Γιατί έφυγα από τη διαπραγματευτική ομάδα του Κυπριακού

ΑΠΟΨΗ /ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ
Ένατη συνέχεια εξελίξεων μετά την Τουρκική Εισβολή, με αδρή ανάλυση των δικών μου απόψεων για το πως βλέπω το περιεχόμενο της ΔΔΟ.

Του Αλέκου Μαρκίδη

 

  1. Μετά την έκδοση του ανακοινωθέντος της 14ης Φεβρουαρίου με κάλεσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας και μου ζήτησε να αναλάβω τον συντονισμό της προϋπάρχουσας ομάδας υποστηρίξεως του Προέδρου της Δημοκρατίας. Επρόκειτο για την ομάδα, που, όπως κατάλαβα είχε διαδραματίσει ενεργό ρόλο στην διαμόρφωση του κοινού ανακοινωθέντος. Γνωρίζοντας και όντας σίγουρος ο ίδιος ο Πρόεδρος ήταν τεταγμένος υπέρ της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας αποδέχθηκα αμέσως.
  2. Αμέσως ο Πρόεδρος προσέθεσε ότι, ενώ φυσιολογικά θα έπρεπε εγώ να συνοδεύω τον διαπραγματευτή στις συναντήσεις του με τον αντίστοιχο Τουρκοκύπριο διαπραγματευτή, εν τούτοις επειδή εγώ ήμουν γνωστός υποστηρικτής του ΝΑΙ στο δημοψήφισμα, η παρουσία μου και εκεί θα είχε αντιδράσεις πολιτικής φύσεως και για αυτό ζήτησε από τον Πόλυ Πολυβίου να αναλάβει εκείνος τον σχετικό ρόλο. Δεν έφερα αντίρρηση. Ακολούθως μου είπε ότι το χρονοβόρο και δύσκολο έργο του συντονισμού του έργου των τεχνικών επιτροπών θα ανελάμβανε ο Παναγιώτης Δημητρίου. Συμφώνησα. Ο διορισμός ως συντονιστή ανακοινώθηκε.
  3. Υπήρξε κάποια αντίδραση. Ο Δρ. Χρήστος Κληρίδης δήλωσε ότι αυτός αρνείται να συντονισθεί από τον οποιοδήποτε και παραιτήθηκε. Η εκπρόσωπος Τύπου του ΔΗΚΟ αγαπητή μου Χριστιάνα Ερωτοκρίτου υπέμνησε την θέση μου στο Δημοψήφισμα, εκφράζοντας φόβο για επάνοδο του Σχεδίου Αννάν. Της απάντησα όσο πιο μαλακά μπορούσα.
  4. Και έτσι αναμείχθηκα για πρώτη φορά μετά το 2004 με τους χειρισμούς των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό πρόβλημα. Τελείως, όμως, διαφορετικός ρόλος, μακριά μάλλον παρά κοντά σε πραγματικό επηρεασμό αποφάσεων.
  5. Στο σημείο αυτό θεωρώ σκόπιμο να αναφερθώ σε δικές μου θέσεις για το πως βλέπω την επιδιωκόμενη λύση ¨Όχι μόνο γιατί τα ερωτηματικά που μου έχουν υποβληθεί χρήζουν απάντησης, αλλά ίσως όσα πιο κάτω αναφέρω δώσουν και απάντηση γιατί τον Ιούλιο του 2016 κατέληξα στο συμπέρασμα ότι η ιδιότητα μου ως συντονιστή της ομάδας δεν ήταν πλέον ουσιαστικά χρήσιμη.
  6. Η λύση της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας με πολιτική ισότητα, που δεν εξυπακούει αριθμητική ισότητα, αλλά αποτελεσματική συμμετοχή και των δύο κοινοτήτων στο ομοσπονδιακό κράτος, είναι εδώ και χρόνια «τσιμεντωμένη» είτε αρέσει είτε όχι, στα σχετικά ψηφίσματα του ΣΑ. Πρόκειται για αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας, που δεν αλλάσσουν, είτε με νέες στρατηγικές είτε με πιέσεις επί της Τουρκίας «για να έχει κόστος». Εξάλλου, ας μην ξεχνούμε ότι ο Πρόεδρος Παπαδόπουλος την έχει προσυπογράψει στην Συμφωνία της 8ης Ιουλίου 2006, κάτι που επαναλήφθηκε χωρίς υπογραφή και από τους δύο μετέπειτα Προέδρους.
  7. Τι σημαίνει αυτή η λύση. Θα δημιουργηθούν από τη ίδια τη λύση, το νέο δηλαδή Ομοσπονδιακό Σύνταγμα δύο «συνιστώσες πολιτείες», όπως ονομάστηκαν. Σε σχέση με το status αυτές θα είναι ίσες μεταξύ τους. Δηλαδή ότι εξουσίες θα έχει η μία, τις ίδιες θα έχει και η άλλη. Αυτό είναι φυσιολογικό κι επικρατεί σε όλες σχεδόν τις Ομοσπονδίες.
  8. Ασχολούμενος τώρα με το Ομοσπονδιακό Σύνταγμα. Καλούμαστε, όπως επανειλημμένα εξήγησα, να τετραγωνίσουμε τον κύκλο. Τι σημαίνει «αποτελεσματική συμμετοχή» στα πλαίσια ισότητας; Αν λεχθεί ότι οι αποφάσεις του Ομοσπονδιακού Κράτους λαμβάνονται με πλειοψηφία, δηλαδή την αριθμητική υπεροχή της Ελληνικής Κοινότητας, αυτόματα έρχεται η απάντηση ότι αυτό εξανεμίζει, μηδενίζει την «αποτελεσματική συμμέτοχη», της Τουρκικής Κοινότητας. Αν από την άλλη, για κάθε απόφαση προϋποτίθεται μία ψήφος τουλάχιστον από κάθε κοινότητα, τότε πως θα μπορεί να λειτουργεί το Ομοσπονδιακό κράτος; Εύλογο το ερώτημα. Αναπάντητο όμως από τα ψηφίσματα.
  9. Και γι’ αυτό οι δικές μου θέσεις διαχρονικά από το 1995 θα έλεγα ήταν να απαλύνουμε όσο μπορούμε τις συνέπειες της όποιας δυσλειτουργικότητας του Ομοσπονδιακού κράτους.
  10. Ποιους τρόπους εισηγήθηκα και εισηγούμαι: Να μην φορτώσουμε το Ομοσπονδιακό Κράτος με σωρεία εξουσιών, η τυχόν αδυναμία στην άσκηση των οποίων θα επηρεάζει την καθημερινή ζωή. Με άλλα λόγια το Ομοσπονδιακό κράτος πρέπει να έχει τόσες εξουσίες, όσες είναι αναγκαίες για την ενότητα του κράτους (όπως άλλωστε το είχε ορθά συμφωνήσει και ο Μακάριος από το 1977). Μόλις, όμως, κάποιοι ακούσουν τέτοια άποψη, αντιδρούν εχθρικά με την αφοριστική φράση «μα αυτά είναι συνομοσπονδιακό στοιχείο». Βλέπετε η μικρή Κύπρος έχει πολύ περισσότερους ειδικούς σε θέματα διεθνούς και συνταγματικού δικαίου από ότι η ΗΠΑ!!

  11. Πρόκειται για ένα σύνδρομο, άλογα εμπεδωμένο φόβο, ότι κέντρο με λίγες εξουσίες ισοδυναμεί με συνομοσπονδία!! Επανειλημμένα τόνισα ότι Συνομοσπονδία αποτελείται από ανεξάρτητα κυρίαρχα κράτη. Όπως αρχικά ήταν για λίγα χρόνια οι ΗΠΑ όταν πέτυχε η Αμερικανική επανάσταση. Οι ΗΠΑ εξελίχθηκαν λίγα χρόνια αργότερα σε Ομοσπονδία, όπως την γνωρίζουμε σήμερα. Συνομοσπονδία ήταν η Ηνωμένη Αραβική Δημοκρατία, Αίγυπτος, Λιβύη, Συρία, η καθεμιά από τις οποίες διατήρησε την κυριαρχία της (η Συνομοσπονδία αυτή διατηρήθηκε για λίγα χρόνια και διαλύθηκε). Νομικώς Συνομοσπονδία ήταν και η Σοβιετική Ένωση, αλλά εκεί υπήρχε η ενοποιητική δύναμη και ισχύς του Κομμουνιστικού Κόμματος της Σοβιετικής Ενώσεως.
  12. Λόγω του ίδιου συνδρόμου συγχέεται πολύ εύκολα το «κατάλοιπο εξουσίας» (η ορθή ορολογία είναι τεκμήριο αρμοδιότητας), με το θέμα της κυριαρχίας. Για το θέμα εκφώνησα ομιλία στη Βουλή, όταν ήμουν βουλευτής. Για λίγο καιρό σταμάτησε η προπαγάνδα, αλλά και πάλι επανήλθε.
  13. Επιμένω στην άποψή μου. Όχι πολλές εξουσίες στο Κέντρο. Μόνο όσες πράγματι χρειάζονται για την ενότητα του κράτους. Η άποψη αυτή ενισχύθηκε ακόμα περισσότερο με την τελευταία εξέλιξη του Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, σύμφωνα με το οποίο η Νομισματική πολιτική και η εποπτεία ουσιαστικά των Κυπριακών Τραπεζών έφυγε από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου και μετατέθηκε στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ενώ όλο και περισσότερο οι νομοθετικές εξουσίες των κρατών μελών της ΕΕ οδεύουν στις Βρυξέλλες, όπου ασκούνται υπό μορφή Ευρωπαϊκών Οδηγιών ή Κανονισμών, αμέσου υποχρεωτικής εφαρμογής στο εσωτερικό της κάθε χώρας μέλους.
  14. Πέραν των ανωτέρω: Όλες οι νομοθεσίες, που θα ρυθμίζουν εξαντλητικά την άσκηση των Ομοσπονδιακών Εξουσιών, πρέπει να τεθούν σε ισχύ από την πρώτη μέρα που θα ισχύσει η λύση. Το ζήτημα αυτό το εξήγησα στο Πρόεδρο Κληρίδη, ο οποίος, όντας ο ίδιος νομικός, αρχικά διαφώνησε, λέγοντάς μου, μα πως θα ψηφιστούν νόμοι, χωρίς Βουλή; Του είπα αφήστε με να σας αιτιολογήσω την εισήγησή μου. Προχώρα μου λέγει, σε ακούω.
  15. Και του είπα: Το Σύνταγμα του 1960 είχε μια εξαιρετική πρόνοια, ότι εξακολουθεί και θα εξακολουθήσει η ισχύς των αποικιακών νόμων, προσαρμοζόμενοι στο Σύνταγμα, μέχρις ότου η Βουλή των Αντιπροσώπων τους καταργήσει, αντικαταστήσει ή τροποποιήσει.(Παρεμπιπτόντως οι βασικοί αποικιακοί νόμοι ακόμα ισχύουν μέχρι και τώρα). Για κάποιο λόγο, κύριε Πρόεδρε, συνέχισα, αυτοί που έκαμαν το Σύνταγμα και ειδικά για τους φορολογικούς νόμους έγραψαν ότι η ισχύς αυτών καταργείται στο τέλος του 1962; Δεν γνωρίζω. Για την ψήφιση φορολογικών νόμων το Σύνταγμα προνοούσε χωριστές πλειοψηφίες Ελλήνων και Τούρκων βουλευτών. ¨Ήλθε η ώρα να ψηφισθεί φορολογική νομοθεσία. Δεν ψηφίζουμε είπαν οι Τούρκοι βουλευτές, εκτός αν μας δώσετε τα 5 χωριστά δημαρχεία που προνοεί το Σύνταγμα για τις 5 πόλεις, Λευκωσία, Λεμεσός, Αμμόχωστος, Λάρνακα, Πάφος (τραγική ειρωνεία η Κερύνεια δεν ήταν μέσα). Για τα Δημαρχεία είχαν δίκαιο. Υπάρχει, όμως, συνέχισα κράτος που μπορεί να ζήσει χωρίς φόρους; Μεταφέροντας τώρα το παράδειγμα αυτό, ερωτώ: Πως θα μπορέσει να λειτουργήσει Ομοσπονδιακό κράτος για μήνες, ίσως χρόνια χωρίς ομοσπονδιακούς νόμους; Πρέπει να καταλάβετε ότι αυστηρώς νομικά το Σύνταγμα του 1960 δεν μας επιτρέπει ριζική αναθεώρηση. Μήπως παρανομούμε; Όχι. Γιατί οι συγκυρίες μετά το 1974 και οι κίνδυνοι που αντιμετωπίζουμε δημιούργησαν συνθήκες ασκήσεως Συντακτικής Εξουσίας, που δεν υπόκειται σε κανόνες. Όπως αντικαθιστούμε ολόκληρο Σύνταγμα, μπορούμε ταυτόχρονα να εξοπλίσουμε τη νέα συνταγματική δομή και με τους αναγκαίους νόμους. Ο Πρόεδρος πείστηκε και υιοθέτησε την άποψη.
  16. Και σε μια από τις συναντήσεις που είχε (μάλλον η προτελευταία στη Νέα Υόρκη προτού παραδοθεί το Σχέδιο Αννάν 1) έπεισε και τον ΓΓ και τον Ντενκτάς να υλοποιήσουν την ιδέα αυτή.
  17. Αμέσως κινητοποίησα την Νομική Υπηρεσία και έθεσα επικεφαλής της προσπάθειας την τότε και τώρα Επίτροπο Νομοθεσίας ικανοτάτη Κα Λήδα Κουρσουμπά. Ήταν έργο δυσχερέστατο και πολυσχιδές, χρειασθήκαμε δε και βοήθεια από Ελλαδίτες και ξένους εμπειρογνώμονες. Στον τομέα αυτό πλεονεκτούσαμε έναντι της τουρκικής πλευράς. Έτσι, αυτοί έκαμαν τα σχέδια για 4 νομοθετήματα και εμείς για όλα τα υπόλοιπα. Το έργο συνεχίσθηκε μέχρι και την Χάγη (12-13 Μαρτίου 2003), αλλά παρέμεναν ακόμα και τότε λίγα ακόμα ημιτελή νομοσχέδια, που συμπληρώθηκαν λίγες μέρες μετά την Χάγη. Στην ερώτησή μου προς τον Β’ της Ομάδας De Soto Ελβετό κο Didier Pfirter, πως θα γίνουν δημοψηφίσματα, αν ο Ντενκτάς δεχθεί το Σχέδιο, χωρίς να είναι έτοιμοι και οι τελευταίοι νόμοι, η απάντηση ήταν ότι τα εκκρεμούντα ήταν μάλλον δευτερεύουσας σημασίας και θα ήταν εύκολο να συμφωνηθούν αργότερα!
  18. Την πιο πάνω ιδέα μου, που δεν έπαυσα να θεωρώ ότι η εφαρμογή της ήταν απαραίτητη για βελτίωση της λειτουργικότητας του Ομοσπονδιακού κράτους (γιατί άλλο να έχεις κενό νομοθεσίας και άλλο πιθανόν να δυσκολεύεσαι να τροποποιήσεις ισχύουσα νομοθεσία), την επανέλαβα προς τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, με εισήγηση να ορισθεί εκ νέου υπεύθυνη η κα Κουεσουμπά. Ο Πρόεδρος δέχθηκε αμέσως και ως αποτέλεσμα με απόφαση Υπουργικού Συμβουλίου ορίσθηκε η κα Κουρσουμπά υπεύθυνη τον Ιούλιο του 2015. Το έργο αυτήν την φορά ήταν ακόμα πιο δύσκολο λόγω της στο μεταξύ εισαγωγής χιλιάδων σελίδων Ευρωπαϊκού Κεκτημένου, που θα ίσχυε σε ολόκληρη την Κύπρο.
  19. Το έργο δεν μπορούσε πλέον να γίνει με την Νομική Υπηρεσία, λόγω του τεράστιου φόρτου εργασίας, που η τελευταία είχε λόγω της οικονομικής κρίσεως. Έτσι, αναγκαστικά άρχισε με συνεργασία νομικών από το ελεύθερο επάγγελμα, που είχαν τεράστια πείρα στο θέμα, εφόσον κατά την κρίσιμη εποχή του 2002 – 2003 ήταν μέλη της Νομικής Υπηρεσίας και είχαν εργασθεί πάνω σε αυτό για μήνες, αποκτώντας την αναγκαία πείρα. Οι επιλογές της κας Κουρσουμπά ήταν άριστες και οι πρόσφατες επικρίσεις εναντίον της άδικες.
  20. Αυτήν την φορά ήταν και η άλλη πλευρά προετοιμασμένη και συνέβαλε και εκείνη στη κοινή προσπάθεια. Το έργο μέχρι το Crans Montana είχε φθάσει σε ικανοποιητικό επίπεδο.
  21. Το θέμα της εκ περιτροπής προεδρίας ήταν ήδη πάνω στο τραπέζι από την εποχή που για πρώτη φορά συμπεριλήφθηκα στην διαπραγματευτική ομάδα του Γλαύκου Κληρίδη. Ήμουν εξ εκείνων που είχαν αντίρρηση και την εξέφραζα. Έπαιρνα απάντηση, κυρίως από τον κ. Hannay, ότι ο Πρόεδρος την είχε δεχθεί. Απαντούσα λέγοντας ότι απλώς ο Πρόεδρος είπε ότι θα μπορούσε να την σκεφθεί, αν ικανοποιούντο οι θέσεις του σε πολλά άλλα θέματα.
  22. Ίσως οι αντιρρήσεις αυτές, αλλά και η γνώση του Ελβετικού Συντάγματος από τον κ. Didier Pfirter, δεύτερο της ομάδας De Soto, είχε ως αποτέλεσμα την ιδέα στο Σχέδιο Αννάν για εξαμελές Προεδρικό Συμβούλιο, αποτελούμενο από 4 Έλληνες και 2 Τούρκους, με 5ετή θητεία και εναλλασσόμενη ανά δεκάμηνο προεδρία του Συμβουλίου. Οι 6 θα έπρεπε να εκλέγονται σε κοινό ψηφοδέλτιο, δηλαδή θα έπρεπε να βρεθούν 4 Έλληνες πολιτικοί και 2 Τούρκοι πολιτικοί να συνεννοηθούν και να διεκδικήσουν μαζί την συλλογική Προεδρία και είτε όλοι θα εκλεγόντουσαν είτε κανένας. Η εκλογή θα ήταν έμμεση και όχι άμεση. Το σύστημα έκδηλα ενθάρρυνε νέα πολιτική κουλτούρα συνεργασίας μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων πολιτικών .
  23. Όταν πήραμε το Σχέδιο στις 12.11.2002 η πρώτη μας αντίδραση για την ιδέα προεδρικού Συμβουλίου ήταν αρνητική. Μετά από συζήτηση με τον Πρόεδρο και τα άλλα μέλη της διαπραγματευτικής ομάδας (Παντελής Κούρος, Μιχάλης Παπαπέτρου) και προβληματισμό καταλήξαμε ότι ίσως να ήταν καλύτερο από το σύστημα Πρόεδρος – Αντιπρόεδρος με εναλλαγή και veto κλπ. Εν πάση περιπτώσει αργότερα η πλευρά μας επανήλθε στο γνωστό σύστημα Πρόεδρος – Αντιπρόεδρος.
  24. Ήδη, όταν εκλέχθηκε ο Τάσσος Παπαδόπουλος το θέμα της εκ περιτροπής προεδρίας ήταν εμπεδωμένο. Η σύγκλιση Χριστόφια -Ταλάτ για εκλογή Προέδρου και Αντιπροέδρου από κοινού με διασταυρούμενη ζυγισμένη ψήφο ήταν η καλύτερη υπό τις περιστάσεις. Η κάθε κοινότητα θα επηρέαζε κατά ποσοστό εξίσου την εκλογή του υποψηφίου της άλλης κοινότητας. Το σύστημα δημιουργεί ισχυρότατα κίνητρα στους εκατέρωθεν πολιτικούς να λαμβάνουν υπόψη και τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η άλλη κοινότητα.
  25. Σε όλα τα πιο πάνω πρέπει να ληφθούν υπόψη και τα ακόλουθα: α) Μία διεθνής προσωπικότητα, μία κυριαρχία, μία ιθαγένεια του Ομοσπονδιακού κράτους, δηλαδή της Ενωμένης Κύπρου, που θα είναι μετεξέλιξη της Κυπριακής Δημοκρατίας, β) Απαγόρευση απόσχισης ή ένωσης οποιουδήποτε μέρους με οποιοδήποτε κράτος, γ) εδαφική αναπροσαρμογή με αποτέλεσμα επάνοδο σοβαρού αριθμού ελληνοκυπρίων προσφύγων υπό ελληνοκυπριακή διοίκηση, δ) πλήρη κατοχύρωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, περιλαμβανομένων και των τριών ελευθεριών, δικαίωμα αποκτήσεως, χρήσεως, διαθέσεως περιουσίας, δικαίωμα ελεύθερης διακίνησης και δικαίωμα ελεύθερης εγκατάστασης, ε) κατοχύρωση της δημογραφικής σύνθεσης του πληθυσμού από κάθοδο Τούρκων πολιτών (κάθε 4 ερχόμενοι από Ελλάδα 1 από Τουρκία), και (στ) η ποιότητα της καθημερινής ζωής λόγω των εκτεταμένων εξουσιών των συνιστωσών πολιτειών ουσιαστικά θα εξαρτάται από την ικανότητα και επάρκεια της τοπικής Κυβέρνησης. Τυχόν δυσλειτουργίες στο Κέντρο δεν θα επηρεάζουν ή πολύ λίγο θα επηρεάζουν την ποιότητα ζωής των απλών πολιτών και την οικονομική ανάπτυξη.
  26. Και βέβαια, εκ των ων ουκ άνευ, ικανοποιητικές διευθετήσεις στα θέματα ασφάλειας.
  27. Ναι, τέτοια λύση θα έχει δυσκολίες, τουλάχιστον τα πρώτα χρόνια, μέχρις ότου η κοινωνία των πολιτών και στις δύο κοινότητες, αντιληφθούν την ανάγκη να της φιλικής συμβίωσης.
  28. Όσα ανωτέρω περιέγραψα δεν περιγράφει το σύνολο της λύσης. Προβλήματα πολλά. Πρόκειται για συμβιβασμό, που σε ορισμένα θέματα θα είναι χειρότερος από ότι θα μπορούσε να είχε επιτευχθεί πριν χρόνια, αλλά καλύτερος, από αυτό που θα επέλθει, αν δεν λυθεί και μάλιστα σύντομα το Κυπριακό πρόβλημα.
  29. Με αυτές τις αντιλήψεις ανέλαβα συντονιστής της ομάδας στήριξης του Προέδρου της Δημοκρατίας (άλλοι την ονόμαζαν ομάδα υποστήριξης του διαπραγματευτή, προφανώς προς υποβάθμισή της).

Η συνέχεια σε λίγες μέρες

 

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Καλή διαγωγή και μεταμέλεια (Του Σενέρ Λεβέντ)

ΣΕΝΕΡ ΛΕΒΕΝΤ, 19.09.2018

ΑΠΟΨΗ

Οι στομαχικές διαταραχές του Κώστα Κληρίδη (Του Διονύση Διονυσίου)

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ, 19.09.2018

ΑΠΟΨΗ

Σημειώσεις: Διάλογος για τα ουσιώδη

ΜΑΡΙΝΑ ΚΟΥΜΑΣΤΑ, 19.09.2018

Επιστροφή
στην αρχή