Οι Αχαιοί έρχονται στην Κύπρο...

ΕΙΔΗΣΕΙΣ /ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Θα πρέπει πάντως να θεωρηθεί βέβαιο ότι τα 12 συνολικά αρχαία βασίλεια της Κύπρου δεν είχαν όλα ιδρυθεί την αυτή χρονική περίοδο

Η αρχαία παράδοση συνδέει πάντως το τέλος του Τρωικού Πολέμου και την επιστροφή των ηρώων του και με την Κύπρο. Οπότε, κάποιοι από εκείνους έφθασαν στην Κύπρο, όπου και ίδρυσαν πόλεις, που η κάθε μια έγινε και ένα μικρό ανεξάρτητο βασίλειο. Βέβαια η Κύπρος ήτανε ήδη τότε καλά γνωστή στους Έλληνες – λόγω και του πλούτου της και ιδίως του χαλκού – και Έλληνες βρίσκονταν εγκαταστημένοι στο νησί (εμπορευόμενοι και άλλοι) τουλάχιστον από τον 14ο π.Χ. αι. Αργότερα, λόγω κάποιων σημαντικών εξελίξεων στην Ελλάδα (όπως η κάθοδος των Δωριέων προς τα νότια και ο εκτοπισμός των Αχαιών) οδήγησαν σε μαζικό εποικισμό της Κύπρου. Οπότε και ιδρύθηκαν 12 συνολικά μικρά βασίλεια στο νησί, που το κάθε ένα είχε και πυρήνα του μια πόλη. Χαρακτηριστικό μόνο των Ελλήνων, η διάσπαση και ύπαρξη πολλών μικρών κρατών, αφού ο κάθε ένας ήθελε να ήτανε και ο απόλυτος αφέντης, έστω και σε έναν μικρό χώρο. Οι Έλληνες άποικοι φέρανε πάντως μαζί τους και τη γλώσσα, τη θρησκεία, τα ήθη, τα έθιμα, τις τέχνες τους. Και σχετικά σύντομα – και πάντως ειρηνικά – επιβλήθηκαν, εξελληνίζοντας το νησί. Όπως δε συνηθιζόταν τότε, η κάθε πόλη ήθελε να είχε και έναν ήρωα ως ιδρυτή της. Η αρχαία δε παράδοση αναφέρει αρκετούς τέτοιους ιδρυτές. Ιδρύθηκαν λοιπόν τότε 12 πόλεις – βασίλεια.

Απόλυτη εξουσία

Η μη ύπαρξη αναφορών σε συγκεκριμένους ήρωες – ιδρυτές σε μερικές των περιπτώσεων, δεν σημαίνει ότι δεν υπήρξαν, απλά στις διασωθείσες αρχαίες πηγές δεν έχουμε αναφορές. Το κάθε βασίλειο διέθετε βέβαια και ενδοχώρα, μια περιοχή του νησιού όπου υφίσταντο και διάφορα χωριά των οποίων οι κάτοικοι ασχολούντο με τη γεωργία και τη κτηνοτροφία. Μερικά βασίλεια πάλι, όπως εκείνο των Σόλων και εκείνο της Ταμασού, είχανε στην έκτασή τους και εκμεταλλεύονταν και τα πλούσια μεταλλεία χαλκού στα οποία ασχολούντο πάρα πολλοί άνθρωποι. Όσων δε βασιλείων οι έδρες – των περισσοτέρων – ήσαν παράκτιες, αυτά διέθεταν και ισχυρούς στόλους, τόσο πολεμικούς όσο και εμπορικούς, και ασφαλώς και λιμάνια. Και το κάθε ένα είχε και ασκούσε και την απόλυτη εξουσία στην πόλη και την περιοχή του. Διέθετε και τον δικό του στρατό, ενώ κέντρο διοίκησης ήτανε βέβαια το βασιλικό ανάκτορο. Στην κάθε πόλη οι κάτοικοι ασκούσαν πολλά και διάφορα επαγγέλματα, όπως οικοδόμοι, τεχνίτες πολλών ειδικοτήτων, υφαντές, ράφτες, χαλκουργοί, υποδηματοποιοί, έμποροι κ.λπ. Η δε ανώτερη τάξη αποτελείτο από ευγενείς και αξιωματούχους διαφόρων βαθμίδων. Το κάθε βασίλειο είχε την απόλυτη εξουσία στην πόλη και την περιοχή του. Ακόμη και κατά τις περιόδους υποδούλωσης της Κύπρου σε μεγάλες δυνάμεις, με μακρύτερη χρονικά την περίοδο υποδούλωσης στους Πέρσες (546 – 332 π.Χ.). Οι Πέρσες δεν στείλανε ποτέ δικό τους σατράπη (κυβερνήτη) στην Κύπρο. Τα βασίλεια παρέμεναν ανεξάρτητα και αυτοδιοικούμενα, κι έναντι των Περσών είχανε δυο βασικές υποχρεώσεις: την καταβολή ετήσιου υποτελικού φόρου και την παροχή στρατιωτικής βοήθειας όταν τους εζητείτο. Και είχε ζητηθεί σε κάποιες περιπτώσεις, οπότε κυπριακές στρατιωτικές δυνάμεις αναφέρεται ότι είχαν πάρει μέρος σε περσικές πολεμικές περιπέτειες. Όπως περί το 545 π.Χ. οπότε είχαν συνδράμει στρατιωτικά τον Κύρο προς αντιμετώπιση εξέγερσης στην Καρία (Μικρά Ασία), αλλά και το 538 π.Χ. κατά την εκστρατεία του ιδίου κατά της Βαβυλώνος. Το 525 π.Χ. κυπριακές δυνάμεις μετείχαν επίσης σε εκστρατεία των Περσών στην Αίγυπτο, επί βασιλείας Καμβύση, γιου και διαδόχου του Κύρου. Ενώ επί βασιλείας του Ξέρξη (485 – 465 π.Χ.) ισχυρές κυπριακές δυνάμεις με στόλο από 150 καράβια είχαν πάρει μέρος στην εκστρατεία του Ξέρξη κατά της Ελλάδος.

Οι Πέρσες είχαν, από την άλλη, στείλει στρατιωτικές δυνάμεις στην Κύπρο όταν κάποια κυπριακά βασίλεια τις είχαν ζητήσει, κυρίως όμως στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η Κύπρος είχε επαναστατήσει. Ιδίως το 499 – 8 π.Χ. υπό τον Ονήσιλο της Σαλαμίνος, με τον οποίο είχαν συμμαχήσει μερικά μόνο των άλλων κυπριακών βασιλείων, κυρίως εκείνα των Σόλων και της Πάφου. Άλλα, όπως εκείνα της Αμαθούντος και, τελικά, και του Κουρίου, είχαν ταχθεί εναντίον. Ισχυρές δυνάμεις οι Πέρσες είχαν στείλει και πάλι στην Κύπρο προς αντιμετώπιση της μεγάλης κυπριακής επανάστασης υπό την Ευαγόρα Α΄ της Σαλαμίνος. Σε κάποιες άλλες περιπτώσεις βοήθησαν στρατιωτικά, όπως βοήθησαν το βασίλειο του Κιτίου να πολεμήσει και καταλάβει το βασίλειο του Ιδαλίου.

Πρέπει επίσης να τονιστεί ότι οι κάτοικοι αλλά και οι αρχές του κάθε βασιλείου θεωρούσανε πρώτιστα ότι ήσαν πολίτες και υπήκοοι του συγκεκριμένου βασιλείου, ενώ δεν υπήρχε, τουλάχιστον όχι σε έντονο βαθμό, η συναίσθηση ότι ήσαν πολίτες ολόκληρης της Κύπρου. Έτσι υπήρξαν και σοβαρές περιπτώσεις κατά τις οποίες το κάθε βασίλειο αποφάσιζε και ασκούσε δική του πολιτική, με βάση το συμφέρον της πόλης – κράτους και όχι της Κύπρου γενικότερα. Υπάρχουν, για παράδειγμα, περιπτώσεις κατά τις οποίες ενώ κάποια βασίλεια επαναστατούσαν κατά των Περσών, ταυτόχρονα κάποια άλλα τηρούσαν εντελώς διαφορετική στάση. Αυτό εθεωρείτο περίπου φυσικό, αφού η κάθε πόλη, έχοντας να αντιμετωπίσει μια σοβαρή κατάσταση, έκρινε και αποφάσιζε με βάση το δικό της συμφέρον και τους δικούς της προσανατολισμούς. Υπήρχανε ωστόσο και κάποια κοινά χαρακτηριστικά που, ως ένα βαθμό, αντιπροσώπευαν γενικότερες αρχές. Όπως η θρησκεία, με τη λατρεία κυρίως της Αφροδίτης και του Απόλλωνος, που είχε παγκύπριο χαρακτήρα. 

Θα πρέπει πάντως να θεωρηθεί βέβαιο ότι τα 12 συνολικά αρχαία βασίλεια της Κύπρου δεν είχαν όλα ιδρυθεί την αυτή χρονική περίοδο, και δεν είχαν όλα μακρά διάρκεια ζωής. Κάποια από αυτά διαλύθηκαν ενωρίτερα. Εξάλλου για μερικά γνωρίζουμε από τις υπάρχουσες μαρτυρίες και τα ονόματα αρκετών βασιλιάδων τους, για άλλα λίγων ή μόνο ενός. Παράλληλα, άνθησαν για κάποια διαστήματα και άλλες πόλεις που δεν ήσαν ανεξάρτητα βασίλεια αλλά ανήκαν σε άλλα, όπως η πόλη των Γολγών (περιοχή σημερινής Αθηένου). Πάντως μέχρι και τον 4ο π.Χ. αι. είχαν επιβιώσει 7 μόνο από τα 12 βασίλεια. Τα οποία τελικά διαλύθηκαν και αυτά το 310 π.Χ. από τον Πτολεμαίο Α΄. Ο οποίος, μετά τον θάνατο του Μεγάλου Αλεξάνδρου (323 π.Χ.) και τον διαμοιρασμό της αυτοκρατορίας του, είχε πάρει την Αίγυπτο και την Κύπρο. Έως τότε είχαν επιβιώσει τα ακόλουθα βασίλεια: Σαλαμίς, Πάφος, Λάπηθος, Σόλοι, Μάριον, Κίτιον και Αμαθούς, η τελευταία όμως ενταγμένη για σύντομο χρόνο στο βασίλειο της Σαλαμίνος.

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Επόμενο άρθρο:

Αφιέρωμα

Το αρχαίο βασίλειο της Πάφου...

Ο Αγαπήνωρ αναφέρεται ότι είχε ιδρύσει μεν την πόλη της Νέας Πάφου, ενώ στην Παλαιά είχε αναγείρει τον λαμπρό ναό της Αφροδίτης

03 / 20
Επιστροφή
στην αρχή