Η Τουρκια και η Ελλάδα ξέρουν πως είναι η ώρα για πράξεις

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
Ο Έσπεν Μπαρθ Άιντε δεν περίμενε πως στο πρώτο δείπνο των ηγετών θα επιτύγχανε οτιδήποτε πέρα από μια δέσμευση για νέα συνάντηση.

Ο Έσπεν Μπαρθ Άιντε δεν περίμενε πως στο πρώτο δείπνο των ηγετών μετά το φιάσκο του Μοντ Πελεράν θα επιτύγχανε οτιδήποτε πέρα από μια δέσμευση για νέα συνάντηση. Μιλώντας στον «Π» στο γραφείο του στο παλιό αεροδρόμιο Λευκωσίας, ο Νορβηγός διπλωμάτης σημείωσε πως οι ηγέτες τον εξέπληξαν με την προθυμία τους να επιστρέψουν στις συνομιλίες.

Συνέντευξη στον Γιώργο Κακούρη

Όσον αφορά τα ευρωτουρκικά, παραδέχθηκε πως είναι αναπόφευκτο τα συμφέροντα των δύο εγγυητριών να παρεισφρήσουν στη συζήτηση για τις εγγυήσεις, αλλά πως θα ήταν καλύτερο το Κυπριακό να συζητηθεί –κατά το δυνατόν– ως ξεχωριστό θέμα.

Για το δύσκολο θέμα των εγγυήσεων, ο κ. Άιντε τονίζει πως Ελλάδα και Τουρκία έχουν αρχίσει πλέον να συζητούν σοβαρά, αλλά και πως τα εργαλεία για τη λύση του προβλήματος της ασφάλειας βρίσκονται στη δημιουργία αίσθησης ασφάλειας και μέσω άλλων κεφαλαίων.

 Η προσπάθεια, σημειώνει, είναι να ξεκαθαρίσουν όσο το δυνατόν περισσότερα ζητήματα πριν από τις 9 Ιανουαρίου και μετά να μπούμε σε κάποια από αυτά τα ουσιαστικά ζητήματα, που ξέρουμε πού βρίσκονται, αλλά μπορούν να κλείσουν στο τέλος. Την ΕΕ θα εκπροσωπήσει η Κομισιόν, ενώ παραμένει ανοικτό το θέμα συμμετοχής της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Τι συνέβη τελικά στο δείπνο της 1ης Δεκεμβρίου; Επειδή μετά το Μοντ Πελεράν 2 η διαδικασία φαινόταν να έχει σχεδόν καταρρεύσει...

Κατά τις εκ του σύνεγγυς συνομιλίες και με τις δύο πλευρές αποκόμισα την αίσθηση πως, παρά τις διαφωνίες, αντιλαμβάνονταν πως δεν μπορούσαν να αφήσουν τη διαδικασία να αποτύχει. Για αυτό και έστειλαν ο ένας στον άλλο ξεκάθαρο μήνυμα πως η κατάσταση που δημιουργήθηκε έπρεπε να ξεπεραστεί, ενώ αντιλαμβάνονταν, όπως και εγώ, ότι οι δευτερεύουσες επιπτώσεις των εννέα ημερών που μεσολάβησαν θα μπορούσαν να αποδειχθούν χειρότερες από τα όσα έγιναν στο τραπέζι. Το πρόβλημα ήταν επιλύσιμο, όμως χανόταν η αισιοδοξία όσων ελπίζουν για τη διαδικασία και ενθαρρύνονταν οι της «σκληρής γραμμής» – μια κατάσταση που εύκολα μπορούσε να επηρεάσει μόνιμα τη διαδικασία.

Έτσι την Πέμπτη (σ.σ. 1η Δεκεμβρίου) είχα την αίσθηση από τις συζητήσεις μου με τους ηγέτες πως μπορούσα να τους φέρω ξανά μαζί, ελπίζοντας να συμφωνήσουν να έχουν νέα συνάντηση. Όμως τελικά τα αποτελέσματα ήταν πολύ καλύτερα. Συχνά με επικρίνουν πως είμαι αισιόδοξος, ακόμα και «ελπιδοκάπηλος» – οι συνάδελφοί μου με διαβεβαιώνουν πως αν αυτό είναι το χειρότερο που μπορούν να μου προσάψουν, τότε είμαι εντάξει. Όμως δεν νόμιζα πως θα λύναμε το ζήτημα εκείνο το βράδυ.

Κατά τη διάρκεια του δείπνου φάνηκε πως δεν υπήρχε λόγος να περιμένουμε. Και μπήκαμε στη συζήτηση του τι θα αφορά η τελική φάση, πώς θα γίνει και αν οι συνθήκες ήταν ώριμες. Ένα από τα πράγματα για τα οποία μιλήσαμε οι έξι μας ήταν πως όταν ξεκινήσαμε τον Μάιο του 2015 ο κόσμος ήταν ήδη σε άσχημη κατάσταση, και πως τους τελευταίους 18 μήνες οι διεθνείς σχέσεις χειροτέρεψαν σε όλους τους τομείς. Σήμερα υπάρχει ένταση στο υψηλότερο επίπεδο στις μεγάλες δυνάμεις, η ένταση στη Μέση Ανατολή είναι μεγαλύτερη, μεσολάβησαν το Brexit, εκλογικές αναμετρήσεις, δημοψηφίσματα, η απόπειρα πραξικοπήματος στην Τουρκία και τα όσα ακολούθησαν. Όμως οι διαπραγματεύσεις στο Κυπριακό προχωρούσαν κανονικά παρά τα όσα συνέβησαν στο Μοντ Πελεράν 2.

Τώρα που συναντήσατε τον κ. Κοτζιά και τον κ. Τσαβούσογλου, έχετε την εντύπωση πως οι δύο εγγυήτριες δυνάμεις βρίσκονται κοντά στο να βρουν κοινό έδαφος στο Κυπριακό;

Όπως ξέρετε, το δείπνο της 1ης Δεκεμβρίου έκλεισε με τις δύο πλευρές πρόθυμες να καθορίσουν την επόμενη φάση, για αυτό, και καθώς δεν ήταν εφικτή συνάντηση τον Δεκέμβρη, επιλέχθηκε η πρώτη εργάσιμη εβδομάδα του χρόνου. Αμέσως μετά το δείπνο πέταξα για Αθήνα όπου είδα τον κ. Τσίπρα και τον κ. Κοτζιά και μετά για την Άγκυρα. Και μπορώ να πω πως το ζήτημα απασχολεί πλέον τις δύο χώρες στο ανώτατο επίπεδο. Οι εγγυήτριες αντιλήφθηκαν πως τώρα είναι η ώρα για αποφάσεις και να αφήσουμε τις θεωρίες για να επικεντρωθούμε στο αν μπορούμε να βοηθήσουμε τους Κυπρίους.

Τόσο η Αθήνα όσο και η Άγκυρα, χωρίς να ξέρουν η μια την απάντηση της άλλης, επισήμαναν πως η Κύπρος δεν είναι το μόνο θέμα που τις απασχολεί. Πως υπάρχουν πολλά θέματα όχι μόνο μεταξύ τους, αλλά και με την ΕΕ σε σχέση με το προσφυγικό και με τις εξελίξεις στο εσωτερικό τους. Είπαν πως αντιλαμβάνονται πως εγώ και οι Κύπριοι εστιάζουμε στο Κυπριακό, όμως θεωρούν πως το Κυπριακό μπορεί να τους βοηθήσει και στα υπόλοιπα θέματα. Και προτιμούν να επιτευχθεί μια διευθέτηση από το να μην επιτευχθεί.

Μπορεί να διαχωριστεί το Κυπριακό από τα άλλα θέματα των ελληνοτουρκικών σχέσεων;

Η εισήγησή μου ήταν πως αυτή τη στιγμή θα πρέπει να επικεντρωθούν στην Κύπρο. Φυσικά, ας μην υποκρινόμαστε πως οι όποιες δυνάμεις θα αφήσουν την υπόλοιπή τους ατζέντα. Όμως, μπορεί να υπάρξει τρόπος να διαχωριστεί κατά το δυνατόν το ζήτημα. Αν και οι αρχικές θέσεις τους απέχουν, οι δύο χώρες εκφράζουν μια προθυμία να συζητήσουν συγκεκριμένες ιδέες. Συζητήσαμε και συζητούμε ιδέες που προς το παρόν είναι εμπιστευτικές, όμως μου δίνουν την αίσθηση πως κάτι μπορεί να γίνει.

 Το κουβάρι της ασφάλειας

Ειδικά στην ε/κ πλευρά λέξεις και έννοιες όπως «εγγυήσεις» και «επεμβατικά δικαιώματα» προκαλούν αντιδράσεις. Πώς ξεφεύγουν οι πλευρές  από την παγίδα να δημιουργήσουν ένα άλλο πλαίσιο με διαφορετικά ονόματα; Στόχος δεν πρέπει να είναι η ριζική αλλαγή του πλαισίου ασφαλείας;

 Στόχος είναι να υπάρξει σημαντική αλλαγή. Δεν σημαίνει πως η μια πλευρά πρέπει να υποχωρήσει. Σε δύσκολα και συναισθηματικά φορτισμένα ζητήματα όπου η μια πλευρά λέει «Α» και η άλλη λέει «Β», η λύση δεν είναι απαραίτητα να βρεις το «Α και μισό». Αλλά να αναπτύξεις ένα «Γ» που καλύπτει αυτά που θέλουν οι πλευρές ή δημιουργεί ένα ριζικά διαφορετικό πλαίσιο.

Αντιλαμβάνομαι ότι δεν υπάρχουν μόνο προβληματικές λέξεις αλλά και προβληματικές καταστάσεις που δεν μπορούν να συνεχιστούν. Όμως το ζήτημα εδώ είναι πως η κύρια πηγή ανησυχίας της μιας πλευράς είναι και η κύρια πηγή ασφάλειας για την άλλη. Δεν μπορείς να λύσεις μόνο μία πλευρά της εξίσωσης.

Είχα πει κάτι στην Αθήνα που δεν έγινε απαραιτήτως αντιληπτό: πως αν και το κεφάλαιο της ασφάλειας αφορά στον πυρήνα του το τέλος της παρουσίας ξένων στρατευμάτων και το ερώτημα του τι θα γίνει με τις συνθήκες εγγυήσεως, πολλά από τα εργαλεία για να βρεθούν λύσεις βρίσκονται σε άλλα κεφάλαια. Όπως στην αξιοπιστία των ομοσπονδιακών θεσμών, την ίση μεταχείριση των δύο κοινοτήτων, την αίσθηση πως η δικαστική εξουσία θα λειτουργεί αμερόληπτα και στο ότι δεν θα υπάρξει κίνδυνος επίθεσης από τα εθνικιστικά στοιχεία της άλλης πλευράς. Αυτά είναι καθημερινές ανησυχίες που δεν θα λύνονται από στρατούς. Αυτό δεν μειώνει τη σημασία του κεφάλαιου της ασφάλειας, αλλά πρέπει να το δούμε μέσα σε ένα ευρύτερο πλαίσιο.

Όμως, έχουμε πολιτικούς και απλό κόσμο από την ε/κ πλευρά που λένε πως με εγγυήσεις θα πουν «όχι», και πολιτικούς και απλό κόσμο από την τ/κ πλευρά που λένε πως χωρίς εγγυήσεις θα πουν «όχι».

Η απάντηση δεν βρίσκεται απαραίτητα στη μέση. Θα μπορούσε να είναι μια προσαρμογή, μια αλλαγή που παρέχει ασφάλεια με τρόπους που δεν είχαμε σκεφτεί μέχρι σήμερα, επειδή για γενιές ο κόσμος υποστήριζε τη μια ή την άλλη λύση. Αυτό που αναζητείται είναι η πραγματική αλλαγή, όχι μόνο κατ’ όνομα. Ξέρω πως αυτό ακούγεται αόριστο, όμως πλέον μιλάμε για εμπιστευτικές διπλωματικές συζητήσεις που δεν αφορούν μόνο δύο πλευρές, αλλά τέσσερις, συν τη Βρετανία.

Οι Αναστασιάδης και Ακιντζί επικεντρώνονται στην ασφάλεια του λαού της Κύπρου, όπως και πρέπει. Όταν βάζουμε μέσα τους άλλους παίκτες η συζήτηση διευρύνεται, με τη Βρετανία να λέει πως θα κάνει ό,τι μπορεί να είναι χρήσιμο. Αυτή η συζήτηση χρειάζεται και την εμπλοκή των Ηνωμένων Εθνών, καθώς σύμφωνα με τα μέρη είμαστε ο ενδιάμεσος παίκτης που μπορεί να βοηθήσει να κτιστεί μια κοινή αντίληψη.

Όσον αφορά τη σύνθεση της διάσκεψης, έχουμε μέχρι στιγμής τα δύο μέρη και τις εγγυήτριες. Ποιος άλλος μπορεί να συμμετάσχει;

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς η ομοσπονδιακή Κύπρος, θα είναι μια χώρα μέλος της ΕΕ. Συνεργαζόμαστε πολύ στενά με την ΕΕ ώστε η διευθέτηση να είναι πλήρως συμβατή με το ευρωπαϊκό κεκτημένο.

Άρα η ΕΕ θα εκπροσωπείται από την Κομισιόν και θα είναι στην ουσία το έκτο μέρος στη διάσκεψη;

Η Κομισιόν θα εκπροσωπεί την ΕΕ, ναι. Μπορείτε να μετρήσετε συμμετέχοντες αν θέλετε, δεν μπαίνουμε σε αυτή τη διαδικασία. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι το ίδιο πράγμα με τις εγγυήτριες, καθώς δεν έχει υπογράψει τις συμφωνίες του 1960. Παίζει έναν άλλο ρόλο και για αυτό δεν μιλάμε για αριθμούς συμμετεχόντων, αλλά για μια σύνοδο για την Κύπρο.

Υπάρχει όμως συμφωνία για τη σύνθεση; Στην ανακοίνωση που ακολούθησε το δείπνο της 1ης Δεκεμβρίου φαινόταν να υπάρχει μια κάποια «εποικοδομητική ασάφεια»;

Κοιτάξτε, στο Μπούργκενστοκ επίσης συμμετείχε η ΕΕ. Δεν αντιγράφουμε το Μπούργκενστοκ σε κανέναν άλλο χαρακτηριστικό πέρα από τη μορφή του. Αυτό που γίνεται αντιληπτό είναι πως όπως στο Μπούργκενστοκ έχουμε τους Κυπρίους, τις εγγυήτριες, την ΕΕ ως παρατηρητή.

 Διάσκεψη… που εξελίσσεται

Τι γίνεται με τα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας;

Το Συμβούλιο Ασφαλείας θα παίξει τον δικό του ρόλο ως Συμβούλιο Ασφαλείας. Ό,τι προκύψει από τη διαδικασία θα παρουσιαστεί στο ΣΑ, τόσο για έγκριση όσο και για να υπάρξει η εντολή για μια νέα αποστολή των Ηνωμένων Εθνών. Το Συμβούλιο Ασφαλείας έχει έναν ρόλο να παίξει, αλλά όχι απαραίτητα στη διάσκεψη, καθώς ο κυριότερος ρόλος που έχουν να παίξουν είναι ως σώμα.

Ένα άλλο θέμα στο οποίο υπάρχει έντονη συζήτηση μεταξύ των Ε/Κ είναι αν θα είναι παρούσα ή όχι η Κυπριακή Δημοκρατία.

Αυτό είναι ένα θέμα για το οποίο πρέπει να ξεκαθαρίσουν κάποια πράγματα. Το ερώτημα αφορά και το πότε είναι η στιγμή που θα πρέπει να κάνουμε κάτι για τις συνθήκες οι οποίες έχουν τέσσερις υπογραφές, όχι τρεις, αυτές των εγγυητριών και της Κύπρου. Και όταν οι συνθήκες τροποποιηθούν, χρειάζεται και μια κυπριακή υπογραφή.

Η υπόθεση εργασίας μας είναι πως η συζήτηση θα συμπεριλάβει ολόκληρη την εικόνα, συμπεριλαμβανομένου και του ποιο θα είναι το μέλλον αυτών των συνθηκών. Όμως δεν μπορούν να τροποποιηθούν τώρα, γιατί αυτό εξαρτάται από το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. Θα συμφωνηθεί δηλαδή το περιεχόμενο της αλλαγής, όμως οι διατυπώσεις θα γίνουν όταν θα ξέρουμε πως η αλλαγή θα γίνει. Το ερώτημα πότε θα γίνει δεν είναι απλώς μια ιδεολογική συζήτηση, παρόλο που αποτελεί τεράστιο θέμα για τις πλευρές.

Τόσα χρόνια έχουμε καθορίσει πώς έρχονται στο ίδιο τραπέζι οι πλευρές, δηλαδή ως Ε/Κ και Τ/Κ ηγέτης. Όταν όμως πρόκειται να αλλάξουμε τις διεθνείς συνθήκες, χρειάζεται και ένα στυλό που θα το κρατά η Κύπρος – και το ερώτημα είναι ποιος θα είναι αυτός που υπογράφει. Θα είναι η σημερινή Δημοκρατία ή η ομοσπονδιακή δημοκρατία;

Και εδώ έχει σημασία να υπογραμμίσω πως ενώ η διεθνής διάσκεψη ξεκινά στις 12 Ιανουαρίου, δεν έχουμε καθορίσει το τέλος της, και αυτό έγινε συνειδητά. Οπότε η μεθοδολογία μπορεί να εξελιχθεί στην πορεία. Να μην έχουμε δηλαδή την ίδια διάσκεψη την τελευταία ημέρα με αυτήν με την οποία ξεκινήσαμε.

Στόχος δηλαδή είναι αν η διεθνής διάσκεψη έχει αποτέλεσμα να ανακοινωθεί και η ημερομηνία του δημοψηφίσματος;

Ο στόχος της διάσκεψης είναι να φτάσουμε σε μια συνολική πολιτική διευθέτηση, που σημαίνει πως όλα τα κεφάλαια θα πρέπει να καταγράφονται πλέον με μαύρο μελάνι. Στις συνομιλίες υπάρχουν δύο σχεδόν παράλληλες διαδικασίες, αυτή των διαπραγματεύσεων που προχωρά από τη διαφωνία στη συμφωνία, και αυτό της εφαρμογής. Όσο περισσότερο προχωρούν οι διαπραγματεύσεις, τόσο μεγαλώνει η λίστα των όσων πρέπει να εφαρμοστούν.

Για παράδειγμα, έχει συμφωνηθεί πως χρειάζεται μια ομοσπονδιακή αστυνομική δύναμη. Όμως δεν υπάρχει, καθώς για να σχηματιστεί θα πρέπει να αποφασιστεί ο σχηματισμός της ομοσπονδίας. Χρειάζεται ακόμα μία συμφωνία για την εισαγωγή του ευρώ ως του μόνου νόμιμου νομίσματος, όμως πρέπει η συμφωνία να εφαρμοστεί.

Το καλύτερο δυνατό ενδεχόμενο είναι στη Γενεύη να συμφωνήσουμε στα πάντα, όμως θα υπάρχει πολλή σκληρή δουλειά που πρέπει να γίνει τους επόμενους μήνες. Και σε αυτή την εικόνα εντάσσεται και η απόφαση για την ημερομηνία των δημοψηφισμάτων.

Υπάρχει πρόοδος στη συζήτηση των πέντε πρώτων κεφαλαίων που ξεκίνησε και πάλι αυτή την εβδομάδα και σε θέματα όπως η εκ περιτροπής, το εδαφικό και το περιουσιακό;

Κατ’ αρχάς συζητούνται όλα τα θέματα στα πέντε κεφάλαια. Υπάρχουν όμως και συγκεκριμένα πράγματα που μπορούν να κλείσουν μόνο σε συγκεκριμένες χρονικές συγκυρίες. Για αυτό πρέπει να κατανοήσουμε πως ένας μικρός αριθμός θεμάτων, ίσως ένα για κάθε πλευρά, μπορούν να διευθετηθούν μόνο στο πλαίσιο συνολικής συμφωνίας. Κι αυτό δεν έχει να κάνει με πάρε-δώσε, αλλά με το ότι μερικά βήματα μπορείς να τα κάνεις μόνο όταν ξέρεις πως υπάρχει συμφωνία. Η προσπάθεια είναι να ξεκαθαρίσουν όσο το δυνατόν περισσότερα ζητήματα πριν από τις 9 Ιανουαρίου, και μετά να μπούμε σε κάποια από αυτά τα ουσιαστικά ζητήματα, που ξέρουμε πού βρίσκονται, αλλά μπορούν να κλείσουν στο τέλος.

Και θα πρέπει να υπογραμμίσω κάτι σημαντικό. Και μόνο το ότι υπάρχει μια ημερομηνία καθιστά δυνατές συζητήσεις που δεν μπορούσαν να γίνουν πριν. Κάποιοι, ευτυχώς όχι οι ηγέτες, θεωρούν πως μπορούμε να κάνουμε συνεχώς κύκλους, με την εικόνα να ξεκαθαρίζει σιγά-σιγά ώσπου μια μέρα ξαφνικά όλα θα κλείσουν. Δεν γίνεται όμως ποτέ έτσι. Οι συμφωνίες, είτε μιλάμε για μια διεθνή συμφωνία ή ακόμα και για συγχώνευση δύο εταιρειών, δεν κλείνουν ποτέ μια κάποια Τρίτη σε ώρες γραφείου. Κλείνουν αργά το βράδυ σε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου, μετά το τέλος της διορίας.

Η ηγεσία που επέδειξαν οι ηγέτες την περασμένη εβδομάδα νομίζω πως δείχνει πως γνωρίζουν ότι έπρεπε να θέσουν αυτές τις παραμέτρους για να πετύχουν αποτελέσματα. Και αυτό ισχύει και για την Ελλάδα και την Τουρκία – μόλις τώρα άρχισαν να ανοίγονται και να αναζητούν τρόπους για πρόοδο.

Μιλώντας για τη σύνθεση της διεθνούς διάσκεψης, θα ήταν δυνατόν να βρεθεί και αντιπροσωπεία του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου ή της Παγκόσμιας Τράπεζας για να συνεισφέρει στην προετοιμασία για εφαρμογή μιας λύσης;

Η σύνοδος θα έχει καθορισμένες αντιπροσωπείες που θα λαμβάνουν τις αποφάσεις, αλλά δεν υπάρχει πρόβλημα να κληθεί κάποιος για να κάνει μια παρουσίαση. Αυτό είναι κάτι που θα συζητήσουμε τις επόμενες ημέρες, και πάλι όμως αυτές οι παρουσιάσεις συμβαίνουν τώρα. Η αντιπροσωπεία της Διεθνούς Τράπεζας βρίσκεται εδώ αυτή την περίοδο, η ΕΕ βρίσκεται συνεχώς εδώ. Είμαστε ανοιχτοί είτε χρειαστεί να υπάρχει ενημέρωση πριν από τις συναντήσεις στο εξωτερικό ή εκεί. Και αυτή θα είναι μια απόφαση που θα πάρουν τα ΗΕ σε συνεργασία με τις πλευρές.

Ποια θεωρείτε ότι είναι η σωστή φόρμουλα για μια βιώσιμη οικονομία μιας ομοσπονδίας, και σε ποια σημεία πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί;

Βλέπω ένα λαμπρό μέλλον για την Κύπρο, καθώς η διευθέτηση θα αφαιρέσει πολλά από τα εμπόδια που αντιμετωπίζονται σήμερα. Έχω αναφερθεί σε αυτά πολλές φορές, όπως έκανε και ο κ. Αναστασιάδης στην ομιλία του στο συνέδριο του Economist. Θα έχετε μια οικονομία αντί δύο, η οποία θα μπορεί να κάνει εμπόριο ελεύθερα με την ΕΕ, χωρίς πράσινη γραμμή. Ολόκληρη η χώρα θα μπορεί να κάνει εμπόριο με την Τουρκία και άλλους γείτονες. Ο ναυτιλιακός τομέας θα μπορεί να χρησιμοποιεί, και τα λιμάνια της Τουρκίας και η συνεργασία σε θέματα ενέργειας με την περιοχή θα είναι πολύ πιο εύκολος. Θα αυξηθεί η προσέλκυση επενδυτών καθώς θα θέλουν να βάλουν χρήματα σε μια χώρα που λειτουργεί, και ο τουρισμός θα έχει νέα αύξηση λόγω των επισκεπτών που θα θέλουν να δουν μια χώρα που έχει επανενωθεί.

Δεν μπορείτε όμως να θεωρήσετε πως όλα αυτά θα συμβούν απλά μόνα τους. Και για αυτό πρέπει να βεβαιωθούμε πως η οικονομική διάσταση της συμφωνίας θα ληφθεί σοβαρά υπόψη, κάτι που χαίρομαι να πω ότι συμβαίνει. Για παράδειγμα πρέπει να υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για την εναρμόνιση της φορολογίας, για τη διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας, για τα μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν για να βοηθήσουν την τουρκοκυπριακή συνιστώσα πολιτεία να προσαρμοστεί γρηγορότερα. Ή ακόμα, να μην υπάρξει αύξηση της γραφειοκρατίας, αλλά ούτε και μείωσή της, με τον σωστό διαμοιρασμό της δημόσιας υπηρεσίας σε επίπεδο πολιτειών και ομοσπονδίας.

Και η διευθέτηση του περιουσιακού έχει οικονομική διάσταση. Θα υπάρξει ένα κόστος το οποίο όμως σύμφωνα με τη Διεθνή Τράπεζα φαίνεται να είναι χαμηλότερο από ό,τι θεωρούν πολλοί. Από την άλλη, υπάρχει πολύ «αιχμάλωτο» κεφάλαιο, πολλή γη με αξία που δεν βρίσκεται στην αγορά λόγω της διαίρεσης.

Τι γίνεται όμως με τη βιωσιμότητα των τ/κ τραπεζών και τη μελέτη του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την οποία οι Τ/Κ δεν δίνουν στοιχεία;

 Υπάρχουν κάποια σημεία σε αυτό το θέμα τα οποία αντιμετωπίζουμε, όμως νομίζω πως θα βρεθεί η λύση, αν και δεν αρνούμαι πως αποτέλεσε πρόβλημα.

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Μαδρίτη: Ειδοποιήθηκαν οι γαλλικές αρχές σχετικά με ύποπτο όχημα

Πολίτης News, 21:54 (τελευταία ενημέρωση 21:54)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

Αδιευκρίνιστα τα κίνητρα του δράστη στη Φινλανδία

Πολίτης News, 21:46 (τελευταία ενημέρωση 21:46)

ΕΙΔΗΣΕΙΣ

«Οργή» για την ανάμειξη Ερντογάν στα πολιτικά ζητήματα της Γερμανίας

Πολίτης News, 20:57 (τελευταία ενημέρωση 20:57)

Επιστροφή
στην αρχή