καθόλου καλά για φέτος.

 «Πρόσφατα ολοκληρώσαμε τη στατιστική ανάλυση των θερμοκρασιών της Λευκωσίας στο πλαίσιο της θερινής πρακτικής του φοιτητή Τηλέμαχου Κωνσταντίνου και σε συνεργασία με τον δρα Φίλιππο Τύμβιο του Τμήματος Μετεωρολογίας. Tο 2016 ήταν πολύ θερμή χρονιά, αλλά δεν ήταν ρεκόρ, το 2017 ήταν πολύ θερμή χρονιά, αλλά ούτε κι αυτή ήταν ρεκόρ, ήταν όμως και οι δύο χρονιές πάνω από έναν βαθμό Κελσίου απ’ το κανονικό. Για το 2018, λαμβάνοντας υπόψη τους επτά μήνες μέχρι και τον Ιούλιο, εκ των οποίων οι τρεις, Γενάρης, Μάρτης και Μάιος, ήταν μήνες ρεκόρ, σημαίνει ότι είχαμε αρκετά ζεστές θερμοκρασίες για το 2018 τους περισσότερους μήνες. Με την προϋπόθεση ότι οι επόμενοι μήνες, από Αύγουστο και μετά, μέχρι το τέλος του χρόνου θα είναι κανονικοί μήνες, η θερμοκρασία τους δηλαδή δεν θα είναι υψηλότερη του μέσου όρου όλης της περιόδου από το 1983, θα έχουμε μια ρεκόρ χρονιά για το 2018. Θα πλησιάσουμε σχεδόν τους 2 βαθμούς πάνω από το κανονικό για όλη τη χρονιά»! Παρόμοια αποτελέσματα προκύπτουν και για τις άλλες πόλεις της Κύπρου (η σχετική ανάλυση συνεχίζεται).

 

 

Δυσοίωνες οι προβλέψεις για την Κύπρο, που οδηγείται στην ερημοποίηση το 2100

 Πριν από δύο χρόνια ο Πάνος Χατζηνικολάου και ο συνάδελφός του Γιάννης Προεστός είχαν μιλήσει στον «Π» για τα μέχρι τότε αποτελέσματα της έρευνας του Ινστιτούτου Κύπρου και του Τμήματος Ατμοσφαιρικής Χημείας του Ινστιτούτου Max Planck της Γερμανίας, με επικεφαλής τον καθηγητή Jos Lelieveld, η οποία έθετε στο μικροσκόπιό της την εξέλιξη των θερμοκρασιών στις χώρες της Μεσογείου και της Μέσης Ανατολής. Το μήνυμα ήταν πως η υπερθέρμανση απειλεί να προσφυγοποιήσει κατοίκους σε περιοχές της Μέσης Ανατολής και της Βορείου Αφρικής, οι οποίοι θα αναζητήσουν δροσιά και προστασία πιο βόρεια.

 Αυτή η έρευνα (που είχε βασιστεί σε κλιματικά μοντέλα παγκόσμιας κλίμακας) χρησιμοποιεί τώρα κλιματικά μοντέλα περιοχής και έχει διεισδύσει σε μεγαλύτερη χωρική ανάλυση στα δεδομένα της Κύπρου, με μεγαλύτερη ευκρίνεια στον γεωγραφικό χώρο και ακρίβεια, διότι λαμβάνει υπόψη περισσότερα μοντέλα και άρα είναι πιο αξιόπιστη.

 Ο κ. Χατζηνικολάου μάς μιλά για τις “ανανεωμένες” προβλέψεις οι οποίες προέκυψαν από ανάλυση του συνάδελφου του στο Ινστιτούτο Κύπρου δρος Γιώργου Ζίττη. Οι προβλέψεις αφορούν το τέλος του αιώνα (από το 2080 έως το 2100) και συγκρίνονται με την περίοδο αναφοράς (1985-2005).

 Σύμφωνα λοιπόν με τα τρία βασικά σενάρια:

 

-      Αν σταματήσουν τελείως οι εκπομπές του θερμοκηπίου, τότε θα έχουμε πάλι θέρμανση αλλά με μέγιστη θερμοκρασία έναν βαθμό Κελσίου πάνω από το κανονικό.

 

-      Εάν μειωθούν οι παγκόσμιες εκπομπές ρύπων στη βάση της Συμφωνίας του Παρισιού του 2015 (σ.σ. τώρα θα αρχίσουν να καταγράφονται ποιοι τελικά θα εφαρμόσουν τα μέτρα που αποφασίστηκαν), θα έχουμε 2 βαθμούς Κελσίου θέρμανση πάνω από κανονικό.

 

-      Εάν δεν υλοποιηθεί η Συμφωνία του Παρισιού και δεν υπάρξει μείωση των εκπομπών ρύπων, εάν δηλαδή δεν υπάρξουν ενέργειες για περιορισμό του φαινομένου του θερμοκηπίου, τότε η Κύπρος θα γίνει καμίνι και εκεί πλέον θα μιλάμε για υπερθέρμανση πάνω από 4 βαθμούς Κελσίου κατά μέσο όρο όλη τη χρονιά.

 

Όπως σημειώνει ο Πάνος Χατζηνικολάου, οι προβλέψεις για το μέσο του αιώνα, το 2050 δηλαδή, με βάση το τελευταίο πιο άσχημο σενάριο, είναι η Κύπρος να παρουσιάσει μια αύξηση θερμοκρασίας συν 2 βαθμούς Κελσίου.

 

 

Μόνο το Τρόοδος

 

Από τους χάρτες με τις προβλέψεις αυτό που βλέπουμε είναι πως πιο δροσερές (δηλαδή με μικρότερη θέρμανση) περιοχές της Κύπρου θα είναι το Τρόοδος και δυτικά η Πάφος, ενώ κεντρικά, βόρεια και ανατολικά θα έχουμε μεγαλύτερη επίπτωση σε ό,τι αφορά τη θερμοκρασία.Απαντώντας στο ερώτημα εάν η Κύπρος μπορεί να κάνει κάτι δραστικό τοπικά για να αποτρέψει αυτά τα αποτελέσματα, ο κ. Χατζηνικολάου μας είπε:

Στη μοίρα μας;

 

«Τα αέρια του θερμοκηπίου εκπέμπονται από όλο τον πλανήτη, από όλες τις χώρες. Η Κύπρος, ως μια από τις μικρότερες χώρες, δεν έχει μεγάλο αποτύπωμα στην εκπομπή των θερμοκηπιακών αερίων, άρα έχει και λιγότερη ευθύνη. Συνεπώς θα έχει και το μικρότερο αποτέλεσμα από οποιεσδήποτε μειώσεις των εκπομπών. Παρ' όλα αυτά, η Κύπρος ως μέλος της ΕΕ ακολουθεί τη στρατηγική και τους μηχανισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άρα και αυτή είναι υποχρεωμένη να μειώσει κατά το ίδιο ποσοστό τις εκπομπές της με τις άλλες μεγαλύτερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Γιατί η ΕΕ δρα συνολικά στον τομέα».

 Αυτό που μπορούμε να κάνουμε μέχρι να ανακοπεί η παγκόσμια θέρμανση, επισημαίνει ο ερευνητής, είναι να προσαρμοστούμε στις αρνητικές συνέπειες. «Οι εκφάνσεις της κλιματικής αλλαγής επηρεάζουν διάφορους τομείς, όπως για παράδειγμα τον αγροτικό τομέα λόγω των ελαττούμενων αποθεμάτων νερού από τη μειωμένη βροχόπτωση. Ενώ λοιπόν προσπαθούμε να μειώσουμε τις εκπομπές, αναμένοντας το αποτέλεσμα τις επόμενες δεκαετίες, μπορούμε να προετοιμαστούμε δημιουργώντας πιο ανθεκτικές καλλιέργειες ή μηχανισμούς καλύτερης διαχείρισης των υδάτινων αποθεμάτων μας. Το 2017 η Κύπρος ενέκρινε τη στρατηγική της για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή. Είναι ένας πίνακας με 57 μέτρα, κάποια από τα οποία ήδη εφαρμόζονται, όπως οι ανακοινώσεις για τους καύσωνες. Το μεγάλο στοίχημα είναι να εφαρμοστούν σε όλο το φάσμα των τομέων που επηρεάζονται, πάνω από 10 τομείς, και σε όλες τις αντίστοιχες κυβερνητικές υπηρεσίες. Το Ινστιτούτο Κύπρου υποστηρίζει ενεργά τη σχετική προσπάθεια του Τμήματος Περιβάλλοντος, που είναι η αρμόδια αρχή για την κλιματική δράση».

 


Επιστροφή
στην αρχή