Είναι ατομικό δικαίωμα η ευθανασία; Σκέψεις με αφορμή το θάνατο Βέλιου

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΥΠΡΟΣ
«Στον ελεύθερο κόσμο, η αναζήτηση των ατομικών δικαιωμάτων δεν πρέπει να σταματά, επειδή η Εκκλησία θεωρεί ότι κάτι τέτοιο είναι κολάσιμο»

Η επιλογή του δημοσιογράφου Αλέξανδρου Βέλιου, να επιλέξει το χρόνο και τον τρόπο του θανάτου του με «μη υποβοηθούμενη ευθανασία» -ο δημοσιογράφος βρισκόταν στο τελικό στάδιο της ζωής του λόγω καρκίνου- πυροδότησε πολλές συζητήσεις στην Ελλάδα περί ευθανασίας και κάποιες εδώ στην Κύπρο, όπου αυτά τα πολύ ευαίσθητα θέματα συζητούνται δύσκολα, λόγω ισχυρής επιρροής/διαφωνίας της Εκκλησίας. 

Ατομικό δικαίωμα 

Ο Παναγιώτης Σταυρινίδης, κάτοχος διδακτορικού τίτλου στην Ψυχολογία και επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, υποστηρίζει ότι ο άνθρωπος πρέπει να επιλέγει το πως και το πότε θα πεθάνει, εφόσον δεν στερείται των ατομικών του δικαιωμάτων. «Οτιδήποτε επιτρέπει στον άνθρωπο να λειτουργήσει ελεύθερα με βάση τη βούλησή του, θα προσθέσω εδώ και το ζήτημα της πνευματικής διαύγειας και της ψυχικής ωριμότητας, τουλάχιστον από τη δική μου σκοπιά, αποτελεί κομμάτι αυτού που μπορούμε να προσδιορίσουμε ως δικαιώματα του ανθρώπου μέσα στα πλαίσια της ελεύθερης βούλησης» συμπλήρωσε. Μιλώντας στην «Πρωινή Επιθεώρηση» του Πολίτη 107,6, ο κ. Σταυρινίδης έθεσε και το θέμα τού κατά πόσον η άσκηση ενός ατομικού δικαιώματος προκαλεί ή όχι βλάβη στο κοινωνικό σύνολο. «Νομίζω ότι εδώ στον τόπο μας –και σε άλλες χώρες για να είμαι δίκαιος- έχουμε παρεξηγήσει το τι μπορεί να προκαλέσει βλάβη στο κοινωνικό σύνολο, με το εάν προκαλεί δυσφορία. Και επειδή πολλά ζητήματα μπορεί να προκαλούν δυσφορία σε κάποιους θεσμούς, όπως είναι η Εκκλησία, θεωρούμε ότι κατ’ αντιστοιχία προκαλούν βλάβη και στο κοινωνικό σύνολο. Που δεν είναι έτσι. Εάν η Εκκλησία πιστεύει ότι οι νεκροί πρέπει να θάβονται, εάν πιστεύει ότι ο άνθρωπος δεν πρέπει να έχει το δικαίωμα να πεθάνει με αξιοπρέπεια εφόσον ο ίδιος το επιθυμεί –και επαναλαμβάνω εφόσον τελεί υπό πνευματική διαύγεια και ψυχική υγεία- αυτό μπορεί να προκαλεί δυσφορία στην Εκκλησία, αλλά δεν σημαίνει ότι προκαλεί βλάβη στο κοινωνικό σύνολο» πρόσθεσε. Δεν θέλω να πω κάτι με υπεροψία, με πολλή μετριοφροσύνη θα το πω, συνέχισε ο κ. Σταυρινίδης, αλλά η αλήθεια είναι ότι όσες φορές συγκρούστηκε η επιστήμη με την Εκκλησία, μπορεί αρχικά να φάνηκε να κερδίζει τις εντυπώσεις η Εκκλησία, αλλά στην πραγματικότητα, η επιστήμη πάντα υπερισχύει. «Γιατί η κοινωνική συζήτηση, η πολιτική συζήτηση γύρω από αυτά τα θέματα, η νομοθετική συζήτηση, γιατί εκεί πρέπει να καταλήξει στο τέλος, θα πρέπει να γίνεται ανεξάρτητα από τις επιρροές της θρησκείας, ενός πολιτικού οργανισμού -άλλωστε και αυτός πολιτικός οργανισμός είναι- όπως είναι η Εκκλησία. Στον δημοκρατικό ελεύθερο διάλογο και ελεύθερο κόσμο, η κοινωνική αναζήτηση δεν πρέπει ποτέ να στερείται της προσπάθειάς της να καταλήξει στο εάν κάτι αποτελεί ατομικό δικαίωμα, επειδή ένας οργανισμός θεωρεί ότι κάτι τέτοιο είναι κολάσιμο» κατέληξε ο καθηγητής Ψυχολογίας. 

Δικαίωμα στην αξιοπρέπεια 

Από την πλευρά της, η Ξένια Κωνσταντίνου, πολιτικός επιστήμονας και πρόεδρος της ΓΟΔΗΣΥ, ανέφερε στην ίδια εκπομπή ότι δεν πρέπει κανείς να περιμένει να ωριμάσει η κοινωνία για να ανοίξει αυτού του είδους τα θέματα. «Ένα θέμα ξεκινάς να το συζητάς ακριβώς για να οδηγήσεις τις συνθήκες να ωριμάσουν, ούτως ώστε σε κάποια φάση να είναι σε θέση η κοινωνία και η πολιτεία, να λάβει μία απόφαση σε σχέση με αυτό» είπε. Οπότε, συνέχισε, δεν πιστεύω ότι πρέπει να περιμένουμε να ωριμάσει η κοινωνία για να συζητήσουμε ένα θέμα, το οποίο συζητείται σε δυτικές ευρωπαϊκές κοινωνίες και, μάλιστα, κάποιες εξ’ αυτών έχουν ήδη προχωρήσει και έχουν νομοθετήσει σχετικά. Θεωρώ ότι είναι φυσιολογικό να έχει αυτή τη θέση η Εκκλησία, σημείωσε, αλλά το θέμα είναι ποια θέση έχουν η κοινωνία των πολιτών και η επιστήμη, αλλά και η ίδια η πολιτεία. «Δηλαδή, το ίδιο το κράτος, με ποιο τρόπο, θα πρέπει να λαμβάνει τις αποφάσεις του. Κατά τη δική μου άποψη, θα πρέπει να τις λαμβάνει έχοντας κατά νου τον ίδιο τον πολίτη και τα δικαιώματά του. Οπότε, εάν το δικαίωμα στη ζωή, είναι δικαίωμα ή είναι καθήκον, είναι κάτι το οποίο θα πρέπει να απαντήσει η ίδια η πολιτεία. Δεν θα πρέπει να αποφασίζει η πολιτεία στη βάση του τι πιστεύει η Εκκλησία σε σχέση με αυτό το ζήτημα» συμπλήρωσε. Αυτό το θέμα, συνέχισε, έχει λεπτές διαστάσεις, έχει διαστάσεις που δεν μπορούν να απαντηθούν εύκολα, δηλαδή ζητήματα τα οποία έχουν να κάνουν με την ελεύθερη βούληση του ατόμου. «Ποιος μπορεί πραγματικά να διαπιστώσει ότι είναι όντως αποτέλεσμα ελεύθερης και ανεπηρέαστης βούλησης η επιθυμία, για παράδειγμα, να τερματίσει κάποιος τη ζωή του, επειδή θέλει να πεθάνει με αξιοπρέπεια, επειδή θέλει το δικαίωμα του στο θάνατο να το καθορίσει ο ίδιος; Δεν είναι ένα εύκολο ζήτημα. Όμως, θα πρέπει κάποια στιγμή να θέσουμε τα ζητήματα πάνω στη βάση των ατομικών δικαιωμάτων. Και αν είναι θέμα ατομικού δικαιώματος, η ίδια η Ευρωπαϊκή Σύμβαση κατοχυρώνει ως πρώτο δικαίωμα, το δικαίωμα στην αξιοπρέπεια. Οπόταν, εάν κάποιο άτομο, αυτή τη στιγμή, με ελεύθερη βούληση αποφασίζει ότι θέλει να πεθάνει με αξιοπρέπεια, διερωτώμαι, εμείς ως πολιτεία δεν πρέπει να βρούμε έναν τρόπο να ρυθμίσουμε αυτό το ζήτημα» αναρωτήθηκε η κα Κωνσταντίνου. 

Πρέπει να ανοίξει η συζήτηση 

Τέλος, η Σκεύη Κουκουμά, βουλευτής του ΑΚΕΛ και μέλος της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Βουλής, ανέφερε ότι στις πλείστες των περιπτώσεων περιμένουμε την κοινωνία να ωριμάσει για τα θέματα που φοβούμαστε να αγγίξουμε. «Θεωρώ ότι έχουμε υποχρέωση ως πολιτεία να μπαίνουμε μπροστά στα θέματα, που θεωρούμε ότι συνιστούν παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Και δεν παίρνω θέση ξεκάθαρη για το θέμα της ευθανασίας, λέω ότι θα πρέπει να το συζητήσουμε ακριβώς για να δούμε τις παραμέτρους και το τι συμβαίνει στις άλλες χώρες [..] Πρέπει να ανοίξουμε αυτή τη συζήτηση. Διότι, εάν δεν ανοίξει, δεν θα αρχίσουμε όλοι να προβληματιζόμαστε για το επόμενο βήμα» κατέληξε η κα Κουκουμά.

 

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Χάσανε το βιος τους σε αξιόγραφα «κουγκρί»

Πολίτης News, 02:55 (τελευταία ενημέρωση 02:55)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Αποστάσεις από Πωμό- Μετά τον εμετό ανακοίνωση

Πολίτης News, 02:45 (τελευταία ενημέρωση 02:45)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Πάφος: 11χρονο παιδί ανασύρθηκε αναίσθητο από πισίνα

Πολίτης News, 20.09.2018

Επιστροφή
στην αρχή