Εκποιήσεις ως μείζον κοινωνικό ζήτημα. Του Δρος Νίκου Τριμικλινιώτη

ΑΠΟΨΗ /ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΙ
Οι τράπεζες έχουν ήδη στείλει μαζικά επιστολές για εκποίηση περιουσιών δανειοληπτών που αδυνατούν να πληρώσουν.

 

Οι τράπεζες έχουν ήδη στείλει μαζικά επιστολές για εκποίηση περιουσιών δανειοληπτών που αδυνατούν να πληρώσουν. Πρόκειται για απειλές από κατ? ουσία πτωχευμένες τράπεζες και έναν «συνεργατισμό», ελεγχόμενο από την κυβέρνηση, που βαίνει προς ιδιωτικοποίηση. Μαζικές εκποιήσεις της πρώτης κατοικίας αναμένονται μετά τις εκλογές βέβαια. Το νέο θεσμικό πλαίσιο εξυπηρετεί τις τράπεζες κι όχι τους δανειολήπτες. Και όμως οι κοινωνικές επιπτώσεις των εκποιήσεων δεν έχουν καν συζητηθεί.

 

Η θριαμβολογία περί «επιτυχούς διαχείρισης της κρίσης» και εξόδου από το μνημόνιο πέφτει στο κενό. Διαψεύδονται από τους κοινωνικούς δείκτες, όπως βιώνεται εξάλλου καθημερινά από τους εργαζομένους. Πρωτοφανής εκτόξευση της ανεργίας και της φτώχειας, μαζική αποδήμηση και ο «πονοκέφαλος» των τραπεζών-ζόμπι: περίπου τα μισά δάνεια είναι μη εξυπηρετούμενα. Όσο για τα δήθεν αναδιαρθρωμένα, αυτά απλώς μεταθέτουν το πρόβλημα για παρακάτω.

 

Στον πυρήνα του προβλήματος βρίσκεται το ζήτημα της πρώτης κατοικίας. Δεν αναφέρομαι στους λίγους με τις πολυτελείς επαύλεις που δεν πληρώνουν. Η μάζα των εργαζομένων αδυνατεί να πληρώσει το δάνειο για τη μέτριά της οικία.

 

Η οικογενειακή εστία δεν είναι μόνο μια απλή περιουσία, αποτελεί κάτι πολύ παραπάνω. Αυτό έγινε εντονότερο μετά την εισβολή με τον εκτοπισμό χιλιάδων Κυπρίων, όπως εύστοχα παρατήρησε ο ανθρωπολόγος Πήτερ Λοΐζος. Η κατοικία είναι ταυτισμένη με την οικογενειακή ιστορία, την αξιοσύνη και την αξιοπρέπεια των απλών ανθρώπων. Είναι «άρχοντες» στο φτωχικό τους που εκτίσαν με κόπο και μόχθο. Πρόκειται για μια λαϊκή αίσθηση του ανήκειν σε μια κοινότητα όπως έχει ιστορικά μορφοποιηθεί. Αυτό πάει πίσω στις αρχές του 20ού αι., όταν μαζικές εκποιήσεις γης, κυρίως στην ύπαιθρο, έγιναν από τους «προγόνους» των συγχρόνων τραπεζών, τους τοκογλύφους της εποχής. Εν μέρει, από εδώ πηγάζει και η εξιδανίκευση του χωριού ως φαντασιακού χώρου μιας κοινότητας του ανήκειν. Η οικογενειακή εστία στο κέντρο: αποτελεί κάτι ζωντανό που μας «καρτερεί», μας στοιχειώνει μέχρι τα υστερινά μας.

 

Από τότε το περιβάλλον έχει μεταβληθεί αισθητά, ωστόσο η αίσθηση του ανήκειν μέσα από το ειδικό νόημα της οικογενειακής εστίας είναι ζωντανό. Δεν είμαστε ασφαλώς οι μοναδικοί για τους οποίους η οικογενειακή εστία έχει αυτό κοινωνικό νόημα. Ούτε και οι μόνοι που περνούμε τέτοιες εμπειρίες. Έτσι είναι ο καπιταλισμός παγκοσμίως. Η βία της παρούσας κρίσης -και- λιτότητας έχει εισβάλει πλέον για τα καλά στα σπίτια των απλών ανθρώπων. Αυτό που βιώνουμε με τις κυοφορούμενες εκποιήσεις είναι έκφανση ενός συστήματος υπό κατάρρευση. Η ισπανική εμπειρία διδάσκει ότι, προκειμένου να κρατηθούν οι τράπεζες-ζόμπι, θυσιάζονται οι δανειολήπτες-θύματα της κρίσης, κι αυτό έχει τρομερές κοινωνικές συνέπειες. Το αγαθό λοιπόν της οικογενειακής εστίας που κοινωνικά μεταφράστηκε ως «έργο τιμής» και «αξιοπρέπειας», όπως ανοικοδομήθηκε στη μετά την καταστροφή του 1974, ρευστοποιείται, με ό,τι αυτό σημαίνει.

 

Δεν υπάρχει τρόπος να προβλέψουμε επακριβώς τι μέλλει γενέσθαι σε μια χώρα στην οποία τα μισά δάνεια είναι μη εξυπηρετούμενα, χωρίς την κάλυψη νομικών ή θεσμικών ρυθμίσεων. Είναι δύσκολο να φανταστούμε ή να κοστολογήσουμε τις κοινωνικές επιπτώσεις για τις επόμενες γενεές. Το σίγουρο είναι ότι δεν υπάρχει επιστροφή στην πρότερη εποχή. Οι δε πολιτικές επιλογές τη χώρα βυθίζουν βαθύτερα στην κοινωνική κρίση. 

 

Είναι γνώριμη η ρήση «οτιδήποτε στέρεο λιώνει στον αέρα». Γνωρίζουμε επίσης ότι καθώς πεθαίνει το παλιό, πολλές φορές αναδύονται τέρατα. Γι? αυτό και πρέπει να ενδυναμωθεί η αντίσταση της κοινωνίας. Έτσι θα δοθεί νόημα στην πολιτική σε μια φθίνουσα δημοκρατία. Η ουσία της πολιτικής βρίσκεται στην ανάγκη για υπηρέτηση της κοινωνίας ως συνόλου προς όφελος αυτών που βρίσκονται «εκτός». Εκεί βρίσκεται και το όραμα και η ελπίδα για μια κοινωνία της ισότητας και της ελευθερίας.

 

*Πανεπιστημιακός, μέλος της ΚΕ του ΑΚΕΛ, υποψήφιος Βουλευτής Λεμεσού

Oι ιδιοκτήτες της ιστοσελίδας www.politis.com.cy διατηρούν το δικαίωμα να αφαιρούν σχόλια αναγνωστών, δυσφημιστικού και/ή υβριστικού περιεχομένου, ή/και σχόλια που μπορούν να εκληφθεί ότι υποκινούν το μίσος/τον ρατσισμό ή που παραβιάζουν οποιαδήποτε άλλη νομοθεσία. Οι συντάκτες των σχολίων αυτών ευθύνονται προσωπικά για την δημοσίευσή τους. Αν κάποιος αναγνώστης/συντάκτης σχολίου, το οποίο αφαιρείται, θεωρεί ότι έχει στοιχεία που αποδεικνύουν το αληθές του περιεχομένου του, μπορεί να τα αποστείλει στην διεύθυνση της ιστοσελίδας για να διερευνηθούν.

Διαβάστε επίσης:

ΑΠΟΨΗ

Μίσος και συγκάλυψη...Του Μιχάλη Θεοδώρου

ΜΙΧΑΛΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΥ, 12:28 (τελευταία ενημέρωση 12:28)

ΑΠΟΨΗ

O Καραγκιόζης - θεατής. Και ο σκέτος

ΚΩΣΤΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, 10:05 (τελευταία ενημέρωση 10:05)

ΑΠΟΨΗ

Η επανάσταση της υπομονής...Του Γιώργου Κακούρη

ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΚΟΥΡΗΣ, 15.11.2018

Επιστροφή
στην αρχή