Ένας τόπος ταφής στο Πικρό Νερό…

ΑΠΟΨΗ /UNDERGROUND NOTES
Στη διάρκεια των ερευνών μου για τον «αγνοούμενο» Κώστα Παντούρη,μίλησα με τον Σοφοκλή Κακουλλή ο οποίος λέει ότι ήξερε για έναν τόπο ταφής...

Ο Σοφοκλής Κακουλλής από τη Λάπηθο το 1974 ήταν μόλις 21 χρονών… Στη διάρκεια των ερευνών μου για τον «αγνοούμενο» Κώστα Παντούρη, ένας φίλος μου εισηγήθηκε να μιλήσω με τον Σοφοκλή Κακουλλή ο οποίος λέει ότι ήξερε για έναν τόπο ταφής στο Πικρό Νερό…

Τον εντοπίζω και συναντιόμαστε, αλλά εφόσον δεν μιλά αγγλικά και εγώ δεν μιλώ ελληνικά, ο αγαπητός μας φίλος Χρίστος Ευθυμίου συμφωνεί να μεταφράσει τη συνέντευξή μας… Ευχαριστώ τον Χρίστο που με έχει βοηθήσει μεταφράζοντας και επίσης ευχαριστώ τον κύριο Σοφοκλή Κακουλλή που μου μίλησε…

 

Ο Σοφοκλής Κακουλλής από τη Λάπηθο.

Μου έχει πει τα ακόλουθα:

«Είμαι 63 χρονών και κατάγομαι από τη Λάπηθο… Το 1974 δούλευα στα χωράφια μου… Στη διάρκεια του πραξικοπήματος ήμουν στη Λευκωσία με την αδελφή μου… Την Πέμπτη έφυγα από τη Λευκωσία και πήγα στη Λάπηθο… Η αδελφή μου Ευγενούλα μου είπε ότι ο σύζυγός της Αθανάσιος Σταύρου είχε συλληφθεί από τους πραξικοπηματίες και μεταφέρθηκε στο Κάστρο στην Κερύνεια κρατούμενος… Έτσι την Παρασκευή πήρα τη μητέρα μου και πήγαμε στην Κερύνεια και την επόμενη μέρα ξεκίνησε η εισβολή…

Μετά πήγαμε στο Κέντρο του Ερυθρού Σταυρού στην Κερύνεια μαζί με την οικογένειά μου, συμπεριλαμβανομένης της μητέρας μου… Στο κέντρο αυτό υπήρχαν άρρωστα παιδιά που νοσηλεύονταν.

Όμως στις 23 Ιουλίου 1974, μια γυναίκα που εργαζόταν στον Ερυθρό Σταυρό μας είπε ότι θα έρχονταν Τούρκοι στρατιώτες για να ελέγξουν ποιοι βρίσκονταν στο κέντρο και αποφασίσαμε να φύγουμε και να πάμε στο σπίτι κάποιου που εργαζόταν στον Ερυθρό Σταυρό… Η αδελφή μου είπε ότι κάποιοι είχαν πάει σε εκείνο το σπίτι και ότι θα έπρεπε να πήγαινα και εγώ. Έτσι πήγα σε εκείνο το σπίτι στην Κερύνεια. Πιο πάνω υπήρχαν κάποιοι Τούρκοι στρατιώτες που δεν είχαν προσέξει ότι ήμασταν εκεί. Όμως σε κάποια φάση, μια από τις γυναίκες από το σπίτι αυτό είχε βγει έξω για να πετάξει σκουπίδια στον κάλαθο και οι στρατιώτες την είδαν έτσι ήρθε και μας προειδοποίησε ότι έρχονται οι στρατιώτες…

Μόλις είχε κλείσει την πόρτα, άνοιξαν πυρ – ήμουν δίπλα από την πόρτα και μόλις γύρισα άνοιξαν πυρ, οι σφαίρες περνούσαν από την πόρτα, παραλίγο να με κτυπήσουν αλλά γλύτωσα…

Ένας από αυτούς που ήταν στο σπίτι αυτό μιλούσε τουρκικά, έτσι του είπαμε να φωνάξει στους στρατιώτες και να τους πει ότι ήμασταν πολίτες, ότι δεν είχαμε όπλα… Φώναξε στα τουρκικά, οι στρατιώτες τον άκουσαν και μας είπαν να βγούμε έξω. Όμως ποιος θα έβγαινε έξω πρώτος;

Μια από τις γυναίκες εκεί που είχε μικρά παιδιά προθυμοποιήθηκε να βγει πρώτη. 'Θα πάω έξω με τα παιδιά και με ακολουθείτε' είπε.

Όταν βγήκαμε έξω, χώρισαν τις γυναίκες και τα παιδιά στη μια πλευρά και τους άντρες στην άλλη. Μπήκαν στο σπίτι και ερεύνησαν αλλά δεν βρήκαν τίποτε. Μετά άφησαν τις γυναίκες και τα παιδιά εκεί και μας πήραν εμάς, τους πέντε άντρες, και μας πήγαν πάνω στον δρόμο… Ρωτούσαν ποιοι ήμασταν… Ερεύνησαν εξονυχιστικά τον σύζυγο της αδελφής μου που φορούσε στρατιωτικά άρβυλα, χακί παντελόνι και μια κόκκινη φανέλα. Ο σύζυγος της αδελφής μου, ο Αθανάσιος Σταύρου, τους είπε ότι ήταν αστυνομικός και ότι είχε συλληφθεί από τους πραξικοπηματίες στη διάρκεια του πραξικοπήματος. Ο άντρας που μιλούσε τουρκικά έκανε τη διερμηνεία.

Πρώτα μας πήραν σε ένα χωράφι με ελιές. Μετά, με ένα λαντρόβερ, μας πήραν στο Πέντε Μίλι. Εκεί έψαχναν για έναν συγκεκριμένο Τούρκο αξιωματικό. Όταν δεν τον βρήκαν, μας πήγαν στο Πικρό Νερό… Όταν δεν τον βρήκαν ούτε εκεί, μας πήραν πίσω στο Πέντε Μίλι. Τελικά βρήκαν τον αξιωματικό που έψαχναν. Ο αξιωματικός αυτός τους είπε να μας κατεβάσουν από το λαντρόβερ. Όταν κατεβήκαμε από το λαντρόβερ, είχαμε τα χέρια μας ψηλά αλλά ο αξιωματικός μας είπε να τα κατεβάσουμε… Δεν ξέρω αν ο αξιωματικός αυτός ήταν Τούρκος ή Τουρκοκύπριος αλλά δεν μιλούσε ελληνικά. Πιθανόν ήταν Τούρκος αξιωματικός. Μας πήρε σε ένα σπίτι. Και μας είπε 'Πρέπει να πεινάτε, θα προσπαθήσω να βρω κάτι για να φάτε'… Και είχε αφήσει έναν στρατιώτη να μας προσέχει. Ήταν ξεκάθαρο ότι προσπαθούσε να μας κρατήσει σε αυτό το μέρος και ότι ανησυχούσε. Πράγματι ήρθε πίσω, είχε βρει κάτι μπισκότα και μικροπράγματα για να φάμε και επίσης νερό για να πιούμε. Έμεινε μαζί μας για λίγο. Και πάλι ο άντρας που μιλούσε τουρκικά μας μετέφραζε. Ο αξιωματικός, μέσω αυτού του Ελληνοκύπριου που μιλούσε τουρκικά, μας είπε ότι θα αφήσει έναν στρατιώτη να φυλάει το σπίτι και ότι ο στρατιώτης δεν θα επέτρεπε σε κανέναν να πλησιάσει…

Ενώ ήμασταν σε εκείνο το σπίτι είχαμε δει κάποιους Ελληνοκύπριους κρατούμενους σε ένα άλλο σπίτι, έμοιαζαν να είναι Ελληνοκύπριοι κρατούμενοι. Όμως την επόμενη μέρα, δεν ήταν πλέον εκεί.

Το απόγευμα ο αξιωματικός μας πήρε ξανά στο Πικρό Νερό.

Και πάλι μας είπε 'Πρέπει να πεινάτε'…

Υπήρχε ένα κοπάδι πρόβατα εκεί…

'Θα πω στους στρατιώτες μου να πιάσουν ένα πρόβατο, να το σφάξουν και θα το φέρω για να το ψήσετε και να φάτε' είπε.

Ήμασταν στην αυλή ενός σπιτιού…

Ακριβώς όπως είπε, οι στρατιώτες είχα πάρει κάποια πρόβατα, τα έψησαν και μας έφεραν για να φάμε.

Είχαν φέρει περισσότερους κρατούμενους εδώ, και έτσι ήμασταν περίπου 60. Δεν ήταν μόνο άντρες αλλά και γυναίκες και παιδιά. Αυτοί ήταν κρατούμενοι από διάφορα μέρη της Κερύνειας.

Μείναμε εκεί για δύο μέρες…

Στη διάρκεια εκείνων των δύο ημερών, εκείνος ο Τούρκος αξιωματικός ήρθε και είπε στον φίλο μας που μιλούσε τουρκικά ότι 'Υπάρχουν κάποια σώματα που πρέπει να θαφτούν απέναντι από τον δρόμο'…

Ήμασταν στο Πικρό Νερό… Το Πικρό Νερό και το Πέντε Μίλι απέχουν μεταξύ τους περίπου ένα χιλιόμετρο.

Πήραν πέντε ή έξι νεαρούς, μαζί κι εγώ, για να βοηθήσουμε να θάψουμε τα νεκρά σώματα…

Υπήρχε ένας μεγάλος λάκκος, είχε κάποια νεκρά σώματα στον λάκκο, ήδη καλυμμένα με χώμα…

Ο λάκκος αυτός νομίζω ήταν περίπου ένα μέτρο βαθύς και περίπου τέσσερα μέτρα πλατύς…

Δεν είδαμε τα νεκρά σώματα διότι ήδη είχε χώμα πάνω τους…

Ενώ ήμασταν εκεί, είχαν φέρει ακόμα δύο νεκρούς… Και οι δύο φορούσαν στρατιωτικά ρούχα – αλλά δεν ξέραμε αν ήταν Τούρκοι, Τουρκοκύπριοι ή Ελληνοκύπριοι… Δεν μπορούσαμε να πούμε αν ήταν μουσουλμάνοι ή χριστιανοί…

Στην αρχή δεν καταλάβαμε ότι αυτός ήταν τόπος ταφής, όμως όταν έφεραν αυτούς τους δύο νεκρούς συνειδητοποιήσαμε τι ήταν το μέρος αυτό… Ότι το μέρος αυτό ήταν τόπος ταφής… Ούτως ή άλλως βρομούσε τόσο πολύ…

Όταν είδαμε τα δύο νεκρά σώματα, λυπηθήκαμε πολύ, ράγισε η ψυχή μας…

Ένας από τους Τουρκοκύπριους στρατιώτες εκεί κατάλαβε τη θλίψη μας και συνειδητοποίησε ότι δεν ήμασταν σε θέση να βοηθήσουμε να θαφτούν αυτά τα νεκρά σώματα…

Δεν το αντέχαμε – έτσι μας πήραν πίσω στο Πικρό Νερό, στην αυλή του σπιτιού…

Είχαμε μείνει στην αυλή εκείνου του σπιτιού για μια βδομάδα, από τις 23 Ιουλίου.

Πιστεύω ότι η ταφή ήταν στις 25 Ιουλίου…

Ο Τούρκος αξιωματικός που ήταν μαζί μας ήθελε να μας πάρει προς τον Καραβά και σκεφτόταν να μας αφήσει ελεύθερους εκεί.

Όμως μετά άλλαξε γνώμη αφού άρχισε να σκέφτεται ότι αν μας αφήσει ελεύθερους εκεί μπορεί να μας πυροβολήσουν.

Τελικά αποφάσισε να μας πάρει στο ξενοδοχείο Dome στην Κερύνεια…

Ήμουν ανύπαντρος τότε… Μείναμε για περίπου μια βδομάδα στο ξενοδοχείο Dome και μετά ο Ερυθρός Σταυρός ήρθε για να πάρει κάποια άτομα στον αστυνομικό σταθμό Sarayonu στη Λευκωσία. Με πήραν και εμένα εκεί. Έφερναν συνεχώς κρατούμενους, ήμασταν στα αστυνομικά κελιά – ο αριθμός μας ανέβηκε στους 500!

Στις 11 Αυγούστου 1974, το πρωί μας έδωσαν να φάμε περισσότερο από ό,τι συνήθως. Και είπαν 'Ήρθε η ώρα να σας ελευθερώσουμε'… Μετά μας φώναξαν τον καθένα με το όνομά του για να βγούμε έξω – όταν βγήκαμε είδαμε ότι τα μάτια κάποιων κρατούμενων ήταν δεμένα όπως και τα χέρια τους… Τότε νομίσαμε ότι θα μας σκότωναν.

Ταράχτηκα και σκεφτόμουν ότι είχε έρθει το τέλος μας…

Μας έβαλαν σε λεωφορεία και τα λεωφορεία μας πήραν στο Πέντε Μίλι… Ήμασταν ακόμα με τα μάτια δεμένα, αλλά από τον θόρυβο των ποδιών πάνω στις πέτρες καταλάβαμε ότι ήμασταν στην παραλία. Κάπου κάπου μας χτυπούσαν…

Μετά από λίγο με βοήθησαν να σηκωθώ, με έλυσαν και μου είπαν να δώσω νερό στους κρατούμενους, έλυσαν κι άλλον έναν Ελληνοκύπριο…

Δεν μπορούσαμε να δούμε τίποτε – ήμασταν πάνω σε ένα πλοίο καθ' οδόν για την Τουρκία…

Πάνω στο πλοίο μας έδειραν και οι στρατιώτες απειλούσαν ότι θα μας πυροβολήσουν… Στην πραγματικότητα προσπαθούσαν να μας φοβίσουν έτσι ώστε να καθίσουμε ήσυχα…

Δεν συνειδητοποιήσαμε ότι ήμασταν πάνω σε πλοίο. Μόνο όταν είδαμε έναν ναύτη καταλάβαμε ότι ήμασταν πάνω σε πλοίο… Μετά από ταξίδι μιας μέρας, ήμασταν στην Τουρκία, πρώτα στη Μερσίνα και μετά στα Άδανα… Από τις 11 Αυγούστου μέχρι τις 24 Οκτωβρίου ήμασταν κρατούμενοι στην Τουρκία και τότε μας έστειλαν πίσω στην Κύπρο και περάσαμε από το Λήδρα Πάλας και ήρθαμε στο νότιο μέρος της Κύπρου.

Είχα δείξει το μέρος αυτό, τον τόπο ταφής που σου ανέφερα, στην Κυπριακή Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων πριν από περίπου τέσσερα χρόνια – είχα πάει πριν στη Λάπηθο και καθώς πήγαινα εκεί έλεγξα το μέρος αυτό και μου φάνηκε λίγο παράξενο… Αλλά όταν το έδειξα στη ΔΕΑ, συνειδητοποίησα ακριβώς πού ήμουν… Όταν πήγα για να δείξω το μέρος αυτό στους λειτουργούς της ΔΕΑ, υπήρχαν δύο άλλοι εκεί και φαινόταν ότι ήξεραν γι' αυτόν τον τόπο ταφής.

Το 1974 υπήρχε εκεί ένα μικρό σκαλί… Τώρα εκεί υπάρχει ένας μεγάλος τοίχος. Έκτισαν κάτι σαν ταφόπλακα εκεί και έγραψαν τα ονόματα των Τούρκων στρατιωτών που είχαν πέσει εκεί.

Δεν ξέρω ποιοι είναι θαμμένοι εκεί – αν είναι Τούρκοι ή Ελληνοκύπριοι… Απλώς ξέρω ότι εκεί υπάρχει ένας τόπος ταφής. Είχα πάει με τη ΔΕΑ, με τον κύριο Καλλή και τους είχα δείξει αυτό τον τόπο ταφής…»

Προφανώς, έχει κτιστεί ένα μουσείο και ένα μνημείο πάνω από αυτό τον τόπο ταφής στον οποίο αναφέρεται ο κύριος Σοφοκλής Κακουλλής…

Ας ελπίσουμε ότι θα μπορέσουμε να μάθουμε ποιοι πραγματικά θάφτηκαν εκεί…

 

Sevgul Uludag

caramel_cy@yahoo.com

Τηλ: 99 966518

 

 

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Από τις μεγάλες αγάπες γεννιούνται τα μεγάλα μίση

ΣΕΝΕΡ ΛΕΒΕΝΤ, 19.11.2018

ΑΠΟΨΗ

Θα μας πείσει άραγε η διοίκηση της cyta;

ΜΙΡΑΝΤΑ ΛΥΣΑΝΔΡΟΥ, 19.11.2018

ΑΠΟΨΗ

Στέκεσαι μακριά και φωνάζεις: «κλείστε τα οδοφράγματα»

ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΣΤΑΜΑΤΗΣ, 19.11.2018

Επιστροφή
στην αρχή