Ένα καυτό τρίγωνο Αθήνας - Άγκυρας - Λευκωσίας

ΑΠΟΨΗ /ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ
Το παρασκήνιο στο διπλωματικό τρίγωνο Αθήνας-Άγκυρας -Λευκωσίας αναμένεται πλούσιο - Ποια είναι τα διαπραγματευτικά όπλα της κάθε πλευράς

Στη Γενεύη τα ψέματα τελειώνουν. Μετά την κατάρρευση της διαδικασίας στο Μοντ Πελεράν η διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού ξαναμπαίνει σε ράγες – κι αυτή τη φορά η συνέχεια αναμένεται να έχει λογική κορύφωσης ή πλήρους κι αμετάκλητης κατάρρευσης. Το παρασκήνιο στο διπλωματικό τρίγωνο Αθήνας - Άγκυρας - Λευκωσίας αναμένεται για ακόμη μια φορά πλούσιο, με τα όργανα στην Κύπρο να «ξεκίνησαν» νωρίς ως προς την κριτική των κομμάτων του ενδιάμεσου χώρου για την αποδοχή πολυμερούς στις 12 Ιανουαρίου. Κάπου μεταξύ Αναστασιάδη, Ακιντζί, Τσίπρα, Ερντογάν, Κέρι και… Κοτζιά κάθε πλευρά θα προσέλθει στο σκληρό παζάρι της Ελβετίας με διάφορες διαπραγματευτικές τακτικές, κόκκινες γραμμές και ξεκάθαρη διάθεση για μεγιστοποίηση των οφελών της.

Ξεκάθαρη η Άγκυρα

Δεδομένων των συνθηκών που επικρατούν στους άξονες Βρυξελλών - Άγκυρας (επικρατεί πάγος) και στο τρίγωνο ανατολική Τουρκία - Μοσούλη - Χαλέπι (μαίνονται μάχες με εμπλοκή της Τουρκίας) διαφαίνεται ξεκάθαρα πως ο Ταγίπ Ερντογάν θα επιδιώξει τη μεγιστοποίηση των στόχων του: Ήτοι τη διατήρηση κάποιας μορφής εγγυήσεων προς το τ/κ συνιστών κρατίδιο και την παραμονή στρατευμάτων στην Κύπρο για μια μεταβατική περίοδο. Ακόμη κι αν αυτές οι θέσεις ακούγονται μαξιμαλιστικές η Λευκωσία (και η Αθήνα κατ’ επέκταση) οφείλουν να κατανοήσουν δύο στοιχεία: α) ότι η τουρκική θέση μπορεί να ικανοποιείται με «λιγότερα» (ένταξη εγγυήσεων σε ένα διεθνές/ευρωπαϊκό σύστημα-ομπρέλα και παραμονή τυπικής και όχι ουσιαστικής στρατιωτικής δύναμης στο νησί) και β) πως απόκλιση της Τουρκίας από αυτούς τους στόχους εντάσσει το Κυπριακό βαθύτερα στην εσωτερική πολιτική ατζέντα της χώρας, σε μια περίοδο που ο Ερντογάν για να ολοκληρώσει τη συνταγματική του μεταρρύθμιση ποντάρει ξεκάθαρα στη στήριξη των Κεμαλιστών και του υπερεθνικιστικού κόμματος MHP. Τι προτίθεται να δώσει πίσω η Άγκυρα; Ό,τι δεν έδωσε στο Μοντ Πελεράν: τη Μόρφου πλήρως. Εξάλλου υπαναχώρηση σε αυτό το ζήτημα θα σηματοδοτούσε no deal από την ελληνοκυπριακή πλευρά. Αναφορικά με την Αθήνα -ακόμη κι αν αυτή επιμένει μέχρι τέλους ως προς τη θέση της πλήρους κατάργησης των εγγυήσεων- καλό είναι να αντιληφθούμε ότι οι εκ διαμέτρου αντίθετες απόψεις που εκφράζονται από κύκλους στην Αθήνα περί εγγυήσεων (σταδιακή αποχώρηση τουρκικού στρατού vs πλήρης αποχώρηση) δημιουργούν τέτοια πόλωση η σκοπιμότητα της οποίας είναι μάλλον μικροπολιτική παρά εδράζεται στη διαδικασία επίλυσης του Κυπριακού.

Τι αναζητά η Λευκωσία

Για τη Λευκωσία η διαπραγματευτική τακτική εδράζεται σε δύο αποτελεσματικές γραμμές άμυνας: α) στο ότι τίποτα δεν θεωρείται συμφωνηθέν αν δεν επέλθει καθολική συμφωνία και β) στο ότι η διαδικασία στη Γενεύη θα ξεκινήσει από εκεί ακριβώς που σταμάτησε –συνεπώς η κατάθεση χάρτη και η επίδοση της Μόρφου θα κρίνει τη συνέχιση της πολυμερούς. Η ελληνοκυπριακή πλευρά διασφαλίζει, έτσι, κάτι που και στο διάγγελμα Αναστασιάδη της Παρασκευής έγινε σαφές, πως δεν θα υπάρξει καμιά επιδιαιτησία. Η σύνδεση μεταξύ εδαφικού και εγγυήσεων μπορεί συνεπώς να αιωρείται αλλά όπως τονίζει στον «Π» πηγή που γνωρίζει δεν μεταφράζεται σε «καπέλωμα» της διαδικασίας από την Τουρκία. Επιπλέον η Λευκωσία διατηρεί ακόμη δύο χαρτιά στο διαπραγματευτικό οπλοστάσιό της: Την εκ περιτροπής προεδρία και φυσικά τη διασταυρούμενη ψήφο. Ρίχνοντας αυτά τα δύο στη μάχη της διαπραγμάτευσης θα μπορούσε να αποσπάσει σαφέστατες βελτιώσεις στις εγγυήσεις, ιδίως στο στρατιωτικό σκέλος όπου οι εγγυήσεις που ήδη έχουν προσφερθεί στους Τουρκοκυπρίους σε σχέση με την αστυνόμευση στο συνιστών κρατίδιό τους αλλά και σε σχέση με τη συμμετοχή τους στην ομοσπονδιακή αστυνομία ικανοποιούν την Άγκυρα. Η Λευκωσία οφείλει επίσης να μην χάσει άδικα χρόνο και να μην υποχωρήσει σε πιθανή σκλήρυνση της στάσης των Αθηνών. Το Κυπριακό εξάλλου δεν είναι διμερές πρόβλημα Ελλάδας -Τουρκίας κι επιπλέον η συμμετοχή της Ελλάδας στην πολυμερή θα κριθεί από τη συνολική πολιτική βούληση της χώρας και όχι από τις αποφάσεις μιας κυβέρνησης. Καταλυτικό ρόλο φυσικά στο οπλοστάσιο της Ελλάδας θα παίξουν και τα μηνύματα που θα αποστείλουν οι Βρυξέλλες στον Τουρκοκύπριο ηγέτη αλλά κι αυτά που θα εκφράσει ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Τζον Κέρι.

Αθήνα ψάχνει

«Μόνο επί τη βάσει αυτής της συνεννόησης, στο πλαίσιο και διμερών ελληνοτουρκικών διαβουλεύσεων, μπορεί να πραγματοποιηθεί πολυμερής διάσκεψη για μια δίκαιη και βιώσιμη λύση του Κυπριακού, σύμφωνα με τις αποφάσεις του ΟΗΕ και της ιδιότητας της Κύπρου ως κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης», κατέληξε η δήλωση του Ελλαδίτη κυβερνητικού εκπροσώπου κ. Τζανακόπουλου, που χαιρέτησε την επανέναρξη των συνομιλιών. Φυσικά η συνάντηση Αναστασιάδη - Τσίπρα θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό τη στάση της Αθήνας ως προς το να προσέλθει στην πολυμερή. Αυτό πάντως που καθίσταται σαφές είναι πως η Ελλάδα επιθυμεί να επιμείνει στο ζήτημα της πλήρους κατάργησης των εγγυήσεων, θέτοντας επί τούτου μάλιστα μια διαπραγματευτική τακτική σκλήρυνσης της στάσης της έναντι της Άγκυρας. Η Λευκωσία οφείλει να αποκωδικοποιήσει αυτή τη στάση πέραν του ιδεολογικοπολιτικού της πλαισίου αναφορικά με τις θέσεις του ΥΠΕΞ Κοτζιά (διαφάνηκε κι από το non-paper της 24ης Νοεμβρίου όπου επισημαίνεται στην παράγραφο 10 πως «η επίλυση του κυπριακού προβλήματος αποτελεί διεθνές και όχι διμερές πρόβλημα»). Εξάλλου, όπως αναφέρει στον «Π» πηγή που γνωρίζει, «ο Ερντογάν θα μπορούσε να εγείρει στην Αθήνα σειρά ‘καυτών’ ζητημάτων όταν πλέον θα συνομιλεί μαζί της σε διμερές επίπεδο. Μήπως η Αθήνα με τη στάση της επιθυμεί να εντάξει αυτόν τον διάλογο σε διαπραγματευτικές ράγες;». Όπως αντιλαμβάνεται ο «Π», δεδομένων των περιορισμένων δυνατοτήτων της Αθήνας για διεθνείς διπλωματικούς μοχλούς πίεσης, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να εγείρει πολιτικά ρίσκα. Η δε άρνηση της Αθήνας να προσέλθει στην πολυμερή δεδομένου ενός breakthrough στο εδαφικό θα έφερνε πολιτικές φουρτούνες με άγνωστες συνέπειες. Τι απομένει στη Λευκωσία; Μια τελευταία διαπραγματευτική τακτική: Η πλήρης συμπόρευση -με χαρακτηριστικά αληθινής ηγεσίας- του Προέδρου Αναστασιάδη και του Τ/Κ ηγέτη Μουσταφά Ακιντζί.

*Twitter: @JohnPikpas

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Άλλαξε ο άδρωπος σιόρ;...Της Κατερίνας Ηλιάδη

ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΗΛΙΑΔΗ, 13.11.2018

ΑΠΟΨΗ

Πως η χρήση των ηλεκτρικών αυτοκινήτων επηρεάζει το ηλεκτρικό σύστημα;

Πολίτης News, 13.11.2018

ΑΠΟΨΗ

«Δεν με κόφτει ρε κουμπάρε. Εγώ να είμαι καλά…» (Του Χρίστου Λαζανιά)

ΧΡΗΣΤΟΣ ΛΑΖΑΝΙΑΣ, 13.11.2018

Επιστροφή
στην αρχή